Банктердегі киберқауіпсіздік мәселесін кім бақылайды
Қазақстанда банктер мен қаржы ұйымдарының IT-қауіпсіздігін бақылау тәртібіне үлкен өзгерістер енгізілгелі жатыр. Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі (ҚНРДА) бұл салаға жауапты негізгі мекемеге айналмақ.
Осы уақытқа дейін банктердің қауіпсіздігін бақылауда Агенттік пен Ұлттық банктің міндеттері бір-біріне ұқсас болып келген. Енді Агенттік бұл жұмысты нақты бөліп алуды ұсынып отыр: бүкіл қаржы нарығының ақпараттық қауіпсіздігіне және кибершабуылдардан қорғалуына жауап береді.
Ұлттық банк тек ақша аударымдары мен төлем жүйелерінің дұрыс жұмыс істеуін қадағалайды.
Реттеушінің ойынша, бақылаудың мұндай нақты бөлінуі бір жұмысты екі мекеменің қатар істеуін (функциялардың қайталануын) тоқтатады және жұмыс сапасын арттырады.
Заң жүзінде қалай бекітіледі?
Бұл өзгерістер мемлекеттік деңгейде шешіліп қойған. 2026 жылдың 9 қаңтарында Президент жаңа Цифрлық кодексті бекітті. Енді осы құжаттың негізінде «Киберқауіпсіздік туралы» жаңа заң қабылданады.
Дәл осы заңда қай мемлекеттік органның неге жауапты екені ресми түрде жазылады. Сондай-ақ, заңда қай банктердің немесе қаржы ұйымдарының киберқауіпсіздігі мемлекет үшін өте маңызды екенін анықтайтын ережелер пайда болады.
Бұл өзгеріс банктердегі деректерімізді киберқылмыскерлерден қорғау жүйесін бір ізге келтіру үшін жасалып жатыр. Бақылау бір қолда болса, кез келген қауіпке (мысалы, хакерлік шабуылдарға) жедел әрі тиімді жауап беру мүмкіндігі артады.
