Жаңалықтар

АҚШ-тың сайланған президенті Дональд Трамп жұбайы Меланиямен бірге Ақ үйге келді. Дәстүрлі шәй ішу рәсімін де өткізді.

Бұл туралы CNN хабарлады. АҚШ-тың саяси дәстүрі бойынша, кетіп жатқан президент Джо Байден мен оның әйелі күтіп алып, дастарқан басында бірге отырып, әңгіме-дүкен құруы тиіс.

«Байден мен Трамп жұбайларымен бірге Ақ үйде шай ішеді. Дәстүрге сай, биліктен кетіп жатқан президент сайланған президентті ант қабылдау салтанатты рәсіміне АҚШ-тың Капитолийіне ертіп барады», – деп хабарлады телеарна.

Шай ішу дәстүрі аяқталған соң, жаңа президент пен ескі президент жұбайларымен бірге инаугурация салтанатына барады.

Шай ішудің алдында Джо Байден әйелімен бірге А...

2025 жылдың 27 қаңтарынан 1 ақпанына дейін Қытай мен Қазақстан шекарасындағы автокөлік өткізу бекеттері жұмыс істемейді. Бұл туралы Мемлекеттік кірістер комитеті хабарлады.

Комиттеттің мәліметінше, бұл – Қытайдағы көктем мерекесін тойлауға байланысты. Жабық болатын уақыт – 27 қаңтар күні сағат 20:00-ден, 1 ақпан күні сағат 08:00-ге дейінгі аралық. Осы аралықта Қазақстан мен Қытай шекарасындағы автомобиль өткізу пункттерінде адамдар, көлік құралдары мен жүктер өткізілмейді.

Десе де, теміржол өткізу бекеттері штаттық режимде жұмыс істей береді.  

«Тасымалдаушылардан және барлық  шекараны кесіп өтуге ниет білдірушілерден енгізілген шектеулерді ескере отырып, бағыттарын алдын ала жоспарлауды сұраймыз», – делінген хабарламада.

Көктем мерекес...

Ресей президенті Владимир Путин Дональд Трампты АҚШ президенті ретінде қызметіне ресми кірісуімен құттықтап, Украинадағы соғыс мәселесінде келіссөздерге дайын екенін айтты деп хабарлады RBK басылымы.

Владимир Путин Қауіпсіздік Кеңесінің жиынында қос ел арасындағы диалогтың үзілуін Байден әкімшілігінен көрді.

«Біз АҚШ-тың жаңадан сайланған президенті мен оның командасының Ресеймен тікелей байланыстарды қайта орнатуға деген ниеттерін көріп отырмыз. Бұл байланыстар біздің кінәмізден емес, бұрынғы әкімшіліктің тарапынан үзіліп қалған», – деді Путин.

Оның сөздеріне қарағанда, Кремль Трамптың үшінші дүниежүзілік соғыстың алдын алу қажеттілігі туралы айтқан мәлімдемелерін де естіп отыр.

«Әрине, біз мұндай көзқарасты құптаймыз әр...

«Болашақ» халықаралық стипендиясын тағайындау үшін үміткерлерді іріктеудің жаңа қағидалары бекітілді деп хабарлады Ғылым және жоғары білім министрлігі.

Үкімет қаулысы

2025 жылғы 17 қаңтарда «Болашақ» халықаралық стипендиясын тағайындау үшін үміткерлерді іріктеу қағидаларын бекіту және «Болашақ» халықаралық стипендиясын жұмсау бағыттарын айқындау туралы» ҚР Үкіметінің 2008 жылғы 11 маусымдағы № 573 қаулысына өзгерістер енгізу туралы» ҚР Үкіметінің Қаулысы қабылданған. Қаулы алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін, күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

Қандай өзгерістер бар

Үміткерлерді іріктеудің жаңа қағидалары сәйкес, қажетті балл санын жинамаған үміткерлер келесі турға жіберілмейді.

Одан бөлек мемлекеттік қызмет аппаратын одан әрі жақсарту мақсатында «мемлекеттік...

Билік органдарына оның шағымдарын қарамауды сұрап хат жазған./фото: Шадияр Өстемір

Адам құқықтары бюросы арқылы фосфор өндіретін «Қаратау» ААҚ-ның заңсыз жабылғанын әшкерелеп, денсаулыққа келген зиян үшін қомақты өтемақы сұраған Жақсылық Айымбетовтің барлық сенімхаттары жойылған.

Оның соттардағы және мемлекеттік органдардағы кредиторлардың өкілі ретіндегі қызметтерінен бас тартылып отыр. Айымбетовтің орнына келген адам билік органдарына «енді оның шағымдарын қарамау» туралы ескерту хат жолдапты.

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің Мемлекеттік еңбек инспекциясы комитеті KursivMedia сауалына орай «Қаратау» ААҚ бұрынғы қызметкерлерінің денсаулыққа келтірілген зиян бойынша өтемақы төлеу туралы дау-дамайға қатысты осындай жауап берді.

Комитеттің хабарлауынша, 2024 жылғы 6 қарашада регресшілер жиналысы өткен. Оған 17 регресш...

20 қаңтар күні Қазақстан қор биржасындағы сауда-саттықта доллардың «екпіні» басылып, ұлттық валюта бағамы сәл-пәл нығайды. Сауда қорытындысында доллар/теңге жұбында шетелдік валюта курсы 529,8 теңгені құрады.

Сауда-саттық барысында доллар 0,75 теңгеге арзандаған. Бір күнгі сауда көлемі 208,9 млн долларды құрады.

Өткен апта соңында Ұлттық банк теңгеге қысымды азайту үшін ішкі нарықтан алтын сатып алып, ұлттық валютадағы эмиссияны азайтамыз деп мәлімдеген. Осылайша бас банк ішкі нарыққа шығаратын доллар массасын көбейтуді жоспарлап отыр. Алайда нарық Ұлттық банктің бұл ақпаратына аса мән бермеген сыңайлы.

Алматы қаласының айырбастау пункттері долларды 531-532 теңгеден сатып жатыр.

Алдыңғы аптада Қазақстан қор биржасында сатылған доллар көлемі өст...

ЕАЭО-ға мүше елдер ішінде Ресей мен Қазақстанда инфляция жеделдей түскен. Бұл туралы Еуразиялық даму банкінің макро шолуында жазылған.

Ресей

Еуразиялық экономикалық одаққа мүше елдер арасында Ресейде инфляциялық көрсеткіштер ең жоғары. Бұл елде инфляция қарашадағы 8,9%-дан желтоқсанда 9,5%-ға артқан.

«Бағаның өсуі тұтыну қоржынының барлық негізгі топтары бойынша жеделдеді. Оның жылдам көтерілуіне азық-түлік өнімдерінің бағасы қатты әсер етті. 2024 жылдың желтоқсанында азық-түлік бағасы 11,1% өсті», – делінген банк шолуында.

Ал базалық инфляция 2024 жылдың қарашасындағы 8,3%-дан желтоқсанда 8,9%-ға көтерілген. Инфляцияның жеделдеуі салдарынан Ресейдің Орталық банкі ақша-несие саясатын қатаң ұстанып, негізгі мөлшерлемен...

Давос форумы қарсаңында жүргізілген Global Risk Report зерттеуі Қазақстанды қарулы қақтығыс болуы ықтимал мемлекеттер қатарына қосты.

Есепте алдағы екі жылда қауіп төндіруі мүмкін жағдайлар туралы жазылған. Global Risk Report мұндай геосаяси тәуекел аймағына 12 елді кіргізеді. Оның ішінде Қазақстан да аты аталады.

Онда тәуекел аймағына кірген мемлекеттердің басшыларын биологиялық, химиялық немесе ядролық қару, өзге қатерлер мен геоэкономикалық қақтығыстар мазалайтыны жазылған.

Нақты елдер бойынша сын-қатерді қарастырғанда, есепте Қазақстан туралы мынадай тәуекелдер келтіріледі:

Global...

Microsoft Еntra мәліметінше, әлемде күн сайын қолданушыларға 600 млн-нан астам шабуыл жасалады. Олардың 99%-дан астамы құпия сөздермен байланысты деп жазылған компания таратқан хабарламада.

Өткен 2024 жылы Microsoft Еntra секундына 7000-ға жуық құпиясөз шабуылдарын бұғаттаған. Ал 2023 жыл шілдесі мен 2024 жылдың маусымы аралығында 775 миллион электрондық поштада зиянды бағдарламалар табылған. Компания мамандарының түсіндіруінше, жыл өткен сайын киберқауіптер саны да көбейіп келеді.

«Киберқауіпсіздік — бұл уақытпен жарыс. Пайдаланушы зиянды гиперсілтемені басқан сәттен бастап толық бұзуға небәрі 72 минут кетуі мүмкін, ал ұйымдарға бұзушылықтарды анықтау және оқшаулау үшін орта есеппен 277 күн қажет«, – деп жазылған хабарламада.

2024 жылы Қазақстан банктерінің таза пайдасы 17%-ға өсіп, 2,55 трлн теңгені қүраған. Бұл туралы Ұлттық банктің елдегі екінші деңгейлі банктердің кірісі мен шығысы туралы есебінде жазылған.

Былтыр банктердің жалпы кірісі 71,4 трлн теңгеден асса, шығыны 68,4 трлн теңгені құраған.

Қазақстанда 21 екінші деңгейлі банк бар. Олардың жиынтық активі 61,5 трлн теңгеге жеткен. Бір жылдағы өсім 20%-ды, ал міндеттемелері 52,6 трлн теңгені құрайды.

Бұған дейін банктердің 11 айда жалпы 2,33 трлн теңгеден аса таза пайда тапқанын жағанбыз. Банктер арасында көш бастап тұрған Halyk Bank-тің 11 айдағы таза пайдасы 793,3 млрд теңгені құраса, Kaspi Bank 490,9 млрд теңге пайда...

Қазақстанда тағы бір құжат толығымен электрондық форматқа көшеді. Енді науқас парағы электронды нұсқада берілуі мүмкін. Құжат «Ашық НҚА» порталында жарияланды.

«Қағаз құжаттарды пайдалануды азайту және оңтайландыру мақсатында еңбекке уақытша жарамсыздық туралы анықтамалар мен ауруханалық парақтарды электрондық форматқа ауыстыру жұмыстары белсенді түрде жүргізілуде», — делінген Денсаулық сақтау министрлігінің түсіндірме жазбасында.

Айта кетейік, қазіргі уақытта аурухана парақтары электрондық және қағаз нұсқада беріледі.

«Бұл азаматтардың медициналық мекемелермен өзара әрекетін жеңілдетеді, сондай-ақ медициналық қызметтердің ыңғайлылығы мен қолжетімділігін арттырады», — делінген құжатта.

Малайзияда қайтыс болған 17 жасар қазақстандық студент қыз Нұрай Қадырдың өлімі бойынша тергеу жүріп жатыр. Бұл туралы Қазақстанның СІМ-і мәлімдеді.

«Біздің отандасымыздың қайтыс болуы дерегі бойынша ішкі тергеу жүріп жатыр. Қазақстан Республикасының Елшілігінің қызметкерлері осы госпитальмен тұрақты байланыс орнатқан. Тергеу нәтижесі марқұмның анасына беріледі», – деп хабарлады СІМ баспасөз қызметі.

СІМ-нің хабарлауынша, Қазақстанның Малайзиядағы елшілігі студент қыздың денесін елге жеткізу үшін жан-жақты көмек көрсеткен. Консул госпитальмен, университет және сақтандыру компанияларымен мәселені үйлестірген.

«Марқұмның сүйегін елге әкелуге қатысты барлық шығындар, жерлеу рәсімдері мен анасының әуебилеті медициналық сақтандыру есебінен жабылады», – делінген хабарламада.

2024 жылы шетелдіктер 1,3 млрд долларға Қазақстанның мемлекеттік бағалы қағазын сатып алған. Нәтижесінде мемлекеттік бағалы қағазға иелік ететін шетелдіктердің үлесі 1,9%-дан 4%-ға жеткен.

Қазақстан қаржыгерлері қауымдастығының шолуында шетелдіктердің Ұлттық банк ноталарына құйған инвестициясы 10 еcе, ал Қаржы министрлігінің облигацияларына салған ақшасы 1,4 есе өскені жазылған.

2024 бейрезиденттер 104 млрд теңгеге Ұлттық банктің ноталарын сатып алды. Ал Қаржы министрлігінің облигацияларына салған қаржысы 445 млрд теңгеден 975 млрд теңгеге жеткен.

Сарапшылар 2024 жылы бюджет тапшылығын жабу үшін Үкімет мемлекеттік бағалы қағаздарды көптен шығарғанын жазады. Бір жылдың өсім 16%-ды құрап, 6 трлн теңге тартылған. Ал нарыққа шығарылған корпоративтік облигациялар көлемі бір...

Бакуде Біріккен Араб Әмірліктері тиісті органдарының сұрауы бойынша Қазақстан азаматы Жанболат Серіков тұтқындалды. Ақпаратты Бас прокуратура BES.media басылымына растаған.

Прокуратура жауабында Серіковке Қазақстанда іздеу жарияланбағаны айтылады. Сондықтан оны экстрадициялау мәселесі күн тәртібінде жоқ. Ал ІІМ аталған тұлғаға ешқандай қылмыстық іс қозғалмағанын мәлімдеген.

Серіковтің ұсталғаны неге назар аудартты

BES.media Серіковті бұрынғы Ұлттық банк төрағасы Қайрат Келімбетовтің күйеу баласы және «Дикий Арман» қылмыстық тобының белсенді мүшесі ретінде атайды. Расталмаған деректерге сәйкес, ол Келімбетовтің қызы Шынар Нематоваға үйленген.

Басылым сондай-ақ блогер Андрей Алистаровтың жазғандарын келтіреді. 

Блогердің сөзінше, Жанболат Серіков Finiko қаржылық пирамидасының негізін қалаушы Эдвард Сабировқа шабуыл ұйымдастырған болуы...

2025 жылы мемлекеттегі 7 өңірді газдандыру үшін 45 жоба іске асырылмақ. Бұл мақсатта 65,9 млрд теңге бөлінбек деп жазылған Энергетика министрлігінің сайтында.

Ведомство мәліметінше, аталған жобалар іске асырылса елдегі газдандыру деңгейі 62%-ға дейін артады яғни 12,4 млн адамды газбен қамтамасыз етеді.

Осы мақсаттағы жобалардың бірі – ұзындығы 302 шақырым болатын «Талдықорған-Үшарал» магистральдық газ құбырының құрылысы. Бұл жоба биыл аяқталса, Жетісу облысындағы 66 елдімекенге табиғи газ жіберіледі.

Ал Қашаған кен орнында шикі газды қайта өңдеуге арналған ұлттық бағдарлама іске асырылып жатыр. Оның аясында Қашаған кен орнының шикізат базасында жылына 700 мың тоннаға дейінгі көлемде сұйытылған мұнай газын өндіру жөніндегі технологиялы...

Оңтүстік Кореяның бұрынғы президенті Юн Сок Ёл қамауға алынғаннан кейін, ел астанасы Сеулде жаппай наразылық шаралары өтті. «Рёнхап» агенттігінің жазуынша, наразылық акцияларына 44 мыңнан астам адам шыққан. 

Қарсылық білдірушілер Юн Сок Ёлдің есімін ұрандатып, сот ғимаратын қоршап, жақын маңдағы ғимараттарды қиратқан. Жиналғандар полицияға қатты қарсылық көрсетіп, сот ғимараты жанында қойылған қоршауды бұзып шыққан. 

Президенттің міндетін уақытша атқарушы Чхве Сан Мок әзірге наразылық білдірушілерге қатысты нақты мәлімдеме жасай қоймады. Тек ғимараттарды қиратпай, бөтеннің мүлкіне қол салмау туралы ескертулермен шектелді.

Қоршауда қалғанына қарамастан, сот қамауда отырған экс-президенттің қамаудағы мерзімін тағы 20 күнге ұзартты. Судья күдікті қылмыстың дәлелдерін жоюы мүмкін деген ойға...

Қазақстанда прокатқа шығатын қазақтілді фильмдердің үлесі 19%-ға жеткен. Бұл туралы депутаттардың сауалына берген жауабында премьер-министр Олжас Бектенов айтқан.

Премьер-министрдің пікірінше бұл көрсеткіш қазақтілді туындыларға деген сұраныстың артқанын білдіреді. Өйткені 2023 жылы қазақтілді фильмдердің үлесі небәрі 16%-ды құраған.

«Статистикалық деректер бойынша 2024 жылы прокаттағы қазақ тіліндегі фильмдердің үлесі 19 %-ға жеткен. Бұл қазақ тіліндегі контентке сұраныстың арта түскенін көрсетеді», – дейді Бектенов.

Сонымен қатар премьер-министр Мәдениет және ақпарат министрлігінің қазақтілді контенттің үлесін арттыру бойынша тиісті шаралар қабылдап жатқанын айтқан.

Тіл саясатын дамыту тұжырымдамасына сәйкес «Қазақ тіліндегі контенттің үлесін арттыру», «Әзірленген мемлекеттік тілдегі анимациялы...

20 қаңтарда дүйсенбіге қараған үні Израиль 90 палестикалық тұтқынды босатты. ХАМАС мұның алдында үш израильдік тұтқынды Тель-Авивке қайтарған.

ВВС-дің хабарлауынша, өткен апта жасаған бітімнің нәтижесінде, тараптар тұтқын алмасып жатыр.

Тұтқыннан босатылған палестиналықтардың ішінде 69 әйел бар. Оның бірі кәмелет жасына толмаған қыз. 21 жасөспірім жігіт бар. Олардың дені Батыс жағалаудың, қалғаны Шығыс Иерусалим тұрғындары.

Тұтқындарды Раммалаға әкелген автобусты мыңдаған палестиналық от шашумен қарсы алған.

Ал Хамас босатқан үш тұтқынның үшеуі де әйел. 2023 жылы 7 қазанда Supernova фестиваліне жасалған шабуылдан бастап, 471 күн бойы палестиналықтардың қолында болған.

Израильдің мәліметінше, сол шабуыл кезінде 250 адам тұтқынға алынған. 90 адам із-түссіз...

2024 жылдың қорытындысы бойынша банктерде қазақстандықтардың 41,3 млн теңге депозиті жинақталған. Бұл – қарапайым халық пен бизнестің салымы. Бір айда депозиттегі қаржы 7%-ға өссе, бір жылда 19,1% өсім байқатқан.

Ұлттық банк статистикасына сәйкес, желтоқсан айында жалпы депозит көлемі 38,5 трлн теңгеден 41,2 трлн теңгеге жетті. Соның 32 трлн теңгесі – теңгеде сақталған депозиттер. Ал шетел валютасындағы салымдардың көлемі 9,2 трлн теңгені құрайды.

Ұлттық валютада сақталған депозиттің 19 трлн теңгесі жеке тұлғаларға тиесілі болса, қалғаны – бизнестің жинаған қаржысы. Ал шетел валютасында ашылған депозиттердің тең жарымы халықтікі болса, қалғаны бизнестің қаржысы. Бұл ретте долларда сақталған депозит көлемі 22 %-ға азайған.

2025 жылдың көктемінен бастап елімізден Қытай, Вьетнам және Мысырға жаңа тұрақты рейстер іске қосылады. Бұл туралы Көлік министрлігі хабарлады.

Наурыз айынан бастап Air Astana әуекомпаниясы Вьетнам бағытындағы жаңа рейстер ұсынады:

Сонымен қатар Алматыдан Қытайдың Гуанчжоу қаласына аптасына 3 рет рейс орындалады.

Көктемгі-жазғы маусымнан бастап Air Cairo әуекомпаниясы Мысырға бірнеше жаңа рейстер ашуды жоспарлап отыр:

Еске сала кетейік, бұған дейін Air Astana әуе компаниясы Астана мен Алматыдан...

Орталық сайлау комиссиясы саяси партияларды қаржыландыру ережелеріне өзгеріс енгізді. Бұл туралы ОСК-ның «Саяси партияларды қаржыландыру ережелерін бекіту туралы» Қазақстан Республикасының Орталық сайлау комиссиясының 2009 жылғы 3 қыркүйектегі № 166/314 қаулысына өзгеріс енгізу туралы қаулысында айтылған.

Өзгеріске сай, қаржыландыру мөлшері соңғы сайлау нәтижелері бойынша Мәжіліске ұсынылған саяси партияларға дауыс берген әр сайлаушы үшін 0,65 АЕК көлемінде есептеледі.

Бұрынғы норма бойынша қаржыландыру мөлшері республикалық бюджет туралы заңға сәйкес, әр сайлаушы үшін минималды жалақының 3%-ы мөлшерінде есептеліп келген. Өзгерістер 2025 жылдың 17 қаңтарынан бастап күшіне енді.

Қай партия қанша алады

2025 жылы айлық есептік көрсеткіш 3932 теңге. Ал 0,65 АЕК 2555,8 теңгеге...

Маңғыстау облысында екі ауылдың әкімі мемлекеттік сатып алу кезінде бәсекелестікті шектегені үшін жауапқа тартылды. Бұл туралы Бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігінің облыстық департаменті хабарлады.

Ақпаратқа сүйенсек, Түпқараған ауданындағы Таушық және Саин Шапағатов ауылдарының әкімдері мемлекеттік сатып алу кезінде қателік жіберген.

Дәлірек айтқанда, екі әкімнің аппараты да көшелерді жарықтандыру қызметтері бойынша конкурс өткізу кезінде бәсекелестікті шектеп, мемлекеттік коммуналдық кәсіпорындармен шарт жасасқан.

Өңірлік агенттік монополияға қарсы тұру үшін заңды акт енгізген. Осылайша екі ауылдың әкіміне 100 АЕК (393 200 теңге) көлемінде айыппұл салынған.

Айта кетейік, Қазақстанда мемлекеттік сатып алу жүйесінің жұмысы өзгеруі мүмкін. Оның ішінде дәл қызметті орындаушыны таңдауда өзгеріс болады. Яғни...

«Астана-Щучинск» трассасында 95 көлік жаппай соқтығысқан жол апатына жүргізушілердің өздері кінәлі болуы мүмкін. Өйткені көлік иелері тәртіпке бағынбаған.  ТЖМ төтенше жағдайларды жою департаменті бастығының орынбасары Аслан Уакишевтің пайымы осындай.

ТЖМ өкілі аталған оқиғаға қатысты құзырлы орган тергеу жүргізіп жатқанын атап өтті. Десе де министрлік құтқару жұмыстарын тиісті деңгейде орындады деп есептейді. Ал  көліктердің жаппай соқтығысуына жүргізушілердің абайсыздық танытуы себеп болып отырған көрінеді.

«Ол жерде жағдай қалай болды дегенге келсек:  ІІМ қызметкерлері  трассадағы көліктерді колоннамен алып жүруді ұйымдастарды. Бірақ абайсыз жүргізушілер бір-бірін басып озуға тырысып, соның салдарынан осындай оқиға орын алды. Қазіргі уақытта тергеу жұмыстары жүргізілуде»,- деді Аслан Уакишев...

2025 жылы Ұлттық банктің Қазақстан қор биржасында сататын валюта көлемі 7,4 млрд долларға артуы мүмкін. Экономист Ғалымжан Айтқазин жалпы бір жылда Ұлттық банктің биржаға шығаратын валюта көлемі 15-16 млрд долларды құрауы ықтимал деген болжам жасайды.

Сарапшының есебінше, 2024 жылы Ұлттық қордан 10,2 млрд доллар валюта сатылған. Одан бөлек, квазимемлекеттік компания акцияларын сатып алуға да қаржы жұмсалды. Биыл да қордан сатылатын валюта көлемі де рекорд деңгейіне жетеді. Өйткені Үкімет бюджет жоспарында трансферт ретінде Ұлттық қордан 5,3 трлн теңге алуды қарастырып отыр.

Сонымен қатар былтыр Ұлттық банк квазимемлекеттік сектор компаниялары түсімінің 50%-ын жергілікті валюта нарығында сатуды міндеттейтін қаулы қабылдады. Яғни ір...