Жаңалықтар

Алматы маңында өткен «Almaty Region Open. Qonaev Cup 2025» халықаралық шахмат фестивалі аясындағы «Masters» турнирін Үндістан өкілі Адитья Миттал жеңіп алды.

Жүлделі орындардың тағдыры соңғы турда шешілді. Гребнев пен Сетураман гроссмейстерлік теңойынға келіскен болса, Матлаков – Амин және Акопян – Миттал партиялары дәл осындай нәтижемен аяқталғанымен, мүлдем басқа сипатта өрбіді. Рейтинг фавориті, мысырлық шахматшы жүлде тұғырының үшінші сатысына көтерілді. Ал қазақстандық жанкүйерлерге жақсы таныс 18 жастағы Адитья Миттал кубоктық хет-трик жасады. Үндістандық гроссмейстер 2023 жылы Қазақстан кубогының Астана және Павлодар кезеңдерінде жеңімпаз болған еді.

Қазақстандық қатысушылар арасындағы ең үздік нәтиже 22 жастағы Рамазан Жалмахановқа тиесілі – ол 5 ұпай жинап, 17-ші орынға ие болды.

Әйелдер арасындағы...

Алматыдағы Төле би көшесінің бір бөлігінде орташа жөндеу жұмыстары жүргізілуіне байланысты көлік қозғалысына уақытша шектеу енгізіледі.

«12 тамыз сағат 22:00-ден 13 тамыз сағат 06:00-ге дейін Назарбаев даңғылынан Қайырбеков көшесіне дейінгі аралықта көлік қозғалысы жабылады.

Жөндеу жүріп жатқан аумақта ескерту белгілері мен мердігер ұйым басшысының байланыс ақпараты көрсетілген ақпараттық тақталар орнатылады. Маршрутыңызды алдын ала жоспарлауды сұраймыз», – делінген хабарламада.

Алматылықтар жөндеу жұмыстарына байланысты көшелердегі көлік қозғалысына енгізілетін шектеулерді AlmatyJoly Telegram-арнасынан, аудан әкімдіктерінің әлеуметтік желілерінен, сондай-ақ, 2GIS пен «Яндекс карталар» сервистерінен бақылап отыра алады.

Бұған дейін, Пушкин көшесінің бір бөлігі жөндеу жұмыстарына байланысты жабылатынын хабарлағанбыз.

Елде коммерциялық және арнайы техника өндіретін бірлескен кәсіпорын құрылды. Кәсіпорын Sinotruk компаниясының Қазақстандағы Saran Machinery компаниясына қосылуы арқылы пайда болды.

Жоба Үкімет мен Қарағанды облысы әкімдігінің қолдауымен өнеркәсіптік ынтымақтастықты дамыту аясында жүзеге асырылған. Жаңа зауыт елдегі коммерциялық техника өндірісін дамытудың маңызды орталығы болады деп күтіліп отыр.

Бірлескен кәсіпорын Саран қаласындағы «Saran Machinery» ЖШС базасында орналасқан. Өндірістің жылдық қуаты 10 000 дана техниканы, оның ішінде HOWO маркалы жүк көліктерін шығаруды қамтиды.

Жаңа зауыт Қазақстандағы металлды катафорездік өңдеудің алғашқы желісімен жабдықталған. Бұл қондырғы шанақты коррозиядан жоғары деңгейде қорғап, техниканың пайдалану мерзімін едәуір ұзартады.

Sinotruk бұған дейін Қазақстандағы жергілікті серіктестермен бірге бірлескен...

Ерлан Қожағапановтың адвокаттары бұрынғы вице-министрге шыққан үкімнің күшін жоюды сұрап отыр. Олардың сөзінше, Қожағапановқа шыққан үкім заңсыз.

Адвокат Шайхина сот үкімі мемлекеттік айыптау тарабы ұсынған айыптау актісінен айырмашылығы жоқ. Яғни, мәтін мазмұны өзгертілмеген.

«Үкімді оқыған кезде 5 айға созылған сот тергеуі болмағандай әсер қалдырады. Яғни, куәлардан жауап алынбағандай, тергеу органдары тартқан мамандардың қорытындылары зерттелмегендей, қорғау тарапы ұсынған мамандардың қорытындылары оқылмағандай, бүкіл материал зерттелмегендей әсер қалдырды. Сот үкімінде сот тергеуі барысында анықталған ешқандай дәлел көрсетілмеген. Мұндай әрекет қандай мақсатпен жасалды? Негізгі мақсат – айыптау актісін сол күйінде қайталап, айыптау үкімін шығару. Айыптауды толық жоққа шығаратын мән-жайлар еленбей...

Астана қаласындағы қылмыстық істер жөніндегі мамандандырылған ауданаралық әскери соты Сарыағаш қаласының маңында 19 жастағы жігітті өлтірген әскери қызметкер мен олардың серіктеріне үкім шығарды. Әскери қызметкер «Адам өлтіру» бабы және «Алаяқтық» бабымен, ал оның серіктері «Қылмыс туралы хабарламау» бабымен кінәлі деп танылды. Сотталушылар айыпты мойындамаған, ал жәбірленуші сот үкімімен келіспейді.

Сот үкімі

Жасұлан Әбдіманапты азаптап, 14 жерінен аяусыз пышақтап өлтірді деген күдікке ілінген үш адамға қатысты сот үкімі шықты. Істі Астана қаласындағы қылмыстық істер жөніндегі мамандандырылған ауданаралық әскери соты қараған. Сот Мурод Абдижамиловты «Адам өлтіру» бабы және «Алаяқтық» бабымен 15 жылға бас бостандығынан айырды. «Қылмыс туралы хабарламау» бабымен айыпталған...

Ғылым және жоғары білім министрлігі магистратураға білім гранттарын тағайындау конкурсына қатысуға құжат қабылдау басталғанын хабарлады.

Құжат 18 тамызға дейін жоғары оқу орындарының қабылдау комиссиялары, оның ішінде виртуалды қабылдау комиссиялары арқылы қабылданады.

Магистратураға түсу үшін 49 мыңға жуық адам емтихан тапсырған. Ғылыми-педагогикалық бағыт бойынша түсушілердің 50%-ы, бейінді бағыт бойынша 21%-ы шекті балл жинаған. Олар грант конкурсына қатыса алады.

Магистратурада оқуға арналған білім беру гранттары кешенді тестілеу нәтижелері бойынша конкурстық негізде тағайындалады.

Конкурсқа қатысу үшін төмендегідей құжаттарды тапсыру қажет:

Біріккен Араб Әмірліктерінде, әсіресе Дубайда жүрілген және соғылған көліктерді аукцион арқылы сату тиімді бизнеске айналған. Шетелден арзан бағамен елге көлік алып келуге көмек көрсетіп жүрген кәсіпкер, әрі автосарапшы Жасұлан Оспанов арабтар шетелдіктерге аукцион тәсілімен көлікті қалай сататын және бұл сауда жүйесінің ұтымды тұстары жайлы айтып берді.

Премиум көліктер неге арзан сатылады

Жасұлан Оспановтың айтуынша, мұндай тәсіл арқылы нарықтағы бағадан кем дегенде екі есе арзан көлік алуға болады.

«Мысалы, хабарландыруда көлік бағасы 70-80 мың доллар деп тұрса, оны аукционнан 20-30 мың долларға сатып алуға мүмкіндік бар. Әрі қарай қажетті бөлшектерін алып, бояу немесе жөндеу жұмыстарын жүргізесіз. Бұл жұмыстарға орта есеппен...

Енді мемлекеттік органдар толығымен Aitu мессенджеріне көшеді. Бұл жайлы үкіметтің баспасөз қызметінен хабарлады.

«Мемлекеттік қызметтер саласында Aitu-ды ұлттық мессенджер ретінде бекіту жұмыстары жүргізілуде. Мемлекеттік органдар Аitu-ға көшіріліп, экожүйенің негізгі қатысушылары бірыңғай цифрлық ортаға біріктіріледі. Бұл тәсіл заманауи, қауіпсіз әрі ыңғайлы цифрлық ортаны қалыптастыруға мүмкіндік береді, онда мемлекеттік қызметтер әрбір азаматқа «батырманы бір рет басу» арқылы қолжетімді болады», – деп жазылған үкімет сайтында.

11 тамызда Қасым-Жомарт Тоқаевтың төрағалығымен жасанды интеллектіні дамыту мәселесіне арналған кеңес өткізген. Сол жиында коммуникацияны қамтамасыз ету үшін жеке деректерді қолданатын барлық байланысты отандық Aitu мессенджеріне көшіру  жайлы тапсырма...

Мұхтар Тайжан имамдардың астарда құран оқуға тыйым салынғанына наразылық білдірді. Оның пікірінше, бұл дәстүрге қайшы.

«Бұл қалай сонда? Мүфтият біздің салт-дәстүрімізге, әдет-ғұрыптарымызға қарсы шығып отыр ма? Сондықтан бұл жөнінде ресми түрде мүфтияттан сұрап отырмын. Мұндай шешім бар ма? Бар болса, мұны дұрыс емес деп есептеймін», – деді Мұхтар Тайжан.

Қоғам белсендісі Мұхтар Тайжан осылай деп мүфтиятқа сұрақ қойды. Оның бұл пікірі қоғамда қызу пікірталас тудырып отыр. Бірі мүфтияттың бұл шешімін құптаса, екіншілері наразылық білдіріп жатыр.

«Муфтияттікі өте орынды. Құранды әркім өзі жақындарына оқу керек. Имамдардың негізгі жұмысы – мешітте 5 уақыт намаз, басқа да жеке...

Шымкент қаласы әкімінің орынбасары Руслан Берденовке қастандық жасауға қатысты қылмыстық іс пен тұрғын үйлерге күрделі жөндеу жүргізетін «Тұрғын үй Шымкент» ЖШС-і арасында байланыс ресми түрде расталған жоқ. Бұл туралы ҚазАқпарат агенттігіне қала әкімдігі хабарлаған.

Әлеуметтік желіде істегі күдікті, «Тұрғын үй Шымкент» ЖШС-ның бұрынғы басшысы Ернар Жиембай мен Руслан Берденов арасындағы жанжалдың ықтимал себептері талқыланып жатыр. Журналист Ботагөз Омарова қастандық жасалған оқиғадан бірнеше күн бұрын өткен жиналыста күдіктіден үйлердің күрделі жөндеуіне бөлінген 3,4 млрд теңгенің қайда жұмсалғанын түсіндіруді талап еткенін жазып, қастандықты осы оқиғамен байланыстырған.

ҚазАқпарат порталына пікір білдірген қалалық әкімдік қылмыстық іс пен компания арасындағы байланыс расталмағанын жеткізген.

Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі «KMF МҚҰ» акционерлік қоғамына банк қызметін жүзеге асыруға лицензия берді, деп хабарлайды Kursiv.kz. Бұл туралы қаржы ұйымының ресми ақпараты жарияланды. Жаңа банктің ресми атауы – «KMF Банк» АҚ, орыс тілінде – АО «KMF Банк», ағылшын тілінде – JSC KMF Bank.

Бүгін Алматыда лицензияны салтанатты түрде табыстау рәсімі өтті. Оған Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің төрайымы Мадина Әбілқасымова мен «KMF Банк» АҚ басқарма төрағасы Шалқар Жүсіпов қатысты.

«Бүгін біз KMF Банкке ресми түрде банк лицензиясын табыстаймыз. KMF Қазақстандағы 23-банк болмақ. Жаңа банктің құрылуы – қаржы жүйесін...

Енді Youtube және TikTok тәрізді цифрлық платформалардан табыс табатын қазақстандықтар кірісін ашық жариялауы керек. Жаңа Салық кодексінде осындай норма бекітілген деп хабарлайды Мемлекеттік кірістер комитетінен.

Комитет Салық кодексіне қатысты ең жиі қойылатын сұрақтарға жауап дайындады. Ол жерде шетелдік интернет-платформаларда көрсетілген қызмет, жүзеге асырылатын тауар бойынша мәліметтерді ұсынуы керек екені де жазылған.

«Бұл мәліметтер уәкілетті органға ай сайын ұсынылатын болады және сатушылар, өткізу көлемі және мәмілелердің өзге де бөлшектері туралы деректерді қамтиды. Сонымен қатар, Қазақстанның резидент-жеке тұлғаларының пайдасына төлемдерді жүзеге асыратын шетелдік интернет – платформалар да осындай төлемдер туралы ақпарат беруге міндетті болады», – деп жазылған...

Солтүстік Қазақстан облысында еңбек демалысында жүрген полиция қызметкері батыл әрекет жасап, екі адамның өмірін сақтап қалды. Бұл туралы Polisia.kz хабарлады.

Оқиға Новоишимское ауылындағы жағажайда болған. Ғ. Мүсірепов атындағы аудандық полиция бөлімінде орналасқан СҚО ПД арнайы және жұмылдыру даярлығы басқармасының аға инспекторы Ерлан Қазиев демалып жүрген сәтте жағажайдан көмек сұраған дауысты естіген.

Су ішінде әкесі мен баласы батып бара жатқан. Ерлан бірден суға секіріп, алдымен мектеп жасындағы баланы жағаға алып шыққан. Кейін орта жастағы ер адамның да жағаға жетуіне көмектескен.

Бұл ерлік жайлы көпшілік тек кездейсоқ әңгімеден білген, себебі Ерлан Қазиев өзі бұл оқиға жайлы тіс жармаған.

Ерлан Қазиев қызмет...

Қазақстан қор биржасындағы (KASE) күндізгі сауда нәтижесінде 1 АҚШ доллары 542,29 теңге болды. Ұлттық валюта бір тәулікте 0,49 теңгеге нығайды. Ақша айырбастау мекемелерінде доллар 546 теңгеден сатылып жатыр.

12 тамызда KASE-де валюта саудасы қыза түсті. Түскі сағат 15.30-дағы мәлімет бойынша, шамамен 122 млрд теңгеге, яғни 224 млн долларға валюта саудаланды. Бұл – күнделікті көрсеткіштен әжептәуір жоғары. Мысалы, бір күн бұрын биржа жабылғанға дейін барлығы 173,3 млн долларға сауда жасалған.

Ұлттық банк (ҰБ) валюта саудасына араласып, тағы да интервенция жасады деуге әзірге негіз жоқ. Өйткені шілденің аяғында ҰБ 125,6 млн доллар сатқан күні қордағы валюта саудасының көлемі 400 млн...

3 жылға сотталған бұрынғы мәдениет вице-министрі Ерлан Қожағапановқа қатысты іс апелляциялық сатыда қаралып жатыр. Сот отырысы барысында прокурор Ақтөре Беріков бірінші сатыда тағайындалған жазаның аз екенін айтып, Қожағапановты үш жылдың орнына 7 жылға бас бостандығынан айыруды сұрады.

«Ерлан Қожағапанов пен Ләззат Көккөзоваға қатысты бірінші сатыдағы сот үкімін өзгертуді сұраймын. Қожағапановты 7 жылға бас бостандығынан айырып, мемлекеттік қызметті атқару құқығынан өмір бойына айыруды сұраймын», – деді прокурор Беріков.

Мемлекеттік айыптаушы бұрынғы вице-министрді Бауыржан Момышұлы атындағы екінші дәрежелі «Айбын» орденінен және «Құрмет» орденінен айыру бойынша Қазақстан президентіне ұсыныс енгізуді сұрады.

«Сотталған Қожағапанов пен Көккөзовадан...

Президент Қ.Тоқаев Халықаралық жастар күніне арналған Jastar Fest форумына қатысушыларға үндеу жолдады, деп хабарлады Ақорданың баспасөз қызметі.

Президент қазақ халқы қашанда талапты жастарды қолдап, «ақыл – жастан» деп, оларға зор сенім артқанын атап өтті.

«Сіздер барлық салада белсенді түрде еңбек етіп жатсыздар. Волонтер ретінде мұқтаж жандарға көмек беріп жүрсіздер. Маңызды бастамаларға, экологиялық іс-шараларға атсалысып, қолдау көрсетіп келесіздер. Спорт, білім сайыстарында топ жарып, елдің абыройын көтеріп жүрсіздер. Осылайша, Әділетті, Таза әрі Қуатты Қазақстанды құруға нақты үлес қосып жатсыздар. Мен баршаңызға шынайы ризашылығымды білдіремін!», – деді ол.

Үндеуде мемлекет өскелең ұрпаққа тиісті жағдай жасайтыны...

Еуропа одағының (ЕО) 26 мемлекеті бірлескен мәлімдеме қабылдады. ЕуроОдақ украин халқы ел болашағын таңдау еркіндігінен айрылмауы тиіс деп есептейді. Ұйым елдері мәлімдемесін Reuters таратты.

«Келіссөздердің басым бөлігі атысты доғару немесе әскери қимылдарды қысқарту мақсатында ғана жүруі тиіс», – дейді еуропалық елдердің басшылары.

ЕО мәлімдемесі АҚШ президенті Дональд Трамп пен Ресей басшысы Владимир Путин саммиті қарсаңында жарияланып отыр. Бұл кездесу 15 тамызда АҚШ-тың Аляска штатында өтеді.

ЕуроОдақ «дипломатиялық шешімдер Украина мен Еуропа қауіпсіздігінің маңызды мүдделеріне сай қабылдануы керек» деп отыр.

«Украина халқы өз болашағын өзі шешу еркіндіге ие болуы тиіс. Украинада...

2025 жылдың бірінші жартыжылдығында Өзбекстанға саяхаттау мақсатында барған қазақстандықтар саны 80 мыңға жуықтады. Бұл туралы Өзбекстан Республикасының Ұлттық статистика комитеті хабарлады. Қазақстан Өзбекстанға ең көп турист келген елдер үштігіне Ресей және Түрікменстанмен бірге енді.

Жалпы, қаңтар-маусым айларында Өзбекстанға 5,3 миллионға жуық шетелдік келген. Олардың 783,7 мыңы  турист ретінде барған. Елге саяхаттап келгендер саны бір жылда 48,3%-ға артқан.

Өзбекстанға саяхаттап келгендер саны бойынша алғашқы он ел:

1. Ресей – 166,6 мың адам 

2. Түрікменстан – 123 мың адам 

3. Қазақстан – 77,7 мың адам 

4. Қырғызстан – 71,6 мың адам 

5. Тәжікстан – 49,1 мың адам 

6. Қытай – 39,1 мы...

Қазақстандағы алғашқы атом электр станциясын салуға арналған «Росатомның» жеңілдетілген экспорттық қаржыландыруы ядролық реактор мен өзге де жабдықтарды сатып алуға, сондай-ақ негізгі құрылыс жұмыстарына жұмсалмақ. Бұл туралы «Курсивке» Атом энергиясы агенттігінен (АЭА) хабарлады.

«Жобаның қазіргі қаржылай моделінде Ресей Федерациясынан жеңілдетілген экспорттық қаржыландыру тарту қарастырылған. Бұл жоғары технологиялық жабдықтарды пайдаланатын ірі инфрақұрылым жобаларды жүзеге асыру кезінде қолданылатын қалыпты тәжірибе. Экспорттық несие қаржысы жобадағы маңызды құрамаларға, оның ішінде реакторға, бу генераторына, циркулдық сорғыларға, сондай-ақ құрылыс жобаларына бағытталған», – деп жазылған агенттік жауабында.

Агенттік мәліметінше, бұл қаржыландыру Алматы облысының Жамбыл ауданындағы Балқаш көлі жағалауындағы Үлкен ауылы маңында қуаты...

Шымкенттегі №1 қалалық клиникалық ауруханасының қабылдау бөліміне келген жігіт шу шығарып екінші тұрғынды балағаттап, артынша бас салып жұдырықтай бастаған видео әлеуметтік желіде тарады. Тұрғындардың не үшін сөзге келіп қалғаны, олардың бірінің екіншісіне неліктен қол көтергені әзірге белгісіз.

Оқиға орнына дәрігерлер полиция шақырған. Десе де бейнебақылаудан тәртіп бұзушының полиция қызметкерлеріне де бағынбай, балағаттап қарсылық көрсеткенін байқауға болады.

Оқиғаның болғанын қалалық полиция департаменті мен қалалық денсаулық сақтау басқармасы растады.

Полицияның мәліметінше, бұл факт бойынша қылмыстық іс қозғалған. Күдікті ұсталып, уақытша ұстау изоляторына қамалған.

«Қазіргі уақытта оқиғаның барлық мән-жайын анықталуда. Тергеу іс-шараларының кешені жүргізілуде», – делінген полиция хабарламасында.

Германияда жаңа тіркелген автокөліктердің 29 пайызы электромобиль. Биылғы бірінші тоқсанда ай сайын орта есеппен 82 мың таза электр көлігі сатылып, жалпы құны 3,4 миллиард еуроға жеткен. Мұндай деректі KfW Research зерттеушілері ұсынған.

Экспорт құны импорт құнынан бес есе асып кеткен.

KfW Energy Transition Barometer деректеріне сәйкес, сұралған үй шаруашылықтарының шамамен жартысы (49 пайыз) электр көлігін пайдалануға дайын екенін білдірген. Олардың 10 пайызы қазірдің өзінде электрлі көлік иесі.

Елде тұтынушылардың электр көліктеріне деген көзқарасы қатты өзгергені атап өтілген. Таңдау жасауда ойландыратын негізгі фактор әлі де баға болып отыр. Оның үлесі 59 пайыз шамасында. Ал зарядтау инфрақұрылымына қатысты алаңдаушылық бес жыл...

ChatGPT кеңесін тыңдап, үш ай бойы асына тұздың орнына бромид сепкен адамды АҚШ-та күштеп жындыханаға жатқызған.

Annals of Internal Medicine журналының ақпаратына қарағанда, бұл жайт ауыр улануға әкеп соғып, психозға шалдықтырған.

«Көршім улады»

Науқас паранойямен ауруханаға түскен. Көздеріне әрдеңе елестеп, су ішуден бас тартыпты. Өзінің айтуынша, «оны көршісі улаған».

Медициналық тексеру ол бромидпен уланғанын анықтады. Содан кейін психиатриялық бөлімшеге жатқызылған.

ЖИ кеңесі

Кейін белгілі болғандай, ол тұзды аз тұтынбақ болып, оның орнына не қолдануға болатынын ChatGPT-ден сұраған. Жасанды интеллект оған бромидті қолдануға кеңес беріпті.

Тексеріп көрсе, ChatGPT шын мәнінде де қауіпті екенін ескертпестен тұзды...

Бұрынғы мәдениет вице-министрі Ерлан Қожағапановтың адвокаты Нұрлан Бейсекеев қылмыстық істі бірінші сатыдағы сотқа қайтаруды сұрады. Бұл туралы адвокат істі апелляциялық сатыда қарау барысында айтты, деп хабарлайды KursivMedia.

Адвокаттың айтуынша, сот отырысы хаттамасына қатысты ескертулері бірінші сотта қаралмаған. Соған байланысты апелляциялық сатыдағы сотқа шағым беру құқығв бар.

«Сот отырысының қысқаша хаттамасына айтылған ескертулерді толық қарау үшін апелляциялық сатыдан осы қылмыстық істі толықтай бірінші сатыдағы сотқа қайтаруды сұраймын. Себебі апелляциялық сот бұл ескертулерді қарай алмайды, бұл бірінші сатыдағы соттың міндеті», – дейді Бейсекеев.

Адвокат қылмыстық-процестік кодекстің 10-бабы 1-бөлігі талаптарына сәйкес қылмыстық істі сотқа қайтаруды сұрады.

Айта кетейік...

2025 жылдың ІІ тоқсанындағы дерек бойынша, Қазақстандағы орташа айлық жалақы 448 620 теңгені құрады. Ал медианалық жалақы көлемі 316 мың теңге болды. Бұл былтырғы кезеңмен есептегенде 11,3%-ға өскен.

Жалақы, әсіресе, Астанада (15,4%), Алматыда (15,3%), Алматы облысында (14,6%) және Қарағанды облысында (14,0%) ең көп өскен.

Миллион жалақы алатын мамандықтар

Ай сайынғы ең жоғары жалақысы бар салалар қатарында құбыр арқылы тасымалдау қызметі (1,06 млн теңге), теңіз және жағалау жүк тасымалы (1,13 млн теңге), әуе жолаушылар тасымалы (1,04 млн теңге), компьютерлік бағдарламалау (1,24 млн теңге), сақтандыру (1,33 млн теңге), ірі компанияларға басқару мәселелері бойынша кеңес беру...