OpenAI жасанды интеллект нарығындағы табысты тек инвесторлар емес, қоғам да көруі керек деген идеяны ұсынып отыр. Financial Times мәліметінше, ChatGPT жасаған компания АҚШ үкіметіне өз капиталының 5% үлесін беру мүмкіндігін талқылаған. Егер бұл ұсыныс іске асса, AI компаниялары мен мемлекет арасындағы қарым-қатынас мүлде жаңа деңгейге өтуі мүмкін.
OpenAI не ұсынды?
Financial Times мәліметінше, OpenAI АҚШ үкіметіне компаниядан 5% үлес беру идеясын қарастырған. Reuters бұл хабарды FT-ке сілтеме жасап таратты, бірақ ақпаратты бірден өз бетінше растай алмағанын атап өтті.
Ұсыныстың мәні қарапайым: жасанды интеллекттен түсетін үлкен экономикалық пайдадан қоғам да үлес алуы керек. OpenAI мұны АҚШ-тағы Alaska Permanent Fund үлгісіне ұқсас механизм арқылы іске асыруды талқылаған. Ол қор мұнай табысының бір бөлігін халыққа қайтару идеясымен танымал.
Бұл жерде әңгіме OpenAI ғана туралы емес. FT дерегінше, мұндай модель басқа америкалық AI компанияларына да қолданылуы мүмкін. Бірақ олардың бұған келісе ме, жоқ па – әзірге белгісіз.
Неге бұл ұсыныс қазір шықты?
AI нарығы соңғы жылдары өте жылдам өсті. OpenAI, Anthropic, Google, Meta, xAI сияқты компаниялар триллион долларлық болашақ нарық үшін күресіп жатыр. Бірақ бұл өсіммен бірге саяси сұрақтар да көбейді.
Бірінші сұрақ – AI-дан кім пайда көреді? Егер жасанды интеллект көптеген жұмысты автоматтандырса, оның табысы тек бірнеше компания мен инвестордың қолында қалмауы керек деген пікір күшейіп келеді.
Екінші сұрақ – қауіпсіздік. АҚШ билігі ең қуатты AI модельдерінің қалай таралатынын, кімге қолжетімді болатынын және олар ұлттық қауіпсіздікке қандай тәуекел әкелетінін қатаң бақылауға тырысып жатыр.
Үшінші сұрақ – саяси қысым. AI компаниялары өсіп, бағалауы күрт қымбаттаған сайын, Вашингтон олардан қоғам алдындағы жауапкершілікті көбірек талап ете бастады.
Бұл OpenAI үшін не береді?
OpenAI үшін мұндай ұсыныс бірнеше мәселені шешуі мүмкін.
Біріншіден, компания билікпен қарым-қатынасын жұмсарта алады. Егер мемлекет OpenAI-дің үлескеріне айналса, компанияға қатысты саяси қысым бір жағынан азаюы мүмкін.
Екіншіден, OpenAI «AI пайдасы тек инвесторларға емес, халыққа да тиеді» деген имидж қалыптастырады. Бұл әсіресе жұмыс орындарының қысқаруы және технологиялық теңсіздік туралы пікірталас күшейген кезде маңызды.
Үшіншіден, бұл болашақ IPO алдында да пайдалы болуы мүмкін. Егер OpenAI биржаға шықса, мемлекетке берілген 5% үлестің құны ондаған миллиард долларға жетуі ықтимал.
Тағы да оқыңыз: SoftBank OpenAI-дегі үлесін кепілге қойып, 10 млрд доллар қарыз алмақ.
