Kursiv Media мұнай нарығы бойынша соңғы жаңалықтарды топтастырды. Әлемдік энергетика нарығы соңғы онжылдықтағы ең ауыр сынақтардың біріне тап болды. Таяу Шығыстағы шиеленіс пен логистикалық тұйықтар мұнай бағасын соңғы 20 айдағы ең жоғары көрсеткішке – барреліне $85,2-ға дейін көтерді. Алайда, JP Morgan-ның болжамынша, қазіргі динамикаға қарасақ, тіпті $100 көрсеткіші де «арзан» болып көрінуі мүмкін.
Ормуз бұғазы: Уақыт санаулы
Қазіргі дағдарыстың ең қауіпті нүктесі – Ормуз бұғазы. Егер бұл су жолы жабық күйінде қалса, әлемдік мұнай нарығында нағыз «домино эффектісі» басталады. J.P. Morgan сарапшыларының есептеуінше, жағдай ушықса:
- Ирактың небәрі 3 күні бар. Содан кейін ел өндірісті тоқтатуға мәжбүр болады.
- Кувейт шамамен 2 апта шыдай алады.
Бұл дегеніміз – қақтығыс басталғаннан кейін бір апта ішінде нарық 3,3 млн баррельден айырылады. Ал бір айға созылса, тапшылық 11 млн баррельге жетеді. Салыстыру үшін: бұл бүкіл Ресейдің (9,3 млн б/с) немесе Сауд Арабиясының (9,7 млн б/с) тәуліктік өндірісінен де көп.
АҚШ-тың прагматизмі: Ресей мұнайына «жасыл жарық»
Ең қызықты парадокс – Вашингтонның әрекеті. АҚШ пен Израильдің Иранға қарсы әскери операциясы аясында, АҚШ Қаржы министрлігі Үндістанға теңіздегі танкерлерде тұрған Ресей мұнайын сатып алуға 30 күндік лицензия берді.
Бұл – саяси принциптерден гөрі экономикалық тұрақтылықтың маңызды болып кеткенінің белгісі. Нарықтағы қысымды азайту үшін АҚШ санкциялық шектеулерді уақытша ысырып қоюға мәжбүр.
Urals: Дисконттан премияға дейін
Нарықтағы тапшылықтың айқын белгісі – ресейлік Urals маркалы мұнайының бағасы. Егер ақпан айында бұл мұнай әлемдік эталоннан $13-ға арзан сатылса, қазір трейдерлер наурыз бен сәуір айларындағы партияларды $4-$5 премиямен (үстемеақымен) ұсынып отыр.
«Бұрын Ресей мұнайынан қашқандар, қазір оны кез келген бағаға сатып алуға дайын. Бұл – нарықтағы үрейдің (panic buying) тікелей көрінісі», – дейді сарапшылар.
Қазіргі таңда ашық теңізде шамамен 20 млн баррель ресейлік мұнай бар. Бұл көлем нарықтың «шөлін» қысқа уақытқа ғана қандыра алады. Егер Таяу Шығыстағы конфликт дипломатиялық жолмен шешілмесе, мұнай бағасының үш таңбалы сандарға ($100+) өтуі – уақыт еншісіндегі мәселе.
Әлемдік экономика үшін басты сұрақ: мұнайдың қымбаттауы емес, оның мүлдем жоқ болып кету қаупі.
