Жаңалықтар

Сенат тауарлардың шыққан елін анықтау мәселелері туралы заң жобасын мақұлдады. Оған сай елімізде отандық тауар өндірушілер реестрі құрылады.

Жаңа жүйе СТ-KZ формасындағы тауардың шығу тегі туралы сертификат пен индустриялық сертификаттың орнын алмастыруы қажет.

Сенат спикері Мәулен Әшімбаев бұл заң жобасы қазақстандық кәсіпкерлерді қолдауға бағытталғанын айтты.

«Құжат қазақстандық тауар өндірушілерді қолдау саласындағы тетіктерді одан әрі жетілдіруді көздейді. Атап айтқанда, заң арқылы жаңа қазақстандық тауар өндірушілердің тізімін жүргізудің қағидалары мен ережелері айқындалды. Олар өндіретін тауарлар туралы мәліметтер де енгізілді. Сондай-ақ ірі тапсырыс берушілер үшін елішілік құндылықты дамыту бағдарламаларын әзірлеуге қатысты қосымша ережелер көзделген. Заң отандық тауар...

Бірнеше күн бұрын оқ тиген Шымкент әкімінің орынбасары Руслан Берденовтің қазіргі жағдайы орташа ауыр деп бағаланады. Бұл туралы депутат Болатбек Әлиев хабарлады.

«Бүгін тәңертең Шымкент қаласының ауруханасында жатқан Руслан Берденовке арнайы ұшып келдім. Қазіргі жағдайы – орташа ауыр, реанимацияда. Сана-сезімі анық, сөйлесіп жатыр, жігерлі. Барша әріптестерден, достарымыздан сәлем айттым. Нағыз азамат. Жарайсың, Руслан!» – деп жазды депутат өзінің фейсбуктегі парақшасында.

Берденовтің жағдайы орташа ауыр деп бағаланып отырғанын Бейбіт Әлібеков те растады. «Русланның жағдайы орташа ауыр, бірақ тұрақты деп бағаланады. Жақында алматылық дәрігерлермен консилиум болады. Тек позитивті көңіл-күйде болайық», – деп жазды блогер.

Қытайдағы халықаралық Шанхай автокөрмесінде автокөрмесінде 1 500-ге жуық компания болашақ көліктері мен озық технологияларын таныстырды. Мамандар автосалада төңкеріс жасауы мүмкін деп төмендегі 5 жаңалыққа баса назар аударып отыр.

Автокөліктерге арналған жасанды интеллект – DeepSeek

ChatGPT-тің қытайлық аналогы DeepSeek нейрожүйесі жаңа көліктерге жаппай енгізілмек. BMW бұл жүйені 2025 жылдың екінші жартысынан бастап Қытай нарығындағы барлық жаңа моделінде қолдануды жоспарлап отыр. Сонымен қатар технология Hongqi, Nissan, Honda секілді брендтерде де бар.

DeepSeek арқылы жүргізуші дауыспен көлік функцияларын басқарып, маршрут құрып, интерфейсті өзіне ыңғайлы етіп өзгерте алады. Geely бұл негізде Xingrui атты өзіндік жүйесін жасап, оны автономды жүргізуге...

Норвегияның Мемлекеттік зейнетақы қоры ( Мұнай қоры) 2025 жылдың алғашқы тоқсанын елеулі шығынмен аяқтады. Ол әлемдегі ең ірі ұлттық әл-ауқат қоры саналады. Ресми есепке сәйкес, қаңтар-наурыз айларында қордың инвестициялық шығыны 415 млрд норвег кронын (шамамен 39,7 млрд доллар) құрады. Бұл жалпы портфельдің 0,6%-ға жоғалуына тең.

Технологиялық акциялар кері әсер етті

Қордың басты шығыны – акцияларға салынған инвестициялардан келген. Акциялардың арзандауынан 1,6% шығын тіркелген. Айта кетсек, қордың жалпы инвестициялық портфелінің 70%-ын акциялар құрайды. Norges Bank Investment Management басқарушысы Николай Танген бұл туралы:

«Тоқсандық нәтижелерге нарықтағы қатты құбылмалықтар әсер етті. Әсіресе, технология секторындағы инвестициялар теріс табыс...

Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев Режеп Тайип Ердоғанға Ыстанбұл маңында болған жер сілкінісіне байланысты қолдау білдірді. Бұл туралы Ақорда хабарлады.

Тоқаев Мәрмар теңізі мен Ыстанбұл шаһары аумағында болған жер сілкінісіне байланысты алаңдаушылық білдіріп, Түркия президенті Режеп Тайип Ердоғанға қолдау сөзін жолдады.

«Сан ғасырлық достық пен бауырластығымызға және елдеріміз арасындағы стратегиялық әріптестікке сүйене отырып, біз түрік халқына әрдайым қолдау көрсетіп, барынша көмек беруге дайын екенімізді растаймыз», – делінген Қазақстан президентінің жеделхатында. 

Айта кетейік, 2025 жылдың 23 сәуірінде Ыстанбұл маңында магнитудасы 6,2 балл жер сілкінісі болды. Жерасты дүмпулері жергілікті уақыт бойынша 12:49-да тіркелген. Зілзала эпицентрі Силиври ауданы...

Қатерлі ісіктің алдын алатын дәнек бар. Ол, әсіресе, адам ішектеріне шығатын қатерлі ісіктің пайда болуын төмендеткен.

АҚШ-тың Коннектикут университетінің ғалымдары жаңғақтың ісік дертіне қарсы өте күшті қасиеті бар екенін анықтап отыр.

Тәжірибе қалай жасалды?

Cancer Prevention Research (CPR) ақпаратына қарағанда, бұл өнімді тұрақты түрде жеген адамның ағзадағы қабыну процестерін басылып, ішек обырына шалдығу қаупін төмендетеді.

Бұл жайт клиникалық тәжірибе барысында анықталып отыр. Мамандар осы дерт басталып келе жатқан 39 науқасқа бақылау жасаған. Қатысушылар үш апта бойы арнайы бақыланатын диета аясында күн сайын грек жаңғағын жеген. Олардың қан құрамындағы қабыну маркерлері 15–25 пайызға дейін төмендеген. Бұл – айтарлықтай...

Түркістан облысында жылына 140 мың тоңазытқыш шығара алатын зауыт іске қосылды. Бұл туралы облыс әкімдігінің баспасөз қызметінен хабарлайды.

Жоба украиналық компаниямен бірлесіп жүзеге асырылған. Зауытқа салынған инвестиция көлемі – 60 млн еуро. Мұнда сусындарға арналған салқындатқыш сөрелер мен мұздатқыштар да шығарылуы мүмкін.

Сонымен қатар, сәуірде Ордабасы ауданында 8 гектар аумақта орналасатын «Бадам» өндірістік паркін салу жұмыстары басталды. Бұл жерде отандық компаниялар бес өндіріс орнын ашуды жоспарлап отыр.

Бұған қоса, қытайлық компания ауыл шаруашылығы дрондарын шығаратын зауыт салуға қызығушылық білдіріп жатыр. Жобаның инвестиция көлемі 5 млн долларды құрауы мүмкін. Зауыттың қуаттылығы — айына 600 дрон.

Жалпы алғанда, Түркістан облысында 14 индустриялы...

Алматыда экс-судья Светлана Жолмановаға қатысты сот процесі өтіп жатыр. Оған қатысты іс Қылмыстық кодекстің 190-бабы 4-бөлігінің 2-тармағы (аса ірі мөлшердегі алаяқтық) бойынша қозғалған.

Іс бойынша тағы бір сотталушы бар, ол – Данияр Кушалиев. Оған да аса ірі көлемде алаяқтық жасаған деген айып тағылып отыр деп хабарлайды KursivMedia. Сот кабинетінде сотталушыға қатысты өзге ақпарат көрсетілмеген.

Қылмыстық іс Алматы қаласы Медеу ауданының № 2 аудандық сотында қаралып жатыр. Істі қарап жатқан судья – Қанат Әрінов. Бұған дейін судья депутат Дәулет Тұрлыхановтың ұлы Нұрасыл Болатқа қатысты үкім шығарған. Соған сәйкес, Болат 1 жыл 5 ай 10 күн көлеміндегі өтелмеген жазасын бас бостандығынан айыру мекемесінде өтеуге...

Chery модельдік қатарындағы ең үлкен көлік — жаңа гибридті Tiggo 9L кроссоверін таныстырды. Дизайн және техникалық сипаттамасымен ерекшеленетін жаңа флагман Шанхай автосалонында көрсетілді.

Пішіні мен сипаты

Chery Tiggo 9L моделінің  ұзындығы — 5050 мм, ені — 1960 мм, биіктігі — 1800 мм, дөңгелек базасы — 2950 мм. «Китайские автомобили»  мәліметіне сенсек, аталған модель негізгі марка мен суббрендтер топтамасындағы кроссоверлердің барлығынан үлкен.

Chery Tiggo 9L қандай кроссоверге ұқсайды

Tiggo 9L көлігінің сыртқы келбеті бұрынғыға қарағанда көбірек бұрышты, жапон жол талғамайтын көліктерін, әсіресе Nissan Patrol-ды еске салады. Дегенмен, оның өзіндік ерекшеліктері де бар — жаңа пішіндегі айрықша алдыңғы шамдар және алдыңғы бөлігінде ірі CHERY жазуы...

E-Qazyna электрондық сауда алаңында қайтарылған активтер: CARTIER LOVE білезігі мен сақинасы, зүбаржат, аквамарин және гауһар тастарымен безендірілген зергерлік бұйымдар сатылды. Сатылымнан жалпы 5 425 246 теңге түскен.

Сауда-саттық 23 сәуірде өткен. Соның ішінде 750 сынамалы CARTIER LOVE білезігі мен жүзігі 3 млн теңгеге бағаланып, сауда-саттықта 2,6 млн теңгеге өткен. Білезіктің салмағы 50 грамға жақындаса, бриллиант жүзіктің салмағы 10 грамнан асады. Бұл зергерлік бұйым білезігінің нарықтық бағасы 5 млн теңгеден жоғары, ал жүзіктің құны 2,6 млн теңгеге жетеді.

Ал аквамарин тасы бар жүзік 1,9 млн теңгеге бағаланғанымен, 1,6 млн теңгеге сатылған. Жалпы салмағы 11 грамды құрайтын жүзікт...

Қазақстан Оқу-ағарту министрлігі Kursiv.Media көтерген мәселеге байланысты мәлімдеме таратты. Жекеменшік мектептерде жұмыс істейтін ұстаздар қауымы Ғани Бейсембаев басқаратын министрліктің кейбір мәліметін жоққа шығарып, «қулығын» бірден әшкереледі.

Ұстаздар мемлекетке сыйлады: 2023 жылғы берешек туралы

Мемлекетпен келісімшартқа отырып, соның тапсырмасын толық орындап отырған жекеменшік мектеп өкілдерінің айтуынша, Үкімет 2023 жылғы желтоқсанның ақшасын толық төлемеген.

Алайда Оқу-ағарту министрлігінің 24 сәуірде таратқан мәлімдемесінде екі жыл бұрынғы берешек туралы ештеңе айтылмаған.

«Айтарға сөзім жоқ. 10% туралы біз де ұмыта салайық – мемлекетке сыйладық», – деп қысқа қайырды «Арофат» мектебінің директоры Роза Пак.

2024 жылғы қарыз

Ұлттық банк жүргізіп отырған саясат тиімсіз және қарама-қайшылыққа толы. Танымал экономист және Visor инвестициялық компаниясының басқарушы серіктесі Алмас Чукин Үкімет реттеушісінің әрекетіне қатысты осындай баға берді.

Сарапшы биыл Үкімет экономиканың өсу қарқынын арттырмақ деген жаңалыққа пікір білдірді. Бұл мақсатқа жету үшін «Бәйтерек» ұлттық холдингінің капиталын 1 трлн теңгеге ұлғайтпақ. Ол қаражат холдингке 8 трлн теңге көлемінде жобаларды қаржыландыруға мүмкіндік береді, нәтижесінде елде өндірістік қуаттар артып, жаңа жұмыс орындары ашылады. Сонымен қатар екі бірдей кепілдендіру қоры құрылмақ (бірі – шағын және орта бизнес үшін), олар несие пайыздық мөлшерлемелерін субсидиялап, кепілдік береді. 2025 жылы бұл қор шамамен 1,7 трлн теңгеге...

2025 жылдың 1 қыркүйегінен бастап, мектептерде тамақтанудың жаңа стандарты енгізіледі. Бұл туралы Астанада өткен Денсаулық сақтау, Оқу-ағарту министрлігі, Қазақ тағамтану академиясы өкілдерінің қатысуымен өткен жиында айтылды.

Балаларға арналған ас мәзірін әзірлемес бұрын Денсаулық сақтау министрлігі Оқу-ағарту министрлігінің және бейінді отандық және халықаралық сарапшылармен кеңескен. Ведомство өкілдері бірлесіп, ғылыми тәсілдер мен халықаралық ұсынымдардың негізінде балалардың денсаулығы үшін пайдалы, тамақтанудың жаңа стандартын әзірлеген.

«Жаңа стандарттар 2025 жылдың 1 қыркүйегінен бастап елдің барлық білім беру ұйымдарында күшіне енеді», – делінген баспасөз хабарламасында.

Жаңа ас мәзірінің ерекшелігі неде?

Тамақтанудың жаңа стандарттарына сәйкес, ас мәзір...

Түркістан облысында шартты түрде мерзімінен бұрын босатылған блогер Мұрат Әбділдә қайтадан түрмеге қамалды. Бұл шешім Түркістан қаласының ауданаралық сотында қабылданды.

Сот процесінің мән-жайы

Мұрат Әбділдә 2022 жылы ҚР Қылмыстық кодексінің 174-бабының 1-бөлігімен – «Әлеуметтік, ұлттық, рулық, нәсілдік, таптық немесе діни алауыздықты қоздыру» бойынша сотталған. Кейін мерзімінен бұрын шартты түрде бостандыққа шыққан еді.

Алайда Сауран аудандық полиция бөлімі блогердің тәртіп бұзғанын алға тартып, шартты түрде босатудың күшін жоюды сұраған. Полиция блогердің жазаның қалған бөлігін толық өтеуін талап етті.

Сот қаулысы

Сот ұсынымды қанағаттандырып, Мұрат Әбділдәның шартты түрде босатылуын жарамсыз деп таныды. Енді ол жазаның өтелмеген бөлігін...

Гүлнара Каримоваға тиесілі болған Швейцариядағы қаражаттың 95 млн доллары өзбек қазынасына қайтарылды. Бұл туралы елдің экономика және қаржы министрінің орынбасары Отабек Фозилкаримов хабарлаған деп жазады «Daryo»басылымы.

Фозилкаримовтың айтуынша, Швейцария мен Өзбекстан жалпы сомасы 131 млн долларды қайтару туралы келісімге қол жеткізген. Осы уақытқа дейін қайтарылған 87 млн доллар денсаулық сақтау мен білім беру салаларына жұмсалды. Енді Бельгиядан тағы 108 млн долларды қайтару үшін келіссөздер жүріп жатыр.

Бұған дейін Өзбекстан Әділет министрлігі Гүлнара Каримованың тәркіленген активтерін бөлу туралы келісімге қол қойылғанын хабарлаған. Құжатқа министр Акбар Ташқұлов пен Швейцария елшісі Константин Оболенский қол қойған. Келісімге сәйкес, Өзбекстанға шамамен 182 млн доллар...

Миллиардер Айдын Рақымбаевқа тиесілі BI Development Ltd. компаниясы Өзбекстанда еншілес фирма ашты. Property tech деп аталатын серіктестіктің негізгі қызмет бағыты – ақпараттық технологиялар саласы. Бұл туралы Қазақстан қор биржасы сайтында орналастырылған хабарламада жазылған.

Компанияның жарғылық капиталы 10 000 долларды немесе 30 млн сомды құрап, Өзбекстанның мемлекеттік қызметтер орталығында тіркелген. Серіктестік директоры болып Дамиржан Махамбетов тағайындалды.

BI Development Ltd компаниясының негізі акционері – «BI Group» Ltd жеке компаниясы. Ал BI Group компаниясының түпкі иесі – Айдын Рақымбаев. Компания 2024 жылға дейін «Residence Development Group» Ltd. деп аталған. Ол тұрғын үй салу және сатумен айналысады.

Ал Өзбекстанда құрып жатқан компаниясы бағдарламалық құралдарды...

Қазақстандық журналист Серғазы Мұхтарбек 64 жасқа қараған шағында өмірден өтті. Қаралы хабарды әріптестері әлеуметтік желідегі парақшасында жеткізді.

«Тәуелсіздік пен демократияның құндылықтары үшін арыстандай алысып, қарпысып-шарпысып жүріп, Алтынбек бәріміздің досымыз, алғадай курстың серкесі Серғазы Мұхтарбек те дүниеден озды», – деп жазды Жүсіпбек Қорғасбек.

«Қазақстанның жарқын болашағы үшін күрескен тұлға болатын. Ұлттық құндылықтарды ұлықтап, демократиялық мемлекеттің принциптерін сақтауға шақырды. Геосаяси мәселелерде қазақтың, Қазақстанның мәртебесі мен мүддесі үстем болуын талап етті. Қоғамдағы өзекті мәселелерге өткір пікір айтты. Адамдығын, мамандығына деген адалдығын жоғалтпаған азамат еді. Бүгін мәңгілік мекеніне аттаныпты. Алла алдыңыздан жарылқасын, жақсы адам», – деп жазды журналист...

2025 жылдың алғашқы тоқсанында Қытайда Porsche-нің автокөлігінің саудасы 42%-ға төмендеді. Осының өзі Қытай нарығында шетел автомобильдеріне орын қалмай бара жатқанын аңғартты.

Porsche-нің өзін қытайлар алмайды

Биыл Шанхай автосалонында шетелдің автоөндірушілері Қытай нарығында өткір мәселеге тап болды – отандық арзан әрі әдемі өнімдеріне үйренген қытайлар басқа елден келген қымбат көліктерді алмай жатыр.

Әлемнің ең ірі автогиганттарының өзі кейінгі жылдары нарықтағы орнын қытай брендтеріне босатумен келеді. Өйткені жергілікті өнімдер жоғары бәсекеге төтеп бере алатын жағдайға жетті.

Немістің Porsche автокөлігі ондаған жылдар бойы премиум-класстағы ең ықпалды әлемдік бренд саналып келді. Соның өзі Қытайдағы бәсекеге төтеп бере алмады. Reuters мәліметінше, биыл...

2025 жылғы 1 сәуірдегі жағдай бойынша қазақстандықтардың зейнетақы жинақтары 22,75 трлн теңгеге жетті. Бұл көрсеткіш бір жыл ішінде 3,86 трлн теңгеге немесе 20,5%-ға өсті. Бұл туралы Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорынан хабарлайды.

Жинақ құрылымы:

2025 жылдың алғашқы үш айында зейнетақы шоттарына жалпы 762,22 млрд теңге түсті, бұл өткен жылмен...

Қасым-Жомарт Тоқаев Ассамблеяны дамыту тұжырымдамасына қатысты жаңа құжат әзірлеуді тапсырды. Бұл туралы президент Қазақстан халқы Ассамблеясының (ҚХА) ХХХІV сессиясында айтты.

Тоқаев әр жылдары елімізде түрлі диалог алаңдары мен қоғамдық органдар құрылғанын атап өтіп, бұл орайда Ассамблеяның орны ерекше екенін айтты.

«Ассамблея барша азаматты ортақ құндылықтар мен мақсаттарға жұмылдыратын жалпыхалықтық орган ретінде жұмыс істеуі керек. Басты міндет – Қазақстан халқының татулығы мен ауызбіршілігін, мемлекетіміздің тұтастығы мен киелі Тәуелсіздігімізді нығайту. Алдағы уақытта да солай болып қала бермек. Біз болашақта да осы бағытта нақты шаралар қабылдаймыз. Мен 2022 жылы Ассамблеяны дамыту тұжырымдамасын бекіттім. Оның мерзімі де аяқталып келед...

Қасым-Жомарт Тоқаев елден көшіп кетіп сырттан шабуыл жасайтын және мемлекеттік органдарды бопсалайтындарға шүйлікті. Ел ішінде де арандатумен айналысатындарға да ескерту жасады.

«Күріш пен күрмекті, конструктивті сын мен дәлелсіз мін тағуды, көңілге тимейтін пародия мен жиіркенішті қорлауды айыра білу маңызды. Заң алдында бәрі тең. Сол себепті біз еліміздегі этносаралық келісім мен бейбітшілікке нұқсан келтіретін кез келген арандатудың жолын кесіп келеміз, бұдан әрі де қатаң тосқауыл қоямыз. Өздерін сөз еркіндігінің жақтаушысы ретінде көрсеткісі келетін кейбір құқық қорғау ұйымдарының өкілдері, блогерлер мен журналистер еліміздегі әр істен саяси, жағымсыз астар іздеп, шын мәнінде, арандатумен айналысып жүргенін айтпасқа болмайды», – дед...

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан халқы Ассамблеясының сессиясында сөйлеген сөзінде еліміздегі этностар арасындағы бірлік пен келісімді нығайтуда театр мен мәдениеттің рөліне ерекше тоқталды. Мемлекет басшысы Қазақстанда табысты жұмыс істеп жатқан 9 орыс драма театры мен 4 этнос театрының — ұйғыр, корей, өзбек және неміс театрларының маңызын атап өтті.

«Ассамблеяның 30 жылдығы аясында осы театрлардың барлығын Алматыда жинап, Қазақстан этностарының театр өнері фестивалін өткізсек, үлкен рухани шара болар еді. Көрермен көп жиналады деп ойлаймын», – деді Президент.

Өңірлердегі Достық үйлері кеңейеді

Тоқаев Ассамблеяның жұмысын өңірлерде күшейту қажеттігін айтып, жаңа Достық үйлерін ашу бастамасын қолдайтынын...

Кейінгі бес жылда машина жасау саласының өңдеу өнеркәсібіндегі үлесі 13%-дан 19%-ға дейін өскен. 2023 жылы өндіріс көлемі 4,6 трлн теңгеге жетіп, жаңа өнімдер түрлері шығарылып, экспорт көлемі айтарлықтай артты. Бұл туралы Қазақстан машина жасаушыларының XII форумында Премьер-министр Олжас Бектенов мәлімдеді.

Ел нарығына ауыл шаруашылығы техникаларын, автобустар, жеңіл және жүк көліктерін жасайтын жаңа компаниялар келген.

Форумда машина жасау саласының даму болашағы, жергілікті өндірісті қолдау, жасанды интеллектіні енгізу және кадрлар даярлау мәселелері кеңінен талқыланды.

Cонымен қатар, Hyundai және Қытайдың жетекші компаниялары Қазақстанда жергілікті өндірісті дамыту мен инвестиция салу жоспарын ұсынды.

2024 жылдың I тоқсаны бойынша саланың өндірістік өсім...

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан халқы Ассамблеясының (ҚХА) ХХХІV сессиясында қазақ тілі мәселесін көтерді.

«Бүгінде түлектердің 80 пайызға жуығы Ұлттық бірыңғай тестілеуді мемлекеттік тілде тапсырады. Биыл алғаш рет мектепке баратын балалардың 70 пайыздан астамы қазақ тілінде оқитын болады. Әрине, елімізде азаматтар бір-бірін немесе мінберде сөйлеп тұрған адамды «мына тілде сөйле» деп мәжбүрлемеуге тиіс. Тіл мәселесін ту етіп қоғамда алауыздық туғызғысы келетін, ел ішіндегі жағдайды шиеленістіруге ұмтылатын әрбір әрекетке тосқауыл қойылып, заң жүзінде жазаланады», – деді президент.

Сонымен бірге Тоқаев шетелде отырып қазақстандықтар арасында алауыздық тудыруға тырысатын деструктивті ұйымдардың жұмысын сынға алды.