Жаңалықтар

Қазақстанның басым бөлігінде батыстан жылжып келе жатқан циклонның әсері байқалады. Синоптиктердің хабарлауынша, 10 қыркүйекте республиканың солтүстік және орталық өңірлерінде жаңбыр жауып, күн салқындамақ. Ал оңтүстікте күн райы ашық болып, жазғы жылылық сақталады.

Астана
Елордада күн бұлтты, күндіз өткінші жаңбыр жауады. Кей жерлерде найзағай ойнап, екпінді жел соғады. Күндізгі температура +16 °C шамасында, түнде +9 °C дейін төмендейді. Таңертең тұман түсуі ықтимал.

Алматы
Алатау бөктеріндегі қалада күн райы біршама тұрақты болады. Серсенбі, 10 қыркүйекте, Алматыда күн негізінен бұлтты, бірақ жауын-шашынсыз. Күндіз +25…+26 °C, түнде +14…+15 °C.

Шымкент
Оңтүстікте жазғы жылы күндер жалғасуда. Шымкентте аспан ашық, жауын-шашын күтілмейді. Күндіз +28 °C, түнде +14 °C.

Батыс...

Отбасы банк 2025 жылдың қыркүйегінде «Ұмай» жаңа ипотекалық бағдарламасы іске қосылады деген ақпаратты жоққа шығарды. Бұл туралы банк ресми әлеуметтік желі парақшаларында хабарлады.

«Желіде «Умай» бағдарламасы қыркүйекте басталады деген ақпарат тарап жатыр. Нақтылаймыз: бұл шындыққа сәйкес келмейді», – деп мәлімдеді банк.

Банк бағдарламаның нақты басталу күні әлі белгіленбегенін, ол жөнінде клиенттерге алдын ала ресми сайт пен Instagram арқылы хабарланатынын атап өтті.

Бұған дейін «Ұмай» әйелдер ипотекасы 2025 жылы іске қосылады деп хабарланған. Жаңартылған шарттар бойынша клиенттерге бастапқы да, қайталама да тұрғын үйді сатып алуға болады, тіркеу бойынша шектеу қойылмайды:

Тоқаев Қатар астанасы Дохада Израиль билігі жасаған әскери акцияны айыптайды. Ақорда осындай хабарлама таратты.

 Қандай мақсатты көздесе де, мұндай әрекетке жол беруге болмайды. Бұл Қатар мемлекетінің егемендік құқығын бұзады және халықаралық құқық қағидаттарына қайшы келеді, – деп жазылған хабарламада.

Бүгін, 9 қыркүйек күні Дохада бірнеше дүркін жарылыс болды. Израиль қорғаныс армиясы (ЦАХАЛ) өзінің Telegram-арнасында соққы жасалғанын растады. Онда нысана ретінде 2023 жылғы 7 қазанда Израильге жасалған шабуылды ұйымдастыруға қатысы бар ХАМАС-тың жоғарғы басшылығы болғаны айтылды.

Қатар ІІМ өкілі бұл әрекетті «қорқақтық» деп бағалап, Израильдің бұл әрекетін қатты сынға алды.

Енді AI-Sana бағдарламасы аясында еліміздегі әрбір бакалавр дәрежесіндегі студент жасанды интеллект курстарынан өтеді. Бұл жайлы Ғылым және білім министрі Саясат Нұрбек айтты.

» AI-Sana бағдарламасы жүзеге асырылып жатыр. Биылғы ақпан айынан бастап еліміздегі әр жоғары оқу орнының студенті жасанды интеллект курсынан өтуге міндетті болады. Арнайы сертификат курстарын Google, Nvidia, Huawei компаниялары және Astana Hub жасақтаған. Қазіргі таңда бакалавриаттағы 650 мың студенттің 429 мыңнан астамы және 3 мыңнан астам оқытушы ЖИ сертификаттарын алды, – деді министр Үкімет отырысында.

Оның айтуынша, бағдарлама төрт кезеңнен тұрады.

«Бірінші, барлық студент Coursera, Huawei және Astana Hub...

Қазақстандық дипломаттың бұрынғы жары Карина Мамаш экс-жұбайының туыстарын сотқа беретінін мәлімдеді. Айтуынша, олар әлеуметтік желілерде балағат сөздер айтып, жалған ақпарат таратқан. Бұған қоса, Сәкен Мамашпен ортақ балаларының суреттерін оның рұқсатынсыз жариялап жүргеніне ол қатты наразы.

«Құрметті Нұржан Мамаш, мен жайлы айтқан балағат пен жала – жай ғана хейт емес, заңға қайшы әрекет. Бұл ҚР Қылмыстық кодексінің 130 және 131-баптарына (жала жабу, көпшілік алдында қорлау), сондай-ақ ӘҚБтК-нің 73-2 және 73-3-баптарына (қорлау, мазалау) сәйкес қаралады. Барлық материал тіркеліп жатыр, егер мұндай әрекет жалғаса берсе, тиісті органдарға тапсыруға мәжбүр боламын», – деді ол бұрынғы күйеуінің ағасына.

TikTok-та Сәкенн...

Алматы халықаралық әуежайы 2025 жылғы 10 қыркүйектен бастап өртке қарсы су құбырын ауыстыруға байланысты «Ақсұңқар» қонақүйі алдындағы әуежай аумағына кіру және шығу уақытша шектелетінін хабарлады.

Жөндеу жұмыстары кезең-кезеңмен жүргізілмек:

• I кезең: 10 – 13 қыркүйек аралығында бір кіреберіс пен бір шығаберіс жолы жабылады, ал екінші кіреберіс жолы ашық болады.
• II кезең: 14 – 18 қыркүйек аралығында бір кіреберіс жолы жабылады, басқа кіреберіс пен шығаберіс жолдары істейтін болады.

Алматы әуежайының әкімшілігі жолаушыларға әуежайға баратын бағытты жоспарлауда осы өзгерістерді ескеруге шақырады.

Бұған дейін, Алматыдағы Қастеев музейі желтоқсанға дейін жабылатынын жазғанбыз.

Алматы облысында салынатын АЭС-тің қалай аталатыны қазан айында белгілі болады. Бұл туралы Атом энергиясы жөніндегі агенттігінің құжатында жазылған.

Агенттіктің сайтында Алматы облысының Жамбыл ауданындағы атом электр станциясының үздік атауына жалпыхалықтық конкурсты өткізу жөніндегі комиссия құру жөніндегі бұйырығы жарияланған.

Бұйрыққа сәйкес, 2025 жылдың 19 қыркүйегіне дейін АЭС-тің үздік атауына жалпыхалықтық конкурс өткізу жөніндегі қағида бекітіледі. Ал 17 қазанға дейін АЭС атауы бекітіледі.

«2025 жылғы 17 қазанға дейінгі мерзімде Конкурс өткізілсін және Алматы облысы Жамбыл ауданындағы атом электр станциясының үздік атауы айқындалсын», – делінген құжатта.

Айта кетсек, алғашқы АЭС Алматы облысының, Жамбыл ауданы...

Қасым-Жомарт Тоқаевтың сегізінші жолдауына жаңа технологиялар, әсіресе цифрландыру мен жасанды интеллекті дамыту арқау болды. Олар қордалаған мәселелерді шешудің негізгі құралы ретінде ұсынылады. Осы ретте Kursiv Research Президенттің бүкіл жолдауын зерделеп, жолдауда көтерілген мәселелер риторикасы қалай өзгергенін талдап көрді.

Әлеуметтік және экономикалық компоненттер

Президент жолдауларының риторикасы әлеуметтік-экономикалық мәселелерге қатысты бейтарап әрі теңгерімді көзқарастан шешімтал әрі прагматикалық бағытқа қарай өзгерді. 2019–2021 жылдары экономика мен әлеуметтік саланы қатар дамытуға басымдық берілсе, 2020 жылғы дағдарыс кезеңінде әлеуметтік қорғау басты тақырып болды. Кейінірек бұл басымдық орнын өзге күн тәртібіндегі мәселе басты.

2022 жылдан саяси реформалардан кейін, экономика бірінші орынға шықты. Әлеуметтік...

Қырғызстанның астанасы ауысуы мүмкін. Джалал-Абад қаласының атауы Манас болып өзгертілген соң, осындай сыбыс тарады.  

«Азаттык» радиосының хабарлауынша, Джалал-Абад қаласының мэрі Эрнисбек Ормоков бұл жағдайға пікір білдірді.

«Астананы көшіру – бұл саяси мәселе, оған мен жауап бере алмаймын. Джалал-Абад атауы тек аңыздарға негізделген, нақты деректер жоқ. Сондықтан қаланы Манас деп атау идеясы пайда болды. Бұрын қаланы Құрманбек (қырғыз батырының құрметіне) деп өзгерту ұсынылған», – деді ол.

Оның пікірінше, бұл бастама қабылданбаған. Өйткені, көпшілік оны Джалал-Абадтан шыққан, қашқын президент Құрманбек Бакиевпен байланыстырады. Ал астананы Джалал-Абадқа көшіру туралы мэр ештеңе естімеген.

Сонымен қатар, қала басшысы Джалал-Абадты...

Алматы мәслихатының депутаты Бейбіт Құсайынов қалада электросамокаттарға уақытша тыйым салуды ұсынды. Бұл туралы депутат өз парақшасында жазды.

«Кеше Алматы қаласы мәслихатында өткен кеңейтілген отырыста біз электросамокаттар, мопедтер және электробайктарға қатысты маңызды мәселені талқыладық. Бүгінде олардың қозғалысы нақты ережелермен реттелмеген: жылдамдық шектелмейді, тұрақ орындары жүйесіз, ал пайдаланушылардың көбі ЖҚЕ-ні (жол қозғалысы ережелері) білмейді. Самокаттарды тротуарларда, жол бойында қалай болса солай тастап кетеді, бұл жаяу жүргіншілерге кедергі келтіріп, қауіп төндіреді», – дейді депутат.

Құсайынов қазіргі күні қалада қауіпсіз жүру мүмкін болмай бара жатқанын айта келе, боны шешудің бірнеше жолын ұсынған. Соның бірі Алматы қаласында...

Қытайдың Гуандун провинциясы жағалауына «Тапа» атты ірі тайфунның бірі жетті. Соның салдарынан билік мектептерді жауып, ондаған мың адамды эвакуациялады. Бұл жайлы қытайлық басылымдар жазады.

Секундына 30 метрге дейін жеткен екпінді желмен тайфун Цзянмэнь қаласының жағалауына соққан. Тайшань қаласындағы 182 мектеп пен балабақшада сабақ уақытша тоқтады. Цзянмэньнің қауіпті аймақтарынан 41 мыңнан астам адам көшірілді.

Цзянмэнь қаласының теңіз істері басқармасы алдын ала 43 ерікті теңіз құтқару тобы мен 30 кемені дайындыққа қойған. Ал Тайшаньда 3300-ден астам құтқарушы көмек көрсетуге дайын тұр.

Көршілес Янцзян қаласында билік тұрғындар үшін төтенше жағдайда паналайтын орындар ашты. Тайфуннан зардап шеккен аймақтарда нөсер жауын мен қатты...

Өзбекстанда Олий Мәжілістің Заң шығарушы палатасы адамның келісімінсіз фотоға немесе бейнежазбаға түсіруге тыйым салмақ.

Кun ақпаратына қарағанда, адамның бейнесін пайдалануға  да тыйым салынуы ықтимал. Қазір  заң жобасы талқыланып жатыр.

Бастамашылардың айтуынша, цифрлық технологиялардың қарқынды дамуы жағдайында жеке өмірге қол сұқпаушылық құқығы жеткілікті деңгейде қорғалмай отыр. Жобаға сәйкес, рұқсатты адамның өзі, әрекетке қабілетсіз болса – оның заңды өкілдері, ал егер адам қайтыс болып, өмірінде келісімін бермеген болса – мұрагерлері беруі тиіс.

Балалардың құқықтарына ерекше назар аударылады. Мәселен, 16 жасқа дейінгі балаларға қатысты шешімді ата-аналары немесе қамқоршылары қабылдайды. Ал 16 жастан бастап жасөспірімдер өздері келісім бере алады.

Құжатта бейнебақылауға қатысты талаптар...

Астанада жаңа тұрғын үйлер мен жалдамалы пәтерлер бағасы қайтадан қымбаттай бастады. Бір шаршы метрдің орташа құны 650 мың теңгеге жетті, ал жалдау ақысы шамамен 2%-ға қымбаттаған.

Ал Алматыда жаңа құрылыстар бағасы тұрақты болғанымен, екінші нарық пен жалға алу бағасы әлі де өсіп жатыр. Сарапшылар бағаның өсуін тұрғын үй тапшылығымен, құрылыс материалдарының қымбаттауымен және ипотекалық жүктеменің жоғары болуымен түсіндіреді.

Data Hub деректеріне сүйенсек, соңғы үш жарым жылда Астанадағы жаңа тұрғын үйлердің бағасы шамамен 4%-ға өскен. Бұл – 2022 жылдың наурызынан бергі ең үлкен көрсеткіш.

Соңғы он жылда мұндай өсім көп болмаған. Бүгінде елордадағы жаңа үйлердегі бір шаршы метрдің орташа...

Әнші Жігер Ауыпбаев жаңа ән мен бейнебаян жариялады. Туындыда 90-жылдары ел ішінде аты шыққан қылмыс серкелері – Сары Алмаз, Баха Фестиваль, Сабыр Мүслім бейнеленген. Әннің сюжеті әр дәуірдің өз батырлары болатынын, олардың ерлік жолы уақыт талабына сай өзгеретінін көрсетеді.

Бейнебаянда әділет жолында күрескен тұлғалардың да, қылмыс әлемінде өзінше «ер» атанғандардың да бейнесі қамтылған. Ән мәтініне сәйкес, батыр ұғымы тек соғыстағы қаһармандықпен ғана шектелмей, елге қызмет ету, табандылық таныту және әділетті қорғаумен де өлшенетіні айтылады.

Жігер Ауыпбаев бұл туындысын өмірден өткен қазақтың қайсар мінезді, ер жүрек ұлдарының рухына арнағанын мәлімдеді.

Париж бен қала маңындағы мешіттердің алдына әлдебіреулер бес шошқа басын қойып кеткен. Полиция бұл әрекетті «жиренішті қылмыс» деп атады.

Le Figaro-ның хабарлауынша, бұл туралы Париж полициясының бастығы Лоран Нуньес X бағдарламасында мәлімдеді. Сейсенбі, 9 қыркүйек таңертең Париж агломерациясы мен француз астанасындағы бірнеше мешіттің алдына кем дегенде бес шошқа басы қойылған. Ол бұл әрекеттерді «жиренішті қылмыс» деп айыптады.

Шошқа бастардың кейбірі қоғамдық жолда – Париждің 20-шы округіндегі Марей көшесінде, 15-ші округтегі мешіт алдында және 18-ші округте чемодан ішінен табылған.

Тағы екі шошқа басы қала маңындағы ішкі аудандардан табылды. Оның бірі Сена-Сен-Дени департаментіндегі Монтрё қаласындағы «Ислах» мешітінің кіреберісінде, екіншісі О-де-Сен департаментіндег...

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Қаржылық мониторинг агенттігінің төрағасы Жанат Элимановты қабылдады. Бұл туралы Ақорда хабарлады.

Элиманов агенттік қызметінің негізгі нәтижелері туралы есеп берген. ҚМА басшысының мәліметінше, агенттік 24 млрд теңгеден астам қаржыны қолма-қол ақшаға айналдырып, есірткі саудасы мен алаяқтықтан заңсыз түскен қаражатты жылыстатқан 20 заңсыз криптобиржа қызметін тоқтатқан.

Бұдан бөлек 200-ден астам «наркошоп» пен 20-ға жуық Darknet алаңында жұмыс істеп келген ірі криптосервистің жабылуына ықпал еткен. Нәтижесінде 9,7 млн доллардың виртуалды активтері бұғатталған.

Сонымен бірге агенттік 720 қылмыстық істі тергеуді аяқтап, 15 ұйымдасқан қылмыстық топты, 3 трансұлттық топты жойған.

«Бұдан бөлек, 17,1 млрд...

ForteBank (ASBN) акциялары бүгін KASE алаңында бір сәтте 44,95%-ға арзандап, бағасы 22,26 теңгеден 12,26 теңгеге дейін түсті. Сауда көлемі 19,2 млн теңгені құрады. Бұл жағдайға ең бірінші болып Қазақстан миноритар инвесторлар қауымдастығы назар аударды.

Көп ұзамай баға тұрақтанып, қазіргі уақытта акциялар 21,45 теңгеден сатылып жатыр. Акциялардың құлдырау себебі әзірге белгісіз.

Сауда көлемі де айтарлықтай артқан: 9 қыркүйекте 59,4 млн теңгеге жетіп, 8 қыркүйектегі нәтижеден 34,1%-ға жоғары болды.

27 маусымда ForteBank Home Credit Bank-тің 100% акциясын сатып алу жөнінде алдын ала келісімге келген. Мәміле реттеушілердің мақұлдауынан кейін аяқталмақ.

ForteBank-тің түпкі иесі – кәсіпкер Болат Өтемұратов. Forbes оның дәулетін...

Непалда жағдай тұрақты емес. Ел астанасы Катмандуда наразылар парламент ғимаратын өртеп жіберді, деп хабарлайды India Today.

БАҚ дерегінше, наразылар премьер-министр Кхадга Прасад Шарма Олидің резиденциясын да өртеп, оның үйіне және басқа да жоғары лауазымды шенеуніктердің үйлеріне баса көктеп кірген. Бұған дейін тоқтамай тұрған жаппай толқуларға байланысты премьер-министр отставкаға кеткені хабарланды.

Кейбір ресурстардың жазуынша, билік өкілдері тікұшақпен астанадан кетуге тырысқанын, алайда наразылар бұған кедергі болып, әуежай маңына өрт қойған. Әлеуметтік желілерде дрондар мен лазерлік көрсеткіштерді пайдаланып әуе кемелеріне кедергі келтіруге шақырған. Қазір Катманду әуежайы жабылды.

Associated Press (AP) хабарлауынша, бұған дейін Непал билігі кейбір әлеуметтік желілерге тыйым салған еді. Бұл...

Алматы Museum of Arts Орталық Азиядағы алғашқы қазіргі заманғы өнер мұражайы билеттердің сатылымға шыққанын хабарлады. Жаңа мәдени нысанның ресми ашылуы 2025 жылдың 12 қыркүйегіне жоспарланған. Жобаның негізін қалаушы – қазақстандық кәсіпкер әрі меценат Нұрлан Смағұлов.

Мұражай директоры Татьяна Ходжаеваның айтуынша, билет бағасы тұрғындар үшін қолжетімді болады.

«Қарапайым билет құны 2 000 теңге болады, бұл мемлекеттік мұражайлар деңгейінде. Сондай-ақ мектеп оқушыларына, студенттерге және зейнеткерлерге билет бағасы 500 теңге болып бекітілді. Ал мектеп жасына дейінгі балаларға, ерекше қажеттіліктері бар адамдарға және ардагерлерге кіру тегін. Біз әркімнің осындай әсем кеңістікке келуіне мүмкіндік жасағымыз келеді», — деді директор.

Қазақстанда ЖЭО-лар «таза көмір» технологиясы негізінде салынады. Бұл туралы Үкімет сағатында Энергетика министрі Ерлан Ақкенженов айтты.

Министрдің мәліметінше, қазіргі таңда елде энергетикалық көмір қорының көлемі 33,6 млрд тоннаны құрайды. Мұндай қормен көмір генерациясынан толық бас тарту экономикалық тұрғыдан тиімсіз саналатынын ескере келе, озық технологиялар негізінде ЖЭО-лар салу туралы шешім қабылдаған.

«Осыған байланысты жаңа көмір станцияларының құрылысы мен қолданыстағыларын жаңғырту экологиялық талаптар мен нормаларға сай, қоршаған ортаға әсері барынша аз «таза көмір» технологиялары негізінде жүзеге асырылады. Мұндай жобалардың жарқын мысалы ретінде Көкшетау, Семей және Өскемен қалаларында салынатын ЖЭО-ларды, сондай-ақ Курчатов пен Екібастұз қалаларындағы ірі электр...

Қырғызстандағы Жалалабад қаласы енді Манас деп аталады. Ел парламентінің Конституциялық заңнама, мемлекеттік құрылыс, сот-құқықтық мәселелер және регламент жөніндегі комитеті арнайы заң жобасын мақұлдады.

Қала атауын өзгертуге бюджеттен 15 млн сом (шамамен 171,5 мың доллар) бөлінеді. Бұл идеяны қала әкімі Эрнисбек Ормоков ұсынған еді. Оның айтуынша, бұл бастама қаланың имиджін көтеріп, инвестиция тартуға ықпал етеді.

«Жалалабад – ең көне қалалардың бірі. Қазіргі атау Шор-Бұлақ бұлағынан су мен балшықпен адамдарды емдеген Жалаладдин жайлы аңызға байланысты шыққан. Халық арасында солай сақталып қалған. Ал Манас атауы – біздің ұлы тарихымыз, ол көп түсіндіруді қажет етпейді деп...

Ерке Есмахан Instagram-парақшасында ұлдарымен түскен суреттерін бөлісті. Желіге жүктелген кадрлардың ішінде ортаңғы ұлы Исламмен түскен сурет ерекше назар аудартты.

Әнші суретте:

«Үйленуге мен де дайынмын дейді, Алма мен Алисаға (Баянның қыздары) көзіміз түсіп жүр, бұйыртса», деп жазды.

Осылайша Ерке ұлының Баян Алагөзованың қыздарына қызығушылық танытып жүргенін әзіл-шыны аралас жеткізді.

Еске сала кетейік, бұған дейін Баян Алагөзова кенже қыздары Алиса мен Алманың тұсаукесер тойын дүркіретіп өткізген еді.

Қазақстан үкіметі 2025 жылдың соңына дейін инфляцияны 11%-дан асырмауды көздеп отыр.

Премьер-министр Олжас Бектенов үкімет отырысында бағаның тұрақсыздығы инфляцияға тікелей әсер ететінін айтты. Оның сөзінше, тамыз айында жылдық инфляция 12,2%-ға жеткен. Соған қарамастан, жыл соңына дейін оны 10–11% аралығында ұстап тұруға мүмкіндік бар деп санайды.

Бұл мақсатта Ұлттық экономика министрлігіне Ұлттық банкпен, әкімдіктермен және ауыл шаруашылығы, сауда, өнеркәсіп, энергетика министрліктерімен, сондай-ақ Бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігімен бірлесіп жұмыс істеу тапсырылды.

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев та Жолдауында инфляцияның ушығып тұрғанын атап өтіп, үкімет пен Ұлттық банктің бірлескен іс-қимылын талап еткен.

Сонымен қатар, премьер-министр бизнеске артық тексерістерді болдырмау үшін міндетті талаптар...

Роза Әлқожа екінші мәрте той көйлек киді. Журналист Айдын Қабамен шаңырақ көтергендеріне 25 жылдығына орай дүркіретіп той өткізді.

Тойға танымал әнші қалыңдық көйлегін киіп шықты.

«Ал құттықтап қойыңыз, бізге 25 жыл», – деп жазды Роза Әлқожа.

Тойға қазақстандық әншілер мен өнер қайраткерлері келді. Салтанатты кеште жұлдыз жаңа әннің таныстырылғанын хабарлады.

«Жан-жарыма арнап жаңа ән жаздым. «Әкемнің күйеу баласы» деген. Аллаға шүкір тойымыздың үстінде тұсауын кестік», – деп әнші оқырмандарынан сүйінші сұрады.

«Күшті әндерің. Әдемі. Тойларың кұтты болсын. Жұптарың жазылмасын. Ұл-қыздардың қызығын қызықтап аман жүріңіздер», – деп жұрт тілектестік білдіріп отыр.