Жаңалықтар

Қазақстанда енді адамды аңдып, қорқытатындар қылмыстық жазаға тартылады. Қылмыстық кодекске сталкинг ұғымы енгізілуі мүмкін. 

Қорқыту, аңду сынды әрекет жасаған сталкерлерге айыппұл салынады, алайда қамауға алынбайды. Мұндай норма қылмыстық-атқару және қылмыстық іс жүргізу кодекстерін оңтайландыру жөніндегі заң жобасына енгізіліп, жұмыс тобы мақұлдады. Келесі аптада құжат палатаның қарауына берілді.

Сталкинг ауыр қылмысқа жата ма?

Мәжіліс депутаты Абзал Құспанның айтуынша, сталкинг  бірден ауыр және аса ауыр санаттағы қылмыстар қатарына қосылмайтынын айтады.

«Мақсатымыз – азаматтарды бұл норма бойынша бірден соттап, түрмеге тоғыту емес. Бұл ауыр және аса ауыр санаттағы қылмыстардың алдын алу мақсатында енгізіліп отырған норма. Бұл...

Мәжіліс депутаты Берік Бейсенғалиев үкіметке қосылған құн салығының мөлшерін көтеруді асықпауға кеңес беріп, премьер-министр Олжас Бектеновке осы мәселеге қатысты бірнеше сауал жолдады.

Мұның артында кім тұр?

«Салық кодексі бойынша жұмыс тобының жетекшісі ретінде, маған осы саланың сарапшыларынан, білікті экономистерден, ірі бизнес қауымдастықтардан және саяси партиялардан нақты әрі жүйелі ұсыныстар көптеп түсіп жатыр.

Үкіметтің салық саясатына байланысты қосылған құн салығын көтеру ұсынысы қоғамда қызу талқыланып жатыр. Оған себеп – Үкіметтің бюджет тапшылығын толтырудың жолы ретінде ҚҚС-ны бірден 20 пайызға дейін көтеруді ұсынуы.

Аталған межені кім анықтады, жүйелі есеп-қисабын кім жүргізді?

Оны ресми түрде Мәжіліске қарауға...

АҚШ-тың Қазақстандағы бұрынғы елшісі Дэниел Розенблюм елімізде қызмет атқарған жылдары барлық өңірді аралап, Қазақстанның туристік әлеуетін терең зерттеген. Ол бұл туралы «Born Bold. Travel Boldcast» атты подкастында айтып берді.

Батыс Қазақстандағы ерекше саяхат

Дипломат өзінің Батыс Қазақстанға сапарында алған әсерлерімен бөлісті. Оның айтуынша, Орал қаласы маңындағы алма бағы мен жүзім алқабы өзін ерекше таңғалдырған.

«Оралға барған сапарымда алма бағы мен жүзім өсіретін шаруашылықты араладым. Оны ғылыммен айналысатын ерлі-зайыптылар басқарады. Олар ерекше сорттарды зерттеп, өсірумен айналысады. Олардың басты мақсаты – биологиялық әртүрлілікті сақтау. Біз бақ ішінде жүріп, жемісті тура ағаштан үзіп жедік. Бұл...

2024 жылдың жазында іске қосылған «Робот сот орындаушы» осы сала мамандарын 550 млн теңге табысынан айырған. Бұл туралы Орталық коммуникациялар қызметінде өткен брифингте Әділет вице-министрі Бекболат Молдабеков айтты.

«2024 жылдың тамыз айынан бүгінгі күнге дейін 9,6 млрд теңге сомасына 454 мың өндіріс қозғалды, бұл ретте үнемделген қаражат 551 млн теңгені құрайды», – деді вице-министр.  

Министрлік өкілінің мәліметінше, қаражат азаматтардың айыппұлы мен қарызынан үнемделген. Өйткені айыппұл өндіру жұмысын робот тегін істейді. Cот орындаушылары бұл қызмет үшін борыш көлеміне 25% көлемінде үстеме қосады. Салдарынан азаматтар сот орындаушылардың қызметі үшін артық ақша төлеуге мәжбүр болады.

2025 жылдың қаңтар айындағы Freedom Holding Corp. және S&P Global ұсынған PMI® индексі бойынша Қазақстанның қызмет көрсету саласы қайта жанданып, оң динамика көрсетті. PMI индексі 49.7-ден 51.3-ке өсіп, 2024 жылдың шілде айынан бергі ең жоғары деңгейге жетті.

Іскерлік белсенділіктің артуы

Қаңтар айында қызмет көрсету саласында жаңа кәсіпорындар саны артқан. Жаңа тапсырыстар көлемі алты ай ішіндегі ең жоғары деңгейге жетті. Кәсіпорындар жұмысшылар қатарын көбейтіп, 2022 жылдың тамызынан бергі ең үлкен жұмыспен қамту өсімін көрсетті.

Баға қысымы күшейді

Дегенмен өткен айда ресурс бағасы мен дайын өнім құнының қымбаттауы инфляцияның күшеюіне әсер етті. Шикізат пен логистика шығындарыны...

«Қазақмыс» корпорациясы жеке тұлғаларға, атап айтқанда, бұрынғы президент Нұрсұлтан Назарбаевқа ұшақ сатып алып, сыйға тартты деген ақпарат жөнінде түсініктеме берді. Баспасөз қызметі бұл ақпаратты жоққа шығарды.

«Бірқатар бұқаралық ақпарат құралдары мен әлеуметтік желілерде «Қазақмыс» корпорациясы Қазақстанның тұңғыш президентіне ұшақ сатып алыпты-мыс деген ақпарат таралды. Осыған орай бұл ақпараттың шындыққа жанаспайтынын ресми түрде мәлімдейміз», – деп хабарлады корпорацияның баспасөз қызметі.

«Қазақмыстың» баспасөз қызметінің мәліметінше, корпорация ешқандай жеке тұлғаға әуе кемесін сатып әпермеген. Десе де, «Қазақмыс» ұшақ сатып алғанын мойындап отыр. Айтуларынша, оны компанияның өндірістік қажеттіліктері үшін алған.

«Мұндай келісім туралы кез...

Ferrari спорткарларына сұраныс күрт артқан. Бұл туралы зауыттың қаржылық есебін таныстырған компанияның бас директоры Бенедетто Вигна мәлімдеді.

2024 жылы итальялық автоөндірушінің операциялық кірісі 16,7% өсіп, 1,9 млрд еуроға жеткен. Биылғы жылы компания алғашқы электромобилінің тұсауын кеспек. Соның арқасында 2025 жылы автоконцерннің қаржылық көрсеткіштері айтарлықтай өседі деген болжам бар.

Алғашқы электромобиль қандай болады?

Спорттық электрокардың таныстырылымы биылғы жылдың 9 қазанына жоспарланған. Жаңа модель бренд 2025 жылға жоспарлаған алты премьераның бірі болмақ. Бенедетто Вигна осылайша компания бірінші рет дәстүрді бұзатынын атап өтті. Бірақ спикер модель туралы егжей-тегжейлі ақпарат беруден бас тартты, тек оның «бірегей және жаңашыл түрде» ұсынылатынын...

Мәжіліс кулуарында Kursiv.Media тілшісі депутаттардан сайлаушыларына берген уәдесін қаншалықты орындап жатқанын сұрады.

Нартай Сәрсенғалиев: Уәделерімді түгелдей орындадым

Amanat партиясының депутаты Нартай Сәрсенғалиев «уәделерімді түгелдей орындадым» деп отыр.

«Сайлау алдында «Халық айтсын» жобасымен елді аралап шықтым. Партиямыздың, сайлауалды бағдарламаның басты бастамаларын атап өттім, соның барлығы орындалды. Оны мен аралап өткен, аудан, ауылдардан көрсеңіз болады», -деді депутат.

Нартай Сәрсенғалиев сондай-ақ депутаттық сауалдарында көтерген мәселелер де шешімін тауып жатқанын жеткізді. Олардың қатарына Орал қаласынан Ресей шекарасына баратын жолдың салынып бітуін, Қоғамдық бірлестік құру үшін қажетті адам санын азайту жұмысына жетекшілік еткенін, денсаулыққа зиянды жұмыстарда істейтін...

Уран кен орындарын барлау басым құқығы «Қазатомөнеркәсіп» ұлттық атом компаниясына берілмек. Бұл норма Жер қойнауы туралы заң жобасында бекітіледі.

Мәжіліс «Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы» ҚР Кодексіне «Көмірсутектер мен уран саласындағы жер қойнауын пайдалануды жетілдіру мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң жобасын жұмысқа алды.

Мәжіліс депутаты Еділ Жаңбыршиннің айтуынша, жаңа заң жобасында бірнеше маңызды өзгеріс енгізілмек. Олар:

Жағдайды жақсы білетін екі дереккөздің Financial Times басылымына хабарлауынша, Honda автокомпаниясы Nissan-ға өзіне толықтай тиесілі еншілес компания болуды ұсынған. Автогиганттың мұндай қадамы екеуінің холдингке бірігуін көздейтін келіссөздерге кері әсер етуі мүмкін деп топшылайды FT дереккөздері.

Тосын ұсыныс

Honda мен Nissan біріккелі жатқанын 2024 жылғы желтоқсанда ресми түрде жариялаған. Бұл екеуі біріксе, екеуінің жалпы капиталы 58 млрд доллар болып, әлемдегі төртінші ірі автогигантқа айналар еді.

Алайда қырық күн өтпей жатып-ақ бірігу жөніндегі келіссөздер тығырыққа тіреліп отыр. Себебі Honda акционерлердің, бұған қоса Nissan-ға толықтай бақылау орнатуды көксеген ішкі күштердің қысымына тап болды. Nissan-ның жағдайы мәз емес екені мәлім.

Үкімет қосылған құн салығы өссе де, нан мен сүт, май сынды әлеуметтік маңызды тауарлар қатты қымбаттамайды деген сенімде. Сауда және интеграция вице-министрі Қайрат Төребаев Мәжіліс кулуарында әлеуметтік маңызы бар тауарларға қосылған құн салығы өспейтінін айтады.

«Қазір нақты шешім шыққан жоқ. Қазір әлеуметтік маңызы бар тауарлар мен үй жанынындағы дүкендерге ҚҚС-ты қоспауды қарастырып жатырмыз. Негізгі түсінік бар. Ауыл шаруашылығы саласында салық жоқ, дүкендерде салық төмен болады. Әлеуметтік маңызы бар тауарларға салық өспейді деп жоспарлап отырмыз», – деді вице-министр.

Дегенмен министр әлеуметтік тауарлардың бағасы әрдайым өсетінін жоққа шығармайды. Сонда да салық реформасының нәтижесінде баға қарқынды өспейд...

АҚШ пен Қытай арасындағы сауда соғысына байланысты Қазақстанда қытайлық тауарлар қаптап кетуі мүмкін деген болжамдар айтылып жатыр. Сауда вице-министрі Қайрат Төребаев Американың Қытайдан алатын тауарлары мен Қазақстанға келетін тауарлар арасында үлкен айырмашылық бар екенін айтады. Сол себепті қытайлық тауарлар қаптап кету қаупі жоқ деп сендірді.

«Расында, АҚШ пен Қытай арасында сауда соғысы қыза түсуі ықтимал. Америка нарығының жабылуына байланысты Қазақстанда Қытайлық тауарлардың қаптап кеттуі мүмкін деген пікірлер айтылып жатыр. Қытай түрлі тауарлар шығарады. Америкадағы қытайлық тауарларға сұраныс, Қазақстандағы қытайлық тауарларға сұраныстан айтарлықтай ерекшеленеді. Сол себепті Қазақстанда қытайлық тауарлар санының артуы күтілмейді», – деді министрлік өкілі.

25 желтоқсанда Ақтау әуежайы маңында құлаған Azerbaijan Airlines ұшағының апатына қатысты алдын ала қорытындысы жарияланған еді.

Алдын ала есепте экипаж бен диспетчерлер арасындағы әңгімелердің толық нұсқасы жарияланбаған, сондықтан экипаждың Ақтауға бет алу себептері белгісіз күйінде қалып отыр.

GPS жүйесінің істен шығуы және сыртқы әсерлер

Есепте GPS навигациясының жұмыс істемегені және ұшаққа сырттан әсер еткен факторлар расталды. Сонымен қатар, әуе кемесінің артқы жағы мен гидравликалық жүйелері қатты зақымданғаны анықталған. Бұл басқару жүйесінің толықтай істен шығуына әкелген.

Экипаж әуежайға жақындаған кезде GPS жүйесінің істен шыққанын диспетчерге хабарлаған. Олар заманауи жүйелер қолжетімсіз болғандықтан, ескі бағыттау жүйесін (NDB) қолдануға мәжбүр...

Қазақстанның қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі «Кредиттік рейтингтік агенттіктер туралы» заң жобасын дайындады. Құжат «Ашық НҚА» порталында жарияланды және 25 ақпанға дейін талқылауда болады.

Агенттіктің түсіндіруінше, жаңа ұйым рейтинг берілетін және рейтинг пайдаланушылардың құқықтары мен заңды мүдделерін қорғау мақсатында құрылады.

«Заң жобасының қабылдануы рейтингтік қызметтер нарығындағы бәсекелестікті арттыруға, бұл өз кезегінде рейтингтік қызметтердің құнын төмендетуге және оларды бизнес үшін қолжетімді етуге ықпал етеді. Сондай-ақ рейтингтік қызметтердің сапасын арттыруға және капитал нарығының одан әрі дамуына жәрдемдеседі», – делінген түсіндірме жазбада.

Құжатта рейтингтерді жариялау талаптары, ақпараттың сапасы, сондай-ақ болашақ қазақстандық рейтингтік агенттіктің басшылары мен акционерлеріне...

Азаматтық қорғау қызметкерлеріне отбасының әр мүшесіне тұрғын-үй өтемақысы төленуі мүмкін. Аталған норма төтенше жағдайлар министрі Шыңғыс Әрінов мәжілісте таныстырған Азаматтық қорғау мәселелері бойынша заңда көзделіп отыр.

Тұрғын-үй өтемақысы

Министрдің айтуынша, бүгінгі күні азаматтық қорғау қызметкерлеріне тұрғын үй өтемақысы мен қызметі бойынша басқа өңірге көшкені үшін қосымша ақы төленбейді. Аталған заң осы олқылықтың орнын толтырмақ.

«Бұл төлемдерді белгілеу қызметкерлерге, әсіресе жылжымайтын мүлік құны қымбат өңірлерде тұрғын үй шығындарын өтеуге көмектеседі» дейді министр.

Шыңғыс Әріновтың сөзінше, заң қабылданып жатса, әскерилер мен құқық қорғау органдары қызметкерлеріне төленетіндей, құтқарушылардың отбасының әр мүшесіне тұрғын-үй өтемақысы теленеді. Ол үшін...

Алматы соты әнші Алмас Кішкенбаевты кәмелетке толмаған жасөспірімге тиіскені үшін кінәлі деп танып, 15 тәулікке әкімшілік қамауға алу туралы шешім шығарды.

Оқиғаның мән-жайы

Әкімшілік соттың мәліметінше, Кішкенбаев мас күйінде 17 жастағы балаға «әдепсіз қылық» көрсеткен.

ҚР Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің 434-бабы (ұсақ бұзақылық) бойынша, кінәлі тұлғаға 20 АЕК (78 мың теңге) көлемінде айыппұл немесе 5-тен 15 тәулікке дейін әкімшілік қамау қарастырылған.

Сот Кішкенбаевтың әрекетін жеңілдететін жағдайларды таппады, керісінше оның мас күйінде болғаны жауапкершілігін ауырлататын мән-жай ретінде бағаланды.

Соттың шешімі қандай?

Алматы соты:

«Кішкенбаев ҚР ӘҚБтК-нің 434-бабы 1-бөлімі бойынша...

Сауда және интеграция вице-министрі Қайрат Төребаев шағын бизнес үшін бөлшек салық 4% деңгейінде қалатынын айтты. Бұл туралы вице-министр журналистерге берген жауабында мәлім етті.

Тілшілер Төребаевқа «ҚҚС көтерілгеннен кейін, бизнес көлеңкеге кетпес үшін қандай жеңілдіктер болады» деген сұрақ қойды.

«Үй жанында жұмыс істейтін дүкендердің карантиннен кейін енгізілген 4%-дық бөлшек салығы деген жеңілдігі бар, оны сол деңгейде сақтаймыз. Мәслихаттар оны 2%-ға дейін түсіре алады, әртүрлі аймақтарға байланысты», – деді ол.

Вице-министрдің сөзінше, қазір ведомство бөлшек салықты 4% деңгейінде қалдыруға күш салады.

«Саудаға жауап беретін салалық министрлік ретінде бөлшек салықтың бұрынғы...

Қазақстанның Ұлттық қоры – ел экономикасының тұрақтылығын қамтамасыз ететін маңызды қаржы резерві. Алайда соңғы жылдары қордан алынатын трансферттер көлемінің артуы және мемлекеттік бюджет тапшылығы оның болашақтағы орнықтылығына қауіп төндіріп тұр. Осы ретте Қазақстан қаржыгерлер қауымдастығы қор қаржысын үнемдеу үшін «Сантьяго принциптерін» ұстануды ұсынады.

Бүйірі тесік бюджет

Былтыр республикалық бюджеттің кірісі 2024 жылы 19,6 трлн теңгені құрады. Соның ішінде салықтық түсімдер 63% үлесін иеленді. Салық жоспардан аз жиналғандықтан, бюджетті толтыру үшін Ұлттық қордан қомақты трансферттер алынды.

2024 жылы бюджеттапшылығы 3,6 трлн теңгеге дейін ұлғайып, 2023 жылғы 2,8 трлн теңге деңгейімен салыстырғанда 30%-ға көбейді. Сондықтан шығыстардың тиімділігін...

Бұрынғы президент Нұрсұлтан Назарбаевтың бауыры Болат Назарбаевтың жерін Қайтарылған активтерді басқару компаниясы бір күн бұрын аукционға шығарды. Алайда бұл жер телімін алуға ешкім өтініш бермеген. Осылайша Шамалған ауылының маңында орналасқан жер екінші рет сатылмай қалды.

«Аукцион мәртебесі: өтпеді. Аукцион басталғанға дейінгі уақытта сату объектісіне қатысушылар тіркелмеді», – делінген Электронды сауда алаңының сайтында.

Жерге Назарбаев қалай иелік еткен?

Бұл жер 2016 жылы Жанар Алдаш пен Ерік Сейітовтің атында болған. 2020 жылдың желтоқсан айында олар жерді Steppe AgroMeat компаниясына сатып жіберген. Ал Steppe AgroMeat ЖШС құрылтайшыларының ішінде Болат Назарбаев болған. Алайда 2023 жылы оның қайтыс...

Қазір нарықта жалпы азаматтар үшін ғана емес, жас отбасылар немесе жастарға арналған ипотекалық бағдарлама жетерлік. Бағдарламалар арқылы тек ірі қалаларда ғана емес, облыс орталықтарында жеңілдікпен баспана алуға болады. Назарларыңызға солардың тізімін ұсынамыз

Аймақтық «Алматы жастары», «Елорда жастары», Qamqor, «Алатау жастары» т.б.

Бұл ипотекалар «Отбасы банк» пен жергілікті облыс/ қала әкімдіктерінің ортақ бағдарламасы. Қазақстанның барлық өңірінде жұмыс істейді. Әкімдіктер қатысушылар үшін арнайы критерийлер бекітеді. Критерийлер әр өңірде әртүрлі болуы мүмкін.

Шарттары:

Шымкент қаласының әкімдігі орталық саябақтан 4 гектар жер телімін заңсыз пайдалану дерегіне байланысты сотқа жүгініп, жеңіп шықты. Бұл туралы Жоғары сот хабарлады.

Бұған дейін 2011 жылы аталған жер телімі жекеменшік серіктестікке (ЖШС) балалар орталығын салу мақсатында жалға берілген болатын. Алайда жалға алушы міндеттемесін орындамай, оның орнына «Қиял әлемі» ойын-сауық саябағын салған.

Қауіпсіздік талаптарының бұзылуы

Соңғы жылдары бұл орында бірнеше төтенше оқиға орын алған. Өрт шығу фактілері тіркеліп, екі студент пен бір адам қаза болған қайғылы оқиға орын алды. Осыған байланысты әкімдік ЖШС-ның жалдау шарттарын бұзғанын алға тартып, жер телімін коммуналдық меншікке қайтаруды талап етті.

Сот...

АҚШ әкімшілігі енгізіп жатқан баж салығы әлем экономикасына айтарлықтай қатты әсер етпейтіні мәлім болған соң, Азия қаржы нарықтары 5 ақпан күні қалыпты жұмыс тәртібіне қайта оралуға талпынды, деп хабарлайды Reuters.

Трамп әрекетінің «әсері шамалы»

Дегенмен бір күн бұрын Уолл-стритте фьючерстер Alphabet акцияларының күрт құлдырауына байланысты әжептәуір зардап шеккенін айта кету керек. Сол себепті қаржыгерлер оның салдары бола ма деп алаңдаған.

Бұған қоса инвесторлар АҚШ президенті Дональд Трамптың соғыстан әбден қалжыраған Газа секторын бақылауға алып, экономикасын дамытсам деген мәлімдемесі қаржы нарығына қалай әсер ететінін күткен.

Соған қарамастан, доллар кейінгі бірнеше күнде еңсерген биігінен кері сырғи бастады. Оның үстіне...

Португалиялық футболшы Криштиану Роналдуның ұлы Сауд Арабиясының «Аль-Наср» клубының 15 жасқа дейінгі жасөспірімдер командасы сапында бір ойында 10 гол соқты.

Бұл ойын жанкүйерлер арасында үлкен қызығушылық тудырды. Бір матчта осыншама гол соғу – үлкен талант пен шеберліктің көрсеткіші. Көпшілік Криштиану Роналдуның ұлы әкесінің жолын қуып, болашақта әлемдік деңгейдегі футболшыға айналады деп болжап отыр.

? Cristiano Jr scored 10 Goals for Al Nassr U15 against Al-Ittihad Today ? pic.twitter.com/ii6BSUsJbg

— Own Goal. (fan) (@owngooal) February 4, 2025

Айта кетейік, Криштиану Роналду 2023 жылдың қаңтар айынан бері «Аль-Наср» сапында өнер көрсетіп келеді. Оның клубпен жасаған келісімшарты...

Өткен жылы екі қазақстандық банк акционерлерін ауыстырды. Тағы екі банктің акционерлері басқа қатысушылардағы бағалы қағазды сатып алып, өз үлестерін көбейтті.

Forbes.kz мәліметінше, 2024 жылы «Бәйтерек» холдингі Bereke Bank-тың 100% акциясын қатарлық Lesha Bank-ке сатты. Мәміле құны 65 млрд теңгені құрайды.

Жазда реттеуші арабиялық Abu Dhabi Commercial Bank (ADCB) қаржы ұйымына Al Hilal-дың 100% акцияларын сатып алуға рұқсат берді. Ал күзде ADCB Al Hilal-ді толығымен иеленіп, банк атауын ADCB Ислам Банкі деп ауыстырды.

Home Credit Bank-тің акционерлер құрамында да өзгерістер болды. Халықаралық PPF инвестициялық-қаржылай корпорациясы 2024 жылдың ІІІ тоқсанында топ-менеджер Павел Горактан акцияларын сатып алды. Осылайша қазақстандық қаржы ұйымындағы үлесін...