Жаңалықтар

Алматы метросының үшінші желісі Алатау қаласына дейін жалғасады. Қазіргі уақытта жобалық құжаттаманы әзірлеуге конкурс жарияланған.

Конкурс 11-18 маусым аралығында өтеді. Жобалық жұмыстарды аяқтау 2026 жылғы мамырға жоспарланған.

Үшінші желі екі бөлікке бөлінеді деп күтіліп отыр. Біріншісі – «Мизам» базарынан «Сайран» бекетіне дейін, екіншісі – Алатау қаласынан «Мизам» базарына дейін болады.

Бірінші бөлік «Мизам» базарынан Солтүстік айналма көшесімен Рысқұлов даңғылына дейін, кейін оңтүстік-батыс бағытта Тілендиев көшесіне дейін, Тілендиев бойымен оңтүстікке қарай «Сайран» бекетіне қарай созылады. Ал бекеттер мына мекенжайларда орналасады:

2025 жылдың бірінші тоқсанында Қазақстандағы ипотекалық нарық өткен жылмен салыстырғанда баяулады. Қаржыгерлер қауымдастығы сарапшыларының айтуынша, негізгі себеп – мемлекеттік қолдау бағдарламаларындағы кідіріс пен жоғары пайыздық мөлшерлемелер.

Ипотекалық несие беру көлемі төмендеді

2024 жылы ипотекалық нарық 25%-ға өскен болса, 2025 жылдың алғашқы үш айында жаңа ипотекалық несиелердің көлемі 5,7%-ға төмендеп, 390 млрд теңгені құрады (2024 жылғы ұқсас кезеңде – 413 млрд теңге). Бұл – нарықтың бәсеңдегенінің айқын белгісі.

Нарықтың төмендеуіне «Отбасы банкінің» белсенділігінің азаюы елеулі әсер етті. Банк 225,2 млрд теңге несие берген. Бұл былтырғы жылғы көрсеткішпен салыстырғанда 10,4%-ға аз. Мемлекеттік сыйақыны кешіктіріп төлеуге байланысты – тұрғын үй жинақтары бар салымшылар...

Алматылық дәрігерлер жаңа туған нәрестеге әлемде тек 30 рет тіркелген сирек ми патологиясы бойынша аса күрделі ота жасалды.

Денсаулық сақтау министрлігінің бағалауынша, балалар шұғыл медициналық көмек көрсету орталығының дәрігерлері қазақ медицина тарихына кіретін оқиғаның басты кейіпкерлері болды.

Сәбидің өмірін секундтар сақтайтын еді

Нәресте дүниеге келген сәтінен бастап дем ала алмай, ауыр жағдайда ауруханаға жеткізілген. Бет пен мойын аймағында пайда болған көлемді түзіліс тыныс алу жолдарын жауып тастады.

Алғашқы болжам – лимфангиома еді. Бірақ зерттеу нәтижелері оның күрделі әрі өте қауіпті екенін көрсетті. Өскін жұтқыншақ, көмей және шайнау бұлшықеттеріне дейін таралып, маңызды жүйке және қан тамырларын зақымдаған.

Енді инстаграмда  16 жасқа дейінгі пайдаланушыларға арналған жаңа «Жасөспірімдерге арналған аккаунттар» пайда болады. Бұл жайлы цифрлық даму инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрі Жаслан Мәдиев Meta компаниясының вице-президенті доктор Саймон Милнермен кездесуінде айтылды.

Бұл функция аясында ата-аналар баласының аккаунтына қарай алатын адамдарға шектеу қоя алады. Сондай-ақ:

Министрлік дерегінше, бұл функция халықаралық зерттеулер мен ата-аналардың сараптамалық ұсыныстары негізінде әзірленген. Жақын арада Қазақстандағы қолданушылар да пайдалана алады.

Одан бөлек Мәдиев пен Meta өкілдерімен кездесуінде жасанды...

Әскердегі қауіпсіздікті күшейту үшін сарбаздар бейнежетондармен жарақтандырылады. Сонымен бірге қауіпсіздікті күшейту үшін жасанды интеллект технологиялары енгізілмекші. Бұл туралы өзінің Х әлеуметтік желісінде Бас прокурор Берік Асылов жазды.

«Әскердегі тәртіп – адамға құрметтен басталады. Әскери қызмет қауіпсіздік, абырой, тәртіп пен әділет қағидаттарына негізделуі қажет», – дейді Асылов.

Айтуынша, әскердегі қауіпсіздікті қамтамасыз ету үшін президент «Әскердегі заң және тәртіп», «Цифрлық профилактика» атты екі жобаны жүзеге асыруды тапсырған. Бұл тапсырманы орындау мақсатында бірінші кезекте әскери бөлімдер заманауи IT-жүйелермен қамтамасыз етіліп, бейнебақылау орнатылады.

Сондай-ақ бөлімдерде жасанды интеллект технологиялары енгізіліп, сарбаздардың жағдайы мен әскери құрамның жағдайына автоматты...

Қытай билігі елдегі банктерге сыйлықтармен, соның ішінде жұрт қатты қызығатын Лабубу қуыршақтарымен клиент тартуға тыйым салды. Бұл туралы Bloomberg хабарлады.

Осының өзі Қытайда қаржы мекемелерінің клиент үшін таласы қызғанын көрсетеді деп топшылады басылым.

Мәліметтерге қарағанда, қадағалаушы мекеме Чжэнцзян провинциясындағы банктерге тұтынушы тарту үшін талапқа сай емес әдістерді қолданбауға кеңес берді. Себебі осының алдында ғана жергілікті қаржы мекемелерінің бірі Labubu қуыршағын сыйға тартатын жармана акциясын ұйымдастырған.

Банк депозитке 50 мың юань (шамамен 7 мың доллар) құйған азаматтарға осындай сыйлық ұсынған. Маркетинг әдісі әлеуметтік желілерде вирус секілді тарап, тұтынушыларды қызықтыра түскен. Артынша мемлекеттік БАҚ қаржы ұйының әрекетін «ұзаққа бармайтын шешім...

Қытайдың электромобиль өндірісіндегі алпауыттар, әсіресе BYD компаниясы қолжетімді смарт-көліктер жасау жарысында Tesla-ны басып озып, енді автономды көліктер нарығында алға суырылып шықты. Бұл – электромобиль технологиялары саласындағы жаһандық көшбасшылық үшін күресте маңызды бетбұрыс, деп жазады Reuters.

Жыл басында BYD Қытай нарығын дүр сілкіндіріп, өзінің жүргізушіге көмек көрсететін «Құдайдың көзі» («God’s Eye») технологиясын тегін ұсынған. Бұл жүйе Tesla-ның Қытайдағы 9 мың доллар тұратын Full Self-Driving (FSD) технологиясын үлкен тығырыққа тіреді.

«Құдайдың көзімен» Tesla-ның стратегиясы шайқала бастады, – дейді BYD инвесторы, америкалық Тейлор Оган.

Ол бұрын бірнеше Tesla тізгіндеп, BYD көліктерін де сынап көрген. Оның айтуынша, BYD-дың жүйесі Tesla-дан гөрі қабілеттірек.

Біраз уақыт бұрын Қостанай қаласының әкімі Марат Жүндібаев мұғалімдерді рейдке шығару жөнінде ұсыныс айтты. Әкім балалардың қаупсіздігін қамтамасыз ету мақсатында ұстаздарды рұқсат етілмеген су айдындарын күзетуге шығару жөнінде тапсырма берген. Үкімет сағатынан кейін өткен брифингте Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің өкілі Ерболат Әбілхатин мұндай бастамалар үшін Білім басқармалары мен мектеп директорлары заң алдында жауап беретінін айтты.

Заңға қайшы әкім идеясы

Желіге тараған видеода қала әкімі нақты тапсырма беріп, білім бөлімімен бірге рейд жүргізуді тапсырғаны, полицейлер мен құтқарушылар жеткіліксіз екені, сол үшін мұғалімдер жұмысқа тартылғаны айтылды. Жүндібаев мұғалімдердің мектептегі жөндеу жұмыстарына да тартылатынын жасырмады.

Сонымен...

Каспий теңізі жағалауында ең ірі контейнерлік хаб іске қосылды. Жобаны «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ-ның еншілес ұйымы – KTZ Express, Қытайдың Ляньюньган порты және «Ақтау халықаралық теңіз сауда порты» ҰК» АҚ бірлесіп жүзеге асырған.

Құрылыстың бас мердігері – Қытайдың ірі мемлекеттік құрылыс консорциумы China Communications Construction Company (CCCC).

Алғашында нысан 2025 жылдың желтоқсанында пайдалануға беріледі деп жоспарланған еді, алайда құрылыс жарты жылға ерте аяқталған. Құрылыс жұмыстарына 43,4 млрд теңге көлемінде бюджеттен тыс қаражат жұмсалған.

«Самұрық-Қазына» АҚ Басқарма төрағасы Нұрлан Жақыпов хабтың ашылу салтанатында бұл жобаны Қазақстан мен Қытай арасындағы стратегиялық серіктестіктің нәтижесі деп атады:

Астанада экс-дипломат Сәкен Мамаштың ісі бойынша сот процесі басталды. Қорғау тарабының адвокаты Бейбітжан Сайлауұлы экс-дипломатқа қатысты қылмыстық істі тоқтатуды сұрады, деп хабарлайды KursivMedia.

Адвокат сотталушы Мамаштың бұған дейін әйелін соққыға жыққаны үшін әкімшілік жауапкершілікке тартылғанын, ал бұл істің не себепті қозғалғанын түсінбейтінін айтты.

Адвокаттың айтуынша, Карина Мамашқа жеңіл дәрежедегі дене жарақатын келтіру фактісі БАӘ аумағында болған.

«ҚР Сыртқы істер министрлігінің жауабына сәйкес, ерлі-зайыптылар арасындағы жанжал Қазақстан аумағынан тыс жерде болған. Сол себепті бұл іс Қазақстанның тергеу органдарына немесе прокуратурасына жолданбаған», – деді адвокат.

Ал Мамаш аудандық сот қаулысына сәйкес, әкімшілік жауапкершілікке тартылып, 15 тәулікке...

Экс-дипломат Сәкен Мамаштың ағасы Нұржан Мамаш бауырының ісіне қатысты пікір білдірді, деп хабарлайды KursivMedia.

Нұржан Мамаштың айтуынша, Карина Мамаш тұрмыста болған кезде таршылық көрмеген.

«Менің ойымша, Каринаның өмірін миллиондаған қыз армандайды. Бриллиант, шубаның түр-түрі бар, қаржыдан қиналған емес. Қайда барамыз, не ішеміз, не жейміз деген емес. (…) Үкім қандай болатынын білмейміз, аққа Құдай жақ. Қазір біздің адвокат құжаттарды көрсетеді», – деді Нұржан Мамаш.

Мектептегі мұғалімдердің 30 пайызы ата-аналардың шүйлігуі мен психологиялық қысымды басты түйткіл ретінде көрсеткен.

NG ақпаратына қарағанда, жалпыресейлік халық майданы осындай сауалнама қорытындысын жариялапты.

Сұрау салу ақпан-сәуір аралығында ресейлік 65 мың ұстаз арасында жүргізілген. Сонымен қатар оған 195 мың оқушы мен олардың ата-аналары мен заңды өкілдері қатысқан.

«Мұғалімдер жұмысында тап келетін негізгі қиындықтар – бюрократиялық жүктеме мен ата-аналар тарапынан буллинг. Ата-аналар тарапынан шүйлігу және психологиялық қысым жасалатынын сұралғандардың 30 пайызы көрсетіп берген», – делінген хабарламада.

Ресейде мұғалімдердің арасындағы қағазбастылық соңғы 3-4 жылда артып кеткен. Мұны сұралғандардың 70%-ы нақтылаған.

Сонымен қатар мұғалімдер мектеп әкімшілігінен жеткілікті деңгейде...

Қазақстанда көпқабатты үйлердің тұрғындары үшін жаңа ережелер күшіне енгеніне байланысты Ақтау полициясы бақылау күшейгені туралы мәлімдеме жасаған. Бұл туралы lada.kz басылымы хабарлады.

Полиция әкімшілік кодекске енгізілген ережелер көршілердің жеке кеңістігіне құрметпен қарауды міндеттейтінін атап өткен. Ережені бұзған жағдайда айыппұл қарастырылған.

Көпқабатты үйлерде әкімшілік жауапкершілікке әкелуі мүмкін әрекеттер:

Қазақстанда туристердің қауіпсіздігін арттыру мақсатында түнгі экспресс-маршруттар іске қосылмақшы. Бұл туралы Үкімет сағатында Туризм және спорт министрі Ербол Мырзабосынов айтты.

Түнгі маршрут

Министрлік Қазақстанның ірі қалаларында туристердің жайлылығы мен қауіпсіздігін арттыру мақсатында бірқатар шараларды жүзеге асырмақшы. Соның бірі – түнгі экспресс-маршруттар.

«Түнгі уақытта қала орталығына автобус қатынасы жоқ. Бұл мәселені шешу үшін түнгі экспресс-маршруттарды іске қосу ұсынылады», – деді министр.

Осылайша министрлік үлкен қалалардағы заңсыз такси қызметіне тосқауыл қоймақшы.

Тегін sim-карта

Бұдан бөлек министр елге келген барлық шетелдік туристке тегін sim-карта беру жөніндегі ұсынысын жеткізді.

Шетел валютасын айырбастағанда, кейде ақша айырбастау пункттері ақшаңызды қабылдамай қоюы мүмкін. Мұндай жағдайлар жиі орын алатындықтан, Қазақстан Ұлттық Банкі шетел валютасымен айырбастауға жарамсыз болатын банкноталардың нақты тізімін бекіткен.

Қандай валюталар айырбастауға жарамсыз?

Егер шетелдік қағаз ақшада төмендегі тізімде жазылған ақау болса, ол айырбастауға жарамсыз:

Астанада дипломат Сәкен Мамашқа қатысты сот процесі басталды. Сот отырысы барысында қорғау тарапының адвокаты Сәкен Мамашқа қатысты бұлтартпау шарасын өзгертуді сұрады. Экс-дипломат 2025 жылдың сәуірінде қамауға алынған.

Мамаш та өзін қоғамнан оқшауламауды сұрады.

Судья Артур Абдыханов тараптардың пікірін тыңдап, сотталушыға қатысты бұлтартпау шарасын өзгеріссіз қалдыруға негіз жоқ деп тапты.

Істің мән-жайы

Қазақстанның Біріккен Араб Әмірліктеріндегі елшісінің кеңесшісі болған Сәкен Мамаштың әйелі Карина Мамаш 2024 жылдың мамырында видео жариялады. Ол жерде 10 жыл бойы күйеуінен қорлық көргенін айтқан. Сол жағдайдан кейін дипломат елге шұғыл түрде шақырылды.

Содан кейін дипломаттың үстінен іс қозғалды. Сотқа дейінгі тергеуді Астана қаласы Есіл...

Тина Канделаки Қазақстанға тағы да шүйлікті. Бұл жолы оған Қазақстан мен  Ұлыбританияның арасындағы әскери ынтымақтастық ұнамай қалыпты.

Ресейлік БАҚ-тың ақпаратына қарағанда, ол өзінің Қазақстанның жауына айналғанын жасырмаған.

«Ресейдің дұшпандары тізімінде алғашқы тұрған елмен әскери ынтымақтастық жасау – теміржол стансаларының атын өзгерту емес. Маңыздырақ нәрсе», – деп жазды ресейлік үгіт-насихатшылардың бірі Тина Канделаки.

Оның сөзіне қарағанда, бұл жаңалық «қазақстандық министрліктің сайтынан жоғалып кеткен» көрінеді.

Бір қызығы, үгіт-насихатшы Еуроодақ құрамындағы Венгрия мен Словакияның Ресеймен әскери ынтымақтастық туралы келісімінен ешқандай сөкеттік көрмейді. Ал өзі Қазақстанның Ұлыбританиямен әскери ынтымақтастығына көз алартып отыр.

Тіпті, Украинаны меңзеп, қоқан-лоқы жасаудан...

Дүниежүзілік банк кедейлік шегін 2,15 доллардан 3 долларға дейін көтерді. Бұл туралы қаржы ұйымының ресми сайтында жарияланды.

Енді бір тәулікте бар болғаны 3 доллардан аз ақшаға өмір сүретін адам кедейге жатады. Оны анықтау кезінде әлем елдерінің тауар сатып алу мүмкіндігі ескерілген.

3 доллар ұлттық валютамен шаққанда шамамен 1526 теңге болады.

Кедейліктің халықаралық деңгейі үнемі жаңарып отырады. Соңғы мәрте 2022 жылы өзгерген. Үш жыл бұрын әлемде шамамен 838 млн адамның тақыр кедей екені анықталған.

Дүниежүзілік банк кедейлік деңгейін 1990 жылдан бері белгілеп келеді.

Ресми статистика бойынша, Қазақстанда халықтың 5,2%-ы – кедей. Дүниежүзілік банк республика халқының 14,6%-ы, яғни шаммен 2,9 млн...

2024 жылы 1408 адам өндірісте жазатайым зардап шегіп, олардың ішінде 202 адам қаза тапқан. Бұл туралы Үкімет сағатында Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі Светлана Жақыпова айтты.

«2024 жылы жазатайым оқиғалардан 1 408 адам зардап шекті, олардың ішінде 202 адам қаза тапты. 445 мыңнан астам жұмыс орны әлі де зиянды және қауіпті ретінде жіктеледі», – деді министр.

2023 жылы бұл көрсеткіш бұдан да жоғары болған. Ол жылы өндірісте 1474 адам зиян шегіп, 251 адам қайтыс болған. Жұмысшылар көп зардап егетін сала – тау-кен өндірісі. мұндағы көрсеткіш 18%, құрылыс саласындаға көрсеткіш...

Лос-Анджелестегі жаппай толқуға байланысты АҚШ президенті Дональд Трамп Калифорния губернаторы Гэвин Ньюсомды тұтқындауға дейін баратынын мәлімдеді.

Euronews Трамп иммиграциялық рейдтер мен ұлттық гвардияның енгізілуінен кейін туындаған қақтығыстарға осылайша реакция танытып отырғанын жазады.

Калифорния губернаторы Гэвин Ньюсом Трампты «штаттың егемендігін бұзды» деп айыптап, сотқа жүгінетінін айтты. Оны Лос-Анджелес мэрі Карен Басс та қолдаған. Ал Ақ үй өкілі Ньюсомды «жалған ақпарат таратып отыр» деп айыптады.

Трамп әлеуметтік желіде «Лос-Анджелестегі жағдай нашар. Әскер кіргізіңдер!» деп жазып, теңіз жаяу әскерлерін дайындау туралы бұйрық берді. Қазіргі кезде 500-ге жуық сарбаз Твентинайн-Палмс базасында дайын тұрғаны хабарланды.

Наразылық акциялары ICE (АҚШ иммиграциялық және кедендік бақылау...

Қазақстанның бірінші президенті Нұрсұлтан Назарбаев қорына тиесілі ресейлік Азия-Тынық Мұхит Банкі (АТБ) 2025 жылдың алғашқы тоқсанында 3,8 млрд рубль таза табыс тапты. Бұл туралы қаржы мекемесінің есебінде айтылды.

Банк табысын ұлттық валютамен есептер болсақ, 20 млрд теңгеден асады. 2024 жылдың алғашқы тоқсанымен салыстырсақ, қаржы ұйымының табысы 122%-ға артқанын көруге болады. Банк былтыр алғашқы үш айда 1,7 млрд рубль табыс тапқан.

Бір жылдың ішінде банк активтері 10,7%-ға (303,4 млрд рубль), ал міндеттемелері 13%-ға (258,2 млрд рубль) азайған. Пайдаланбаған табыс 31,3 млрд рубль болған.

Азия-Тынық Мұхит банкі – Ресейдің Таяу Шығыс және Сібір өңірлерінде жұмыс істейтін аймақтық банк. Қаржы мекемесі 320 мы...

Астанада дипломат Сәкен Мамаш ісі бойынша сот процесі басталды.

Жәбірленуші Карина Мамаш сот процесін жабық режимде өткізуді сұрады.

«Жеке өмірім егжей-тегжейлі жария болғанын қаламаймын, екі балам бар, олардың психологиясына алаңдаймын», – деді Карина Мамаш.

Ал Сәкен Мамаш БАҚ өкілдерінің сот процесіне қатысуына қарсы емес екенін, тек сот процесі аяқталғанша БАҚ-та фотосын жарияламауды сұрады.

Істегі мемлекеттік айыптаушы сот отырысын жабық форматта өткізуге негіз жоқ екенін жеткізді.

Істі қарап жатқан судья Артур Абдыханов өтінішхатқа қатысты шешім қабылдау үшін кеңесу бөлмесіне кетті.

Кеңесу бөлмесінен кейін судья өтінішхатты ішінара қанағаттандырды. Соған сәйкес сот процесі сот тергеуі басталған кезде көпшілікке...

Алматы қаласында ұйымдасқан қылмысқа қарсы күрес аясында жүргізілген операция кезінде құқық қорғау органдары ауыр қылмыстарға қатысы бар топ ұсталды. Қылмыстық топ бопсалаумен айналысқан. Бұл туралы ІІМ баспасөз қызметі хабарлады.

ІІМ мәліметінше, 3 маусымда Алматы қаласы полиция департаментінің ұйымдасқан қылмысқа қарсы күрес басқармасы ҰҚК және прокуратура өкілдерімен бірлесіп, бірқатар ауыр қылмысқа күдікті топты қолға түсірген.

Тергеу барысында олардың шетел азаматын күш қолдану арқылы жалдамалы пәтерде заңсыз ұстағаны және оған қысым көрсетіп, 5 миллион теңге көлеміндегі ақшасын тартып алғаны анықталды. Сондай-ақ күдіктілердің заңсыз қару сақтағаны және басқа да құқыққа қайшы жанжалдарға қатысқаны белгілі болды.

Үш құзырлы органның бірлесіп жүргізген...

BTS тобының мегажұлдыздары RM мен V сейсенбі күні Оңтүстік Корея армиясындағы борышын абыроймен атқарып шықты. Топтың қалған әншілері ай соңында армиядан оралады.

K-pop жұлдыздарын әскери база алдында ондаған жанкүйер күтіп алды. Армиядан жаңа ғана босап шыққан екеу топқа қайта оралуға серт берді. BTS жанкүйерлерін ARMY деп атайды. Фан-клубтың миллиондаған мүшесі бар деп жазды Reuters.

«Бізді армиядан күткен барлық army’ліктерге алғысым шексіз. Сәл шыдаңыздар. Біз жаңа леппен қайта ораламыз», — деді V журналистер мен жанкүйерлері алдында.

Ал RM болса жанкүйерлері алдында саксафонмен өнер көрсетіп, топқа тезірек қосылатын күнді асыға күтетінін айтты.