Жаңалықтар

Шетелдіктер Қазақстанға келмей-ақ, Астана халықаралық қаржы орталығы (АХҚО) юрисдикциясында бизнесін тіркей алады. Бұл туралы Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрі Жаслан Мәдиев мәлімдеді.

Министрдің айтуынша, қазан айынан бастап бұл функция QazETA атты мобильді қосымшада орналастырылады. Ол Қазақстандағы шетелдіктерге арналған және олардың түрлі қызметті онлайн алуына мүмкіндік береді.

QazETA қосымшасы арқылы шетелдіктер мына қызметтерді пайдалана алады:

Сейсенбі, 22 шілдеде, ұлттық валютаның долларға шаққандағы бағамы бірден 2,52 теңгеге арзандады. Қазақстан қор биржасының (KASE) мәліметінше, қазір 1 доллар 531,96 теңге тұрады. Крипто нарығы айтарлықтай тыныш.

Әлем нарығында АҚШ долларының индексі қайта көтерілді. Оның үстіне Brent маркалы мұнай арзандап жатыр – 66,95 доллар. Осының бәрі ұлттық валютаның бағамына әсер етпей қоймайды.

Кеше ғана 4 теңгеге нығайған ұлттық валюта бүгін қайтадан құнын жоғалтты. Валюта айырбастау мекемелерінде де доллар бағасы әжептәуір көтерілді. Алматы қаласындағы пункттерде 1 доллар 533 теңгеден қабылданып, 534,5 теңгеден сатылып жатыр. Астанада, әдеттегідей, доллар сәл қымбатырақ – 529 және 537 теңге.

Крипто нарығы

Шілденің ортасындағы раллиден кейін Bitcoin (BTC) бағамы...

Ақмола облысының бірқатар медициналық ұйымдарында «ЖИ – терапевт» сервисі сынақтап өтіп жатыр. Бұл туралы Денсаулық сақтау министрі Ақмарал Әлназарова мен «Қазақтелеком» АҚ Басқарма төрағасы Бағдат Мусиннің қатысуымен өткен жасанды интеллект қолданылатын цифрлық шешімдер туралы жиындай айтылған.

Министрлік мәліметінше, «ЖИ – терапевт» нақты уақыт режимінде дәрігер мен пациенттің арасындағы диалогты талдап, алдын-ала диагнозды 80% дәлдікпен қоя алады. Әрі дәрігердің әдеттегі құжаттама уақытын 40%-ға дейін қысқартуға мүмкіндік береді.

Жиында айтылған тағы бір инновациялық өнім – денсаулықты қашықтан бақылауды қамтамасыз ететін мобилдік телемедициналық қосымша. Оның көмегімен қазақстандықтар қысымды, импульсті, дене температурасын, қандағы оттегінің деңгейін және глюкозаны өлшей алады.

Сондай-ақ медицина қызметкерлерінің қауіпсіздігін арттыру...

Қазақстанда жеке инвесторлар салықты сальдолау принципін ескере отырып төлейтін болады. 2025 жылдың басынан бері жасалған бүкіл мәміле жиынтық нәтиже бойынша есепке алынады, яғни, кірістен шығынды шегеру мүмкіндігі қарастырылған. Бұл өзгерістер жаңа Салық кодексіне енгізіліп, оған президент Қасым-Жомарт Тоқаев 2025 жылғы 18 шілдеде қол қойды.

Сондай-ақ құнды қағаздарды сатып алу кезінде брокер комиссиясын да шығын ретінде есептеу мүмкіндігі енгізіледі. Осылайша, салық тек нақты табысқа салынбақ. Бұл өзгеріс бұған дейінгі теңсіздікті жояды, ол кезде инвестордың жалпы шығынға қарамастан салық төлеуіне тура келетін жағдайлар болған.

«Фридом Финанс» АҚ басқарма төрағасы Сергей Лукьянов «Курсивке» берген пікірінде жаңа ережелер салық жүйесін анағұрлым қисынды, ашық әр...

АҚШ-тың Лос-Анджелес қаласында Tesla компаниясының негізін қалаушы Илон Маск ерекше жобасын жүзеге асырды. Tesla Diner атты алғашқы футуристік дәмхана есігін ашты.

Tesla Diner — тек кәдімгі дәмхана емес. Ол 1950-жылдар стиліндегі футуристік интерьерде безендірілген. Optimus атты гуманоид робот попкорн таратады. Тағамдар мини-кибертрактарда ұсынылады, ал мейрамхана тұрағында Tesla Supercharger V4 қуаттау станциялары бар.

Ең басты ерекшелігі – ғимараттың айналасына орнатылған екі үлкен LED экран, олар автокинотеатр қызметін атқарады.

Илон Масктің айтуынша, Tesla автокөліктерінің аудиожүйесімен киноның дыбысы синхрондалып, жүргізушілер мен жолаушылар көліктен шықпай-ақ кино тамашалай алады. Сонымен қатар Tesla көлігінің дисплейі арқылы тамаққа тапсырыс беріп, оны тікелей көлікке дейін жеткізуге болады.

Перизат Қайрат ісіндегі прокурор сотталушы Ғайни Алашбаеваның телефонындағы жазбаларды оқыды. Ол жерде әйел ақшаны қайда жұмсайтынын жазған.

37 млн теңге – көлік
5 млн теңге – тіс емдеу
10 млн теңге – Түркияға барып емделіп келу
3 млн теңге – БАД алып ішу
10 млн теңге – қыдыру
3 млн теңге – фэншуй
1 млн теңге – бадзы оқу
2 млн теңге – офлайн қыдыру
3 млн теңге – киім алу
3 млн теңге – ақ алтыннан бриллиант білезік.

Айта кетейік, бұған дейін прокурор Ғайни Алашбаеваны 8 жылға, Перизат Қайратты 10 жылға соттауды сұрады.

18 шілдеде Президент Қасым-Жомарт Тоқаев 2026 жылдың басынан күшіне енетін жаңартылған Салық кодексіне қол қойды. Жаңа құжатта автокөлік иелеріне де қатысты бірқатар өзгерістер қарастырылған. Енді  ескі көліктер үшін салық мөлшері төмендейді.

Енді 10 жылдан 20 жылға дейінгі автокөліктерге салық мөлшері 0,7 коэффициентімен есептеледі,  бұл дегеніміз  30%-ға азаяды. Ал 20 жылдан асқан көліктерге салық екі есе төмендетіледі (коэффициент — 0,5).

Бұл жаңашылдық Қазақстандағы төрт миллионнан астам көлікке әсер етеді. Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, 2025 жылғы 1 шілдеде елде 10-20 жыл аралығындағы 1,5 млн-нан астам және 20 жылдан асқан 2,8 млн-ға жуық көлік тіркелген.

Айта кетейік, қазақстандықтар жаңа мөлшерлеме бойынша алғашқы төлемдерін...

Мемлекеттік кеңесші Ерлан Қариннің хабарлауынша, президент әкімшілігінің өкілдері Бағанашыл ықшам ауданында орналасқан №1 балалар үйіне бара жатыр.

Саясаткердің мәлімдеуінше, президент Қасым-Жомарт Тоқаев осындай тапсырма берген.

«Мемлекет басшысының тапсырмасымен, Президент әкімшілігі кешегі оқиғаға қатысты қызметтік тергеу жүргізуді бастады. Президент әкімшілігінің мемлекеттік инспекторлары және ішкі саясат бөлімінің қызметкері аймаққа жол жүріп кетті», – деп жазды Қарин.

Естеріңізге сала кетейік, 21 шілдеде Алматыдағы Бағанашыл ықшам ауданында орналасқан балалар үйінің тәрбиеленушілерін полиция күшпен көшіруге тырысты.

Балалар Заречный ауылына көшуге қарсы шығып, ғимарат алдында қақтығыс болды. БАҚ өкілдері мен куәгерлер түсірген видеолардан полиция қызметкерлері оларды автобусқа күштеп отырғызу барысында...

Қазақстан әйелдер теннис құрамасының Билли Джин Кинг кубогының финалдық кезеңіне қатысатын құрамы белгілі болды. Турнир 16–21 қыркүйек аралығында Қытайдың Шэньчжэнь қаласында өтеді.

Қазақстан теннис федерациясының мәліметінше, ширек финалда қазақстандықтар АҚШ құрамасымен ойнайды. Маңызды кездесу 18 қыркүйек күні өтеді.

Қазақстан сапында Елена Рыбакина, Юлия Путинцева, Зарина Дияс, Анна Данилина және Жібек Құламбаева сынды үздік теннисшілер бар. Команданың капитаны — Юрий Щукин.

АҚШ құрамасы да өте тәжірибелі ойыншылардан құралған. Олардың қатарында...

«Отбасы банктің» ипотека нарығындағы үлесі 55%-ды құрайды. Бұл жайлы банктің баспасөз хабарламасында жазылған. Ол үш жыл бұрынғы көрсеткішпен салыстырғанда 10% аз, яғни «Отбасы банктің» нарықтағы үлесі азайып жатқанының көрінісі.

2021 жылы «Отбасы банк» үлесі 66%, 2022 жылы 64%, 2023 жылы 60%, ал 2024 жылы 55%-ды құраған.

Осыған дейінгі Қаржыгерлер қауымдастығы сарапшылары нарықта екінші деңгейлі банктердің үлесі артқанын жариялаған еді. Банктердің нарықтағы ипотека өнімдерінің үлесі 2024 жылғы 31%-дан 2025 жылы 36%-ға дейін өсті. Бұл – соңғы 8 жылдағы ең жоғары көрсеткіш.

Ал осы жылдың басынан бері жаңа ипотекалық несиелердің көлемі 5,7%-ға төмендеп, 390 млрд теңгені құрады (2024 жылғы...

«Бірінші кредиттік бюро» (БКБ) мекемесі Еңбек ресурстары дамыту орталығымен (ЕРДО) серіктестікте болған. Сондай-ақ бұл әрекетті «заңды, заңнамаға сай» деп сипаттайды. Бұл жайлы ұйымның Kursiv Media басылымына берген жауабында жазылған.

БКБ өкілдері бюро мен ЕРДО арасында расында да ынтымақтастық бар екенін растады. Орталық БКБ-ға несиелік тарихтарды толықтыру үшін ақпарат берген. Бұл әрекеттер жеке деректерді қорғау талаптарына және заңнамаға сай жүргізілетіні айтылды.

Ұйымның айтуынша, ЕРДО-ның Мемлекеттік несие бюросымен де осындай келісімдері бар.

«Несиелік тарихты мемлекеттік дереккөздерден алынған қосымша ақпаратпен байыту тәжірибесі нарықта бұрыннан бар және жаңалық емес. Бұл қарыз алушының төлем қабілеттілігін дәлірек бағалауға мүмкіндік береді, ал...

Жарыссөз барысында прокурор Арман Казекен Перизат Кайрат пен анасы Ғайни Алашбаева кінәлі деп танылса, қандай мүлкінен айырылуы мүмкін екенін жариялады.

Тізімде коттедж қалашығындағы жеке тұрғын үй, 4 пәтер, тұрақтағы орындар бар.

Қанша ақша тәркіленеді?

Қор және гүл дүкені шотындағы қаражат

2025 жылдың алғашқы бес айында Қазақстанның сыртқы сауда айналымы өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 4,5%-ға азайып, 53,5 млрд долларды құрады. Сауда айналымының азаюы теңгеге қысым көрсетуі ықтимал. Бұл туралы Қазақстан қаржыгерлер қауымдастығының сарапшылары жазады.

Экспорт қысқарды, негізгі себеп – шикізат бағасының төмендеуі
Экспорт құрылымында минералды шикізат (минус 2,7 млрд доллар) пен химия өнеркәсібі өнімдерінің (минус 399 млн доллар) үлесі қатты төмендеген. Оған шикізат бағасының арзандауы тікелей әсер етті. Алайда бұл құлдырау ауыл шаруашылығы өнімдері экспорты есебінен ішінара өтелді. Мал және өсімдік тектес өнімдерді сату көлемі 764 млн долларға артқан.

Сондай-ақ мұнайдың экспорттағы үлесі өткен жылдағы 56,4%-дан 52,9%-ға дейін төмендегенімен...

24 шілдеден 31 тамызға дейін Алмалы ауданында Жамбыл көшесінің Мұқанов көшесінен Мұратбаев көшесіне дейінгі аралығында автокөлік қозғалысы жабылады.

Бұл шектеу жылыту маусымына дайындық аясында 1977 жылы пайдалануға берілген жалпы ұзындығы 760 метр болатын жылу желілері ауыстыруға байланысты болмақ.

Қайта жаңғырту кезеңінде тұрғындарға ыстық су беру тоқтатылмайтыны хабарланды.

«Аталған жылу желісі 5 көпқабатты тұрғын үйді, 7 жеке тұрғын үйді және тағы 4 өзге нысанды жылу энергиясымен және ыстық сумен қамтамасыз етеді. Жалпы, биыл қала бойынша 39 шақырым жылу желісін жаңғырту жоспарланған. Бұл желілердің тозу деңгейін 54%-ға дейін төмендетуге мүмкіндік береді», – дейді әкімдіктегілер.

Бұған дейін...

Қазақстан үкіметі шетелде тұратын қазақтардың бірыңғай тізімін дайындауды көздейді. Бұл туралы Үкіметтің жиналысында Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі Светлана Жақыпова мәлімдеді.

Министрдің айтуынша, қазақтар туралы тізім цифрлы Migration.enbek.kz көші-қон платформасының бір бөлігіне айналады.

«Шетелдегі мекемелер, «Отандастар» қоры, сонымен бірге түрлі диаспоралар көмегімен, Migration.enbek.kz көші-қон платформасы аясында, шетелде тұратын қазақтардың тізімі дайындалады», – деді Жақыпова.

Мұндай жүйе шетелдегі этникалық қазақтармен қарым-қатынас орнатуға, тарихи отанына қайтып оралғысы келетіндерге қолдау көрсетуге мүмкіндік береді.

Осы бастама елдің көші-қон саясатын реформалау жөніндегі ұсыныстарға кіреді. Этникалық репатриация институтын дамыту аясында еңбек министрлігі қандас мәртебесі мен оны қолдау жұмыстарын...

Прокурор Перизат Қайраттың анасы Ғайни Алашбаеваны 8 жылға соттауды сұрады. Ал Перизат Қайратты 10 жылға бас бостандығынан айыруды сұрады.

Прокурор соттан Ғайни Алашбаеваны «Алаяқтық» бабына сәйкес қылмыс жасағаны үшін кінәлі деп танып, 7 жылға бас бостандығынан айыру жазасын тағайындауды сұрады.

«Аса ірі көлемде қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыру» бабы бойынша да кінәлі деп танып, 6 жылға бас бостандығынан айыру және мүлкін тәркілеу жазасын тағайындауды ұсынды.

Жазаларды ішінара қосу арқылы түпкілікті жаза ретінде 8 жылға бас бостандығынан айыру және мүлкін тәркілеу түріндегі жаза тағайындауды сұрады.

Жазаны қауіпсіздігі орташа қылмыстық-атқару жүйесі мекемесінде өтеуге үкім шығаруды сұрады.

Сотталушыларға Қылмыстық кодекстің келесі баптары...

Қазақстанда шетел азаматтарына көрсетілетін көші-қон қызметтерін біртұтас цифрлық форматқа көшірілмек. Бұл туралы Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрі Жаслан Мәдиев мәлімдеді.

Министрдің айтуынша, қазіргі көші-қон жүйесінде иммигранттар әр кезеңде жеке қатысуға мәжбүр. Мәселен, виза рәсімдеу, жеке сәйкестендіру нөмірін (ЖСН) алу, түрлі рұқсаттар мен мәртебеге өтініш беру қызметтері жеке-жеке ұсынылады. Мұндай қызметтер саны 10-ға дейін жетеді және олардың барлығы бір деректердің бірнеше мәрте тексерілуімен қатар жүреді.

Мәдиев бұл рәсімдер бірыңғай ақпараттық жүйе болмағандықтан, процес барысында кідірістер мен қателік жиі кездесетінін атап өтті. Сондай-ақ бұл жағдай мемлекеттік органдардың жүктемесін арттырады.

Осыған байланысты министрлік көші-қон жүйесіне реинжиниринг жүргізіп, жаңа цифрлық модельді енгізуд...

Перизат Қайрат ісінде жарыссөз басталды. Прокурор сотталушы Перизат Қайратты 10 жылға бас бостандығынан айыруды сұрады.

Прокурорлар қылмыстық істе жазаны жеңілдететін мән-жайлар жоқ екенін айтады. Керісінше, жазаны ауырлататын жағдайлар бар деп есептейді, себебі әрекет төтенше жағдай кезінде жасалған.

Прокурор Арман Казекен жарыссөз барысында соттан Перизат Кайратты ҚР ҚК 190-бабы 4-бөлігінің 2-тармағы бойынша – «Алаяқтық» қылмысын жасағаны үшін кінәлі деп тануды сұрады. Осы бап бойынша оған 8 жылға бас бостандығынан айыру жазасын тағайындауды ұсынды.

Сондай-ақ, ҚР ҚК 218-бабы 3-бөлігінің 3-тармағы – «Аса ірі көлемде қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыру (жылыстату)» бойынша 7 жыл мерзімге бас бостандығынан айыру, мүлкін тәркілеу жазасын тағайындауды сұрады.

Үкіметте денсаулыққа зиянды және қауіпті 7 мыңға тарта жұмыс орнын цифрландырыландыру жоспары туралы айтты. Осы ретте журналистер тарапынан «ол жерде істейтін мамандар қайда жіберіледі, олардың зиянды еңбек үшін алатын жалақысы сақтала ма» деген сауал қойылды.

Сауалға жауап берген «QazIndustry» Қазақстандық индустрия және экспорт орталығы» АҚ басқарма төрағасының орынбасары Айдар Қожахметов өндірісті цифрландыру жолымен оңтайландыру жүрген кезде жұмыс орны мен жалақы мөлшерін сақтап қалуға басымдық берілетінін жеткізді.

«Корпоративтік мекемелер арасында жұмыс орындары бөлініп, мамандар айта үйретіліп, қажетті жерге жіберіліп отырады. Ол жерде жалақы индексациясы болады. Мамандар айлығының көлемі сақталады«, – деді ол.

Бұған дейін, 2026 жылдан...

Әйелін суицид жасауға итермелеп, 1,5 жылға сотталған 51 жастағы Мұхитжан Сейдуәлиевтің ата-ана құқығы шектеліп, алимент төлеуге міндеттелді. Істі – Шымкент қаласының кәмелетке толмағандардың істері жөніндегі мамандандырылған ауданарарлық соты қараған. Марқұм әйел мен сотталушының ортақ 7 баласы болған. Олардың бесеуі кәмелет жасқа толмаған.

Қалалық соттың дерегінше, қалалық білім басқармасының кәмелетке толмағандарды бейімдеу орталығы мен қалалық денсаулық сақтау басқармасының мамандандырылған бөбектер үйі сотқа жүгінген. Екі ведомство Сейдуәлиевті кәмелет жасқа толмаған 5 баласына қатысты ата-ана құқығын шектеу және алимент өндіру туралы талап арыз түсірген. Балалардың үлкені – 16 жаста, кенжесі 3 жаста.

Сотта балалардың анасы қайтыс болғаны, ал әкесі 1 жыл 6 айға...

Шымкенттегі автосалондардың бірі ақауы бар жаңа көлікті сатып жіберген. Тұтынушының құқығын қорғауға билік араласты. Бұл туралы Сауда және интеграция министрлігі хабарлайды.

2025 жылғы мамыр айында Түркістан облысының тұрғыны Шымкент қаласындағы автосалоннан кепілдігімен жаңа қытай көлігін сатып алады. Алайда алғашқы күннен бастап көліктің трансмиссия мен басқару электроникасы жүйесінде ақау пайда бола бастайды. Көлік бірнеше мәрте жөндеуге тапсырылса да, мәселе толық шешілмей, ақау қайталанып отырған.

Автосалонға ресми шағым жіберіп, көлікті жаңасына ауыстыруды немесе ақшаны қайтаруды талап еткен тұтынушы нақты жауап ала алмаған. Содан кейін ғана ол Шымкент қаласы бойынша Сауда және тұтынушылардың құқықтарын қорғау департаментіне жүгінеді.

Мекеме қызметкерлері «Тұтынушылардың құқықтарын қорғау...

Шілденің үшінші аптасында қазақстандық «Байдың баласы» фильмі елдегі прокат көшін бастап, голливудтық туындыларды артта қалдырды. Ticketon мәліметінше, 17 шілдеде жарық көрген отандық комедия небәрі бірнеше күн ішінде 183 971 436 теңге табыс жинады.

Қалған фильмдер:

«Байдың баласы»

Фильмнің режиссері – Аблусаид Шайхисламұлы. Басты рөлдерде Ислам Бермағанбет, Ақболат Өтебай және Динара Мирасбек ойнайды. Жанры – отбасылық комедия, ұзақтығы – 1 сағат 20 минут, жас шектеуі – 6+.

«Байдың баласы» – күлкі мен көз жас қатар өрілетін, отбасылы...

Перизат Қайрат ісінде сот тергеуі аяқталып, сот жарыссөзі басталды. Мемлекеттік айыптаушы Мадина Оразалина сотталушыларға қандай айып тағылғанына тағы бір тоқталды.

«Перизат Қайрат науқас балаларға, су тасқынынан зардап шеккендерге, Палестина халқына көмектесемін деп уәде берді. Ол үшін Перизаттың қолында барлық мүмкіндік те, халықтың қолдауы да болды. Алайда ол игі ниетті жеке пайдаға айналдырды», – деді прокурор Мадина Оразалина.

Айтуынша, 2021 жылдан 2025 жылға дейін Перизат Кайрат анасы Ғайни Алашбаевамен бірге 3,5 миллиард теңгеден астам қаражатты иемденген. Жиналған қаржы сән-салтанатқа жұмсалған: элиталық көліктер, бес жұлдызды қонақүйдегі демалыстар, үй мен пәтерлер. Сотталушы Кайрат пен Алашбаеваға бірнеше бап пен...

Қазақстан мен Өзбекстан құқық қорғау органдары жер асты жолымен заңсыз жанар-жағармай өткізумен айналысқан халықаралық қылмыстық топтың жолын кесті. Бұл туралы Қазақстанның Қаржы мониторингі агенттігі хабарлады.

Қылмыстық топ екі елдің шекарасында ұзындығы 450 метр болатын жерасты туннелін қазып, сол арқылы жанар-жағармай тасымалдаған. Заңсыз әрекет екі ай бойы жалғасқан.

Тергеу барысында контрабандалық схема толық әшкереленді. Топ шетелден қаржы алып отырған. Сонымен қатар логистика мен мұнай өнімдерін шығару да жақсы ұйымдастырылған.

Операция кезінде Өзбекстан тарапы да өз аумағында тиісті шаралар қабылдады. Барлық қатысушы анықталды. Олардың қатарында Өзбекстан азаматтары да бар.

Қазақстан жағынан бес адам күдікті ретінде танылып отыр. Қазіргі таңда тергеу аяқталып...