Мұнай бағасы қымбаттаса да, неге компаниялар салықты аз төледі

Биыл мұнай-газ секторынан бюджетке түсетін салық көлемі төмендеген. Бұл туралы LS-ке Қаржы министрлігі хабарлады.

Ведомствоның мәліметінше, 2026 жылдың бес айында мұнай-газ компанияларынан елдің шоғырландырылған бюджетіне 2,666 трлн теңге түскен. Оның 1,536 трлн теңгесі Ұлттық қорға аударылған.

Алайда бұл былтырғы осы кезеңмен салыстырғанда 219,6 млрд теңгеге аз.

LSM дерегінше ірі үш кен орны бойынша жағдай әртүрлі.

Жыл басынан бері «Теңізшевройлдан» бюджетке 1,2 трлн теңге түсті. Бұл 2025 жылдың қаңтар-мамыр айларымен салыстырғанда 180,3 млрд теңгеге аз.

Қарашығанақ жобасынан 515,7 млрд теңге түскен. Мұнда да түсім 127,4 млрд теңгеге төмендеді.

Ал Солтүстік Каспий жобасынан, яғни Қашағаннан, бюджетке 265,8 млрд теңге аударылған. Бұл керісінше былтырғыдан 21,7 млрд теңгеге көп.

Қаржы министрлігі салық түсімінің азаюына бірнеше фактор әсер еткенін түсіндірді. Олардың қатарында геосаяси жағдайдың өзгеруі, өндірістік шығындардың өсуі және ірі жобалардағы өндірістің уақытша тоқтауы бар.

Ведомствоның мәліметінше, осы факторлар мұнай мен газ конденсатын өндіру және экспорт көлеміне тікелей әсер еткен.

Энергетика министрлігінің дерегіне сай, биылғы төрт айда көмірсутек өндіру көлемі былтырғы осы кезеңмен салыстырғанда 4,6 млн тоннаға азайған.

2026 жылдың қаңтар-сәуір айларында 28,4 млн тонна көмірсутек өндірілді. Ал бір жыл бұрын бұл көрсеткіш 32,9 млн тонна болған.

Айта кетейік, Үкімет 5 айда салық түсімдерін толық жинады