Аптап ыстықта жүгіргенде нені ескеру керек – маңызды кеңестер

Жарияланды 30 Маусым 2026 15:00

Азамат Серікхан

Азамат Серікхан

General news бөлімінің аға журналисі a.serikkhan@kursiv.media
Фото: ЖИ көмегімен жасалған

Жаз – ашық аспан астында жаттығу жасауға ең қолайлы мезгіл. Алайда аптап ыстықта жүгіру ағзаға қосымша салмақ түсіріп, денсаулыққа да қауіп төндіруі мүмкін. Сондықтан жаттығу қауіпсіз әрі тиімді болу үшін бірнеше қарапайым, бірақ маңызды ережені сақтау қажет. Бұл туралы Kursiv.Media Vesti.kz ұсынған мәліметтерге сүйене отырып хабарлайды.

Жүгіруге қолайлы уақытты таңдаңыз

Күннің ең ыстық кезі – 11:00 мен 17:00 аралығы. Сондықтан жүгіруді таңғы сағат 9:00-ге дейін немесе кешкі 19:00-ден кейін жоспарлаған дұрыс. Бұл уақытта ауа температурасы төмендеп, күннің қызуы бәсеңдейді. Соның арқасында ағзаға түсетін жүктеме азайып, жаттығу қауіпсіз әрі жайлы өтеді.

Ағзадағы су теңгерімін сақтаңыз

Аптап ыстықта адам тер арқылы көбірек сұйықтық жоғалтады. Сондықтан су мөлшерін үнемі толықтырып отырған маңызды.

  • Жүгіруге шығардан 30-60 минут бұрын су ішіңіз.
  • Егер жүгіру 30-40 минуттан ұзаққа созылса, өзіңізбен бірге су немесе изотоникалық сусын алып жүрген дұрыс.
  • Жаттығудан кейін жоғалтқан сұйықтықтың орнын толтыру үшін 1-2 стақан су немесе спорттық сусын ішіңіз.

Дұрыс киім таңдаңыз

Жаттығу кезінде киім ағзаның қызып кетпеуіне тікелей әсер етеді.

  • Ашық түсті, кең әрі жеңіл киім киіңіз.
  • Терді сыртқа шығаратын арнайы спорттық матадан тігілген киімдерді таңдаңыз.
  • Күннен қорғайтын қалпағы бар бас киім мен күннен қорғайтын көзілдірік тағыңыз.
  • Әсіресе ашық жерде жүгірсеңіз, SPF 30 немесе одан жоғары күннен қорғайтын крем жағуды ұмытпаңыз.

Жаттығу қарқынын азайтыңыз

Аптап ыстықта әдеттегі қарқынмен жаттығу жасау ағзаға ауырлық түсіруі мүмкін. Сондықтан жүгіру қарқынын бәсеңдетіп немесе жаттығу уақытын қысқартқан жөн.

Себебі:

  • ағза ыстықта өзін салқындатуға көбірек энергия жұмсайды;
  • ыстық ауа райында жүгірудің өзі ағзаға қосымша жүктеме болып саналады.

Ең бастысы, өз жағдайыңызды бақылаңыз. Егер басыңыз айналып, жүрегіңіз айнып немесе әлсіздік сезілсе, бірден тоқтап, көлеңкелі жерге барып демалыңыз.

Ағзаңызды ыстыққа біртіндеп үйретіңіз

Егер жазда жүгіруді енді бастаған болсаңыз, бірден қарқынды жаттығуға кіріспеңіз.

  • Алғашқы күндері қысқа әрі жеңіл жүгіруден бастаңыз.
  • Ағзаңыздың ыстық ауа райына бейімделуі үшін оған 1-2 апта уақыт беріңіз.

Көлеңкелі әрі салқындау бағыттарды таңдаңыз

Күн қыздырған асфальтта немесе ашық алаңда жүгіру ағзаға түсетін жүктемені одан әрі арттырады. Сондықтан мүмкіндігінше:

  • саябақтағы жүгіру жолдарын;
  • өзен-көл жағасындағы соқпақтарды;
  • ағаштар немесе ғимараттар көлеңке түсіретін бағыттарды таңдаған дұрыс.

Ағзаңыздың белгілеріне назар аударыңыз

Күн өту – денсаулыққа қауіпті жағдай. Егер жаттығу кезінде:

  • басыңыз айналса;
  • ойыңыз шатасып, өзіңізді жайсыз сезінсеңіз;
  • ыстыққа қарамастан қалтырай бастасаңыз;
  • теріңіз құрғап, терлеу тоқтаса, жаттығуды бірден тоқтатып, көлеңкелі жерге барып салқындаңыз. Қажет болса, медициналық көмекке жүгінген жөн.

Еске салсақ, осыған дейін велосипед тебудің ерлер денсаулығына зиян тұстары жайлы жазған едік.

Сондай-ақ оқыңыз