Жаңалықтар

Ұлттық Банкі және банк секторымен бірлесе отырып, 2024 жылдың 1 қаңтарынан бастап, депозиттер нарығында анағұрлым икемді және иілімді реттеу механизмдерін енгізу туралы шешім қабылдады. Бұл туралы ҚДКБҚ баспасөз қызметі хабарлады.     

Мөлшерлемелерді реттеу не үшін қажет: Депозиттер банктерге ақшалай қор жинау көзі. Сол себепті банктер халыққа жоғары мөлшерлемелерді ұсынып, бәсекеге түседі. Осы орайда, ақшалай қаражатқа мұқтаж және басқаша ақша жинау мүмкіндігі жоқ банктер, клиенттер ақшасын тарту үшін мөлшерлемені шектен тыс асырып жіберуі мүмкін. Қаржылық сауаттылығы төмен салымшылар көбірек пайда табу үшін осындай банктерге ұрынуы мүмкін. Бұл өз кезегінде жеке тұлғалардың тұрақтылығы төмен банктерге ұрынып қалуына түрткі болуы мүмкін. 

Депозиттерді нарықтық реттеу...

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев алғаш президент бойлып сайланған жылдары қосарланған билік жүйесі болғанын растады. Бұл жайлы ол «Егемен Қазақстан» газетіне берген сұхбатында айтқан.

Журналист өз сұрағында кейбіреулер сол кездегі саяси жүйені Иранның, Сингапурдың жүйесімен салыстырғанын айтып, «расымен қос прзеиденттік болды ма?» деп сұраған. Ол бәзбіреулер қосарланған билік жүйесін орнатуға талпынғанын растады.

«Төтесінен қойған сұрағыңызға тура жауап берейін. Конституцияға сәйкес, Президент еліміздің ішкі және сыртқы саясатының негізгі бағыттарын айқындайды, мемлекетіміздің жоғары лауазымды тұлғаларын, Қарулы Күш­теріміздің жоғары басшылығын тағайын­дайды және оларды қызметі­нен босатады. Сондай-ақ Мемлекет бас­шысы еліміздің Жоғарғы Бас Қол­бас­шысы саналады. Алайда бәзбіреулер қосарланған билік жүйесін орнатуға...

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев қаңтар оқиғасы жайлы өз пікірін білдірді. «Қаңтар оқиғасын» ол халық көтерілісі емес, төңкеріс деп бағалады. Бұл жайлы мемлекет басшысы «Егемен Қазақстан» газетіне берген сұхбатында айтқан.

«Қаңтар оқиғасына» кімдер кінәлі?

«Мен бұл туралы көп ойландым, әлі де жиі ойланамын. Меніңше, қасі­ретті Қаңтар оқиғасына жылдар бойы қордаланған әлеуметтік-эко­но­­микалық проблемалар, жалпы тоқы­раудың билік пен қоғамды аздырып-тоздыруы себеп болды. Бұл – айтпаса да түсінікті жайт. Мен 2019 жылы Президент болып сайланғаннан кейін мемлекетіміз сая­си жүйені демократияландыруға, қоғамдық өмірге еркіндік сипат беруге, экономиканы монополиядан арылтуға бет бұрды. Реформаларды әзірлеуге және оны жүзеге асыруға қоғам өкілдері, белсенд...

Қаракөл көліндегі аққулардың өлу себебіне қатысты Маңғыстау облысы бойынша экология департаменті мәлімдеме жасады.

Мамандар Қаракөл көлінің су сынамаларында ластаушы заттардың шекті рұқсат етілген концентрациясынан аспағанын хабарлайды.

«2023 жылдың 21 желтоқсанында Үстірт мемлекеттік табиғи резерватының қызметкерлері Қаракөл көлінде қорғау шараларын жүргізу кезінде 30 аққудың (Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілмеген) өлгенін анықтады. Осы факті бойынша қорық пен облыстық аумақтық орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі инспекциясының мамандары ҚР ЭТРМ ветеринариялық бақылау және қадағалау комитетінің Маңғыстау облысы бойынша экология департаментінің, ветеринария ұлттық орталығының қызметкерлерімен бірлесіп, тиісті зертханалық зерттеулер жүргізу үшін сынамалар алды. Зерттеу нәтижелері бойынша өлген аққулардан құс тұмауының вирусы...

2023 жылы әртүрлі фейктер көп болды. Қазақстандықтар талай қастандық теорияларын талқылады. stopfake.kz қорытынды шығарып, олардың ең көп тарағандарына тоқталды.

Жаңа пандемия
2023 жылдың мамырында ДДҰ COVID-19 пандемиясының аяқталғанын ресми түрде жариялады. Біраз уақыт өткен соң жаңа вирус туралы жалған ақпарат тарала бастады. Оқу жылы қарсаңында тағы бір ерекше күшті індет болады деп пайымдалды. Барлық мектеп жабылып, балалар қашықтан оқуға ауыстырылатыны айтылды. Олай болмаған кезде конспирологтар басқа амалға көшті. 2024 жылдың қазан айында әлемде «Х ауруы» таралады деген ақпарат шықты. Шындығында, бұл нақты ауру емес, тек теориялық болжам ғана. ДДҰ болашақта жаңа індетке әкелуі ықтимал анықталмаған инфекцияны осылай атады. Бұған жол бермеу...

Токионың «Ханэда» әуежайында Japan Airlines ұшағы өртенді. Japan Airlines әуе компаниясының хабарлауынша, борттағы 379 жолаушы мен экипаж мүшелерінің барлығы эвакуацияланған.

Не болды. Токио әуежайына қону кезінде Japan Airlines ұшағы өртенді. Бейнеде лайнерді шарпыған үлкен жалын көрінеді. Ұшақ толығымен дерлік жанып кетті, ал өрт сөндірушілер әлі де өртпен күресіп жатыр.

Өрттің нақты шығу себебі әзірге белгісіз. Алайда, Reuters агенттінің хабарлауынша, Japan Airlines рейсі «Haneda» әуежайына қонғаннан кейін, Жапония жағалау күзетінің ұшағымен соқтығысқан болуы мүмкін деп хабарлайды.

Japan Airlines Corporation – Жапонияның ұлттық авиакомпаниясы. Ол – Азиядағы ең ірі авиакомпаниялардың бірі. Жанған ұшақ – 2021 жылы шығарылған Airbus A350 ұшағы. Бұл – Хоккайдо...

Жаңа 2024 жыл қарсаңында Астана және Алматы әкімдіктері қала көшелерін безендірді. Елорда алаңдарында мұз айдындары, сырғанақтар, шағын архитектуралық фигуралар мен фотоаймақтар қойылды.

Астанада безендіруге қанша ақша жұмсалды

Елорда әкімдігінің мәліметінше, жалып безендіруге 836 млн теңге жұмсалды. Көшелерді жаңа жылдық безендіру үшін былтырғы гирляндтардың, қондырғылардың және басқа да әшекейлердің бір бөлігі пайдаланылды.

«Аудандардың өздері безендірумен айналысты. Сарыарқа ауданы 146 млн теңге, Байқоңыр ауданы – 83 млн теңге, Алматы – 105 млн теңге, Есіл ауданы – 352 млн теңге, Нұра ауданы – 150 млн теңге жұмсаған», — делінген хабарламада.

«Мұз айдындарын, сырғанақтар, шағын архитектуралық фигуралар, фотоаймақтар және басқа...

Ұлттық статистика бюросының мәліметтеріне сүйенсек, былтыр тұрғын үйлердің бағасы тұрақты болды. Мегаполистерде де, аймақтарда да көрсеткіштер аса ауытқыған жоқ. Бір жыл ішінде жаңа үйлердің бағасы 2,8%-ға өсті. Осылайша орта есеппен бір шаршы метрдің құны 491 985 теңгені құрады.

Қайталама нарықта да жағдай ұқсас. Көрсеткіш бір жыл ішінде 0,6%-ға төмендеді. Қайта сату бағасы қаңтардан наурызға дейін аздап өсті, алайда сәуірден тамызға дейін арзандады. Күзде бағалар тұрақты болды. Нәтижесінде желтоқсанның аяғында 1 шаршы метрдің орташа бағасы 371 мың теңгені құрады.

Жалдау тарифтері аздап қана құбылды. Қаңтардан сәуірге дейін жалға алу бағасы 3,5% төмендеді. Ал мамырдан қыркүйекке дейін баға өсті. Қазан айынан бастап...

Жаңа жылдың басталуымен жүргізушілерге барлық сақтандыру төлемін қабылдау процесі оңтайландырылатын болады. Көлік құралдарын міндетті сақтандыру бойынша төлем алудың жеңілдетілген тәртібі (Еуропротокол) енгізілді.

2024 жылдың 1 қаңтарынан бастап автокөлікті сақтандыру икемді тарифке көшеді. Міндетті сақтандыру бойынша сақтандыру сыйақысын есептеу кезінде әрбір өңірдің жазатайым оқиғалардың коэффициенті есептеліп, әр аймақтың мақсатты шығын коэффициенті белгіленіп, соған байланысты тарифтер түзетілетін болады.

Атап айтқанда, жүргізушілер қаржы ұйымының сайты арқылы өтемақы алу үшін өтініш пен қажетті құжаттарды бере алады.

ARRFR мәліметтері бойынша, сақтандыру жағдайын реттеудің барлық процесі өтініштен бастап төлемге дейін тұтынушының жеке кабинетінде көрсетіледі және бірыңғай мәліметтер базасында тіркеледі.

Еуропалық хаттамаға келетін болсақ, бұл жол-көлік оқиғасы болған жерде...

Биылдан бастап 5-8 және 10-сынып оқушылары қазақ тілінен емтихан тапсырады. Бұған дейін қазақ тілінен емтиханды 9 және 11-сынып оқушылары ғана тапсыратын. Бұл туралы ҚР Оқу-ағарту министрлігі хабарлаған болатын.

Бұл өзгерістер 2023-2024 оқу жылынан бастап енгізілді. Жыл сайын мамыр айында балалардың қазақ тілінен білімі тексеріледі.

Емтихан жазбаша және ауызша өтеді. Тыңдау, сөйлеу, оқу және жазу сияқты дағдылар бағаланады.

Емтихан тапсырмаларын мұғалімдер академиялық адалдық қағидаттарын сақтай отырып өздері құрастырады. Қазақ тілі пәнінен қорытынды баға емтихан және жылдық бағалау нәтижесі бойынша қойылады, – делінген хабарламада.

Синоптиктер бүгін Қазақстанның көптеген өңірлеріндегі жауын-шашын және қатты жел болады деп болжайды. Еліміздің кейбір облыстарында желдің екпіні 28 м/с жетеді, деп хабарлайды «Қазгидромет».

Синоптиктердің мәліметінше, 2 қаңтарда Астанада қарлы боран, көктайғақ болады. Жел оңтүстік-батыс, батыс екпіні 15-20, кейде 25 м/с. болады деп күтілуде.

Ақмола облысы

Көкшетауда қарлы боран болады деп күтілуде. Жолдарда көктайғақ бар. Желдің екпіні 15-20 м / с.

Қарағанды облысы

Қарағанды облысының батысында, солтүстігінде, шығысында боран, көктайғақ күтіледі. Жел екпіні 15-20 м / с, кейде тіпті 23-28 м/с болуы мүмкін.

Ақтөбе облысы

Ақтөбе облысының орталығында қарлы боран күтіледі. Ақтөбеде жел 15-20 м/с, жел 18 м/с болады.

Абай облысы

Жапонияның батысында 5, 6 және 7 баллдық жер сілкінісі болды. Соның ішінде әлемдегі ең үлкен атом электр станциясының жағалауында қатты жер асты дүмпулері сезілді.

Hokuriku Electric Power энергетикалық компаниясының деректеріне сәйкес, Жапонияның Исикава префектурасындағы ірі жер сілкіністерінен кейін шамамен 45700 үй қуатсыз қалды.

Жер сілкінісі салдарынан 24 адам қайтыс болды. Жарақат алғандар бар. Сондай-ақ, Жапония үкіметінің мәліметі бойынша, 97 мыңнан астам адам эвакуацияланды.

Елдің басым бөлігінде цунами қаупі жарияланды.

«5 метрге дейін цунами болуы мүмкін. Жергілікті әкімшіліктермен, полиция бөлімімен, өртке қарсы қызметтермен, өзін – өзі қорғау күштерімен және жағалау күзетімен тығыз қарым-қатынас жасай отырып, біз адамдарды...

Елімізде 2024 жылға арналған айлық есептік көрсеткіш пен ең төменгі жалақының жаңа мөлшерлемесі енгізілді.

Қазақстан Республикасының «2024–2026 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы» заңнамасына Президент 5 желтоқсанда қол қойған болатын. Заңнамаға сәйкес 2024 жылы жәрдемақыларды және өзге де әлеуметтік төлемдерді, сондай-ақ өсімпұлдарды, салықтарды және басқа да төлемдерді есептеу үшін айлық есептік көрсеткіш (АЕК) 3692 теңгені құрайды.

Яғни «2024–2026 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы» Қазақстан Республикасының 2024 жылғы 1 қаңтардағы Заңына сәйкес:

Ең төменгі жалақы (ЕТЖ) 2024 жылы 85 000 теңгені құрайды.

2024 жылы айлық есептік көрсеткіш (АЕК) 3692 теңге.

Мемлекеттік базалық зейнетақы төлемінің ең төменгі мөлшері – 28 215 теңге.

2-4 қаңтарда Ақмола, Абай, Жетісу облыстарында республикалық маңызы бар автожолдардың 11 учаскесінде жол жабылады.

«Ақмола, Абай және Жетісу облыстарында республикалық маңызы бар автожолдардың 11 учаскесінде және облыстық маңызы бар автожолдардың 2 учаскесінде көлік құралдарының барлық түрі үшін қозғалыс жабылды», – деп хабарлады ТЖМ.

2-4 қаңтар аралығында ауа райының нашарлауына байланысты бірқатар өңірлерде дауылды ескертулер жарияланды.

Сондай-ақ, министрлік дауылды ескерту кезеңінде алыс сапарларға шықпауға, алыс қашықтыққа жаяу жүруден бас тартуға кеңес берді.

Күн райының қолайсыз болуына байланысты Астана әуежайы жабылды.

29 желтоқсанда Алматыдан Астанаға ұшып барған SCAT ұшағы әуежайға қона алмай кері қайтқанын жазған болатынбыз. 

Ал Азаматты...

2024 жыл 366 күнге толып, 249 жұмыс күні мен 117 демалыс күні болады. Ең көп демалыс наурызда, ең аз демалыс сәуір айында.

Бес күн жұмыс істейтін қазақстандықтар үшін Қаңтар айының 1-2 жұлдызы демалыс. Ал Рождество мерекесі 7 қаңтар жексенбіге түсіп, діни мереке жұмыс күніне ауыспайтындықтан, артық демалыс болмайды. Жалпы 21 жұмыс күні, 10 демалыс күні бар.

Ақпанда 29 күн болып, 8 күн демалыс, бірақ 21 жұмыс күні болады.

Ең көп демалыс наурызда. Бес күн жұмыс істейтіндер 17 күн жұмыс істеп, 14 күн демалады. 8 наурызға орай қатарынан 3 демалыс күн және Наурыз мерекесіне орай 5 демалыс күн болады.

Ең аз демалыс сәуір айында, 22 жұмыс күн, 8 демалыс күн болады.

Мамырда 20 жұмыс күнімен, 11 демалыс күні бар...

2024 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстан Халықаралық Аралды құтқару қорына төрағалық етеді. Бұл туралы Су ресурстары және ирригация министрлігі Kazinform агенттігіне ақпарат берген.

Швейцарияның Қазақстандағы елшісі Салман Балмен және Швейцарияның су ынтымақтастығы мәселелерімен айналысатын агенттігінің Blue Peace Central Asia (BPCA) бағдарламасының өкілдерімен кездесу кезінде Қазақстанның су ресурстары және ирригация министрі Нұржан Нұржігітов өңірде халықаралық су-энергетикалық консорциум құру мәселесін көтерген.

«2024 жылы Дүниежүзілік банкпен бірге жүзеге асырылып жатқан Аралды сақтау жобасының екінші кезеңін бастауды жоспарлап отырмыз. Сондықтан Blue Peace-пен бірлесіп Орталық Азия елдерінің су-энергетика саласындағы өзара іс-қимылы мәселелерін қозғаймыз. Жаңа кадр даярлауға және су саласында жұмыс істеп жүрген...

Қазақстан азаматтарына визасыз баруға болатын елдер тізімі жыл сайын артып келеді. 2024 жылы қай елдерге визасыз баруға болатынын тізіп шықтық.

Шенген аймағынан тыс Еуропа елдері мен Азияның бірқатар елдеріне есік ашылды. Үш айға дейін визасыз жүруге болатын елдер саны артты.

2024 жылы визасыз баруға болатын елдер:

Елімізде тұтынушылық сенім индексі екінші ай қатарынан өсіп келеді. Жыл соңында Kursiv Researсh ай сайынғы дәстүрлі шолуларға қосымша ретінде, бұған дейінгі 13 зерттеудің нәтижесін қорытындылап түйіндеді. Оның ішінде біз 2022 жылдың қарашасы мен 2023 қарашасы аралығында қазақстандық тұтынушылардың көңіл-күйіне әсер еткен негізгі трендтер мен факторларды бөліп көрсеткенді жөн көрдік. Сондай-ақ, біз зерттеу нәтижелерін ресми статистикамен де салыстырғанды дұрыс санадық.

Трендтің күші

Айта кету керек, біз қарастырып отырған кезеңде ел ішіндегі тұтынушылық сенім индексі мейлінше құбылмалы болды, яғни экономикада болып жатқан өзгерістер мен инфляциялық құбылыстарға барынша сезімтал сипатта қалыптасып жатты. Зерттеу кезеңі аясындағы бірінші жарты жылдықта ССІ төмендеуге жол берді: бастапқы...

Қазақстан банктерінің кредиттік портфелі 2023 жылы қаңтар-қараша аралығында жыл басымен салыстырғанда 17,8% өсті.

«Қазақстан банктерінің кредиттік портфелі 2023 жылғы қараша айының соңындағы жағдай бойынша жыл басымен салыстырғанда 17,8% – ға өсті. Көрсеткіштің өсуі ұлттық валютада кредиттеуді 19,6% – ға кеңейту есебінен қалыптастырылды, ал шетел валютасында 2,7% – ға төмендеу байқалды», – делінген Еуразия даму банкінің хабарламасында. 

Банк ақпаратына сүйенсек, 2023 жылы халыққа несие берудің жоғары қарқыны байқалады. Жыл басымен салыстырғанда 24% өскен. Ал корпоративтік портфель 9,3% өскен.

Еуразиялық экономикалық одақтың өзге елдерімен салыстырғанда, Қазақстандағы тұтынушылық кредиттік портфелі жоғары болған. Қазақстан кейін ең жоғары деңгей ретінде...

ҚМДБ 2024 жылы Рамазан айы қашан басталып, Қадыр түні, Ораза айт пен Құрбан айт мерекелері қай күнге түсетінін бекітті.

Қазақстан мұсылмандар діни басқармасы Шариғат және пәтуа бөлімінің мәліметіне сүйенсек, күнтізбе бойынша Рамазан айы 11 наурызда басталады. Ал қасиетті Қадір түні сәуірдің 5-нен 6-на қараған түнге келеді.

Рамазан айы аяқталып, отыз күн оразадан кейінгі мереке Ораза айт 10 сәуірде басталады.

Арапа күні 16 маусымға түссе, қасиетті Құрбан айт мерекесі 17 маусым күні басталады.

Ал Мұхамед Пайғамбар туған күні саналатын Мәуліт мерекесі 14/15 қыркүйекке келеді.

Айта кетейік, ҚМДБ діни мерекелердің нақты күндері жаңа айдың көрінуіне байланысты ауысуы мүмкін екенін ескертті. Діни басқарма хижри айлардың басталуы...

Қазақстанда 2024 жылдың 1 қаңтарынан бастап  бірқатар өзгерістер күшіне енеді.

Шағын және микро бизнесті тексеруге арналған мораторий тоқтатылады.

2024 жылдың 1 қаңтарынан бастап шағын және микро бизнесті тексеруге арналған мораторий тоқтатылады. Осылайша, бақылаудың барлық саласында тәуекелдерді басқару жүйесі енгізіледі.

Бірыңғай жиынтық төлем енді болмайды

Жаңа жылдан бастап Қазақстанда Бірыңғай жиынтық төлем (БЖТ) жойылады. Ол жылдық табысы 4,1 миллион теңгеден аспайтын азаматтар үшін енгізілді. Бірыңғай жиынтық төлем 2019 жылдан 2023 жылға дейін, яғни уақытша қабылданған еді. Ол 2023 жылдың 31 желтоқсанында аяқталады. Бірыңғай әлеуметтік төлемді төлейтін азаматтар 2024 жылдан бастап жеке кәсіпкер болып, тиісті салық режимін таңдауы қажет.

Айта кетейік...

Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев қазақстандықтарды Жаңа 2024 жылмен құттықтады.

«Биыл жұртымыз Жаңа жылды көптен күткен жағымды жаңалықпен қарсы алуда. Жақында халқымыздың саны 20 миллионға жетті. Еліміз үшін бұл ақ түйенің қарны жарылған күн болды. Халық санының өсуі – мықты мемлекет болудың және өркендеудің кепілі. Ал бақытты отбасы – бақуатты елдің арқауы», – деді Тоқаев Жаңа жылмен құттықтауында.

Президент шетелден миллиардтаған инвестиция тартылып, жұмыс орындары пайда болып, шағын және орта бизнеске жан-жақты қолдау көрсетілгенін айтты.

«Заңсыз алынған экономикалық активтерді елге қайтару жұмысы жалғасуда. Мемлекетке қайтарылған қаржы көп ұзамай халықтың игілігіне жұмсалатын болды, яғни...

Жалпы, өтіп бара жатқан жыл еліміздің мұнай нарығы үшін аумалы-төкпелі болды. Алдын ала жасалған болжам бойынша, биыл 90,5 млн тонна мұнай өндірілуге тиіс еді. Алайда жоспар жүзеге аспады.

26 желтоқсанда Сенат отырысынан кейінгі кулуарда Энергетика вице-министрі Асхат Хасенов журналистерге мұнай өндіру жоспары орындалмайтынын мәлімдеді.

«Биыл 90 млн тонна мұнай өндіреміз деп отырмыз. 2024 жылы да 90 млн тонна мұнай өндіріледі деген жоспар бар», – деді Энергетика вице-министрі.

Негізі 2023 жылы 90,5 млн тонна мұнай өндіру жоспарланған. Ауытқуға кен орындарындағы түрлі жағдай себеп болды. Мысалы 8 тамызда электр қуатының шектелуіне байланысты мұнайдың тәуліктік өндірісі 228 мы...

Қолайсыз ауа райы салдарынан 30 желтоқсан күні жұмысы шектеліп, бірқатар рейстер тоқтауына мәжбүр болғанын хабарлаған Астана халықаралық әуе жайының жұмысы жексенбі күні қайта жанданды. Бұл туралы айлақтың баспасөз қызметі хабарлады.

Ақпаратқа сәйкес, әуеайлақта желдің жылдамдығы 5 м/с, тығыздалған қар, ауа температурасы – 4. Әуежайдағы ұшу-қону кестесі тұрақталып келеді.

«Түнгі 00:01-ден қазіргі сәтке дейін әуежай 29 рейсті қабылдаса, 41 рейс ұшып кетті. Олардың арасында 30 желтоқсан күні ұшуы қажет болған KC7377 Астана-Ақтау, IQ399 Астана-Ақтөбе, IQ367 Астана-Қостанай, DV744 Астана-Алматы, KC957 Астана-Алматы, SU 1963 Астана-Мәскеу, DV741 Астана-Ақтау, DV736 Астана-Шымкент бағытындағы рейстер бар», – делінген хабарламада.

...