Жаңалықтар

Әнші, әзілкеш Қайрат Әділгерейдің жары Бақыт Тұрман қасиетті Ораза айы басталғалы бері бір сұрақтың мазалайтынын айтты.

Ол ораза ұстамаса да, айналасындағылардың ауызашарға шақырып жатқанын айтты.   

«Ораза басталғалы менде мынадай сұрақ туындайды. Мұның шешімін өздігімше ойлаймын. Бірақ бір ортада соны әңгіме етпеппін. Оразада адамдар ауызашар жасайды. Мен ауыз бекітпеймін, бірақ мені ауызашарға шақырады. Мен баруым керек пе, жоқ па?», – деп сауал тастады әнші.

Оның айтуынша, таныстары шақыру қағазын жіберіп шақырады. Бірақ Бақыт Тұрман баруға ұялады.

«Өйткені менің ауызым берік емес. Ол жерге неге барамын? Бір жағынан бірге болыңыз деп айтады...

Әлеуметтік желіде киіктердің елдімекендерге кіріп кеткені түсірілген видеолар таралып жатыр. Осыған байланысты Экология министрлігі ресми мәлімдеме жасады.

Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитетінің хабарлауынша, қыс мезгілінде киіктердің жекелеген аумақтарда қырылуы және олардың уақытша елдіекендерге жақындауы – табиғи құбылыс. Бұл жағдайлар ауа райының күрт өзгеруімен және азық қорының шектелуімен байланысты.

«Киік ауа райы мен азықтық жағдайлардың өзгеруіне сезімтал қоныс аударатын түр болып табылады. Температураның күрт төмендеуі, қатты аяз, қардың көп түсуі және топырақ бетінде мұз қабығының пайда болуы жағдайларында жануарлардың азықтық базаға кіруі шектеледі. Әлсіреген түрлері дәстүрлі көші-қон бағыттарынан ауытқып, қолжетімді азық пен қолайлы жағдайлар...

Шымкент қаласы Тұран ықшамауданындағы №51 Әлихан балабақшасының қызметкерлері мен ата-аналары қала әкімдігіне барды. Олардың айтуынша, мемлекеттік балабақша жабылу алдында тұр. Бұған балабақша қызметкерлері мен ата-аналар қарсы.

Жалақы төленбеген

Жиналғандар қала әкімдігінен жағдайды түсіндіріп беруді сұрады. Балабақша қызметкерлерінің сөзінше, мекемені жабу туралы алдын ала ескертілмеген. Тек балабақша меңгерушісі ауызша хабарлаған. Бұған қоса ,қызметкерлер жалақысын толық алмаған. Әлеуметтік төлемдері төленбеген. Тіпті соңғы үш айда күзетшілер жалақы алмапты.

«Шешім шыққан жоқ, бұйрық көрген жоқпыз. Балаларды жекеменшік балабақшаға өткізіп жатыр. Бізге сол жекеменшік балабақшада жұмыс істейсіңдер деді. Қазан, қараша айының жалақысын толық алған жоқпыз. Еңбек инспекциясына, прокуратураға шағымдандық. Қаңтар...

Halyk Finance сарапшылары 2026 жылы Қазақстанның банк секторында пайда өсімі тоқтайтынын болжап отыр. Экономикалық белсенділіктің баяулауы, салық жүктемесінің артуы және мемлекеттік несие бағдарламаларының нарықтық заңдылықтарды бұзуы қаржы секторының табыстылығына айтарлықтай қысым түсірмек.

Экономиканың баяулауы мен несие нарығындағы іркіліс

2026 жылы банк секторы бірқатар күрделі факторлармен бетпе-бет келмек. Экономиканың жалпы өсімі 4–4,5% деңгейінде тежеліп, мұнай өндірісінің әлеуеті сарқыла бастады.

Осыған байланысты банк активтерінің өсімі 10–12%-дан аспайды деп күтілуде. Бөлшек сауда несиелері 15%-ға дейін, ал корпоративтік портфель 13%-ға дейін баяулайды. Бұл үрдіс қаңтар айындағы іскерлік белсенділіктің төмендеуімен де расталып отыр.

Таза пайда азаяды

Сарапшыларды...

Енді камералар жаяу жүргіншілерге де автоматты түрде айыппұл сала бастайды. 12 наурыздан бастап Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстегі жаңа өзгерістер күшіне енеді.

«Әкімшілік іс жүргізудің бірыңғай тізілімімен интеграцияланған цифрлық объектімен деректерді өңдеу арқылы, оның ішінде автоматты режимде жұмыс істейтін техникалық құралдар пайдаланыла отырып анықталған немесе тіркелген кезде көрсетілген деректерді өңдеу нәтижелері бойынша анықталған осындай құқық бұзушылықтарды жасаған адамдар әкімшілік жауаптылыққа тартылады», – деп жазылған Әкімшілік кодекстің 31 бабындағы жаңа редакцияда.

Бұл дегеніміз жаяу жүргіншілер құқық бұзса және ол камерадан көрінсе, автоматты түрде айыппұл салынады. Мәселен, қоғамдық орында қоқыс не темекі тұқылын тастағаны, белгіленбеген...

Қазақстанда балалар TikTok желісінде күніне орта есеппен 130 минут өткізеді. Бұл әлемдегі ең жоғары көрсеткіштердің бірі.

Бұл туралы балалардың цифрлық белсенділігін талдайтын қазақстандық стартаптардың бірі хабарлады. Олардың мәліметінше, Қазақстандағы мектеп оқушылары әлеуметтік желілер мен мобильді ойындарға Еуропа мен АҚШ-тағы құрдастарына қарағанда көбірек уақыт жұмсайды.

Ең танымал қосымша – Roblox ойыны. Балалар қосымшада орта есеппен күніне шамамен 150 минут өткізеді. Одан кейінгі орында TikTok тұр.

Сонымен қатар ең көп қолданылатын платформалар тізіміне YouTube пен WhatsApp кіреді.

Сарапшылардың айтуынша, Қазақстанда ересектер баласының қайда жүргенін айына шамамен 140 рет тексереді. Демек күніне төрт-бес рет қарайды. Бұл көрсеткіш Еуропа елдеріне қарағанда шамамен...

Қазақстандағы ірі алтын өндіруші – Solidcore Resources plc (бұрынғы Polymetal) компаниясы Германияның KfW IPEX-Bank-імен алдын ала келісімге қол қойды. Келісім аясында компания «Ертіс гидрометаллургия комбинатының» (ЕГМК) құрылысына 7 жыл мерзімге 100 миллион доллар көлемінде несие алады.

Бұл қаражат зауыттың инфрақұрылымын салу, қажетті жабдықтар сатып алу және инженерлік жұмыстарды қаржыландыруға жұмсалады.

Қаржыландыру жоспары және жоба құны

Ертіс гидрометаллургия комбинатының құрылысы — Solidcore компаниясы үшін стратегиялық маңызы бар ауқымды жоба. Кәсіпорынның жалпы құны 978 миллион долларға бағаланып отыр.

Компания бұл соманы өзінің операциялық табысы мен сырттан алынатын қарыз қаражаты есебінен жабуды көздеуде.

Solidcore Resources қаржы директоры Евгения Онущенконың айтуынша, неміс...

Қазақстандық актриса Дариға Бадықова әлеуметтік желідегі парақшасында АҚШ-қа жұмыс бабымен барғанын жазды. Өнер иесі бұл сапардың өзі үшін маңызды кезең екенін атап өтті.

«Жеңіл көрінгеннің бәрі – еңбектің нәтижесі. АҚШ-қа жұмыспен келу – бақ. Санамда тықылдап тұратын сигнал – ешкімге тәуелді болмай өмір сүру. Мен «әйелмін, маған міндетті» деген сөзді алып тастаған соң, үлкен жолдар ашылды. Күтетін, сұрайтын адам болмаған соң, жолдар ашылды ғой деймін», – деп жазды актриса.

Еске сала кетейік, бұған дейін Дариға Бадықова мен Олжас Абай жаңа фильмнің жарнамасы аясында көрермендерге автокөлік ұтып алу мүмкіндігін ұсынған еді.

Соңғы жылдары Қытай автокөліктері ішкі нарықта айқын басымдыққа ие бола бастады. Kolesa.kz жүргізген жаңа зерттеуге сәйкес, Қазақстанда жаңа автокөліктер сатылымындағы қытайлық брендтерінің үлесі 2023 жылы 30,6%-дан 2025 жылы 39%-ға дейін өскен. Сарапшылардың пікірінше, бастапқы нарық рекордтық көрсеткіштерге жетіп жатқанымен, екінші нарық енді ғана «жандана» бастаған.

Сатылым көшбасшылары: кімдер алда?

Қазақстандық сатып алушылар қытайлық автокөліктерді таңдауда ресми дилерлерге жиірек жүгінуде. 2025 жылғы ең көп сатылған маркалар рейтингі төмендегідей:

Екінші нарық: ұсыныс артып келеді

Kolesa.kz платформасында қолданыстағы қытай автокөліктерін сату туралы хабарландырулар саны шамамен үш есеге өсіп, жалпы көлемнің 3,7%-ына жетті. Көлік иелері сатылымға ең жиі мына модельдерді шығарады:

Олимпиада чемпионы Михаил Шайдоров көрсеткен қолдауы үшін президент Қасым-Жомарт Тоқаевқа және барша халыққа алғысын айтты.

«Бұл кездесуге Олимпиада чемпионы ретінде қатысу – мен үшін зор мәртебе. Алтын медаль – менің ғана емес, ата-анамның, бапкерлерімнің және мен үшін алаңдап, қолдау көрсеткен барша қазақстандықтың жеңісі. Бұл аянбай тер төгіп жұмыс істесең, жақын жандардың махаббаты мен сенімі болса, армандардың орындалатынын көрсетеді. Президент мырза, Сіздің қолдауыңыздың арқасында спортшылар үлкен жетістіктерге, жаңа тарихи рекордтарға қол жеткізіп жүр», – деді Шайдоров.

Сонымен қатар чемпион Олимпиада алтынымен шектелмейтінін мәлімдеді.

«Алдымда ұзақ жол бар. Елімнің сенімін ақтап, жас ұрпаққа...

Доллар тағы да 500 теңгеден асты. Қазақстан қор биржасында (KASE) сағат 15:30-да 1 доллар 501,26 теңге болды. Ұлттық банк осы бағаны 26 ақпанға ресми бағам ретінде бекітеді.

АҚШ доллары бір тәуліктің ішінде 4,02 теңгеге қымбаттады. Осылайша америкалық валюта ақпанның басындағы бағаға қайта оралды. 18 ақпанда ұлттық валюта 488 теңгеге дейін нығайған еді.

Валюта айырбастау мекемелеріндегі баға да көтерілді. kurs.kz мәліметінше, Алматы қаласында 1 доллар 502 теңгеден қабылданып, 502,5 теңгеден сатылып жатыр. Астана қаласында, әдеттегідей, бағам сәл жоғары – 497 және 504 теңге.

Бұған дейін қаржы сарпшылары доллар бағамы 550 теңгеге дейін көтерілуі мүмкін екенін...

Alina Group компаниясының бұрынғы иесі, кәсіпкер Ерлік Балпанбаев өзіне тиесілі Ой-Қарағайда мұражай ашпақшы. Мәдени орталық құрылысына 30 млн доллар инвестиция салуға дайын. Бұл туралы Forbes Kazakhstan-ға берген сұхбатында айтты.

Қазір мұражай жобасы дайын, кәсіпкер енді экспонаттар іздеп жатыр. Қазақстаннан бөлек Иран, Еуропа, Қытай мен Ауғанстан аумағында да іздеу салған.

Мәдени нысан 3,5 мың шаршы шақырымды алып жатыр. Бір бөлігінде мұражайдың тұрақты көрмесі болады. Екінші бөлігіне түрлі шеберлер өз туындыларын әкеліп қоя алады, түрлі іс-шаралар өтеді.

«Смағұловтың мұражайы сияқты емес»

Балпанбаев Қастеев мұражайындағы мамандардан да кеңес алған екен.

«Музей Нұрлан Смағұловтың мұражайы сияқты үлкен болады...

Президент XXV Қысқы Олимпиада ойындарының чемпионы Михаил Шайдоровты марапаттады. Ақорданың хабарлауынша, Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан үшін бұл Олимпиаданың орны ерекше екенін айтты.

«Отандасымыз Михаил Шайдоров тамаша өнер көрсетті. Мәнерлеп сырғанаудан алтын медальға ие болып, көк Туымызды Олимп шыңына көтерді. Сондықтан Михаилға алғысымды білдіріп, құтты болсын дегім келеді. Ақордада жиналып отырған адамдарға, ең алдымен, Михаилдың әкесі мен жеңімпаздың бапкеріне ризашылығымды айтамын. Баршаңызды тағы да шын жүректен құттықтаймын! Сіздер қажырлы және табанды еңбектің арқасында Михаилды мықты спортшы, нағыз дарын иесі ретінде бүкіл әлемге паш еттіңіздер», – деді Тоқаев.

Халқымыз Михаилды мақтан тұтады, ал жас буын одан үлгі алады...

Үкімет отырысында Павлодар облысы Екібастұз қаласында «Деректерді өңдеу орталықтары (ДӨО) алқабын» құру жобасының барысы қаралды. Жоба аясында әрқайсысы 50 МВт қуаттылыққа ие жасанды интеллектке негізделген төрт деректер орталығын іске қосу жоспарланып отыр.

Инфрақұрылымы қандай

Цифрлық даму министрі Жаслан Мәдиев пен «Қазақтелеком» басшысы Бағдат Мусиннің мәлімдеуінше, бүгінде жоба үшін 1,4 мың гектар жер телімі бөлінген. Инфрақұрылым халықаралық Tier III стандартына сәйкес келеді деп күтілуде, ал энергия тиімділігінің коэффициенті (PUE) 1.25 деңгейінде болмақ.

Қазіргі уақытта инвесторларды тарту үшін Greenfield аймағы құрылып, 100 МВт-қа дейінгі алғашқы қуат көздері дайындалды.

Hyperscale және BigTech компанияларының сұранысын қанағаттандыру...

Қазақ ғылымының көрнекті өкілі, математик Асқар Жұмаділдаев 70 жасқа толды. Мерейтой иесіне кәсіпкер Жұмабек Жанықұлов ерекше тосынсый жасады.

Кәсіпкер Сырымбек Тау әлеуметтік желідегі парақшасында мерейтой құрметіне Жұмабек Жанықұлов Hyundai Palisade автокөлігін сыйға тартқанын жазды. Сыйлық иесіне табысталып, бұл сәт көпшіліктің ықыласына бөленді.

Ғалымды құттықтаған жазбада:

«Қазақтың тірі қазынасының бірі, ардақты ұстазымыз Асқар Серқұлұлы 70 жасқа толды. Осы мерейтойына орай ерекше сый жасалды. Ағамызды мерейлі жасымен шын жүректен құттықтаймыз! Деніне саулық, ұзақ ғұмыр тілейміз!»- делінген.

Ғарышқа арналған технология бүгінде күнделікті өмірдің бір бөлігіне айналды. Айталық смартфондар – осының нақты айғағы.

АҚШ-тың Аэронавтика және ғарыш кеңістігін зерттеу жөніндегі ұлттық басқармасы (NASA) осындай мәлімет жариялады.

Оған қарағанда, 1980-90 жылдары NASA-ның NASA Jet Propulsion Laboratory (JPL) зертханасында ғарыш миссиялары үшін жоғары сапалы сурет түсіретін камера жасау жұмыстары жүргізілген.

Сурет сапасын жақсартқан ғалым

Сол жерде доктор Эрик Фоссум жаңа буындағы CMOS-сенсорды (чиптегі камера) жетілдірген. Сөйтіп, алғашқы белсенді пиксельді CMOS кескін датчигін жасап шығарды. Бұған дейін негізінен CCD технологиясы қолданылып келген. Бірақ ол көп энергия тұтынады әрі күрделі болған.

Фоссум CCD-дегі шуды азайту әдісін CMOS-қа бейімдеп, сурет сапасын...

Ішкі істер министрінің орынбасары Санжар Әділов Қазақстандағы қоныс колонияларында жазасын өтеп жатқандарға не себепті мекеме аумағынан тыс жерде смартфон ұстауға рұқсат берілгелі жатқанын түсіндірді.

Әділов ұсынылып отырған шара тек қауіпсіздігі мейлінше төмен мекемелердегі сотталғандарға қатысты екенін айтты.

«Смартфондарды тек қоныс колониясында жазасын өтеп, еңбек қызметін атқарып жүргендер, мысалы, құрылыс нысандарында жұмыс істейтіндер пайдаланады. Ол жерде олар мекеме өкілдерімен байланыста бола алады. Телефондарды кез келген заңсыз пайдалану қатаң түрде бақылауда болады», – деді Әділов Мәжілістегі брифингте.

Жаңашылдықтардың қатарында тәртібі жақсы деген сотталушылар үшін «тыныштық сағаты» бар. Сондай-ақ терминалдар арқылы кездесуге немесе қалаға шығуға өтініш беру мүмкіндіг...

Бүгін, 25 ақпанда, 2025/2026 жылғы Чемпиондар лигасының плей-офф кезеңіндегі қарымта матч өтеді. Мадридтің «Реал Мадрид» клубы өз алаңында португалиялық «Бенфика» командасын қабылдайды.

Кездесу Сантьяго Бернабеу стадионында өтеді. Астана уақытымен сағат 01:00-де басталады. Ойынды тікелей эфирде Qazsport телеарнасы көрсетеді.

Алғашқы матч Лиссабонда өтіп, мадридтік клуб 1:0 есебімен жеңіске жеткен. Сондықтан «Реал» қарымта ойын алдында кішкентай басымдыққа ие.

«Respublica» партиясы фракциясының депутаты Олжас Құспеков Қазақстанда Жол қорын құруды ұсынды. Мәжілісмен бұл жол-көлік оқиғаларының көбеюі мен автожолдардың тозу мәселесін жүйелі түрде шешу үшін қажет деп санайды.

Жол апаты көбейді

Ресми деректерге сүйенсек, 2025 жылы Қазақстанда 36 мыңнан астам жол-көлік апаты тіркелген, бұл 2024 жылмен салыстырғанда 14% көп. Апат салдарынан 51 мыңнан астам адам зардап шегіп, шамамен 2,5 мың азамат қаза тапқан. Ең қауіпті жол-көлік апаттары елден тыс трассаларда жиі болады.

Қаржы жетпейді

«Бүгінде автокөлік саласы қаржы тапшылығы мәселесімен бетпе-бет келуде. Жыл
сайын қажетті қаржы мөлшері шамамен 1,9 трлн теңгені құрайды, ал...

Қатарлық Power International Holding (PIH) компаниясы Қазақстан телекоммуникация нарығы қызметін кеңейтіп жатыр. Аталған жоспар Mobile Telecom Service (Tele2) компаниясын сатып алу жөніндегі келісім аясында іске асады. Бұл жайлы Тоқаев пен PIН басшылары Муатаз Әл-Хаят пен Рамез Әл-Хаятпен кездесуі аясында айтылды.

Тоқаевтың сөзінше, қатарлық телекоммуникация саласына келуі байланыс инфрақұрылымын жаңартып, қызмет сапасын жақсартуға оң әсер етеді.

Дегенмен Қазақстан мен Қатар арасындағы негізгі инвестициялық серіктестік газ өңдеу, газ тасымалдау және электр қуатын өндіру салаларына бағытталған. Президент айтуынша, бағыттағы ірі жобалар еліміздің энергетикалық қауіпсіздігін нығайтып отыр.

Кездесу қорытындысында тараптар ынтымақтастықты күшейтіп, болашағы бар инвестициялық жобаларды бірге жүзеге асыруға дайын екенін мәлімдеді.

Қарағанды облысында жоспарлы оқу-жаттығу барысында Су-30СМ жойғыш ұшағы апатқа ұшырады. Бұл туралы қорғаныс министрлігі хабарлады.

Оқиға 25 ақпанда болды.

«Ұшақ экипажы дер кезінде катапульт жасады. Ұшқыштар дін аман, олардың өмірі мен денсаулығына қауіп жоқ. Қазір медициналық мамандардың бақылауында», – делінген ақпаратта.

Ұшақ құлаған аумақ қоршауға алынды. Тұрғындар мен инфрақұрылым нысандарына еш қауіп жоқ.

Оқиғаның себептері мен мән-жайын анықтау үшін Қорғаныс министрлігінің арнайы комиссиясы құрылды. Комиссияны ұшу қауіпсіздігі жөніндегі департамент басқарады. Құрамына авиациялық қызметтің арнайы мамандары кірді.

Тергеу қорытындысы бойынша құқықтық баға беріліп, процессуалдық шешім қабылданады.

Айта кетейік, 2021 жылдың 16 сәуірінде оқу-жаттығу барысында...

Түркияның Балыкесир қаласында жоспарлы ұшу кезінде F-16 жойғыш ұшағы апатқа ұшырады. Бұл туралы Yeni Akit хабарлады.

Ұшақ елдің 9-шы негізгі авиациялық базасына тиесілі болған.

Түркия қорғаныс министрлігі ұшақтың құлағанын растап, оның жергілікті уақыт бойынша сағат 00:56-да радардан жоғалып кеткенін нақтылады.

«Ұшағымыздың апатқа ұшырағаны анықталды, сондай-ақ оның сынықтары табылды», – делінген мәлімдемеде.

БАҚ-тың жазуынша, F-16 Ыстанбұл – Измир бағытындағы адам көп жүретін тас жолға құлаған. Апат салдарынан жойғыш ұшақтың ұшқышы қаза тапты. Балыкесир губернаторы Исмаил Устаоғлу оның отбасына көңіл айтты. Аймаққа құтқару жасақтары жіберіліп, оқиғаның себептері бойынша тергеу жүргізіліп жатыр.

F-16 жойғыш...

Мәжіліс депутаты Әбутәліп Мүтәлі елдің стратегиялық нысандарына жасалуы мүмкін кибершабуыл зардабы миллиардтаған доллар шығынға әкеп соғатынын айтып, дабыл қақты. Оның пайымдауынша, технологиялық желілердің осалдығы ұлттық қауіпсіздікке тікелей қатер төндіріп тұр.

Қазақстанның отын-энергетика кешені, өнеркәсіп және көлік салаларында АСУ ТП (технологиялық процестерді басқарудың автоматтандырылған жүйелері) мен SCADA жүйелері кеңінен қолданылады. Бұл жүйелер – ЖЭО-лардың су сорғыту станциялары мен электр желілерінің үздіксіз жұмысын қамтамасыз ететін басты «ми орталығы».

Депутат Әбутәліп Мүтәлінің айтуынша, осы цифрлық инфрақұрылымның қауіпсіздігі – халықты жылу, су және жарықпен қамтамасыз етудің кепілі. Алайда бұл бағыттағы қорғаныс шаралары әлі де болса көңіл көншітпей отыр.

Америкалық қаржыгер Джеффри Эпштейн төңірегіндегі жанжал Қазақстан парламентіне енді жетті. Мәжіліс депутаты Асхат Рақымжанов құзырлы органдарға сауал жолдап, атышулы кәсіпкерге қатысы бар қазақ шенеуніктерін тексеруді сұрады.

Назарбаев дәуіріндегі шенеуніктерді тексеруді ұсынды

25 ақпанда парламентте оқылған депутат сауалы Бас прокурор Берік Асыловқа, Ұлттық қауіпсіздік комитетінің төрағасы Ермек Сағымбаевқа жолданды.

Депутат Рақымжанов Эпштейн құжаттары халықаралық резонанс тудырғанын, оның ішінде «ескі Қазақстандағы» саяси элита өкілдерінің есімі аталғанын мәлімдеді. Төменгі палата депутаты даулы тақырыпты елемей өте салуға болмайды деп есептейді. Себебі бұл шенеуніктердің жеке өміріне емес, мемлекет беделіне қатысты мәселе.

«Қазақстан азаматтары ел тағдыры кімдердің қолында болғанын...