Жаңалықтар

2050 жылға қарай Қазақстанда «демографиялық қарттық» тіркеліп, әр алтыншы адамның жасы 60-тан жоғары болады. Бұл туралы БЖЗҚ-ның жылдық актуарлық есебінде жазылған.

Есепте халық санының демографиялық өсуінің бірнеше сценарийі келтірілген.

Базалық, оптимистік, пессимистік сценарий қандай?

Базалық сценарий бойынша халық саны 24,7 млн адам шамасында болады. Салыстырар болсақ, БҰҰ болжамынша 2050 жылы Қазақстан халқының саны 25,7 млн адамға жетеді.

«Халық санына туу көрсеткіші елеулі ықпал етеді. Көші-қон көрсеткіштері тең болған кезде туудың базалық сценарийінен оптимистік сценарийгее өтуі және пессимистік сценарийден базалық сценарийге өтуі болжамды халық санының 10%-дық өсімімен сипатталады. Көші-қон сальдосының әсері аз болады...

Домбыра ұшақтың жүк салғышына сыймаса, оған адам сияқты бөлек билет сатып аласыз. Бұл туралы Азаматтық авиация комитетінің брифингінде Air Astana компаниясының жерүсті қызмет көрсету жөніндегі вице-президенті Александр Небога хабарлады.

Оның айтуынша, музыкалық аспаптарды ғана емес, қол жүгін тасымалдауда авиакомпаниялардың барлығына қолданылатын бірқатар ережелер мен стандарттар бар. Олар ұшу қауіпсіздігін қамтамасыз ету мәселелерінен және әуе кемесінің бортындағы белгілі бір шектеулерден туындайды.

«Ұшақта жүк тасымалының жалпы стандарты бар. Бәрі соған сай жүреді. Ұшақ та, оның жүк салғышы да резеңке емес, сондықтан жүк салғышқа сыймаған нәрсені не жүк түрінде тапсыру керек, не оған билет алу керек. Мен тек домбыра...

Түркістанның еңбек мобильділігі орталығы, құжат жүзінде рәсімделгенімен іс жүзінде жұмысқа тұрмаған адамдарға 130 млн теңге төлеген. Бюджет қаражатын жымқыру фактісін Қаржы мониторингі агенттігі анықтаған.

Агенттік Түркістан облыстық прокуратурасымен бірге Халықты жұмыспен қамту саласы бойынша бөлінген бюджет қаражатын талан-таражға салу деректеріне қатысты бірнеше қылмыстарды әшкерелеген.

Атап айтқанда «Еңбек мобильділігі орталығы» КММ-нің жауапты тұлғалары «2021-2025 жылдарға арналған кәсіпкерлікті дамыту жөніндегі ұлттық жобасы» аясында қаражат жымқырған. Орталық қызметкерлері субсидияланған жұмыс орындарына қатысушы тұлғалардың жалақыларын төлеу барысында бірқатар кәсіпорындардың басшыларымен сөз байласқан. Солайша бұл мекемелерде іс жүзінде жұмыс істемейтін 132 азаматтың жеке деректерін «Еңбек нарығы» автоматтандырылған ақпараттық жүйесіне енгізіп, олардың атына аударылған айлы...

Әділет министрлігі еліміздің бүкіл аумағында «Цифрлық сот орындаушысын» іске қосты. Баспасөз қызметінің хабарлауынша, жүйе азаматтардың 5,5 млрд теңгеден астам қаражатын үнемдеуге мүмкіндік береді.

Енді кімде-кім қарызын уақтылы төлей алмаса, қарыз сомасына қосылатын 25%-ды құрайтын айыппұл төлеуден босатылады. Бұл қаражат сот орындаушының қызметі үшін есептелетін.

Цифрлық жүйе көмегімен борышкерлер осындай шығындардан босатылады.

20 АЕК-ке дейінгі борыш оңайлатылған тәсілмен төленеді. Ондайда борыш туралы EGOV Mobile-дан егжей-тегжейлі ақпарат алуға болады немесе 1414-тен SMS хабарламалар, push-хабарламалар жіберіледі. Содан кейін берешекті онлайн төлеу мүмкіндігі қарастырылған.

«Осылайша, адами фактор толығымен алынып тасталады. Алдын ала есептеулер бойынша жеке сот...

Қазақстанның ғалымдары маймыл шешегіне қарсы вакцина шығаруға әзір. Денсаулық сақтау министрлігі, «Қазбиофарм» ұлттық холдингі және індеттерді зерттейтін бірнеше институт мәселе қозғап, қоздырушыларға қарсы ғылыми шешімдерді табуға әрекет етіп жатыр. Биологиялық қауіпсіздік проблемалары институты Денсаулық министрлігіне вакцина жасау мәселесі бойынша хат жазып, өз мүмкіндіктері туралы ақпарат хабар жолдаған. 

Маймыл шешегі індеті туралы алғаш сөз бола бастаған кезде-ақ қазақстандық вирусологтар «мемлекеттен тапсырыс болса, мұның қолдан келетін іс» екенін айтқан. 

«Маймыл шешегі індеті бүгін ғана шыққан нәрсе емес. Төрт-бес жылдан бері тарап келеді. Алдымен Африкадан Еуропаға келген. Қазір елу елге таралып үлгерді. Кәдімгі шешек ауруының қоздырушысына ұқсас. Бұл бұрын...

Үндістанның танымал скутер шығаратын Ola Electric алғашқы жария ұсыныс (IPO) аясында үлкен жетістікке жетіп, оның акциялары 90%-ға дейін өсті, бұл туралы Bloomberg.com жазды.

Шетелдік басылымның мәліметінше, соңғы екі аптаның ішінде компанияның нарықтық құны 7 миллиард долларға жетті. Салыстырмалы түрде, Қазақстанның Air Astana әуе компаниясының нарықтық құны қазір 628 миллион долларды құрайды.

Ola Electric компаниясының IPO-сы соңғы екі жылдағы Үндістандағы ең ірі IPO-лардың бірі болды және инвесторларды қызықтырды. Бұл IPO Ola Electric компаниясының нарықтағы орнын нығайтып қана қоймай, сонымен қатар Үндістандағы электроскутер өндірісінің болашағына үлкен сенім арттырды.

Айта кетейік, Ola Electric компаниясы 2017 жылы Үндістанның Бангалор қаласында ашылды...

28 тамыз бен 8 қыркүйек аралығында Парижде өтетін Паралимпиада ойындарында спорттың 9 түрінен 44 спортшы Қазақстан намысын қорғайды. 21 тамызда спортшыларды премьер-министр Олжас Бектенов қабылдап, мемлекеттік туды табыс етті.

Премьер-министр мемлекеттік туды ұлттық паралимпиада құрамасының екі ту ұстаушысы – Азия Паралимпиада ойындарының жүлдегері, Қазақстан чемпионатының он дүркін жеңімпазы Берік Ізмағанбетовке (отырып ойнайтын волейбол) және Қазақстан чемпионатының жеңімпазы Севда Алиеваға (пара оқ ату) табыстады.

Қазақстан атынан XVII жазғы Паралимпиада ойындарына спорттың 9 түрінен 44 спортшы қатысады. Жарыс 28 тамыз бен 8 қыркүйек аралығында Парижде өтеді. 

Айта кетейік, 2021 жылы Токиода өткен Паралимпиада ойындарында Қазақстан 1 алтын (Давид Дегтярев), 3 күміс (Ануар Сариев, Теміржан Дәулет...

Ұлттық банк сарапшылар қауымдастығы арасында жүргізілген кезекті макроэкономикалық сауалнаманың нәтижесін жариялады.

Brent маркалы мұнайдың бағасы қалай құбылады?

Сауалнаманың негізгі параметрі – мұнай бағасы, Қазақстан экономикасының өсімі, инфляция, базалық мөлшерлеме, тауарлар мен қызметтердің экспорты мен импорты, сондай-ақ ұлттық валюта бағамы.

«Осы жылдың тамыз айында мұнай бағасына қатысты сценарий шарттары айтарлықтай өзгеріске ұшырамады. Респонденттердің медианалық күтулері бойынша, 2024 жылы Brent маркалы мұнайдың бағасы орташа есеппен барреліне 83,5 АҚШ доллар деңгейінде қалыптасады (бұған дейін – 83,7 АҚШ доллары). 2025 және 2026 жылғы күтулер 80,0 АҚШ доллар деңгейінде сақталып отыр», – деп атап өтті сарапшылар.

Экономиканы...

Өңдеу өнеркәсібі – ауыл шаруашылығы шикізатын, орман және балық шаруашылығы өнімдерін, тау жыныстары мен пайдалы қазбаларды өңдеумен немесе  терең өңдеумен айналысатын кез келген елдің ұлттық экономикасының стратегиялық маңызды буындарының бірі.

Дамыған өңдеу өнеркәсібі дәстүрлі түрде мемлекеттің технологиялық қуатын көрсетеді. Ал бүгінгі таңда дамыған елдерде бұл сектор жұмысбастылық пен жұмыс орындарының ауқымды өсу көзі емес, бірақ та дамушы елдер үшін ол экономикалық дамудың негізгі құралдарының бірі.

АҚШ, Германия, Жапония сияқты дамыған елдерде өңдеу өнеркәсібінің ЖІӨ-ге қатысты үлесі төмендеу тенденциясымен сипатталады, себебі қызмет көрсету және технологиялық секторлар күшейген. Мысалы, Германияда өңдеу өнеркәсібінің үлесі әлі де жоғары, бірақ қызмет көрсету секторының үлесі біртіндеп...

Британдық Vodafone ұялы байланыс операторы Өзбекстанда жұмыс істей бастайды. Бұл мәселе Өзбекстан Президентімен кездесуде талқыланды, деп хабарлады O’zbekiston 24.

Өзбек баспасөзінің мәліметінше, Өзбекстан президенті Шавкат Мирзиеевпен кездесу барысында ірі кәсіпкер InfinBank негізгі акционері Фарход Маматжанов Vodafone байланыс операторымен ынтымақтасып, Өзбекстанда 5G standalone ұялы байланысын енгізуге мүмкіндік беретінін айтты.

«Сіз Өзбекстанға әлемдік брендтерді тартуды тапсырдыңыз. Ұлыбританияның жетекші Vodafone компаниясымен бірге біз 5G standalone желісін қолдайтын ұялы байланыс операторын іске қосу жобасын бастадық», – деді Маматжанов.

Сондай-ақ, кәсіпкер жобаға салынған инвестицияның жалпы көлемі 250 миллион еуроны құрайтынын айтты. Оның ішінде 100 миллион еуро Финляндияның экспортты...

АҚШ-тың қор нарығы президенттік сайлау алдындағы ең құбылмалы кезеңге аяқ басты. Еуропа Орталық банкі қыркүйек айында ставканың төмендейтініне сенімді. Еnbridge болжамынша, мұнайға деген сұраныс артады. Осы және өзге де тақырыптар туралы 20 тамыздағы шолуымыздан оқыңыз.

Goldman Sachs: АҚШ-тың еңбек нарығының аптығы ФРЖ болжағаннан да тез басылады

Goldman Sachs және Wells Fargo экономистерінің пікірінше, сәрсенбі, 21 тамызда жарияланатын еңбек нарығының базалық көрсеткіштері әу баста болжанғаннан әлдеқайда қатты баяулайды. Олардың айтуынша, 2023 жылдың наурызынан 2024 жылдың наурызына дейін жаңа жұмыс орындарының саны кемінде 600 мыңға, яғни айына 50 мыңға артқан. Сонымен қатар Goldman Sachs бұл көрсеткіш 1 млн жұмыс орнына дейін...

Қазақстан Даму банкінің қаржыландыруымен Алматы облысында құс фабрикасының екінші кезегінің құрылысы басталады. Фабрика 2025 жылы толық іске қосылып, жылына 26,5 тонна құс етін өндіретін болады. Бұл жайлы ҚДБ баспасөз қызметі хабарлады.

«Бәйтерек» холдингінің еншілес құрылымы саналатын «Қазақстанның Даму Банкі» АҚ «Прима Құс» ЖШС-нің Алматы облысында бройлер етін өндіру және қайта өңдеу бойынша заманауи құс фабрикасының екінші кезегін салу жөніндегі жобасын қаржыландыру үшін кредиттік желі ашады. Тараптар тиісті келісімге қол қойған.

Баспасөз қызметінің хабарлауынша, бұл стратегиялық маңызды жоба – Қазақстанның азық-түлік қауіпсіздігін нығайтуға және халықты жоғары сапалы отандық өніммен қамтамасыз етуге мүмкіндік береді. Фабрика 2025 жылы іске...

Қазақстанда соттан тыс банкроттық рәсімі жеңілдетілді. Бұл туралы Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі хабарлады.

Азаматтардың соттан тыс банкроттық рәсіміне қолжетімділігін жеңілдетуді көздейтін заңға өзгерістер мен толықтырулар енгізілді. Ресми құжат «Қазақстан Республикасы азаматтарының төлем қабілеттілігін қалпына келтіру және банкроттығы туралы» деп аталады.

Атап айтқанда: 

«Енді аталған мәліметтерді борышкер емес, кредиттік бюроларға кредиттік ұйымдар ұсынады», – деп...

Ұлттық олимпиада комитетінің бас хатшысы Жанар Өтешова қызметінен кетіп жатыр. Оған деген сенімінің жоғалуына байланысты комитет құрамынан шығару мәселесі қаралмақ. Бұл туралы ҰОК таратқан хабарламадан белгілі болды.

Комитеттің мәліметінше, Қазақстан Ұлттық Олимпиадалық комитеті президенттің соңғы бұйрығына сәйкес, Бас хатшыға сенімхат арқылы берілген өкілеттіктер ресми түрде қайтарылып алынды. Осыған байланысты келесі бас Ассамблея отырысында Жанар Өтешеваны атқарушы комитет құрамынан шығару мәселесі қаралады. 

«Сенімінің жоғалуына байланысты Ж.Өтешеваны Бас хатшы ретінде атқарушы комитет құрамынан шығару мәселесі Бас Ассамблея мүшелерінің қарауына шығарылады», – делінген хабарламада.

Айта кетейік, Жанар Өтешова Головкин кәсіпқой бокс рингіне шығып жүрген кезде командасының баспасөз...

Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі банктерден және микрокредиттік ұйымдардан алынатын максималды тұтынушылық несие көлемін бекітті.

Несиелердің шекті сомасы белгіленді

Екінші деңгейдегі банктер және банк операцияларының жекелеген түрлерін жүзеге асыратын ұйымдар бұл шекті сомадан жоғары қарыз бере алмайды.

Атап айтқанда талаптар мынадай:

Ал микроқаржы ұйымдары берген тұтынушылық микронесиенің сомасы:

Танымал боксшы Жанқош Тұраров әлеуметтік желіде өзіне қатысты ақпаратқа жауап берді.

«Үш қыз өсіріп отырған әкемін. Төсектес қыз керек болса, маған зорламай-ақ келетін жағдайым бар! Қайдан шыққан жала екенін өзім де түсінбей отырмын. Қазір мәселенің мән-жайын анықтап, кім, қандай жала тағып отырғанын анықтайтын боламын!», – деп жазды Тұраров өз Instagram парақшасында.

Еске салсақ, бұған дейін боксшының қыз зорлады деген күдікке ілінгені туралы ақпарат тараған еді. Полиция ақпаратқа қатысты пікір білдірді.

«Келіп түскен арызға байланысты Әуезов аудандық полиция Басқармасы қылмыстық іс қозғады. Сот-медициналық сараптама тағайындалды. Қазір оқиғаның толық мән-жайын анықтау үшін тергеу жүріп жатыр», – делінген...

5-6 қыркүйекте «Astana Finance Days 2024» халықаралық қаржы конференциясы өтеді. Шараны «Астана» халықаралық қаржы орталығы ұйымдастырып жатыр. Онда Қазақстанның инвестициялық мүмкіндіктері, капитал нарықтарының өңірлік дамуы сынды мәселелер қозғалады. Бұл жайлы АХҚО баспасөз қызметі хабарлады.

«Astana Finance Days 2024» (AFD) конференциясы Еуразия өңірінде жыл сайын өткізіледі. 2018 жылдан бері өткізіліп келе жатқан бұл шарада қаржы саласының жетекші сарапшылары, инвесторлар мен бизнес-көшбасшылары бас қосады. AFD алты жылдан бері сала мамандарын тоғыстыратын платформа ретінде қызмет етіп келеді.

Жыл сайын шараға әлемнің 70-тен астам елінен 3000-нан астам адам қатысады. Бұл көрсеткіштер платформаның Орталық Азияның қаржылық өміріндегі маңызын айшықтайды. Конференция алаңында мемлекеттік органдарды...

Астана қалалық қылмыстық істер жөніндегі соты экс-шенеунік Арыстанбек Мұхамедиұлының үкімін және басқаларына қатысты үкімді апелляциялық сотта қарап, өзгеріссіз қалдырды. Бұл жайлы Астана қалалық сотының баспасөз қызметі хабарлады.

«2024 жылғы 21 тамызда Астана қалалық сотының қылмыстық істер жөніндегі сот алқасымен А.Мұхамедиұлы және басқаларына қатысты қылмыстық іс апелляциялық тәртіпте қаралды», – делінген баспасөз хабарламасында.

Мұхамедиұлы мен басқа сотталушылар Астана қаласының қылмыстық істер жөніндегі ауданаралық сотының 2029 жылғы 29 ақпандағы үкімін аппеляцияға берген.

Ол кезде сот үкімімен Арыстанбек Мұхамедиұлы лауазымдық өкілеттіктерін теріс пайдалана отырып, кінәліге сеніп тапсырылған бөтеннің мүлкін талан-таражға салу арқылы аса ір...

Әлеуметтік желіде боксшы Жанқош Тұраровтың қыз зорлады деген күдікке ілінгені туралы ақпарат пайда болды.

Алматы қаласы Әуезов ауданы полиция департаментінің мәліметіне сүйінсек, 2024 жылғы 19 тамызда сағат 23.00 шамасында Әуезов ауданына қарасты 5-шағынауданда зорлау фактісі болды деген хабар келіп түсті. Оқиға болған жерге полиция қызметкерлері жетіп, әйелдің Жанқош Тұраров зорлады деген арызын қабылдады.

Бұл жайлы Алматы қаласының полиция департаменті түсініктеме берді:

«Келіп түскен арызға байланысты Әуезов аудандық полиция Басқармасы қылмыстық іс қозғады. Сот-медициналық сараптама тағайындалды. Қазір оқиғаның толық мән-жайын анықтау үшін тергеу жүріп жатыр», – делінген хабарламада.

Айта кетейік, 33 жастағы Жанқош Тұраров

Алматы полиция департаменті соңғы кезде балалардың қатысуымен болатын жол-көлік оқиғаларының көбейіп кеткенін хабарлады. Жыл басынан бері мұндай 623 жағдай тіркелген. Оның біреуі қайғылы аяқталған. Осыған орай қалалық полиция үндеу жариялап, жолда сақтық танытуға шақырды.

«Бүгінгі күні Алматы жолдарындағы жағдай қиын. Өкінішке орай, жол-көлік оқиғаларынан балалар жиі зардап шегеді. Биылғы жылдың басынан бері Алматыда балалардың қатысуымен 623 жол-көлік оқиғасы тіркелді. Өкінішке орай, апат салдарынан 1 бала қайтыс болып, тағы 664 адам жарақат алды. Бұл алаңдатарлық статистика. Сондықтан қала тұрғындарынан балаларға қамқорлық танытып, оларға жолды дұрыс кесіп өтуді үйретуін сұраймыз. Жасөспірімдерге мотороллер мен мопедтердің руліне отыруға жол...

Канадалық Lexaria Bioscience биотехникалық компаниясы сынақтардың сәтті өткенін мәлімдеді. Бұл сынақтар даниялық Novo Nordisk-ке екінші типті қант диабетімен және семіздікпен ауыратын науқастарға арналған дәрі-дәрмектерді өндіруге кететін шығындарды азайтуға мүмкіндік береді. Зерттеу көрсеткендей, Lexaria технологиясымен өңделген семаглутид Ozempic шприц-қаламдары мен Novo Nordisk-тің Rybelsus таблеткаларының белсенді қосындысы сияқты тиімді. Дат өндірушісі 2020 жылы аталған қосылысқа шамамен 1,8 млрд доллар төлеген. 19 тамыз күнгі негізгі сауда-саттықтан кейін Lexaria акциялары 6%-ға өсті және бір жылдың ішінде 200%-ға өсім көрсетіп отыр.

Толығырақ

Lexaria Канаданың ұлттық зерттеу кеңесімен бірге оның DehydraTECH технологиясымен өңделген семаглутидтің молекулалық қасиеттерін және нарықта кездесетін натрий салкопрозаты (SNAC) семаглутид қосылысын...

Қырғызстанның «Керемет» банкі бірқатар ресейлік банктердің мобильді қосымшалары, сондай-ақ ресейлік ұлттық төлем жүйесінің операторынан ақша аударымдарын жүргізбейді. Бұл жайлы банктің сайтында жазылған.

«Керемет Банк» ААҚ ресейлік «Сбербанк» ПАО, «МТС Банк» ЖАҚ, «Т банк» АҚ (Тинькофф) және Ресей Федерациясының ұлттық төлем жүйесінің операторы «НСПК» АҚ бойынша екі бағытта мобильді қосымшалар арқылы ақша аударымдары белгісіз мерзімге тоқтатылғанын хабарлайды», – делінген сайтта.

Сонымен бірге банк тұтынушыларға ыңғайлы болу үшін халықаралық аударымдарды Золотая корона, Астрасенд, Western Union, Юнистрим, Ria төлем жүйелері арқылы жүзеге асыруға болатынын мәлімдеген.

Бұдан өзге Қырғызстанның басқа 8 банкі ресейлік ақша аудару жүйелерімен...

Алтын өндірумен айналысатын «Жалтырбұлақ» компаниясы өзінің еншілес кәсіпорны Altyntas Holding жеке компаниясының 500 миллион акциясын сатып алды. Ол үшін «Бөке» және «Васильевское» кен орындарын сатқан. «Жалтырбұлақ» акционерлерінің бірі – Алматы әкімі Ерболат Досаевтың әйелі – Гүлнар (25,6% акция). 2024 жылдың бірінші жартыжылдығының қорытындысы бойынша компанияның меншікті капиталы 1,9 млрд теңге сомасында теріс болды (міндеттемелер активтерден асып кеткен). Бұған Қазақстан қор биржасының (KASE) сайтындағы деректер дәлел.

«Жалтырбұлақ» 19 тамыздан бастап «Бөке» және «Васильевское» кен-металлургиялық компаниясының жарғылық капиталындағы 100 пайыздық үлеске ие емес.

Шілде айының соңында «Жалтырбұлақ» иелікті ішкі қайта құрылымдау туралы хабарлаған. Компанияның өзінің еншілес ұйымы – Altyntas Holding-т...

Қазақстан 2024 жылдың 31 желтоқсанына дейін бидайды республика аумағына көліктің барлық түрлерімен әкелуге тыйым салу туралы шешім қабылдады. Бастапқыда Ауыл шаруашылығы министрлігі 1 тамыздан бастап астық импортына тыйым салатынын хабарлады. Елде импорттың көлемі жарты жылда 1,3 миллион тоннаға жетті. 2023 жылы тұтас импорт көлемі осындай деңгейде болған.

Статистика деректеріне сай 1 шілдедегі есеп бойынша республикада шамамен 6,1 млн тонна астық қоры бар. Жалпы 5,1 млн бидай тонна жиналған, оның ішінде 4 млн тонна азық-түлік мақсатындағы бидай қамбаға құйылды.

АШМ импортқа тыйым салудың бірнеше себебін атады: