Қазақстанның демографиялық картасы көз алдымызда үлкен өзгерістерді бастан кешуде. 2026 жылдың алғашқы төрт айында ғана еліміздің халық саны 63 мыңнан астам адамға көбейіп, 20,5 миллиондық межеден асты.
Бұл өсімнің басты қозғалтқышы – үлкен қалалардың, яғни мегаполистердің тылсым тартылыс күші. Мәселен, Астана қаласы нағыз «адамзат магнитіне» айналып, небәрі төрт ай ішінде 29 мыңнан астам жаңа тұрғынмен толықты. Олардың басым көпшілігі басқа өңірлерден арман қуып келгендер, өйткені көші-қон айырымы өте жоғары. Алматы қаласы мен Алматы облысы да қалысар емес, екеуі бірігіп 27 мыңнан астам адамға көбейді.
Қызығы сол, бұл үлкен қалаларға қан жүгіртіп, адам ресурсын беріп отырған басты «донор» – оңтүстік өңірлер. Түркістан облысында бала туу көрсеткіші өте жоғары, төрт айда 10 мыңнан астам табиғи өсім бергенімен, дәл сол уақытта 13 мыңнан астам адам басқа жаққа көшіп кеткен. Яғни, оңтүстіктің бесігі тербелген сайын, елорда мен алып шаһарлардың көшелері жаңа тұрғындарға толып жатыр.
ХАЛЫҚ САНЫ
Демографиялық қайшылық: Кему мен көшу парадоксі
Екінші жағынан, еліміздің демографиялық айнасынан мүлдем басқа, сәл мұңдырақ көріністі де байқауға болады. Кестедегі жиырма өңірдің он екісінде халық санының кемуі тіркелген. Әсіресе, Солтүстік Қазақстан, Шығыс Қазақстан және Қостанай облыстары екі жақты соққыға ұшырауда. Бұл аймақтарда халықтың табиғи өсімі тоқтап қана қоймай, дүниеге келгендерге қарағанда өмірден өткендер саны басым түсіп отыр.
Еске сала кетейік, Kursiv Media Солтүстік халқы 15 жылда қаншаға азайғанын талдаған болатын.
