Жаңалықтар

Руслан Берденов – жуырда ғана тағайындалған Шымкент қаласы әкімінің орынбасары.  Бұл қызметке дейін екі жыл бойы мәжілісте Respublica партиясы атынан депутат болған. Десе де шенеунік қазақстандықтарға кәсіпкер ретінде көбірек таныс. Берденовтің ең ірі дәріханалар желісі мен мейрамхана бизнестерінде мол тәжірибесі бар. KURSIV.MEDIA тілшісі мемлекеттік қызметке бет бұрған депутаттың   бизнестегі еңбек жолын саралап  көрді.

Берденов кім?

Руслан Арысбекұлы Берденов — 1985 жылғы 6 наурызда Шымкент қаласында дүниеге келген. 2006 жылы әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетін «Менеджмент» мамандығы бойынша тәмамдаған. 2009 жылы КИМЭП университетінде іскерлік әкімшілік магистрі дәрежесін алған.

Жеке өміріне келер болсақ, ол отбасы жайлы мағұлматтарды көпшілікке жариялай бермейді. 

Бизнестегі мансабы қалай басталды?

Берденов бизнестег...

Жақында қырғыз режиссерлері түсірген «46 түн» атты фильм Қазақстан кинотеатрларына шығып, қоғамда қызу талқыға түсті. Фильмде 90-жылдары Қырғызстанда некрофилдік қылмыстар жасаған Михаил Лукьяновтың оқиғасы баяндалады. Ол 28 жыл бойы әйелдердің қабірін қазып, өліктерді зорлаған.

Фильмнің негізгі сюжеті осы жан түршігерлік оқиғаға негізделген. Көрермендерді шошытқаны – фильмдегі шынайы актерлік ойын ғана емес, сондай-ақ оның қазақша дыбысталып, отандық аудиторияға арнайы бейімделгені.

Мұндай фильмдерге жол берілуі керек пе?

Қазақ журналисі Ақбөпе Тәңірбергеннің пікірінше, фильмнің кинотеатрларға шығуы – қоғамдағы психологиялық ауытқушылықтары бар адамдарды одан әрі ынталандыруы мүмкін. Ол фильмді көріп, оны өнер туындысы ретінде қабылдай алмағанын, керісінше, жабайылық пен тұрпайылықты насихаттайтын...

2026 жылдың 1 қаңтарынан бастап жаңғырту жүргізбеген базар иелеріне қомақты айыппұл салынуы мүмкін. Бұл туралы Орталық коммуникациялар қызметінде өткен брифингте Сауда және интеграция министрлігі Сауда комитетінің төрағасы Айдар Әбілдабеков айтты.

«2026 жылғы 1 қаңтардан бастап әкімшілік құқық бұзушылық туралы заңнамаға сәйкес белгіленген мерзімде жаңғыртуды қамтамасыз етпеген сауда базарларының иелерін әкімшілік жауапкершілікке тарту жоспарланған», – деді министрлік өкілі.

Министрлік өкілі сауда базарларының жай-күйін қадағалау мақсатында ақпан мен сәуір аралығында базарларды тексереді. Тексеріс жұмыстары барлық өңірдегі базарларда жүргізіледі.

Бұл шаралар әкімдіктер мен мемлекеттік кірістер комитетінің, Төтенше жағдайлар министрлігінің, Мемлекеттік сәулет-құрылыс бақылау мекемесінің және...

Мемлекеттік кірістер комитеті шет мемлекеттерде жұмыс істейтін қазақстандықтардың салық есебіне тексеру жүргізді. Нәтижесінде 1602 азаматтан салық түрінде бюджетке 5,4 млрд теңге түсті.

Қазынаға келген қаражат дивидендтер мен сыйақы түрінде түскен. Оның ішінде ең көп бөлігі Біріккен Араб Әмірліктері, Ұлыбритания, Қытай Халық Республикасы, Түркия және т. б. елдерге тиесілі.

Қазақстандықтар ақшасын қандай оффшор елдерде сақтайды?

Экономикалық ынтымақтастық пен даму ұйымына қатысатын елдер өзара шетелдік және заңды тұлғалардың меншік иелері жайлы деректермен алмасады. 2024 жылы Қазақстан 89 елмен дерек алмасты, оның ішінде 26-сы – оффшорлық ел. Қазақстандықтар оффшорда 1,4 млрд теңгесін сақтап отыр.

«Ең көп...

Қазақстан қор биржасында (KASE) күндізгі сауда нәтижесінде ұлттық валютаның долларға шаққандағы бағамы 4,20 теңгеге нығайып, 1 доллар 498,69 теңге болды.

Сейсенбі, 25 ақпанда ұлттық валютаның Қытай юаніне шаққандағы бағамы да әжептәуір нығайды (0,9323). Қазір 1 юань 68,6149 теңге тұрады.

Алайда теңгенің рубльге шаққандағы бағамы біршама төмендеп (0,0181), 1 рубль 5,7279 теңге болды.

Теңгенің күшеюіне не себеп?

Ұлттық валютаның бұлайша нығаюына Ресей рублінің күшеюі әсер етті. Сейсенбі күні Форекс халықаралық валюта нарығында АҚШ долларының рубльге шаққандағы бағамы тағы төмендеп, 2024 жылғы тамыздағы көрсеткішке дейін шегінді.

Көрше елде 1 доллар 85,9 рубль тұрады.

RBC мәліметінше, рубль одан әр...

Қазақстандықтар 1 наурыз Алғыс айту күнін атап өтеді. Бұл салыстырмалы түрде жас мереке. 2016 жылы Нұрсұлтан Назарбаевтың бастамасымен белгіленді. Бұл күннің таңдалуы кездейсоқ жайт емес. 1995 жылы 1 наурызда Қазақстан халқы Ассамблеясы құрылды. Бұл ұйым елдегі ұлттар арасындағы татулық пен бірлікті нығайтуға бағытталған.

Алғыс айту күні – Қазақстанға саяси қуғын-сүргін жылдары және күштеп депортация кезінде қоныс аударылған халықтардың ризашылығын білдіретін мереке. Сол кезеңде қазақ халқы қиын жағдайға тап болған өзге этностарды құшақ жая қарсы алып, барымен бөлісіп, аман қалуларына көмектесті.

Сондықтан бұл мереке мейірімділік, қайырымдылық және өзара қолдау көрсету сияқты адами құндылықтарды насихаттайды.

1937 жылдан бастап Қазақстанға депортацияланған этностар

Қазақстанға...

Қаңтар айының аяғында депутат Қарақат Әбден түрмеде жазасын өтеп жатқан әйелдерге жазасына қарай амнистия жариялауды ұсынған болатын. Оның депутаттық сауалына Ішкі істер министрі Ержан Сәденов жауап берді.

Қанша әйел амнистияға ілінуі мүмкін?

Министр мәліметінше, ауырлығы аз және орташа қылмыстары үшін сотталған 1220 әйел жазасынан босатылуы мүмкін.

«Бүгінгі таңда 6399 әйел қылмыстық құқық бұзушылық жасағаны үшін жазасын
өтеп жатыр, оның 2692-сі бас бостандығынан айыру орындарында ұсталса, 3707-сі
пробациялық бақылауда. Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 78-бабына сәйкес, ауырлығы аз және орташа қылмыстары үшін сотталған 1220 әйел жазасын өтеуден босатылуы мүмкін», – делінген жауапта.

Қазақстандағы ең ірі мұнай өңдеуші кәсіпорынның басшылығы ауысты. «Теңізшевройл» ЖШС-ның жаңа директоры болып Уильям Лакоби болады.

Уильям Лакоби 30 жылдан астам Chevron компаниясында қызмет еткен. 2021 жылдың қарашасынан бастап компанияның Оңтүстік Африкадағы стратегиялық бизнес бөлімін басқарған.

Бұған дейін 2021 жылдан бастап «Теңізшевройл» ЖШС-ны Кевин Лайон басқаратын. Осы жылы ақпанда Лайон депутаттар алдына барып, компаниядағы қазақстандық үлескерлердің жайлы есеп берген еді.

«Теңізшевройл» (ТШО) – Теңіз кен орнын игеруші ең ірі оператор. Компания акционерлері –  Chevron (50%), ExxonMobil Kazakhstan Ventures Inc (25%), «ҚазМұнайГаз»  (20%) және Лукойл (5%). 

Осы жылы «Теңізшевройл» келешек кеңею жобасы аясында мұнай өндірісіне кірісті. Енді аталған кен орнынан жылына 12 млн тонна мұнай...

Мұсылман футбол жұлдыздары да ораза ұстайды. Өйткені ислам дінінің бес діңгегінің бірі – ауыз бекіту.

Десе де, клубтар арасындағы қатаң бәсекелестік жылдамдықты, қара күшті және әбжілдікті талап етеді. Ас-судан тыйылу футболшы үшін дүбірлі жарыстарда біршама қиындық тудыратыны анық. Клуб, тренерлер, әріптестері ойынға әсері тимес үшін мұсылман футболшыға уақытша ораза ұстауды үзе тұруын талап етуі мүмкін. Талап етіп те жатыр.  

Сонымен, мұсылман футбол жұлдыздары бұған қарсы қандай амал тауып жатыр?

Футболшылар матч кезінде ауыз бекіте ме?

Еуропада ойнап жүрген футболистер бес парызын орындап, жан берісіп, жан алатын матчтарда әлсіреп қалмасы үшін түрлі тәсілдерге жүгінеді екен.

Мәселен, Сток...

«ҚазМұнайГаз» ұлттық компаниясының басқарма төрағасы Асхат Хасеновтің пікірінше, Қазақстан ОПЕК-ке бақылаушы ел болғандықтан, оның талаптарын орындауға міндетті емес.

Топ-менеджердің жеке пікірі

Жақында топ-менеджер Асхат Хасенов «Уәде» тележобасына қонаққа барып, Қазақстанның мұнай экспорттаушы елдер (ОПЕК) алдындағы міндеттері туралы сауалға жауап берді.

«Біріншіден, біздің мұнайымыз ОПЕК-тен әлдеқайда аз. Екіншіден, оны ешкім айтпайды, біз – бақылаушы, қараушы елміз, яғни міндеттемелерді орындау-орындамау өз еркімізде.

Бір салада жүргендіктен, талаптарды орындауға тырысамыз, бірақ міндетті емес. Біз өзіміздің жағдайымызға қарауымыз керек», – дейді ұлттық компания басшысы.

Ұлттық компания басшысының жеке пікірі қаншалықты орынды?

ОПЕК және ОПЕК+

Ресей астанасы Мәскеуде белгілі нумеролог Клара Күзденбаеваның туған күні өтті. Шараға Қазақстан мен Ресейдің танымал тұлғалары жиналды.

Мерекелік кешке келген қонақтар қатарында: Әлия Назарбаева, белгілі журналист Айгүл Мүкей, әнші Ержан Нұрғалиев, Ресейдің халық әртісі Надежда Бабкина болды.

Кеш жабық форматта, Мәскеудің беделді «Ярь» мейрамханасында өтті. Іс-шараға жиналғандар Клара Күзденбаеваның кәсіби жетістіктерін, онымен жеке қарым-қатынастарын ерекше атап көрсетті.

Айта кетейік, Клара Күзденбаева – нумерология саласында танымал тұлға, оның есімі Қазақстанда да, Ресейде де белгілі. Көптеген атақты адамдармен жұмыс істеп, өзінің ерекше болжамдарымен танылған.

Қазіргі дижитал әлемде жеке деректердің құпиялығы мен қауіпсіздік мәселесі өте өзекті. Ал енді біреудің жеке басы жайлы мәліметтер «самсап» тұратын даркнет туралы естіп пе едіңіз? Бұл ретте анонимдік пен ой еркіндігі де, заңсыздық та қатар айтылады. Оған не себеп? Darknet қалай жұмыс істейді? Жеке деректер ол жерде қайдан жүреді? Өзіңіз жайлы ақпарат даркнетте жүрмес үшін не істеу керек — бүгінгі материалымызда сол туралы айтамыз.

Даркнет деген не?

Даркнет (Darknet) — интернеттегі Google немесе Yandex сияқты іздеу жүйелерінде индекстелмейтін, арнайы бағдарламаларсыз кіре алмайтын орта. Ашу үшін Tor сияқты браузерлер қолданылады. Бұл жасырын желіде қолданушылардың анонимдігі сақталады. Әр юзер оны әр түрлі мақсатта пайдалануы мүмкін. Біреулер — заңды, енді бір...

Зейнетақы қоры (БЖЗҚ) қаңтар айында 285 теңге ивестициялық шығын алған. Ұлттық банктің сенімгерлік басқаруындағы 22,3 трлн теңге зейнетақы активінің инвестициялық шығынға ұшырауына бірнеше себеп бар: өткен айда валюта бағамының құбылуы, мемлекеттік бағалы қағаздардың арзандауы және қаржы құралдарының нарықтық құнының өзгеруі. Нәтижесінде зейнетақы қорының қаржысы инвестицияланған активтердің құны арзандады.

«Негізгі шығындар теңгенің 525,11 теңгеден 518,14 теңгеге дейін АҚШ долларына нығаюы салдарынан бағамдық қайта бағалаумен, сондай-ақ олардың кірістілігінің орташа 40 базалық тармаққа өсуі аясында ҚР Қаржы министрлігінің МБҚ нарықтық құнының төмендеуімен негізделді», – делінген хабарламада.

Трамп шешімінің зейнетақы қорына әсері

Одан болек...

Қазақстанда алғашқы атом электр станциясының қайда салынатыны белгілі болды. Үкімет қаулысына сәйкес, Атом станциясы Алматы облысының Жамбыл ауданында салынады.

Қаулы 2024 жылдың 30 желтоқсанында қабылданды. Бірақ құжат ресми жарияланған күнінен бастап күшіне енеді. Ол ресми түрде 2025 жылы 25 ақпанда қабылданған.

Жалпы, Қазақстанда бір емес бірнеше атом электр станциясын салу жоспарланып отыр. Бірі Алматы облысында салынса, екіншісі – Абай облысында, бұрынғы Семей полигоны маңында бой көтеруі мүмкін. Нақтырақ айтқанда, Курчатов қаласы АЭС салуға қолайлы орын ретінде қарастырылуда. Ал үшінші АЭС салынатын орын ретінде Ақтау қаласы қарастырылып жатқанын Энергетика министрі Алмасадам Сәтқалиев айтқан болатын.

Осы аптада АҚШ Украинаға екіжақты келісім ұсынады. Егер Зеленский «Инвестициялық қайта құру қоры» арқылы елдің ресурстарын бірге пайдалануды туралы шартқа қол қойса, Трамп әкімшілігі Украинаның қауіпсіздігіне кепілдік береді. Бұл туралы құжатпен танысқан дереккөзге сілтеме жасап Euronews жазады.

«Екі жақты келісім және онымен байланысты қор туралы келісім екі жақты және көпжақты келісімдердің архитектурасының ажырамас элементтеріне айналады, сондай-ақ берік бейбітшілікті орнатуға бағытталған нақты қадамдар болады», – деп жазылған құжатта.

АҚШ құжатта жазылған Инвестициялық қорға 100% иелік етеді. «Қор толығымен қаржыландырғанға дейін Украинаның минералды, мұнай-газ ресурстарына байланысты экономикалық құндылықты алға жүргізу үшін» қорды Киевпен бірге басқарады.

Бас прокуратура Beeline және Tele-2 байланыс операторларының қызметкеріне қатысты қылмыстық іс қозғалғанын хабарлады. KursivMedia редакциясы ақпараттың анық-қанығын білу үшін екі операторға да сауал жолдады. Теле-2 компаниясынан әлі жауап келмеді, ал Beeline бұл ақпаратты растамады.

Прокуратура қандай айып тақты?

Прокурутара мәліметінше, 2024 жылдың желтоқсан айынан бастап өкілеттіктерін теріс пайдаланғаны және міндеттерін тиісінше орындамағанынан азаматтардың алаяқтарға алдануына жол бергені үшін микроқаржылық ұйымдар мен байланыс операторларына қатысты 71 қылмыстық іс қозғалған. Бұл істер бойынша біраз адамның ұсталғаны туралы да айтылады.

Мәселен, алаяқтарға көмектескені үшін Beeline және Tele-2 ұялы байланыс операторларының қызметкерлерінің үстінен іс қозғалған.

«Beeline...

«Самұрық -Энерго» енді «Өскемен ГЭС» ЖШС-ның иесі емес. Қазақстан қор биржасында «Самұрық-Энергоның» суэлектрстанцияны өз иелегінен шығарып тастағаны туралы өтінім жарияланды.

Өскемен су станциясы – Шығыс Қазақстан облысында Ертіс өзенінің бойында орналасқан.

2022 жылы «Өскемен ГЭС» ЖШС «Самұрық Қазына» ұлттық әл-ауқат қорына өткен еді. Сол кезде су электр станциясын жеке инвесторға сату деген жоспар болған еді. Кейінірек бұл жоспардан бас тартты.

2024 жылы су станциясы «Самұрық-Қазына» меншігінен «Самұрық-Энерго» иелігіне өтті. Бір жыл өткеннен кейін, бұл кәсіпорнын тағы да иеліктен шығарып тастады. Бірақ кімнің қарамағына өтетіні белгісіз.

«Самұрық-Энергоға» басқа қандай компаниялар тиесілі?

Қор биржасындағы дерекке сүйенсек, «Самұрық-Энерго...

«Молда» фильмі соңғы аптада ең көп кассалық табыс тапқан кино болды. Тикетон мәліметінше, «Молда» фильмі алғашқы аптада 431 миллион теңге жинап, көш бастады. Ал екінші орында Ақан Сатаевтың «Рэкетир 3» фильмі 190 миллион теңге табыс тапты. Үшінші орынға «Капитан Америка» (117 млн теңге) жайғасты.

«Молда» фильмі – рухани ізденіс пен дін туралы терең туынды

«Өнер қырандары» театры түсірген «Молда» фильмі – қоғамдағы діни құндылықтар, имандылық, адамның ішкі жан дүниесі мен өмірлік таңдаулары туралы ой қозғайтын фильм. Бұл кино тек діни жамағатқа ғана емес, жалпы кез келген көрерменге өзекті мәселелерді көтереді.

«Рэкетир 3» – аты аңызға...

«Бәйтерек» холдингі 2024 жылы 416 млрд теңге таза пайда алған. Ал активтері 14,1 трлн теңгеге жетті. Бұл өткен жылмен салыстырғанда 8 млрд теңгеге артық (+2%), ал активтер 4%-ға өсті. Холдинг активтерінің рентабельділік көрсеткіші (ROA) 3%-ды құраған.

«Бәйтерек холдингі» қандай жобаларды қаржыландырды?

«Бәйтеректің» еншілес ұйымы – Қазақстанның Даму Банкі 21 инвестициялық жоба және 35 экспорттық операцияны қаржыландырған. Жалпы сомасы 1,46 трлн теңгеге 4 банктік кепілдік берілді. Сонымен қатар 28 инвестициялық нысан іске қосылып, 500-ден астам шағын және орта бизнес кәсіпорны қаржылай қолдау алды.

2024 жылы АӨК қаржыландыру көлемі 1 трлн теңгеден асып, 17 740 ауыл шаруашылығы өндірушіс...

Шахтинск соты «Казахстанская» шахтасындағы өрттен қаза тапқан бес кеншінің өліміне қатысты үкім оқыды. Кен орнында өрт шығуына кінәлі деген төрт айыпталушы төрт жылға бас бостандығынан айырылды деп жазады ҚазТАГ.

«Төрт жыл мерзімге бас бостандығынан айыру жазасына кесілсін, жазасын қауіпсіздігі минималды колонияда өтеу белгіленсін, сондай-ақ үш жыл мерзімге тау-кен өндіру саласында басшылық лауазымдарды атқару құқығынан айырылсын. Олардың барлық айыптау тармақтары бойынша кінәсі дәлелденді: бар болған заңбұзушылықтарға қарамастан, жұмысты тоқтатпағаны, орташа жанғыштық деңгейдегі лентаны орнатқаны, сондай-ақ сотта жөндеу ауысымына тазалау және кен қабатын қопсытуға наряд берілмегені анықталды», – деді сот Данияр Әлменов.

Сот айыпталушыларды «тау-кен және...

2025 жылғы 1 мамырдан бастап QAZAQ AIR әуе компаниясы Астана – Самарқан бағытында жаңа рейсін іске қосады. Бұл туралы Азаматтық авиация комитеті хабарлады.

Жаңа рейс кестесі

Астана – Самaрқан әуе бағыты аптасына екі рет, бейсенбі және жексенбі күндері орындалады.

Бейсенбі:

Жексенбі:

Түркістан – Самарқан рейсі де іске қосылады

Сонымен қатар, Түркістан – Сaмарқан бағыты бойынша да әуе қатынасы болады. Бұл рейстер бейсенбі және жексенбі күндері орындалады.

Бейсенбі:

Рамазан айында мұсылмандар үшін намаз уақыттарын бақылау, дұғалар мен Құран оқу, Қағбаның бағытын анықтау және ораза уақытын білу маңызды. Бүгінде бұл қажеттіліктерді арнайы мобильді қосымшалар арқылы жеңілдетуге болады. Төменде Рамазан айында пайдалы болатын қосымшаларды ұсынамыз.

Sajda (Sajde KZ)

Sajda қолданбасы 2012 жылдан бері дамытылып келе жатқан танымал намаз уақытын бақылау қосымшасы. Ол 10-нан астам тілде және жарнамасыз жұмыс істейді.

IQUP

Қазақстан Еуропаға бал экспорттай бастайды. Қазақстанның Еуопалық комиссиядан рұқсат алғанын Ауыл шаруашылығы министрлігінің баспасөз қызметі хабарлады.

«ҚР ресми түрде Еуропалық Одақ елдеріне бал экспорттауға рұқсат алды. 2025 жылдың 21 ақпанында Еуропалық Комиссиясының қаулысы жарияланды», – делінген баспасөз хабарламасында.

Министрлік мәліметінше, рұқсат алуға ұзақ уақыт кеткен. Балды Еуропа нарығына шығару үшін министрлік өнімдегі қалдық заттарды бақылау үшін арнайы Ұлттық жоспар әзірлеген. Сонымен бірге өнімнің Еуроодақ стандарттарына сай болуы үшін омарташылармен, кәсіпкерлермен көптеген семинарлар өткізілген. Нәтижесінде бал сапасын ЕО стандарттарына лайықтау мүмкіндігі туған.

ЕО-ға бал экспорттау үшін не істеу керек?

Баспасөз қызметінің мәліметінше...

Қытайда Ухань вирусология институтының ғалымдары жақында жарқанаттан коронавирустың HKU5-CoV-2 деп аталатын тағы бір түрін ашты. Вирустың бұл түрі де Covid-19 секілді адамның ACE2 рецепторы арқылы жасушаға ене алады деп жазды Bloomberg.

Вирустың жаңа түрінің адамдарға жұққаны туралы әзірге ешқандай мәлімет жоқ. Дегенмен осындай вирустың табылғанының өзі вакцина өндірісінің артуына әсер етті. Адамзат коронавирус індетінен қорқып қалған. Сол себепті Қытайда ғалымдар коронавирустың жаңа түрлері қаншалықты қауіпті деген сауалға жауапты жарқанаттан да іздеп жатыр.

HKU5-CoV-2 вирусы туралы не білеміз?

Зерттеушілер Гуандун, Фуцзянь, Чжэцзян, Аньхой және Гуанси провинцияларынан Pipistrellus тобына жататын жүздеген жарқанаттан HKU5-CoV-2 штамдарын жинады. Ғалымдар оның Таяу Шығыс тұмау синдромын...