Жаңалықтар

Сахнада жүргеніне 25 жыл болған Orda тобы ширек ғасырлық шығармашылық жолы жайлы көлемді сұхбат беріп, алғаш рет көпшілік біле бермейтін оқиғалар туралы айтып берді.

Жұртшылыққа «Бауыржан шоу» театры арқылы танылған өнер ұжымына театрдан кету оңай болмаған көрінеді.

Сөздерінше, топ «Бауыржан шоуда» үш жыл істегеннен кейін, шығармашылығын дамыту үшін жеке кетуді ойлаған. Алайда театр жетекшісі Бауыржан Ибрагимов жігіттерді бірден жібергісі келмеген.

«Театрдан кетерде кәдімгідей қиындықтар болды. Бауыржан ағаға жоспарымызды айтқанда, ол кісі қарсы болды. Артынша беделді ағалар хабарласып, “бұрыштан күтіп аламыз», «жүргізбей қоямыз» деп қорқыта бастады. Бізбен бірге театрға көптеп жаңа аудитория келді. Аймақтарда концерттерге біз...

АҚШ президенті Дональд Трамптың украин басшысы Владимир Зеленскийді «диктатор» деп атауы әлем лидерлері арасында бірнеше күннен бері толастамай тұрған сөзжарысты одан сайын өршітті. Кім не деді?

Зеленский диктатор ма?

«Сайлау өткізбеген диктатор. Зеленскийге тезірек қамдану керек, әйтпесе оның елінен түк қалмайды.

Бұл уақытта біз Ресеймен соғысты аяқтау жөніндегі келіссөздерді сәтті жүргізіп жатырмыз. Трамп қана, Трамп әкімшілігінің ғана қолынан келетін іс екенін бәрі мойындайды.

Мен Украинаны жақсы көрем, бірақ Зеленский жұмысы нашар, оның елі қирап жатыр, миллиондаған адам босқа қырылды. Әлі де қырылып жатыр», – деп жазды Трамп өзінің truthsocial әлеуметтік желісіне.

Украина...

Қаржылық мониторинг агенттігі мен Бас прокуратура бірлесіп, елдегі ірі Asar Baspana қаржы пирамидасының ұйымдастырушыларын ұстады. Бұл туралы агенттіктің баспасөз қызметі хабарлады.

«Қаржылық мониторинг агенттігі мен Бас прокуратураның үйлестіруімен осы жылдың 8-10 ақпаны аралығында еліміздің барлық өңірінде кең ауқымды операция жүргізді, нәтижесінде тұтыну кооперативінің атын жамылған «Asar Baspana» қаржы пирамидасының заңсыз қызметі тоқтатылды», – деп хабарлайды баспасөз қызметі.

«Asar Baspana» немен айналысқан?

Қаржы пирамидасын ұйымдастырушылар халықтың ақшасын жинап алып, салымшыларды жақсы табыс табатынына сендірген. Ұйымдастырушылар жылжымайтын мүлік пен көлік құралдарын, тұрмыстық өнімдерді сатып алу үшін қаражат салғаны үшін ай сайын құйған қаражатыны...

АҚШ-тың Қорғаныс министрі Пит Хегсет Пентагон бюджетін қысқартуды жоспарлап отыр. Тhe Washington post басылымының хабарлауынша, министр тиісті тапсырма берген.

«Қорғаныс министрі Пит Хегсет Пентагонның жоғарғы жетекшілеріне және АҚШ-тың барлық әскери ведомстволарына алдағы бес жылда қорғаныс бюджетін 8%-ға қысқарту жоспарын әзірлеуді бұйырды», – жазады басылым өз дереккөздеріне сілтеме жасап.

Бұдан бөлек, АҚШ үкіметі шығындарды азайту мақсатында Қорғаныс саласында қызмет ететін көптеген қызметкерін жұмыстан қысқартуды көздеп отыр. Бұл мәселені Илон Маск басшылық ететін DOGE өз қадағалауына алған.

Хегсет Қорғаныс саласындағы тиімділігі төмен жобалардың қысқаратынын мәлімдеген. Министр 17 санат бойынша бюджетке қысқарту жүргізуді жоспарлап отыр. Хегсет...

Өзбекстанда қарақшылық шабуыл жасады деп күдікке ілінген Түркия азаматтары Шымкент пен Атырауда жасырынып жүрген. Бұл туралы Ішкі істер министрлігі хабарлады.

Мән-жайы

Криминалдық полиция қызметкерлері Шымкент пен Атырау әуежайларында Өзбекстан аумағында қарақшылық шабуыл жасағаны үшін іздеуде жүрген үш Түркия азаматын ұстады.

Олар Ташкентте бетперде киіп, бір азаматтың көлігін тартып алуға тырысқан. Зардап шеккен азамат қарсылық көрсеткеннен кейін, күдіктілер оқиға орнынан қашып кеткен. 

Өзбекстан халықаралық іздеу салғанда, үш азамат Қазақстанға жасырынып, екеуі Атырауда, біреуі оңтүстік Қазақстанда жасырынған.

Күдіктілердің үшеуі де ұсталып, уақытша ұстау изоляторына қамалды.

Айта кетейік, 17 ақпанда Қазақстанда іздеу салынған Ақтау қаласы әкімінің бұрынғы орынбасары Өзбекстанда...

Жұмыстан еңбек демалысын алған соң, міндетті түрде шетел асу керек не басқа қалаға бару керек деп ойласаңыз, қателесесіз. Тіпті әдемі әсерге шомып, жағымды эмоцияға толғыңыз келсе үйде жатып-ақ ғажап демалыс ұйымдастыруға болады. Кейінгі кездері staycation — яғни тұрған жеріңізден алыстамай, сол жерде өткізетін еңбек демалысы деген әдіс кең танылып келеді. Стейкейшн деген не, оның қандай пайдасы бар — осы туралы айтайық. 

Staycation дегеніміз не?

Бұл термин ағылшын тіліндегі stay («қалу») және vacation («демалыс») деген сөздерінен шыққан. Яғни үйде демалу дегенді білдіреді. Мұндай демалыс кезінде адам өз қаласынан һәм ауылынан шықпай уақыт өткізеді.

«Онсыз да демалыста ауылда өткізіп жүрміз, оның несі жаңалық» десеңіз де қателескен болып...

Apple корпорациясы бағасы арзан iPhone 16E смартфонын таныстырып, саудаға түсетін күнді жариялады. Жаңа гаджеттің бағасы 599 доллардан басталады.

iPhone 16E – төртінші буынға жататын ең арзан смартфон. Ол 2022 жылы саудаға түскен iPhone SE 3 моделінің орнын басады. Америкалықтар осыдан он жыл бұрын шыға бастаған SE үлгісінен бас тартып, жаңа гаджеттің атауын өзгертті.

Басты ерекшеліктері

Девайс дизайны да айтарлықтай өзгерді. Смартфонның жасанды интеллект көмегімен жұмыс істейтін функциялары бар.

Phone 16E смартфонында «Үйге» орталық басқару батырмасы, саусақ табын танитын Touch ID сканері жоқ. Оның орнына Face ID орнатылды.

Бұған қоса, бір қырында жаңа «Әрекет батырмасы» (Action Button) пайда...

Батыс Қазақстан облысы Ұялы ауылының тұрғындары жерге құлап түскен дронды тауып алды. Мәліметті Бөкейорда ауданының әкімі Нұрлыбек Даумов растады деп жазды CMN.KZ.

Аудан әкімінің айтуынша, қашықтан басқарылатын аппаратты жергілікті тұрғындар 18 ақпанда түнде көріп, бірден мемлекеттік мекемелерге хабарлаған. Дрон құлаған орынға мамандар келіп, ұшу аппаратын алып кеткен. Дрон апатынан ешкім зардап шекпеген.

Белгісіз ұшу аппараты

Бейресми мәліметтерге қарағанда, дронды Оралдағы әскерилерге тексеру үшін берген. Белгісіз аппарат ресейлік «Орлан-10» немесе франциялық «Crecerelle» дронына көбірек ұқсайды.

Бөкей ауданы тұрғындары үшін бұл оқиға таңсық емес. Жақын маңда Ресейдің Капустин Яр әскери полигоны орналасқан. 2020 жылы мұнда зымыран қалдықтары, ал 2014

Каспий құбыр желісі консорциумына жасалған шабуыл Украинаның Еуропамен ақылдасып жасаған әрекетіне көбірек ұқсайды. Ресей президенті Владимир Путин мұнай айдау станциясының дрондар соққысына ұшырағанына қатысты ойын айтты.

Шабуыл артында кімдер тұр?

19 ақпан, сәрсенбі күні, журналистер сауалдарына жауап берген Путин «Украина қарулы күштері мұндай шабуылды өз бетімен жасай алмас еді» деп мәлімдеді.

«Мұндай шабуылдарды ғарыштан барлау мәліметінсіз ұйымдастыру мүмкін емес. Ал Киев оны батыстағы одақтастарынан ғана алып отыр», – дейді Ресей басшысы. Путиннің мәлімдемелерін ТАСС агенттігі таратты.

Бұған қоса, Путин мұнай айдау станциясын жөндеу ұзаққа созылатынын ескертіп, оған да Еуропаны айыптады.

Қазақстандағы квазимемлекеттік компаниялар дивиденд төлеп, бюджет алдындағы міндеттерін өтегеннен кейін, қалған таза кірісті қалай пайдаланғаны туралы ақпарат береді.

Жарлық жобасы «Ашық НҚА» порталында жарияланды. Құжатты талқылау 5 наурызда аяқталады.

Бұған қоса, квазисектордағы компаниялар осындай мәліметті бюджетті орындау жөніндегі жылдық есебіне де қосып отыруы тиіс.

Жарлық жобасын Ұлттық экономика министрлігі жариялады. Құжат авторларының пікірінше, жарлық қаражаттың қалай жұмсалғанын бақылауға мүмкіндік береді, сонымен бірге оны орындауға бюджеттен қосымша шығын шықпайды.

Мемлекетке дивиденд төлеу мәселесі «Қазақтелекомның» Tele2/Altel брендтерімен жұмыс істейтін «Мобайл Телеком-Сервистің» 100% акция пакетін сатудан таза пайда тапқан уақытта да көтерілген. Сол кезде Ұлттық экономика министрлігі мемлекет меншігін жекешелендіруден түскен қаражатты...

Феминита ұйымының негізін қалаушылардың бірі Гүлзада Сержанға сот 100 АЕК мөлшерінде айыппұл салды. Бұл туралы ұйымның желідегі парақшасында хабарланды.

Мән-жайы

Сот феминисті Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстің 489-бабы 9-бөлігіне (Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен тіркелмеген, сол сияқты қызметі тоқтатыла тұрған немесе оған тыйым салынған қоғамдық, дiни бiрлестiктердiң қызметіне басшылық жасау) сай кінәлі деп тауып, 100 АЕК (393 200 теңге) айыппұл салды.

Феминистер өздерінің қызметіне қарсы топ қоғамдық тәртіпті бұзғанын айтып, сот оларды жазасыз қалдырып, өздеріне айыппұл салғанына наразы.

21 ақпанда ұйымның тағы бір негізін қалаушы Жанар Серкебаеваға қатысты сот өтеді. Ол істе де феминист алдыңғыға ұқсас...

«Қазмырыштың» 70% үлесіне ие швейцариялық Glencore Plc 2024 жылы 1,63 млрд доллар шығынға батты. 2023 жылы ғана шикізат сатумен айналысатын компания 4,28 млрд доллар табыс тапқан.

Сәрсенбі, 19 ақпанда, Clencore Plc 2024 жылдың қорытындысына арналған есебін жариялады.

Көмір арзан

Сарапшылар үшін шикізат өндірумен айналысатын компанияның жылды дәл осындай теріс көрсеткішпен аяқтайтынын күтпеген. Мәселен, Visible Alpha мамандары компанияның таза пайдасы 2 млрд доллар болады деп болжаған.

Glencore Plc-тің сауда айналымы 6%-ға ұлғайып, 230,9 млрд доллар болған. Ал қайта есептелген EBITDA көрсеткіші 16%-ға қысқарып, 14,36 млрд доллар деп белгіленген.

Компания көрсеткіштердің төмендеп кетуін көмірдің арзандауымен түсіндірді.

2024 жылы Glencore...

50 жастан бастап қазақстандықтарға зейнетақы алу мүмкіндігі қарастырылып отыр. 2025 жылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша, бұл жинақтар 7,94 млрд теңгеге жеткен. Бір жыл ішінде 50,3%-ға өсіп отыр.

Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорының  (БЖЗҚ) хабарлауынша, енді ерікті зейнетақы жарналары есебінен 50 жастан бастап, зейнетақы жасына толғанға дейін де зейнетақы төлемдерін алуға болады. Сонымен қатар мүгедектігі барларға және шетелге қоныс аударғандарға да мүмкіндік берілмек.

Ерікті зейнетақы жарналары деген не?

Қордың мәліметінше, ерікті зейнетақы жарналары – зейнетақы капиталын толықтырудың тиімді тәсілі. Жеке тұлғалар да, заңды тұлғалар да жарна төлей алады. Жеке тұлғалар өзі үшін де, жақындары үшін де табысынан аударады. Ал...

Астана әкімі Жеңіс Қасымбектің халықпен кездесуінде қала тұрғыны Марат Бөлекбаев «Астана-ЕРЦ» компаниясының 50% үлесі заңсыз жекешелендірілген деп мәлімдеді. Оның айтуынша, аталған үлесті олигарх Александр Клебановқа тиесілі «ОАЭК» бар-жоғы 85 млн теңгеге сатып алған. Ал компанияның жылдық айналымы 11 миллиард теңгені құрайды. Бұл жағдай астаналықтардың наразылығын туғызып отыр.

Жекешелендіру қалай жүзеге асты?

2020 жылдың 21 желтоқсанында «СПК Астана» АҚ мен «ОАЭК» арасында 50% үлесті сату туралы келісім жасалған. Ал 2021 жылдың 29 желтоқсанында «ОАЭК» өз үлесін Caspian Five Group компаниясына қайта сатқан. Қазір «Астана-ЕРЦ» компаясының тең иесі – «Алсеко» мен Caspian Five Group.

Бөлекбаевтың пікірінше, бұл келісімдер жасалғанда...

Астана әкімдігі қаладағы автотұрақтар үшін жауапты «Астана тұрақ кеңістігі» компаниясымен келсімді бұзуы мүмкін. Жоғары Сот елордадағы ақылы тұрақтарға қатысты мемлекеттік-жекешелік әріптестік келісімін бұзу туралы ұйғарым шығарды. Бас қаланың әкімі болған Әділбек Жақсыбековтің аталған компанияға қатысы бар.

Мәселенің мән-жәйы

Жоғарғы сот монополияға қарсы органның «Астана тұрақ кеңістігі» компаниясын басқару бойынша мемлекеттік-жекешелік әріптестік (МЖӘ) келісімінің заңсыз екендігі туралы берген қорытындысын растады.

Бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігінің мәліметіне сәйкес, 2018 жылы әкімдік «Астана тұрақ кеңістігі» ЖШС-мен мемлекеттік-жекешелік әріптестік шартын жасасқан. Агенттікке қарасты департамент Астанадағы көлік басқармасы бұл компанияға артықшылықтар беріп, бәсекелестікті шектегенін анықтады.

Сонымен қатар келісімшарт мәслихаттың бекітуі алдында қол қойылған...

19 ақпанда доллар шамамен 5 теңгеге көтеріліп, ұлттық валютаның долларға шаққандағы бағамы 503,39 теңге болды.

Екі күн бұрын ғана Қазақстан қор биржасында (KASE) 1 доллар 497,27 теңге деп белгіленген. Содан бері АҚШ валютасы 6 теңгеге нығайып отыр.

Kurs.kz мәліметінше, Алматы қаласындағы валюта айырбастау пунктерінде 1 доллар 505-507 теңгеден, ал Астанада 504-510 теңгеден сатылып жатыр.

Доллар ғана емес, сәрсенбі, 19 ақпан күні басқа да валюталардың теңгеге шаққандағы бағамы көтерілді. Мәселен, евро 6,34 теңгеге, рубль 0,06 теңгеге нығайды.

Бұл уақытта Ресей валютасы нығаюын тоқтатқан жоқ. Қаңтардың аяғы, ақпанның басында теңге рубльмен бірге күшейген болса, бұл жолы ұлттық валютаның аздап күшін жоғалтуына...

Украина президенті Владимир Зеленский АҚШ президенті Дональд Трамптың Киевке әскери қолдауының өтеуі ретінде сирек металдардың жартысын беру туралы ұсынысынан бас тарту себебін айтып берді. Бұл туралы Униан басылым хабарлады.

Оның сөзінше, Трамп елдің қауіпсіздігіне кепілдік бермеген.

«АҚШ пайдалы қазбалар туралы құжатта көрсетілгеннің 50%-ын алғысы келді. Бірақ онда қауіпсіздік кепілдіктері туралы бірде-бір сөз жоқ. Онда нақты ештеңе көрсетілмеген. Мен мемлекетті сата алмаймын», – деді Зеленский журналистерге.

Зеленский сондай-ақ Трамптың «АҚШ Украинаға 500 млрд доллар көмек берді» деген сөзін терістеді. Оның айтуынша, соғыс елге 320 млрд долларға түскен.

«Оның 120 миллиардын украин...

Наурыз айынан бастап пойыз билеттері қымбаттайды. Бұл туралы Көлік министрлігі Теміржол және су көлігі комитеті төрағасының орынбасары Нұржан Келбуғанов айтты.

«1 наурыздан бастап инфляцияға қатысты индексация жасалып, пойыз билеттері қымбаттайды. Бұл жыл сайынғы шара. Былтыр инфляция 20%-дан асып түскен кездің өзінде бізде билеттер 7%-ға ғана қымбаттады. Биыл да баға осы көлемде ғана өседі», – деді комитет өкілі.

Айта кетсек, бүгін, 19 ақпанда, Көлік вице-министрі Талғат Ластаев қосылған құн салығы көтерілсе де, пойыз бен әуе билеттеріне баға өспейтінін айтқан болатын. Министрлік өкілі теміржол билеттері субсидияланатынын, сол себепті ҚҚС-тің көтерілуі билет құнына еш...

Алдағы күндері ел аумағында күн райы күрт өзгереді. Бұл туралы «Қазгидромет» хабарлады.

Синоптиктердің болжамынша, елдің солтүстік аймақтарына антициклон әсер етіп, аяз болса, оңтүстікте керісінше күн жылиды.

«Оңтүстік циклон оңтүстік аймақтарға әсер етеді – баяу жылжып, күндізгі ауа температурасының біртіндеп 10-15 жылуға дейін көтерілуіне әкеледі» делінген хабарламада.

«Қазгидромет» мәліментінше, алдағы үш күнде оңтүстік астана – Алматыда ауа температурасы 4-7 аралығында жылы болады. Қызылордада ауа температурасы +3 градустан +10 градусқа дейін көтерілсе, Шымкент пен Түркістанда 15 градус жылы болады. Таразда 13 градусқа дейін көтеріледі.

Төтенше жағдайлар қызметі күннің жылуынан оңтүстікке су тасқыны қаупі төнетіні туралы хабарлады...

Еуроодақ елдері Ресейге қарсы санкциялардың жаңа пакетін мақұлдады. Бұл жолы Брюссель алюминий өнеркәсібі мен мұнай экспортын шектеуді одан сайын күшейтуді көздейді.

ЕО-ға мүше 27 ел санкциялардың жаңа пакетін 19 ақпан күні таңертең мақұлдады.

Қаржы мекемелері де бар

Financial Times басылымының санкция мазмұнымен таныс дереккөздерінің айтуынша, шектеулердің Ресейдегі тағы 13 банкке, мұнай шикізатын заңсыз экспорттайтын 73 танкерге қатысы бар.

Бұған қоса, ЕО Ресейдің алюминий өнімдерінің белгілі бір түрлерін одақ елдеріне сатып алуға біртіндеп тыйым сала бастайды.

Дереккөздер мәліметінше, пакетке Ресейге Украинаға қарсы соғыс жүргізуіне көмектесіп отырған компаниялар мен жекелеген азаматтардың көбі кірген.

Reuters агенттігінің хабарлауынша, «қара тізімге...

Goldman Sachs инвестициялық банкінің сарапшылары 2025 жылдың соңына дейін алтынның бағасы 9%-ға қымбаттауы мүмкін деп болжайды. Егер АҚШ-тың импортқа салатын баж салығын көтеруіне байланысты үлкен сауда соғысы басталса, алтын құны 30%-ға дейін өсуі ықтимал.

Goldman Sachs компаниясы алтын бағасының өсуіне қатысты өз болжамын жаңартты. Сарапшылардың пікірінше, жыл соңына дейін алтынның бағасы 3,1 мың долларға дейін жетуі мүмкін. Бұған дейінгі болжам 2,89 мың доллар болған. Оған орталық банк тарапынан алтынға деген сұраныс (айына шамамен 50 тонна) және алтын құймаларын сатып алатын қорларға (ETF) инвестицияның артуы әсер етеді.

Сонымен қатар сарапшылар АҚШ президенті Дональд Трамптың импорттық баж салығын одан әрі арттыруы...

Кейбір адамдар арасында «Арақ ішкен адам қырық күннен кейін ғана ораза ұстай алады» деген түсінік бар. Осыған байланысты Қазақстан мұсылмандары діни басқармасы мәлімдеме жасады.

ҚМДБ мәліметінше, oраза белгілі бір уақытта орындалатын ғибадат. Рамазан айы келгенде әрбір мұсылман ораза ұстауға міндетті. Егер адам оразадан бұрын арақ ішіп қойған болса, бірақ кейіннен шынайы тәубе етіп, жаман әдетін доғарса, оның oраза ұстауына ешқандай кедергі жоқ.

Жалпы, шариғат бойынша оразаның қазасын өтеу міндетті. Егер адам оразасын әдейі бұзса, кейін сол күндердің қазасын өтейді. Себепсіз оразаны бұзу үлкен күнә болып саналады.

Қандай жағдайда ораза ұстамауға болады?

Шариғат кейбір жағдайларда ғана ораза ұстамауға...

Депутат Жанарбек Әшімжан TikTok-ты шектеуді ұсынды. Бұл туралы премьер-министр Олжас Бектеновке жолдаған сауалында айтты.

Депутаттың мәліметінше, соңғы екі жылда платформаға 14,1 млн қазақстандық тіркелген. Платформаның негізгі тұтынушылары жастар мен санасы қалыптаспаған балалар екенін айтып, зиянды контентті шектеп, платформа жұмысын реттеуді ұсынды.

«Құмар ойындарды жарнамалау, стримдер арқылы әдепсіз әрекеттер көрсету, боқауыз сөздер, порнография, суицидке шақыру, діни уағыздардың оңды-солды таралуы, буллинг, тыйым салынған заттардың жарнамасы секілді теріс әрекеттерге шақыратын лас ақпараттар осы TikTok арқылы таралып жатыр», – дейді депутат.

Шетел тәжірибесі

Айтуынша, бірнеше ел платформаға шектеу енгізген. Мысалы Ресей, Қырғызстан, Өзбекстан, Тәжікстан...

Мәжіліс депутаты Магеррам Магеррамов «шетелдік агенттер» туралы заң қабылдауды ұсынған әріптесі Ирина Смирноваға қарсы «ұйымдастырылған қудалау» жасалды деп санайды. Оның пікірінше, бұған депутаттың бастамасын қолдамайтын Батыс елдері тапсырыс берген.

Магеррамов желіде Смирнова туралы жалған ақпарат таратып балағаттау мен буллинг науқаны жүріп жатқанын айтады. Ол осыған байланысты құзырлы органдарға арыз түсірілгенін жеткізді.

«Депутатты, әйелді ренжіткен адамдар жауапсыз қалмайды. Арыз түсіріліп қойды, барлығы сараптамаға берілді, барлық қажетті шара қабылданды. Әлеуметтік желілерде жазғанымдай, біз жолдастарымызды бұл қиындықпен бетпе-бет қалдырмаймыз», – деді Мәжіліс кулуарында.

Магеррамов Смирноваға жасалды делінген кибербуллингтің артында шетелдік ұйымдар қаржыландыратын адамдар тұруы мүмкін деп болжайды.