Смартфоныңызды хакерден қорғаңыз: жеке деректерді сақтаудың маңызды жолдары

Смартфонда банк қосымшалары, электрондық пошта, әлеуметтік желілер және басқа да маңызды сервистерге кіру деректері сақталады. Сондықтан құрылғының қауіпсіздік баптауларын жүйелі түрде тексеріп, қажетсіз рұқсаттарды өшіріп отырған жөн. Осыған орай, Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі азаматтарға смартфон қауіпсіздігін күшейту бойынша нұсқаулық ұсынды, деп хабарлайды Kursiv Media.

Сенімді экран құлпын орнатыңыз

Смартфонға күрделі PIN-код, құпиясөз немесе биометриялық аутентификация орнатқан дұрыс. Құпия код ретінде туған күн, телефон нөмірі немесе 1234 сияқты оңай болжанатын комбинацияларды пайдаланбаңыз. Құрылғы жоғалған немесе бөтен адамның қолына түскен жағдайда сенімді экран құлпы жеке деректерге қол жеткізуді қиындатады.

Экранды автоматты түрде бұғаттаңыз

Телефон қараусыз қалған кезде экранның автоматты түрде бұғатталу уақытын қысқа мерзімге қойыңыз. Сонымен қатар құлыпталған экранда SMS, мессенджер және басқа да хабарламалардың мазмұны көрінбейтіндей етіп баптаған жөн. Бұл растау кодтары мен басқа құпия ақпараттың бөгде адамдарға көріну қаупін азайтады.

Құрылғыны іздеу функциясын қосыңыз

Android құрылғыларында Find My Device, ал iPhone-да Find My функциясын іске қосыңыз. Ол смартфон жоғалған немесе ұрланған жағдайда оның орналасқан жерін анықтауға, құрылғыны қашықтан бұғаттауға немесе қажет болса ондағы деректерді өшіруге мүмкіндік береді. Функцияның есептік жазбаңызбен дұрыс байланыстырылғанын алдын ала тексеріңіз.

Жаңартуларды уақытында орнатыңыз

Операциялық жүйе мен қолданбаларды үнемі жаңартып отырыңыз. Жаңа нұсқаларда анықталған қауіпсіздік осалдықтары түзетілуі мүмкін. Сондықтан жаңартуларды ұзақ уақытқа кейінге қалдырмай, мүмкіндік болса автоматты жаңарту функциясын қосқан жөн.

Қолданбалардың рұқсаттарын тексеріңіз

Орнатылған бағдарламалардың камераға, микрофонға, геолокацияға, контактілерге, фотосуреттер мен файлдарға қандай рұқсат алғанын қарап шығыңыз. Егер белгілі бір функция қолданбаның жұмысына қажет болмаса, оған берілген рұқсатты өшіріңіз. Әсіресе бұрын орнатылған, бірақ қазір сирек пайдаланылатын бағдарламалардың рұқсаттарына назар аударған жөн.

Қолданбаларды тек ресми дүкендерден жүктеңіз

Бағдарламаларды Google Play және App Store сияқты ресми платформалардан орнатыңыз. SMS, мессенджер, электрондық пошта немесе белгісіз сайттардағы сілтемелер арқылы қосымша жүктеуден бас тартыңыз.

Әсіресе біреу сізге «банк шотыңызды қорғау», «төлем қабылдау», «құжаттарды тексеру» немесе «техникалық қолдау көрсету» үшін арнайы бағдарлама орнатуды ұсынса, сақ болған жөн. Мұндай сілтемелер алаяқтық бағдарламаларға апаруы мүмкін.

Екі факторлы аутентификацияны қосыңыз

Электрондық пошта, әлеуметтік желілер, бұлттық сақтау сервистері және басқа да маңызды аккаунттар үшін екі факторлы аутентификацияны қосыңыз. Бұл құпиясөз белгілі болған жағдайда да аккаунтқа бірден кіруге жол бермейді.

Әсіресе Google немесе Apple аккаунтын қорғауға ерекше назар аудару қажет. Мүмкіндік болса, SMS-кодтың орнына арнайы аутентификатор қолданбасын немесе аппараттық қауіпсіздік кілтін пайдаланған дұрыс.

Резервтік көшірме жасаңыз

Маңызды фотосуреттер, құжаттар, контактілер және басқа деректердің резервтік көшірмесі жасалып тұрғанын тексеріңіз. Бұл смартфон жоғалған, істен шыққан немесе деректер кездейсоқ өшірілген жағдайда ақпаратты қалпына келтіруге мүмкіндік береді.

Резервтік көшірме сақталатын аккаунттың өзін де сенімді құпиясөзбен және екі факторлы аутентификациямен қорғау қажет.

Wi-Fi мен Bluetooth қосылымдарына абай болыңыз

Бейтаныс Wi-Fi желілеріне қосылмаңыз және белгісіз Bluetooth қосылымдарын растамаңыз. Қоғамдық Wi-Fi желісін пайдаланған кезде интернет-банкингке кірмеуге және құпия деректерді енгізбеуге тырысқан дұрыс.

Қажет болмаған кезде Wi-Fi және Bluetooth функцияларын өшіріп қою да қауіпсіздік деңгейін арттыруға көмектеседі.

Арнайы және кеңейтілген рұқсаттарды тексеріңіз

Android құрылғыларында кейбір қолданбаларға экранның үстінен көрсету, арнайы мүмкіндіктерді пайдалану немесе белгісіз қолданбаларды орнату сияқты кеңейтілген құқықтар берілуі мүмкін. Мұндай рұқсаттар қолданбаға құрылғыдағы маңызды функцияларға кеңірек қол жеткізуге мүмкіндік береді.

Сондықтан мұндай құқықтарды тек сенімді әрі жұмысына шынымен қажет қолданбаларға ғана беріңіз. Күмәнді немесе пайдаланылмайтын бағдарламаларды өшіріп, олардың арнайы рұқсаттарын қайта қарап отырған жөн.

Сонымен қатар смартфонда орнатылған қолданбалар тізімін, аккаунттардың белсенді сеанстарын және аккаунтқа қосылған құрылғыларды мезгіл-мезгіл тексеріңіз. Бейтаныс құрылғы немесе күмәнді сеанс анықталса, оны дереу тоқтатыңыз.

Растау кодтарын ешкімге бермеңіз

SMS немесе хабарлама арқылы келген растау кодтарын бөгде адамдарға айтпаңыз. Банктердің, мемлекеттік органдардың және басқа ұйымдардың қызметкерлері мұндай кодтарды телефон арқылы немесе мессенджерде сұрамауы тиіс.

Сондай-ақ бейтаныс адамдардың нұсқауы бойынша қолданба орнатпаңыз және оларға смартфонды қашықтан басқару құқығын бермеңіз.

Смартфон қауіпсіздігі бір ғана баптауға емес, бірнеше қарапайым шараны қатар сақтауға байланысты. Құрылғыны уақытылы жаңартып, күмәнді сілтемелер мен қолданбалардан аулақ болу жеке деректерді, аккаунттарды және қаражатты қорғауға мүмкіндік береді.

Тағы да оқыңыз: Интернетте жеке деректеріңізді қорғау: толық нұсқаулық