
АҚШ президенті Дональд Трамп Сауд Арабиясымен ядролық келісімді мақұлдады, бұл корольдікке азаматтық атом бағдарламасы үшін уранды байытуға мүмкіндік беруі мүмкін, деп хабарлайды AP. Шешім әлі ресми түрде жарияланған жоқ.
Агенттіктің мәліметінше, келісімді 22 шілдеде таныстыруы мүмкін. Құжат 30 жылға есептелген және Сауд Арабиясының атом энергетикасын дамытуға американдық компаниялардың қатысуын көздейді. Уран байыту кәсіпорнын салу мүмкіндігі екі елдің бірлескен зерттеуінің қорытындысы бойынша қарастырылады.
Келісімді АҚШ Конгресінің қарауына жіберу жоспарлануда. Кейбір заң шығарушылар Сауд Арабиясында меншікті уран байыту қуаттылықтарының пайда болуы Таяу Шығыстағы ядролық бәсекелестікті күшейтеді деп қауіптенеді.
Дереккөздердің бірінің айтуынша, келісім МАГАТЭ тарапынан күшейтілген бақылауды қарастырмайды. Атап айтқанда, агенттік инспекторлары Сауд Арабиясының ядролық нысандарын тексеру үшін қосымша өкілеттіктер алмайды. Байытылған уран атом электр станциялары үшін отын ретінде пайдаланылады. Алайда жоғары дәрежеде байытылған жағдайда ол ядролық қаруға арналған материалға айналуы мүмкін.
Сауд Арабиясының мұрагер ханзадасы Мұхаммед бен Салман бұған дейін, егер Иранда ядролық қару пайда болса, корольдік те оны жасай алатынын жоққа шығармаған. Шешім АҚШ пен Израильдің Иранға қарсы соғысы кезінде қабылданды, оның мәлімделген мақсаттарының бірі Тегеранның ядролық қару жасау мүмкіндіктерін жою болды. Иран өзінің ядролық бағдарламасының бейбіт сипатта екенін алға тартады.
Айта кетейік, осыған дейін АҚШ-тың Иранмен соғысқа жұмсаған шығыны әзірге 37,5 млрд долларға жеткенін жазған едік.