Жаңалықтар

Алматы қаласында 5 қараша сағат 10:00 шамасында жер сілкінді. Бұл туралы қалалық Төтенше жағдайлар департаменті хабарлады.

Жер сілкінісінің негізгі ошағы Қазақстан шекара аумағында екені, Алматы қаласынан 33 шақырым қашықтықта орналасқаны белгілі. Қала тұрғындары толқудың 3 балл сезінсе, Талғар мен Есікте 4 балл болған.

Еуропалық сейсмологиялық орталықтың хабарлауынша, жер сілкінісінің негізгі ошағы Қазақстанның шығыс жақтағы шекарасында болған. Тереңдігі – 10 км. Магнитудасы – 4.7.

Бұған қоса, төтенше жағдайлар департаменті ғимараттарды тексеріп, мониторинг жүргізе бастады. Қалада жағдай тұрақты екені хабарланды.

31 мамырда Алматыда Mass Alert жүйесі іске қосылған. Бұл төтенше жағдайлар кезінде құлақтандыру жүйесі. Дегенмен, 5 қарашадағы жер сілкініс...

Қаржы министрлігі мемлекеттік қызметкерлерге сыйақы төлеуге тыйым салынбағанын хабарлады. Ведомство түсіндіруінше, белгілі бір тізбеде көрсетілген баптар бойынша сыйақы төлеуге тыйым салынған. Министрлік мемлекеттік қызметкерлерге қандай қаражат көздерінен сыйақы берілмейтінін түсіндірді.

Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2001 жылдың 29 тамызындағы №1127 қаулысына сәйкес, мемлекеттік қызметшілерге сыйақы төлеу бюджет қаражатын үнемдеу есебінен ғана жүзеге асырылады.

Қаражат қаулы ережелерінде көрсетілген нақты шығыс тізбесі бойынша ғана беріледі. Онда да бұл шығыс түрлерінен ақша үнемделген жағдайда ғана сыйақы қарастырылады. Мәселен, іссапарларға, коммуналды және көлік қызметтеріне, байланыс қызметтеріне, үй-жайларды жалға алуға және т.б. шығыстарға жоспарланған қаражаттан ақша үнемделсе, мекемеде жақсы жұмыс нәтижелерін көрсеткен қызметкерге сыйақы төлену...

АҚШ-тың Пенсильвания аймағының соты миллиардер Илон Масктың сайлаушылар арасында лотерея ойнатуына тыйым салмады. Шешім өзіндік символикаға ие болып отыр. Себебі үкім 4 қараша шықса, лотерея 5 қарашада аяқталады.

Сот Масктың сайлау қарсаңында «күмәнді» штаттардың сайлаушылары арасында 1 млн доллар лотерея ойнатуына тыйым салмады. Жалпы юрисдикция сотының судьясы Анджело Фольеттаны Масктың адвокаттары жеңімпаздардың арнайы таңдалып отыратынына сендірді. Яғни ешбір кездейсоқ адам лотерея ұтып кете алмайды.

«1 млн доллар алушылар кездейсоқ таңдалмайды. Біз бүгін және ертең кім жеңімпаз болатынын білеміз», – деді миллиардердің адвокаты Крис Гобер.

Лотереяны ойнатып жатқан Маскқа тиесілі America PAC компаниясы жеңімпаздардың көзқарасы компания көзқарасымен...

4 қарашада АҚШ-та Нэшвилл маңындағы энергетикалық нысанды жою үшін нео-нацистік шабуыл жасауға тырысты деген күдікпен 24 жастағы Теннесси тұрғыны ұсталды.

Елдің Әділет министрлігінің ақпаратына сүйенсек, Скайлер Филиппи шабуылдың «жүйені қалай дүр сілкіндіруі» мүмкін екендігі туралы зерттеулер жүргізгеннен кейін жарылғыш заттармен толтырылған дронды пайдаланып, Нэшвиллдің электр желісіне шабуыл жасауды жоспарлаған. Өзінің жоспары туралы АҚШ-тың Федералды тергеу бюросына (FBI) хабарлаған.

FBI маусым айында ақпарат келіп түскеннен кейін Филиппиге қатысты тергеу бастаған. Тергеу барысында Колумбия мен Теннесси маңында болған жаппай атыстың бейнежазбасын тапқан. Прокурор ақпаратынша, бейнежазбада күдікті Филиппи дронды сынақтан өткізіп жатқан.

Айыптаушылар Филиппи елдің энергетикалық секторына террористік шабуыл жасап, азаматтық соғысқа...

Сауд Арабиясының Эр-Рияд қаласында 2024 жылғы WTA маусымдық финалдық турнирі өтіп жатыр, оған маусымдағы ең мықты сегіз теннисші қатысып отыр. Қазақстанның бірінші ракеткасы Елена Рыбакина топтық кезеңдегі екінші кездесуінде Қытай өкілі Чжэн Циньвэньге қарсы өнер көрсетіп, жеңіліске ұшырады. Бұл туралы теннис федерациясы хабарлады.

Матч нәтижесі 6:7 (4:7), 6:3, 1:6 болып аяқталды. Екі сағат 24 минутқа созылған кездесуде Рыбакина сегіз эйс жасап, бір қос қателік жіберді және алты брейк-пойнттың үшеуін пайдаланды. Чжэн Циньвэнь алты эйс жасап, бес қос қателік жіберді, сондай-ақ 13 брейк-пойнттың төртеуін орындап үлгерді.

Енді соңғы ойында Елена Рыбакина әлемнің бірінші ракеткасы Арина Соболенкомен кездеседі, ал Чжэн Жасмин...

Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев Францияға ресми сапарының қарсаңында Le Figaro басылымына мақала жариялады. Мұнда Қазақстан дипломатиясы, Франциямен қарым-қатынасынан бөлек, екі елдің қандай салаларда ынтымақтастық орнатуға мүдделі екенін атап өткен.

«Президент Эммануель Макронның өткен жылдың қараша айында Астанаға сапары барысында біздің елдеріміз сирек жер металдары, жаңартылатын энергия көздері және азаматтық атом энергетикасы саласындағы өзара іс-қимылды дамытуға өзара қызығушылық танытты, бұл біздің стратегиялық әріптестігімізді кеңейту үшін жаңа перспективалар ашады», – делінген мақалада.

Тоқаев Қазақстанда өткен АЭС салуға қатысты референдумдағы оң шешім болашақта екі елдің ынтымақтастығына берік негіз қалайтынын жазып, станцияның энергетикалық қауіпсіздіктінығайтуға әсер ететінін атап өткен.

Мақалада президент Қазақстанның табиғи...

Францияның экономикасы әлемдегі ең ірі экономикалардың бірі болып саналады және ол Еуропалық Одақ пен жаһандық экономикаға маңызды ықпал етеді. Францияның экономикасы ЖІӨ (Жалпы ішкі өнім) көлемі бойынша әлемдегі алғашқы он елдің қатарына кіреді және Еуропалық Одақ ішінде Германиядан кейінгі екінші ірі экономика болып табылады  Францияның экономикалық моделі әртүрлі секторларды қамтиды, оның ішінде өнеркәсіп, ауыл шаруашылығы, қызмет көрсету салалары, сонымен қатар ғылым мен инновацияға ерекше көңіл бөлінеді. Париж қаласы Еуропадағы маңызды қаржы және сауда орталықтарының бірі ретінде әлемдік экономикада айтарлықтай рөл атқарады.

Қазақстан мен Франция арасындағы сауда және экономикалық ынтымақтастық екі ел үшін де маңызды орын алады. Қазақстан Францияға мұнай, уран...

Атырау мұнай өңдеу зауытында бірқатар қондырғыны жөндеу жұмысы аяқталды. Зауытта еңбек режимі толық іске қосылды.

АМӨЗ бір тәулікте 14 380 тонна мұнай өңдейді. Қараша айы басталғалы 44 мыңға жуық тонна мұнайды өңдеп үлгерген.

«Мұнай өнімдерін жөнелту жұмыстары Энергетика министрлігімен бекітілген жоспарға сәйкес жүргізілуде. Ай басынан бері автобензиндер 8 300 тонна, оның ішінде АИ-95 маркалы автобензин 2 852 тонна, ДТ-З маркалы қысқы дизель отыны – 5 622 тонна, сұйытылған газ – 2 873 тонна көлемінде жөнелтілді. Мұнай өнімдерін жөнелту процесі кедергісіз жүргізілуде, зауыт штаттық режимде жұмыс істеп тұр», – деп хабарлады кәсіпорынның баспасөз қызметі.

Зауыт тәулігіне 4930 тонна бензин...

Өнеркәсіпке арналған роботтар шығаратын қазақстандық Texol индонезиялық PT Ahli Teknik Nusantara компаниясына жабдық жеткізе бастайды, деп жазды «Интерфакс Қазақстан».

Индонезиялық компания Texol компаниясынан мұнай цистерналарын тазалауға және мұнай қалдығын өңдеуге арналған роботтарды сатып алады. Тараптар Қазақстандағы Индонезия елшілігінде келісімге қол қойды.

PT Ahli Teknik Nusantara бас директоры Нови Сумоланга: «Индонезиялық нысандарға Texol резервуарларын тазалау роботтық технологиясын енгізу мүмкіндігі нарықта бәсекеге қабілетті бағалар мен жоғары тиімділікті тудырады», – деді.

Texol Атыраудағы зауытта роботтар шығарады. Олар мұнай қалдықтарының көлемін азайтуға және мұнай өнімін 90% дейін өңдеуге мүмкіндік береді.

Роботтарды «ТексолКазСервис» компаниясы жасап жатыр. Egov.kz мәліметі бойынша құрылтайшылары Ғабдулхәкім Жәшібеков пен Шота Абхазава...

Франкфурт қаласының бас прокуратурасы ақшаны жылыстатты деген күдікке ілінген ресейлік олигарх Әлішер Усмановқа қатысты тергеу ісін тоқтатты, деп жазды DW басылымы. Дүйсенбі, 4 қарашада Ресейлік 71 жастағы кәсіпкерге қатысты алдын ала тергеу ісі 2024 жылдың 11 қазанын аяқталғаны хабарлады. Айыпталушы алым төлеуге келіскен.

Усманов енді 1,5 миллион еуро сомасын бірнеше коммерциялық емес ұйымға аударуы керек. Оған қоса, ол Германия мемлекетінің қазынасына 2,5 миллион еуро аударуға міндеттелді. «Бұл шарт орындалса, тергеу біржола тоқтатылады», – деді прокуратура.

Құзырлы орган Усмановтың бұл іс-әрекетіне көп уақыт өткенін және Германияға ешқандай шығын келтірмегенін ескерген.

Өз кезегінде кәсіпкердің адвокаттары прокуратура «Усмановқа тағылған айып бойынша нақты дерек...

Астанада еңбек қауіпсіздігі шарттарын ескермеген құрылыс компаниясының басшысы сотталды. Осының салдарынан екі адам көз жұмған. Елордадағы қылмыстық істер жөніндегі ауданаралық сот үкім жариялады.

Қаладағы ғимарат қоймасын бұзу жұмыстары жүргізілген. Сол кезде шатыр опырылып, екі кісі көз жұмды. Құрылыс компаниясының басшысы жұмыс істеген кісілермен шарт жасаспаған. Бригада жұмысын қадағаламаған.

Сот отырысында айыпкер өз кінәсін мойындады. Жәбірленушілердің өкілдері оны соттамауды сұраған.

«Сот М.-ны ҚК 277-бабының 3-бөлігімен кінәлі деп танып, 3 жыл мерзімге биіктікте құрылыс-монтаждау жұмыстары саласында басшылық лауазымдарды атқару құқығынан айыра отырып, 3 жыл 6 айға бас бостандығынан айыру түріндегі жаза тағайындады», – деп хабарлады ауданаралық соттың баспасөз қызметі.

Үкім заңды күшіне...

Кәсіпкерлерге қамқор болғаны үшін пара алған шенеуніктер сотталды. Төтенше жағдай саласында қызмет атқаратын лауазымды тұлғалар 40 млн теңгеге жуық пара алған.

«ҚР Төтенше жағдайлар министрлігінің Өртке қарсы қызмет комитетінің төрағасы Н. Дербисов пен Шымкент қаласы төтенше жағдайлар департаментінің бастығы М. Жақсыбаев бес жылға, Жетісу облысы төтенше жағдайлар департаментінің бастығы Б. Ізбасаров тоғыз жылға бас бостандығынан айырылды», – деп хабарлады сыбайлас жемқорлық қарсы қызмет.

 Ізбасаров өз өкілеттігін асыр пайдаланған. Соның себебінен департамент бастығы 1,7 млн теңге ақшаны қалтасына басқан.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі Ақмола Гарнизоны әскери соты үкім шығарғанын мәлімдеді. Төтеншеліктердің мемлекеттік қызметте жұмыс істеуіне...

Жыл басында алтын кенішінде апат болған «Майқайыңалтын» компаниясы енді мониторинг жүргізілетін ірі салық төлеушілердің қатарына кіреді. Қаржы министрлігі мониторинг жүргізілетін ірі салық төлеушілердің тізбесін жаңартпақ.

Қаржыминнің бұйрығы Ашық НҚА порталында жарияланған. 2022 жылғы тізімге 354 ірі компания енсе, енді олардың қатарына «Майқайыңалтын» АҚ қосылып, 355-ке жетпек. Қаржы министрлігі 2025-2026 жылдары осы тізімге енген компаниялардың төлеген салығын ерекше бақылауда ұстайды.

Министр Мәди Такиевтің қолы қойылған құжат 15 қарашаға дейін ашық талқыда болады.

«Бұйрық жобасын қабылдаудың мақсаты – «Ірі салық төлеушілер мониторингіне жататын салық төлеушілердің тізбесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Қаржы...

Қазанда қызмет көрсету секторында іскерлік белсенділік индексі 50,6-ға дейін баяулады. Бұл туралы Ұлттық банк Ақша-кредит саясаты департаментінің директоры Рүстем Оразалиннің түсіндірмесінде жазылған.  

Жалпы қазанда іскерлік белсенділік көрсеткіші баяулай түсті. Бірақ көрсеткіш 50,9-ды құрап, тоғызыншы ай қатарынан оң аймақта қалды.

Қызмет көрсетуден басқа барлық секторда динамиканың жақсарғаны байқалды. Мәселен, өндірісте индекс – 52,8-ге (қыркүйектегі 52,3-тен), құрылыста – 52,0-ге (қыркүйекте – 50,4) дейін өсті. Ал тау-кен өнеркәсібінде де индекс теріс аймақта қалса да, көрсеткіш 49,4-ке (қыркүйекте – 48,9) дейін көтерілді.

Бірақ 2024 жылғы қазанда бизнес-ахуал индексі төмендеген. Кәсіп жүргізудің қазіргі және болашақ шарттарын бағалау динамикасы нашарлағанымен, бағалар оң аймақта қалды. Бизнес-цикл «сағатының» индикаторы да өсу аймағында қалыптасты.

Кәсіпорындардың бағалауы бойынша...

Қырғызстанның кейбір өңірлерінде әр төртінші бала үшін мемлекет – 100 мың сом (569 мың теңге), бесінші балаға – 600 мың (3 млн 414 мың теңге), жетінші балаға миллион сом (5 млн 690 мың теңге) төлемек. Бұл туралы Қырғызстанның ұлттық қауіпсіздік мемлекеттік комитетінің төрағасы Қамшыбек Ташиев мәлімдеді.

Ол қырғыз билігінің биік таулы аумақтардың тұрғындары үшін жөргекпұл енгізу туралы жоспарын бөлісті.

«Сегізінші және тоғызыншы балаға 1,5 млн сом жөргекпұл болады. Оныншы балаға 2 млн сом алады. Біз неге мұндай қадамға барып отырмыз? Осыған мәжбүр болып жатырмыз. Нарын облысы толықтай биік таулы аймаққа жатады. Демек, Нарын облысының халқы жақын...

Қазан айында Қазақстанда инфляция 8,5%-ға дейін үдеді. Оның себебі азық-түлік емес тауарлар бағасының айтарлықтай өсуі мен ақылы қызмет көрсету саласындағы бағаның қымбаттауымен байланысты.

Отандық көлік нарығында ерекше жағдай байқалады. «Талдау» аналитикалық жүйесінің мәліметтері бойынша, қазан айында Қазақстанда құрастырылған жаңа жеңіл көліктердің бағасы 35,5%-ға өсті. Бұл былтырғы осы кезеңмен салыстырғандағы жылдық көрсеткіш. Ал айлық динамика 3,5%-ды құрады.

Бұл өсім жалпы автомобиль нарығында емес, өткен айда сатылған автокөліктерге қатысты екенін ескеру керек.

Ұлттық статистика бюросы мәліметінше, тұтыну бағасының индексі ескерілген. Ол қалай есептелді? Тұтыну бағасының индексі – диллерлік орталықтарда төленген авто құнына салықтарды қосқандағы нәтижесі. Бірақ мұндай көлікті жеткізгендегі қосымша төлемдер...

Абай облысының әкімі Нұрлан Ұранхаев Алакөлде кәріз инфрақұрылымының жүргізілмеу себебін атады. Айтуынша, жағалауда бизнеспен айналысып отырған өңір халқы жергілікті бюджетке лайықты көлемде салық төлемейді. Әкім аймақтағы кәсіп иелері салық төлесе, бюджетке түскен әрбір 1 тиынды жағалауға 3 тиын етіп қайтарып беруге уәде берді.

Орталық коммуникациялар қызметінде өткен брифингте журналистер Алакөлді туристік аймақ ретінде дамыту мүмкіндігі жоғары екенін, алайда кәріз инфрақұрылымы дұрыс дамымағандықтан, өңірдегі санитариялық жағдай көңіл көншітпейтінін айтты. Осы орайда БАҚ өкілдері әкімнен көл жағалауындағы дәретхана мәселесі қашан шешілетінін сұрады.

Ұранхаев бұл мәселені шешу үшін әкімдіктің тиісті шаралар атқарып жатқанын, ағынды суларды тазарту қондырғыларын орнату үшін жобалық-сметалы...

«Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясы 1980 жылдары шығарылған ескі локомотивтерін француздардың электровозымен алмастырмақ. Бұл локомотивтерді сатып алуға француз банкі қарыз береді. ҚТЖ мен француздың Société Générale банкі осы мақсатта келісімге келген.

«ҚТЖ және Société Générale француз банкі Париждегі Қазақстан-француздық Іскерлік кеңесінде Alstom электровоздарын сатып алуды қаржыландырудың негізгі шарттары туралы келісім жасасты», – делінген.

Француз банкінің төмен пайызбен беретін кредитіне ҚТЖ 117 Alstom локомотивін сатып алады. Кепілгер Францияның қаржы министрлігінің BPI France экспорттық-кредиттік агенттігі болмақ.

Локомотивтер 2028 жылға дейін ҚТЖ-ға жеткізіледі деп жоспарланған.»Қазақстан темір жолы», «Электровоз құрастыру зауыты» ЖШС және ALSTOM 2028 жылға...

Астанада жеңіл рельсті көлік (LRT) желісінде пойыз операторларын (машинист) оқыту бойынша алдын ала қабылдау басталды. «City Transportation Systems» компаниясы құрылысы 13 жылдан бері жүргізіліп келе жатқан LRT-да пойыз машинисі болғысы келетіндер Қытайда тегін оқытпақшы.

«City Transportation Systems» ЖШС мәліметінше, LRT құрамдары толығымен автоматтандырылған және ол пилотсыз жүреді. Ал операторлар LRT пойыз операторлары жолаушылардың қауіпсіздігін және пойыздың техникалық жағдайын бақылайды.

LRT пойыз операторларының негізгі міндеттері:  

«Оқу аяқталған со...

Солтүстік Кореяда соғысқа араласқаны үшін Ресейден жылына 200 млн доллар, 700 мың тонна күріш, ғарыш технологиясын алмақ.

Бұл туралы барлау мәліметтеріне сүйене отырып, The Korea Herald атты оңтүстіккореялық басылым жазды. Ресей ай сайын солтүстіккореялық контингентке 20 миллион доллар жұмсайды. Әскерилерді айтпағанда, Ресейге КХДР-ден төрт мың жұмысшы келеді. Оларға айына 800 доллар айлық төлейді.

Солтүстік Кореяның жанжалға араласқаны үшін Ресей ғарыштық технология жіберуді көздеп отыр. Сондай-ақ, Корей түбегіндегі жағдай ушықса, әскери көмек беруге кепілдік берген.

Сонымен қатар, Мәскеу күріш жеткізуді арттыруды жоспарлап отыр. Пхеньян бұрын Ресейден жылына 50-100 мың тонна бидай алса, енді оның көлемін 600–700 мың тоннаға дейін ұлғайтпақ.

Соңғы жылдары көліктің жаңасын да, ескісін де автосалоннан да, алыпсатарлардан да алуға болады. Осыдан 3-4 жыл бұрын ғана автосалондар немесе ресми дилерлер тек қана жаңа, алыпсатарлар қолданыста болған көліктерді сататын. Алайда Covid-тен кейін нарықта өзгеріс болды. Автосалондар, дилерлер ескі көлікті сатып алып, сата бастады, Trade-in қызметі дамыды. Ал алыпсатарлар Дубайдан, Қытайдан, Кореядан көлікті көбірек әкеле бастады. Осылайша «сұр дилерлер» де көбейді. Қазір көлік алғысы келгендер көлікті қайдан алған дұрыс деген сұрақ мазалайды. Kursiv тілшісі бұл сұрақты саралап, артықшылығы мен кемшілігін сараптап көрді.

Дилердің ең басты артықшылығы неде?

Бұл ретте басты басымдық – көлікке ресми кепілдік беріледі. Егер ол ресми...

2027 жылы Қазақстанда бокстан әлем чемпионаты өтуі мүмкін, бұл туралы АҚШ-тың Колорадо-Спрингс қаласында өткен World Boxing халықаралық бокс федерациясының конгресінде айтылды.

Конгресс барысында, Қазақстанның бокс федерациясы Лос-Анджелестегі Олимпиада ойындарына іріктеу турнирі ретінде 2027 жылғы бокс бойынша әлем чемпионатын өткізуге өтінім берді. Әлемдік ұйымның шешімі жақын арада белгілі болады.

Айта кетейік, Қазақстанның бокс федерациясы ресми түрде World Boxing-тің толыққанды мүшесі атанды. Бүгінде World Boxing (WB) ұйымына 55 ел кіріп отыр.

Сондай-ақ, World Boxing Олимпиадалық комиссиясының төрағасы Геннадий Головкин Конгресс қатысушыларын алдында сөз алып, U19 жасөспірімдер арасындағы алғашқы әлем чемпионатын және Конгресті ұйымдастырғаны үшін US Boxing ұйымына алғыс білдірді.

Өз...

Қазақстан миноритар акционерлер қауымдастығы (QAMS) ел азаматтары бағалы қағаздар саудасынан алатын кірісінің салық салынатын шегін енгізуді ұсынады. Бұған дейін Ұлттық экономика министрлігі акциялар саудасы мен дивидендке салық салу бастамасын көтерген болатын.

Жеке инвесторлар қауымдастығы бағалы қағаз өсімі мен одан түсетін жылдық табыс 100 мың АЕК-тен асса ғана, салық салған жөн деп тұжырымдайды. Биыл 100 мың АЕК 267,2 млн теңгені құрайды.

Яғни, инвестор бағалы қағаздарының қымбаттауы мен дивидендтерінен жылына 267 млн теңгеден аса пайда көрсе – салық төлейді. Ал бұндай пайда көрмесе, салықтан босатылуы тиіс.

Қауымдастық өкілдері бұл бастамалары Қазақстан қор нарығын дамытып, оның халықаралық деңгейдегі инвестициялы...

Шығыс Қазақстан өңірінде бәрі ерте. Таң да ерте атады, кеш те ерте батады. Осыған орай, журналистер Абай облысының әкімі Нұрлан Ұранхаев қатысқан Орталық коммуникациялар қызметінің брифингінде уақыт белдеуін қалпына келтіру мәселесін қозғады.

«Өңірде түстен кейінгі сағат 4-те кеш қарая бастайды. Бұл өте ыңғайсыз. Халық уақыт белдеуі ауысқанына қатысты қарсылығын білдіріп келеді. Осы тұрғыдан алғанда сіз неге өңір басшысы ретінде, тұрғындарға қолдау көрсетпедіңіз? Қазір қараңғы тез бататындықтан, бұл мектептен қайтатын екінші ауысым оқушылары үшін қауіпті. Өңір басшысы ретінде осы мәселені қалай шешу керек деп ойлайсыз»- деп сұрады журналист.

Алайда өңір басшысы күндізгі 4-те...