Жаңалықтар

Франция президенті Эммануэль Макрон әскерді күшейту мақсатында ерікті мобилизация жариялады. Оның сөзіне қарағанда, әлемде қауіп-қатерлер қордаланып келе жатыр, бұл жайт Францияны бейімделуге мәжбүр етіп отырған көрінеді.

Le Monde басылымының жазуынша, Эммануэль Макрон жастарға қызмет ету құқығын беруді қалап отыр.

«Бізге еріктілерді анықтап алған абзал. Оларды үйретіп, күн туса, мобилизация жасау мүмкіндігі болуы қажет», – деді Франция президенті.

Макронның пікірінше, әлемдегі ахуалдың ушығуы Францияны қарулы қақтығыстарға әзір болуға итермелеп отыр.  

«Өз-өзімізді алдамайық. Украинадағы жанжал ертең де, бүрсігүні де аяқталмайды», – деді Макрон.

Былтыр Франция президенті Еуропа елдерінің көшбасшыларының бас...

Премьер-Министрдің орынбасары – Сыртқы істер министрі Мұрат Нұртілеу дипломатиялық миссиясының аяқталуына орай Беларусьтің Қазақстандағы елшісі Павел Утюпинді қабылдады.

«Сыртқы саяси ведомствоның басшысы қазақ-белорус стратегиялық серіктестігінің деңгейін жоғары бағалап, П. Утюпинге Қазақстан мен Беларусь арасындағы екіжақты қатынастарды одан әрі нығайтуға күш салғаны үшін алғысын білдірді», – делінген СІМ хабарламасында.

Беларусь елшісі Қазақстанда қызмет атқарған кезінде оған көрсеткен тұрақты қолдауы үшін ризашылығын білдіріп, қазақ-беларус қатынастарының қарқынды дамуына сенім білдірген.

Кездесу соңында Министр М. Нұртілеу Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың атынан елші П. Утюпинге екіжақты қарым-қатынастарды нығайтуға қосқан зор үлесі үшін алғыс хатын тапсырып, оның кәсіби қызметіне табыс тіледі.

Мұның алдында Беларусьт...

Қазақстандық кейбір банктер шетелдіктерге банктік карта беруді тоқтата бастады. Бұған резидент еместерге карта ашудың жаңа ережесі күшіне енгені түрткі болып отыр. Десе  де, карталардың шығарылуы тоқтамайды.

Мұның алдында Қазақстанның Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі бір жылдан аса мерзімге тұруға ықтиярхаты жоқ шетелдіктерге карта ашуға тыйым салған болатын.

Кейбір банктер 2025 жылдың 19 қаңтарынан 3 ақпанға дейін Қазақстанның резиденті еместердің банктік карталарын рәсімдеп, қайта шығара алмайтындарын хабарлады.

Тек қана 3 ақпаннан кейін банк бөлімшелеріне барып, резидент еместерге қызмет көрсететін менеджерге келіп, бір жылға аша алады.

Банктер бұл қадамға баруының себебін «Қазақстан Республикасының Қаржы ұйымдарының қызметін реттеу мәселесі бойынша кейбір нормативтік...

Қазақстанның Энергетика министрлігінің делегациясы АЭС салуға қажетті технологияны таңдау аясында Ресейге сапарын аяқтады. Бұл топты Энергетика министрі Алмасадам Сәтқалиев бастап барған. Олар «Росатомның» ВВЭР-1200 реакторы тұрған Ленинград АЭС-інің жұмысымен танысқан.

«Ресей Федерациясына сапар Қазақстанда АЭС салу үшін технология жеткізушілермен  бәскелесті диалогтың соңғы кезеңі болды», – деп хабарлады Энергетика министрлігі.

Сапар барысында Ленинград АЭС-і басшылығының кеңесін тыңдап, станса инфрақұрылымымен танысқан. Сосновый Бор серіктес қаласына барып, ғылыми-инженерлік жетістіктерді көзбен көрген.

«Біз бүгін жұмыс сапарларын аяқтадық. Ядролық энергетика саласындағы ең үздік әлемдік тәжірибелерді зерделедік. Ленинград АЭС-і қоршаған ортаны және жергілікті тұрғындардың берекелі өмірін...

Түркияның «Каркал» тау шаңғы курортындағы қонақүйде болған өрттен 66 адам қаза тапты. Бұл туралы елдің Ішкі істер министрі Али Ерликая мәлім етті, деп жазады TRT Haber сайты.

Али Ерликаяның мәлімдемесінде 66 адам қаза тауып, 51 адам жарақат алғаны айтылады.

«Құрметті достар, біз ұлт ретінде үлкен қайғы-қасіретке душар болдық. Өкінішке қарай, бұл өрттің салдарынан 66 адамды жоғалттық, 51 адам жарақат алды. Қонақүйдің артқы жағы еңіс болғандықтан, сөндіру жұмыстары ғимараттың алды мен бүйірлерден жүргізілді. Сот тергеуі басталды», – деді ол.

Денсаулық сақтау министрі Кемаль Мемишоғлу жарақат алған бір адамның хәлі ауыр екенін айтты. 17 адам үйіне...

Қарағанды облысының полициясы ауа райының қолайсыздығына байланысты күшейтілген режимде жұмыс істеп жатқанын хабарлады.

Облыстың автожолдарында ауа райының нашарлауына байланысты күрделі жағдай орнаған. 20 қаңтардан бастап республикалық маңызы бар Қарағанды-Астана және Қарағанды-Балқаш автожолдары уақытша жабылған.

«Жол қозғалысына қатысушылардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету мақсатында патрульдік полиция батальоны мен аумақтық бөлімшелердің жеке құрамы күшейтілген қызмет көрсету режиміне көшірілді. 21 қаңтар күні сағат 13:00-дегі жағдай бойынша Қарағанды облысының жолдарында 1000-нан астам көлік тіркелді, оның ішінде 527 жеңіл, 500 жүк көлігі және 9 қоғамдық көлік бар» делінген полиция хабарламасында.

Полиция ауа райының қолайсыздығына байланысты жүргізушілерді алыс жолдарға шықпауға шақырады.

Бұған...

Израиль Иранға қарсы әскери операция бастады. Бұл туралы Израиль қорғаныс күштерінің баспасөз қызметі хабарлаған.

«Израиль қауіпсіздік күштері Иордан өзенінің батыс жағалауындағы Дженин қаласы аймағында лаңкестікке қарсы кең ауқымды операция бастады», – делінген баспасөз хабарламасында.

Әскери министрлер кабинетінің нұсқауымен Израиль армиясының Джениндегі лаңкестік әрекеттерге қарсы «Темір қабырға» атты ауқымды әскери операцияны бастағанын Биньямин Нетаньяхудың баспасөз қызметі де хабарлаған.

Израиль әскері Джениндегі инфрақұрылым нысандарын дрондармен атқылап, қалаға кірген. Жергілікті басылымдарының хабарлауынша, операция ауқымды болады және бірнеше күнге созылуы мүмкін.

Еске сала кетсек, Израиль Газа ХАМАС-пен атысты тоқтату туралы келісімге келді. Қазірг...

«Әбіл» фильмінің актері, өнертанушы, дәстүрлі әнші Ерлан Төлеутай Францияның Қазақстандағы елшілігі виза бермей жатқанына байланысты фильмнің еуропалық тұсаукесеріне үлгермей қалуы мүмкін екенін айтып, желіде жазба жариялады.

Оның сөзінше, қаңтардың 23-іне қараған түні Парижге ұшу керек, ал виза әлі дайын емес.

Фильмнің режиссері Елзат Ескендір KursivMedia тілшісіне актердің фейсбуктегі жазбасы резонанс тудырғаннан кейін ғана елшіліктен хабарласып, виза дайын екенін айтқанын жеткізді. Алайда еуропалық тұсаукесерге үлгермей қалу қаупі сейілмеген. Өйткені Астанада орналасқан елшіліктен паспорттарды алдырып, оны Алматыға салып жіберу керек.

«Астанадан адам тауып, оған сенімхат рәсімдедік. Ол адамымыз паспорттарды алып, тездетіп бізге салып жіберу керек. Ауа райы...

«Астана» халықаралық қаржы орталығында жарғылық капиталы 17 млн доллар болатын Spacesail Kazakhstan Limited атты компания тіркелді. Ол қытайлық спутник интернетінің провайдері Spacesail International Limited-тің еншілесі ұйымы. Бұл жүйені мемлекеттік Shanghai Spacecom Satellite Technology компаниясы жасаған. Оны Илон Масктің әйгілі Starlink-тің бәсекесі ретінде қарастырады.

Бұған дейін Shanghai Spacecom Satellite Technology мен ҚР Цифрлық даму министрлігінің арасында келіссөздер жүргізіліп жатқаны хабарланған еді. Қытайлық тарап спутниктік интернетті жергілікті байланыс арналарымен біріктіру үшін елде арнайы станциялар орнатуға дайын екенін білдірді.

Қазақстан спутниктік технологияларды белсенді түрде дамытып жүр. 2025 жылы республика нарығында OneWeb және Amazon Kuiper тәрізді спутниктік интернет провайдерлері келуі жоспарланып жатыр.

Қазақстанның халықаралық резевтерінің жеткіліктілік шегі 2020 жылдан бері төмендеп келеді. Оған жыл сайын мемлекеттік шығындардың артып, бюджеттегі қаржы тапшылығын жабу үшін Ұлттық қордан үздіксіз ақша алу себеп.

Қордан алынған ақша жыл сайын айналымға еніп, экономикадағы ақша массасын арттырады. Ұлттық банктің «Қазақстан сыртқы секторының тұрақтылығын бағалау тәсілдері» зерттеуінде авторлар осындай тұжырым жасайды.

Ұлттық қор негізгі қызметінің бірі – жинақтау функциясы, яғни болашақ ұрпақ үшін қор жинақтау. Алайда кейінгі жылдары Ұлттық қор қаржысын оңды-солды пайдалану теріс үрдісі қалыптасты. Мұнай бағасы жоғары, геосаяси жағдай тұрақты кезде де, дағдарыс қысып, жағдай нашарлаған сәттерде де Ұлттық қордан қаржы алынған. Бұл қордың біртіндеп азаюына...

17 қаңтарда Шерзат Полаттың өліміне қатысты қылмыстық іс бойынша сотқа дейінгі тергеу аяқталған. Адвокаттарға бұл жөнінде ресми хабарлама келген.  

Бұл туралы адвокат Карина Көшербаева әлеуметтік желі арқылы хабарлады.

«Сотқа дейінгі тергеу аяқталды. 2025 жылдың 17 қаңтарында біз тергеу әрекеттерінің аяқталғаны туралы ресми хабарлама алдық. Бұл сотқа дейінгі тергеудің аяқталғанын білдіреді. Жұмысымыздағы маңызды кезеңдердің бірі артта қалды», – деп жазды адвокат.

Карина Көшербаеваның айтуынша, енді келесі маңызды кезең қылмыстық іс материалдарымен танысу басталады.

Алматы облысы Талғар ауданында кісі қолынан қайтыс болған Шерзат Полаттың ісінде оның отбасының мүддесін қорғау үшін тағы екі адвокат – Асылбек...

ҚР Экология және табиғи ресурстар министрі Ерлан Нысанбаев Астана мен Алматыда егеуқұйрықтардың көбейіп кетуіне қатысты  пікір білдірді.   

Ведомство басшысы егеуқұйрықтардың шамадан тыс көбеюі уақытылы алынбаған көшелердегі қоқыстардың әсерінен болуы мүмкін деп болжайды. Сондықтан қоқысты уақытылы тазалап отыру үшін жаңа механизм ойластырылғанын айтады.

«Біз Астанада пилоттық режимде осындай жүйені сынақтан өткізіп жатырмыз: қоқыс контейнері толған кезде, ақпараттық жүйе арқылы сигнал беріледі, сол бойынша қоқыс шығарылады. Осылайша, қоқыстың, әсіресе, тағам қалдықтарының жиналуын болдырмауды және тышқандардың қаптауына жол бермеуді жоспарлап отырмыз. Бұл жұмыс жергілікті атқарушы органдардың құзыретіне жатады» ,- деп түсіндірді.

БАҚ өкілі егеуқұрйықтардың көбеюіне қаңғыбас...

2025 жылы мұнайға сұраныс артады. Бұл туралы Давостағы Дүниежүзілік экономикалық форумда Сауд Арабиясының мұнай компаниясы Aramco бас атқарушы директоры Амин Насер Reuters агенттігіне берген сұхбатында айтқан.

Компания басшысы мұнайға сұраныс төмендемейтініне сенімді. Айтуынша, 2025 жылы керісінше мұнайға сұраныс артып, күніне 106 млн баррельге жетуі мүмкін. 2024 жылы мұнайға сұраныс күніне орташа есеппен 104,6 миллион баррельді құраған. Ал осы жылы сұраныс 106 млн баррельге дейін жетуі мүмкін.

«Біз нарықтағы сұраныстың айтарлықтай төмендемегенін көріп отырмыз. Өткен жылы орташа тәуліктік сұраныс шамамен 104,6 миллион баррельді құраған болатын. Биыл бұл көрсеткіш қосымша 1,3 млн баррельге артуы мүмкін...

Ресейдің шикізатын импорттайтын елдер қатары азайып жатыр. 2024 жылдан бері Қытай ресейлік көмір тасушыларды моңғол кәсіпорындармен алмастыруы мүмкін деп жазады Bloomberg.

Өткен жылы Қытай рекордты көлемде көмір сатып алған. Бейжің 543 млн тонна көмір импорттаған, бұл көрсеткіш 2023 жылмен салыстырғанда 14%-ға артық. Елге сырттан келген көмірдің негізгі үлесі Аустралия мен Моңғолияға тиесілі. Олар шамамен 83 млн тонна көмір жеткізді. Ал бұған дейін Қытайға негізгі көмір жеткізуші болған Ресейдің экспорты 7%-ға төмендеп, 95,1 млн тоннаны құраған.

Бейжің мен Мәскеу арасындағы стратегиялық қарым-қатынас нығайып жатқанына қарамастан, Ресейдің ұтылып жатқан тұсы бар деп жазады Bloomberg. Оның көмірінің тым қымбат болуы...

Орталық коммуникациялар қызметінде өткен брифингте Құрлық әскерлері бас қолбасшысы Мереке Көшекбаев Жетісу облысы Сарөзек қаласында әскери жаттығу кезінде оққа ұшқан солдаттың қайғылы оқиғадан бұрынғы жай-күйі туралы айтып берді.

«Бәлкім, өлімнің себебі басшылықтың жеке құраммен жұмысындағы жеке олқылықтарда жатуы мүмкін. Әскери қызмет талаптарына енді үйреніп жатқан Дастанның ішкі уайымын дер кезінде анықтай алмадық», – деді Көшекбаев.  

Оның айтуынша, әскерде солдаттың мінез-құлқында ауытқушылық болса, дереу амал қолданады.

Көшекбаев қайғылы жағдайға дейін солдаттың ата-анасымен кездескенін айтып берді.

«Қатардағы жауынгер Құрманбек Дастанның уайымы туралы ақпарат алған командир онымен жеке сөйлескен. Ата-анасымен де телефон...

Алматы полициясы «Йоу, орыстар» әнінің авторларын іздестіріп жатыр деп хабарлады Алматы қалалық полиция департаменті.

Полицияның мәліметінше, Qaznews24 паблигінің авторы Темірлан Еңсебек сатиралық жарияланымдары үшін ұсталған жоқ. Тергеу бойынша, бұл іс ұлттық араздықты қоздыру белгілері бар материалды жариялауға қатысты.

Қазақстан Конституциясы азаматтарды шыққан тегі, ұлты, тілі, діні немесе басқа да белгілері бойынша кемсітуге тыйым салатынын еске салды. ПД мәліметінше, бұл заңды бұзған жағдайда Қылмыстық кодекстің 174-бабы бойынша жауапкершілікке тарту көзделген.

«Қазіргі уақытта тергеу жарияланған әннің авторларын анықтаумен айналысып жатыр. Ән Instagram парақшасында азамат Е. тарапынан жарияланған», – деп мәлімдеді ПД.

Адвокат Жанар Балғабаеваның айтуынша, істің қозғалуы...

Алматыда 8 наурыз күні феминистердің митингі мен маршын өткізуге рұқсат етілмегеніне байланысты баспасөз жиыны өтті.

«Мәселе митинг тақырыбында емес, мәселе оны кім өткізетінінде»

Әйелдер маршын ұйымдастырушылардың бірі Любовь Воронцова 8 наурызда өткен соңғы келісілген митингіден кейін, әкімдік бейбіт жиын ұйымдастыруға өтінішті 40 рет қабылдамағанын айтты.

«13 қаңтар күні 8 наурызда митинг пен марш өткізу туралы екі өтініш жолдадық. 15 қаңтарда митинг өткізуге рұқсат берілмейтіні туралы жауап алдық. Кеше марш өткізуге рұқсат берілмейтіні туралы жауап келді. Бас тарту себебі ретінде әкімдіктің стандартты тұжырымы келтірілген. Сөзбе-сөз айтар болсам, «ұсынылған тақырып қоғамдық және бейбіт жиын өткізу тәртібін...

Әлемдегі мегаполистер қарқынды өсіп жатыр: қала тұрғындарының саны апта сайын 1,5 миллион адамға артады екен. БҰҰ мәліметінше, 2050 жылға қарай әлем халқының 68%-ға жуығы қалаларда тұрады. Инфрақұрылымның шамадан тыс жүктелуі, көлік кептелісі, экология және қалдықтарды кәдеге жарату проблемалары, апаттық жағдайлар және басқа да көптеген проблемалар — осының бәрі қала билігінен ұзақ мерзімді жоспарлауды ғана емес, сондай-ақ жедел әрекет етуді талап етеді. Дәстүрлі басқару әдістері өсіп келе жатқан жүктемелерді көтере алмайды және цифрландыру бірінші орынға шығады.

Қаланың цифрлық егізі — бұл әртүрлі дереккөздерден алынған деректерді біріктіре отырып, қалалық ортаны басқаруды өзгертетін инновациялық шешім. Бұл технология тек болжам жасап, дамуды жоспарлауға ғана...

Қазақстан АЭС құрылысына қатысты қандай да бір санкция қатерінің алдын алмақ. Ол үшін қуаты 2,4 ГВт құрайтын алғашқы атом электр станциясының құрылысына қатысты келісімшарттарда санкцияға қатысты егжей -тегжей ескертпе енеді. Бұл туралы Энергетика министрлігінің KursivMedia сауалына берген жауабында жазылған.

«Қазақстанда АЭС салуға үміткер компаниялармен жүргізіліп жатқан келіссөздер аясында санкциялық аспектер мұқият талданып ескеріледі. Бұл жобаны салу және қаржыландыру міндеттемелерінің орындалуына әсер етуі мүмкін қауіп-қатерлерді барынша азайту үшін қажет. Мұндай қауіптерді басқаруға арналған тиісті механизмдер мен шарттар келісімшарттарда қарастырылады», – делінген Энергетика министрлігінің KursivMedia сауалына берген жауабында.

Министрлік келісімдер Қазақстанның мүддесін қорғаумен жобаны уақытылы әрі сапалы...

Қазақстанда биыл дәрі-дәрмек бағасы 10-25%-ға дейін арзандайды. Денсаулық сақтау министрлігі дәрілік заттардың бағасын реттеудің жаңа тетігін енгізіп жатыр. Оның нәтижесінде шектік баға саясатында өзгерістер болады деп күтілуде.

Денсаулық сақтау вице-министрі Ержан Нұрлыбаев бұл тетік тегін медициналық көмектің, МӘМС және дәріханалар желісі арқылы ем қабылдап жатқан науқастарға арналған препараттардың шекті құнын төмендетуді көздейтінін айтты.

«Дәрі-дәрмек құнын төмендетудің бір құралы ретінде олардың бағасына бұрын енгізілген қосымша шығындарды алып тастау қарастырылған. Яғни маркетингтік шығындар (30%-ға дейін), тасымалдау шығындары (15%-ға дейін) және сапаны бағалауға арналған шығындар», – деп атап өтті Нұрлыбаев.

Министр орынбасарының сөзінше, аналог дәрілердің бағасын түпнұсқа дәрін...

Қазақстандық Investbanq стартабы танымал Meet the Drapers реалити-шоуының жетінші маусымының қатыспақшы. Бағдарлама аясында әлемнің түрлі елдерінен жиналған стартаптар инвесторлар алдына өз жобасын таныстырып, басты жүлде 1 млн долларға таласпақшы.

Meet the Drapers — стартаптар нарығындағы танымал шоудың бірі. Қатысушылар әлемдік инвесторлар әулеті Дрейперлер отбасына өз идеяларын ұсынады. Әділ қазылар қатарында Tesla мен Skype-тің алғашқы инвесторларының бірі Тип Дрейпер бар.

Осы жылғы маусымда шақырылған қазылар ішінде Kaspi.kz негізін қалаушысының бірі Михаил Ломтадзе, Freedom Holding Corp холдингінің иесі Тимур Турлов және Qazaqstan Investment Corporation өкілі Айнұр Қуатова да болады. Шоу кезінде қатысушылар тек әділ қазылардың ғана емес аудиторияның да назарын аудара...

Тарихи оқулықтар жазылғанда отандық зерттеушілер әзірлеген ұлттық мүддеге сай ғылыми көзқарастарға басымдық берілмек. KursiveMedia жолдаған сауал бойынша, Ғылым және жоғары білім министрлігінің Ғылым комитеті Қазақстанның тарихшылары мен Ресей тарихшылары бірігіп, ортақ тарих жазу туралы мәселеге қатысты осылай жауап берді.

Мұрағат материалдарымен алмасуға мүмкіндік ашылды

Комитеттің хабарлауынша, Қазақстан мен Ресей тарихшыларының бірлескен жұмыс тобы 5 жылдан бері жұмыс істеп келеді.  Мақсат – екі ел арасындағы тарих ғылымын дамыту бойынша ынтымақтастықты жандандыру.

«Бірлескен жұмыс тобының негізгі қызметі екі елдің ортақ тарихи мұрасын объективті және жан-жақты зерттеуге бағытталған. Бұл ғылыми байланыстарды нығайтуға, зерттеу нәтижелерімен алмасуға және тарихи оқиғаларды түсіндіруде...

21 қаңтарда «Қазақмыс» компаниялар тобының Жезқазғандағы «Анненск» шахтасында 39 жастағы жұмысшы қаза тапты. Қайғылы оқиға туралы компанияның баспасөз қызметі хабарлады.

«Өндірістегі жазатайым оқиға салдарынан 1985 жылы туған 5-разрядты ұнтақтаушы қаза тапты», – делінген компания хабарламасында.

Кәсіпорын оқиғаның себептерін анықтайтын болады. Істі тергеу үшін арнайы комиссия құрылған. Компания марқұмның отбасына ұжымдық шартта көрсетілген барлық көмекті көрсетіп, жерлеу шығындарын өтейді.

2024 жылдың 7 қазанында «Қазақмыстың» Қарағанды облысындағы «Саяқ-3» шахтасында екі жұмысшы қаза тапқан.

«Қазақмыс»  – құрамында он кеніш, бес тау-кен байыту фабрикасы, мыс зауыттары бар Қазақстандағы кен өндіретін ірі корпорация. Корпорацияның Қарағанды, Балқаш және Жезқазғанда өндіріс...

Қазақстанның байланыс нарығындағы бәсекені күшейту үшін төртінші ұялы байланыс операторы қосылуы мүмкін. Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі вице-министрі Асхат Оразбектің айтуынша, тағы бір ұялы байланыс операторын іске қосу үшін жиілік жолағы дайын тұр.

Қазақстанда қазір ірі үш байланыс операторы жұмыс істейді: Kcell/Aсtiv, Beeline және Tele2/Altel. Соңғысын жақында қатарлық инвестор сатып алған. Үкімет нарыққа шетелдік инвестордың келуі бәсекені арттырады деген үмітте. Нәтижесінде алдағы жарты жылда, біріншіден, байланыс сапасы жақсарып, екіншіден, тариф арзандауы тиіс.

Егер нарықтағы жағдай өзгермесе, Цифрлық даму министрлігі төртінші байланыс операторын ашпақ.

«Мен қазір ұялы байланыс операторларының құлақ асқанын қалаймын: егер нарықтағы...