PMI индексі ақпанда 48,1-ге дейін құлдырады

Ақпан айы отандық өндірушілер үшін оңайға соқпады. Инфляциялық қысым салдарынан өндіріс көлемі едәуір төмендеп, соңғы төрт айдағы ең жедел қарқынмен қысқарды. Freedom Holding Corp. және S&P Global ұсынған Қазақстанның өңдеуші өнеркәсіп саласындағы PMI (Сатып алу менеджерлері индексі) қаңтардағы 49,8 мәнінен ақпанда 48,1-ге дейін құлдырады. Бұл көрсеткіштің қатарынан екінші ай 50,0-ден төмен болуы саладағы ахуалдың нашарлағанын айқын көрсетеді.

Тапсырыс жоқ, жұмыс тоқтады

Өндірістің құлдырауына бірінші кезекте жаңа тапсырыстардың азаюы және тиісінше сұраныстың болмауы басты себеп болды. Осының салдарынан кәсіпорындар күрделі шешімдер қабылдауға мәжбүр болды:

Сұраныстың төмендеуіне байланысты өндірушілер соңғы үш ай ішінде алғаш рет жұмыспен қамтуды қысқартты.
Тіпті, кейбір компаниялар өз қызметкерлерін жалақысыз демалысқа жібергендерін хабарлады.
Кәсіпорындар тек жұмыс күшін ғана емес, белсенді сатып алуды және қоймадағы қорды да қысқартты.

Қымбатшылық пен салықтың соққысы

Жағдайды бағаның өсуі одан әрі қиындата түсті. Респонденттердің пікірінше, қаңтардағы ҚҚС-тың көтерілуі ақпанда компаниялардың ресурс шығынының артуына әкеп соққан.

Ресурс құны өте қарқынды өсті, бұл 2022 жылғы қарашадан бері екінші рет байқалып отырған жоғары көрсеткіш.
Өз шығындарын тұтынушыларға жүктеуге мәжбүр болғандықтан, дайын өнім бағасының инфляциясы жоғары деңгейде қалды.

Сарапшы не дейді?

Freedom Finance Global PLC Қаржылық талдау департаментінің директоры Ерлан Әбдікаримовтың айтуынша, Қазақстанның өңдеу салалары ақпан айында ресурстарды белсенді оңтайландыру фазасына өткен.

«РМІ индексінің екі ай қатарынан төмендеп, 48,1 тармаққа жетуі ішкі сұраныстың әлсіреуін де, жоғары салықтық қысым жағдайында операциялық маржаны сақтап қалуға бағытталған мәжбүрлі стратегияны да көрсетеді», – деп түсіндіреді сарапшы.

Оның сөзінше, штат санын қысқарту мен қорларды азайту – бизнестің ұзаққа созылған белгісіздікке жасаған дайындығы. Алдағы айларда сектор үшін басты сын-қатер – өнім бағасын көтеру қажеттілігі мен тұтынушылық белсенділіктің одан әрі төмендеу қаупі арасындағы теңгерімді сақтау болмақ.+1

Дағдарыс ішіндегі үміт сәулесі

Қиындықтарға қарамастан, кәсіпкерлердің болашаққа деген сенімі артып келеді. Бір жақсысы, іскери сенім екінші ай қатарынан нығайып, өткен жылдың қазан айынан бергі ең жоғары деңгейге жетті.

Нарық қатысушылары қазіргі құлдырауды уақытша түзету ретінде қарастырады.
Компаниялар болашақта тұтынушы сұранысы өседі деп санайды және жарнама мен бизнесті кеңейту жоспарларынан үміт күтеді.