1 ақпаннан бастап Қазақстанда мотор майлары күрт қымбаттайды

1 ақпаннан бастап Қазақстанда автокөліктерге қызмет көрсету құны айтарлықтай қымбаттайды. «Информбюро» мәліметінше, бұл мотор майларын міндетті түрде таңбалауды енгізумен байланысты. Жаңа талаптар бұған дейін болған баға өсімінің үстіне қосылады, жыл басынан бері техникалық сұйықтықтардың құны орта есеппен 16%-ға қымбаттаған.

Мотор майлары неге қымбаттап жатыр

«Енді әрбір тауар бірлігін осы штрих-кодпен немесе QR-кодпен жапсыру керек болады. Бұл — қосымша шығын, уақыт. Қалай болғанда да, мұның бәрі түпкілікті өнімнің бағасына әсер етеді, яғни май тағы да қымбаттайды», – деп түсіндірді Oil Bar компаниясының тең құрылтайшысы Тимур Досжанов.

Бағаның өсуінің басты себебі – бақылау-идентификациялық белгілерді енгізу. Бір марканың құны шамамен 5 мың теңгені (ҚҚС-сыз) құрайды, алайда бизнестің негізгі шығындары өндірістік және сауда үдерістерін қайта бейімдеуге байланысты болады.

Кәсіпкерлер әрбір тауар бірлігіне QR-код жапсыруға мәжбүр, бұл уақыт пен қаржылық шығынды талап етеді. Сарапшылардың болжамынша, шығындар тұтынушылар үшін тауардың соңғы бағасына енгізілетіндіктен, бағаның тағы бір өсу толқыны күтіледі.

Таңбалау не үшін қажет

Бағаның өсуіне қарамастан, мамандар бұл жаңашылдықты маңызды қорғаныс тетігі деп санайды. Таңбалаудың мақсаты:

• нарықтың ашықтығын қамтамасыз ету;
• жүргізушілерді көбіне гараж жағдайында құйылатын контрафакт пен қолдан жасалған өнімдерден қорғау;
• өнім сапасын бақылауға кепілдік беру.

Автокөлікті күтіп ұстау шығындары

Қазіргі таңда орта санаттағы автокөлікті пайдалану қазақстандықтарға жылына шамамен 300 мың теңгеден басталады. Бұл сомаға келесідей шығындар кіреді:

• май мен сүзгілерді ауыстыру (орта санаттағы көліктер үшін 30–40 мың теңге, ал премиум сегмент үшін 70 мың теңгеден жоғары);
• сақтандыру полисі (15–20 мың теңге);
• жанармай, техникалық байқау, шина сатып алу және автокөлік жуу қызметтері.

Еске салсақ, осыған дейін Энергетика министрлігі 2026 жылдың ақпан айынан бастап мотор майларын міндетті цифрлық таңбалау енгізілетіні туралы хабарлады. Бұл шара «Таңбалауға жататын тауарлар тізбесін айқындау туралы» бұйрыққа сәйкес жүзеге асырылады. Барлық өндірушілер, импорттаушылар, көтерме және бөлшек саудамен айналысатын компаниялар қаңтар айының соңына дейін тауарларды таңбалау және қадағалау жөніндегі ақпараттық жүйеде тіркеуден өтуі қажет.