Жаңалықтар

Сот Шәкен Айманов атындағы «Қазақфильм» ұлттық киностудиясының бұрынғы вице-президенті Серік Жұбандықовты «Көшпенділер» фильмін түсіру кезінде қаржы жымқырғаны үшін шартты түрде 5 жылға бас бостандығынан айырды.

«Алматы қаласының Бостандық аудандық соты Шәкен Айманов атындағы «Қазақфильм» ұлттық киностудиясы» АҚ бұрынғы вице-президенті С.С. Жұбандықовқа қатысты үкім шығарды», – делінген Сыбайлас жемқорлықпен күрес агенттігі хабарламасында. 

Жұбандықов Алматы облысы Іле өзені жағалауындағы «Көшпенділер» киножобасы аясында нарықтық құнынан 44 есе төмен бағамен салынған «Түркістан қаласы» Бутафор бекінісін заңсыз іске асырып, мемлекетке залал келтіре отыра жымқырған деген күдікке ілінген.

«Сот үкімімен Жұбандықовқа шартты түрде 5 жыл мерзімге...

Freedom Finance Global компаниясы елдегі азаматтардың жинақ мақсаттарын анықтау мақсатында бастамашылық жасаған зерттеу нәтижелеріне сәйкес, қазақстандықтардың үштен екісінен астамы (70,5%) жеке қаржыларының есебін жүргізеді, олардың басым бөлігі – кейде (36,2%) жүргізіп отырады, сауалнамаға қатысқандардың үштен бірінен сәл астамы (34,3%) қаржысын тұрақты түрде бақылап отырады. Сауалнамаға әрбір төртінші қатысушы (25,1%) өз шығындарын бақыламайды.

Бір қызығы, жеке шығындарының есебін үнемі жүргізіп отыратын респонденттердің арасында көбіне 25-34 жас аралығындағы жастар болып шықты және сауалнамаға қатысқандардың ең жас тобы 55 жастан асқандар (тиісінше 39,2% және 37%).

Егер шығындарды есепке алу кіріс деңгейіне тікелей байланысты деп есептесек, онда осы екі санатта респонденттер ақша ағындарын мұқият...

Қарағанды облысы Шахтинск қалалық сотында бейсенбі күні Ленин шахтасының жауапты қызметкерлеріне қатысты сот үкімі шықты. Сот 5 адамның қазасына әкелген 2022 жылдың қарашасында шахтада болған жарылысқа 4 қызметкерді жауапты деп таныды. Бұл жайлы Шахтинск қалалық сотының баспасөз қызметі хабарлады.

«Сотқа дейінгі тергеу органымен Л., А., Б., З. абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соқтырған тау-кен жұмыстарын жүргізу кезінде қауіпсіздік ережелерін бұзғаны үшін айыпталды»,- делінген баспасөз хабарламасында.

Баспасөз қызметінің хабарлауынша, оқиға болған күні дренажды және дренажды ұңғымаларды бұрғылау жұмыстарын жүргізу кезінде, тау жыныстарының бремсберг өндірісінен газ бен шаңның көп мөлшерде...

Қысқа мерзімді «Шенген» визасының құны 11 маусымнан бастап көтеріледі. Еурокомиссия баға қымбаттауына қарамастан, «Шенген» қол жетімді визалардың бірі болып қала беретінін айтады.

Euronews ақпаратына сүйенсек, «Шенген» визасының құны осы жылдың маусым айында өседі. Виза 12% қымбаттайды. Тіркеу ақысы ересектер үшін 80-ден 90 еуроға дейін және балалар үшін 40-тан 45 еуроға дейін өседі. Комиссия қымбатшылыққа Еуроодаққа мүше елдердегі инфляция кінәлі деп мәлімдеді. Ресми Брюссель төлемдер басқа елдерге виза құнымен салыстырғанда әлі де «салыстырмалы түрде төмен» екенін түсіндірді. Мысалы, Ұлыбританияға виза 134 еуро, АҚШ-та шамамен 185 еуро және Австралияда 117 еуро тұрады.

«Шенген» аймағының елдеріне Ирландия мен Кипрден басқа Еуроодаққа мүше...

АҚШ Грузияда «шетелдік агенттер» туралы заңды қабылдауға себеп болған ондаған шенеунікке қарсы санкция жариялады.

DW ақпаратына сүйенсек, АҚШ-тың санкциялар тізіміне заңды қабылдауға үгіттеген «Грузин арманы» партиясының басқарушы мүшелері, заңды қабылдаған депутаттар мен заңға наразылық акциясында халыққа күш қолдануға жауапты болған қауіпсіздік қызметкерлері де бар. 

6 маусымда қабылданған тізімге байланысты АҚШ мемлекеттік департаменті мұны алғашқы қадам екенін, алдағы уақытта өзге шенеуніктерге де қарсы санкциялар болатынын айтты.

Санкциялар жариялаған ведомство өкілі Мэттью Миллер нақты адамдардың атын атаған жоқ. Алайда демократияға қарсы іс-шаралар мен адам құқықтарының бұзылғаны «ондаған» адам жауапқа тартылатынын атап өтті.

«Заңның қабылдануы мен наразылықтың күшпен...

Қадағалау органы Алматы метросындағы заң бұзушылықты анықтады. Бас көлік прокуратурасының талдауы бойынша бюджет қаражаты тиімсіз жұмсалған.  

«Метрополитен» КМК қызметкерлері локомотивтерге арналған бастапқы резеңке серіппелерді 137 миллион теңгеге, яғни қымбатқа сатып алған.

Бұл тұжырымды «Метрополитеннің» аудиторлық есебі де растады. Осыған байланысты Алматы қаласы бойынша сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет сотқа дейінгі тергеп-тексеру жүргізіп жатыр.

«Қылмыстық процестік кодекстің 201-бабына сәйкес тергеу мүддесі үшін басқа ақпарат таратуға жатпайды», – делінген хабарламада.

Көлік прокуратурасы «Қазавтожол» филиалының жұмысынан олқылықтарды анықтады. Тексеріс нәтижесінде 605 кәсіпкердің 3,5 млн теңгесі негізсіз алынғаны белгілі болған.

Бас көлік прокуратурасы 2023 жылы 53 млрд...

Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі утиль алым мәселелері бойынша петицияны қарау жөніндегі жұмыс тобының бірінші отырысы шегерілгенін мәлімдеді.

Министрліктің баспасөз қызметі петицияға бастама көтерген азаматтар талапты орындамады деген уәж айтқан. Ереже бойынша мекеме ғимаратында келушілер ұялы телефондарын кіре берісте қалдыруы керек. Алайда өтініштің бастамашысы С. Боқаев және оның өкілдері регламент талаптарын орындаудан және жұмыс тобының отырысына қатысудан бас тартты.

«Осыған байланысты ҚР Өнеркәсіп және құрылыс министрлігіне байланысты емес себептер кесірінен отырысты өткізуді тоқтатуға тура келді. Отырысқа қатысу үшін Парламент депутаттары, өнеркәсіп вице-министрлері, басқа да мемлекеттік органдардың өкілдері жиналды. Өңірлерден қоғам белсенділері келді. Алайда, біз жоспарланған іс-шараны тоқтатуға...

Қазақстан 2024 жылдың бірінші тоқсанында бизнеске берілген несиелер көлемінің өсімі бойынша Еуразиялық экономикалық одақ (ЕАЭО) елдері арасында екінші орынды иеленді. Өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда теңгедегі көрсеткіш 29 пайызды құрады. Бұл туралы ЕАЭО Telegram-каналында ақпарат жарияланды.

Заңды тұлғаларға берілген несиелер көлемінің өсімі бойынша 30% көрсеткішпен Беларусь бірінші орында. Қырғызстан үшінші орынға жайғасты (25%).

Ресейде несие көлемінің өсімі – 22%. Ал Арменияда бар болғаны 5-ақ пайыз. Қырғызстанда шетел валютасындағы несиелендіру көлемінің 2,3 есеге айтарлықтай өскені байқалды. Бұл ретте несие беру Арменияда 12%-ға төмендеді.

2024 жылғы маусым айының басында Армения мен Қазақстанда базалық мөлшерлеменің екі елде де 0,25 пайыздық тармаққа (п.т...

Мәжіліс депутаты Абзал Құспан Шығыс Қазақстан облысының бұрынғы әкімі Даниал Ахметовтің кезінде Еуропалық банктен қарыз алған компанияларды тексеруді сұрап, құқық қорғау органдарына хат жазатынын айтты.

Депутаттың сөзінше, оған республиканың әртүрлі өңірлерінен арыз-шағымдар келіп түседі. Солардың бірінде ШҚО экс-әкімі Даниал Ахметовке қатысты шағым болған.

«Даниал Ахметов әкім боп тұрған кезде Өскемен және Семей қаласы көшелерін жарықтандыруға деп ЕБРР (Еуропалық қайта құру және даму банкі) арқылы 3,6 млрд, оған қосымша бюджет тарапынан 1,2 млрд, барлығы 4, 8 млрд бөлінген екен. Бұл жобаны ДА тарапынан жеке лобби жасалғанына дәлел ретінде, оның әкім боп тұрғанда ЕБРР-дың Лондондағы офисіне келіссөз жүргізуге өзі барғанын айтады...

Қазақстандық Citix компаниясының Al Hajiry холдинг бөлімшесі MEMA және Oman Oil Marketing компаниясымен Оман, Танзания және Сауд Арабиясындағы жанармай құю станциялары желісін жаңарту жобасын жүзеге асыру үшін үшжақты келісімге қол қойды.

Серіктестік келісіміне сәйкес, Citix аймақтың қажеттіліктеріне арнайы бейімделген 300 шақты интеллектуалды смарт тақталарды (Smart Pillars) ұсынады. Бұл құрылғылар, барлық Citix өнімдеріндегі сияқты LED-дисплейлер ғана емес: олар ақылды виджеттер жүйесі арқылы жан-жақты дереккөздерден алынған ақпаратпен қамтамасыз ету үшін ашық желі деректерімен біріктірілген.

Жылдық кірісі 400 миллион доллардан асатын омандық Al Hajiry холдингі экономиканың әртүрлі салаларында, мысалы, даму, мұнай-газ өнеркәсібі, сыртқы жарнама және т.б. ұсынылады. Oil Marketing компаниясының (OOMCO, жылдық табысы 2 миллиард...

Бірыңғай уақыт белдеуіне көшкеннен кейін Қазақстанда электр энергиясын тұтыну 1-2%-ға өсті, деп хабарлады ҚР Энергетика вице-министрі Сұңғат Есімханов. Оның айтуынша, мұндай алдын ала мәліметтерді «KEGOC» электр желілері компаниясы ұсынған.

«Министрлік өлшей алмайды. Тасымалдау алдында жүйелік оператор тексерілді (уақыт – редактордың ескертпесі). Олардың мәліметі бойынша, тұтыну және шарықтау кезеңінде шамамен диапазон 1-2%-ға өзгерді. Олар дәлірек сандарды береді. Біздегі мәлімет бойынша, сағат ауысуына байланысты тұтыну өсті деген сөз жоқ», – деді Есімханов Сенаттың жалпы отырысында.

Ол кешкі уақытта тапшы болғанына қарамастан, жалпы ел электр қуатымен қамтамасыз етілгенін атап өтті. Сонымен бірге, оның айтуынша, министрлікке энергия тұтыну...

Lululemon Athletica Қытай нарығында кең таралуды көздейді / Фото: shutterstock

Канадалық спорттық киім мен аксессуарлар өндіруші Lululemon Athletica-ның бағасы Нью-Йорктегі постмаркетте шамамен 10%-ға өсті. Бұған дейін жыл басынан бері қағаздарының құны  40%-ға төмендеген компания бірінші тоқсанда нарықтағы кірісі жөнінен жұрт күткеннен әлдеқайда жақсы нәтиже көрсетті. Осыған орай жылдық болжам да жақсара түсті.

Толығырақ

Lululemon-нің бірінші тоқсандағы пайдасы нарық күткен шамадан асып, оның ағымдағы қаржы жылындағы кірісіне қатысты болжам да көтерілді. Соның арқасында кеңейтілген саудада компанияның баға белгіленімі 9,7%-ға өсті. Бағаның өсу шыңы 13%-ға жетті деп жазады Bloomberg.

Спорт тауарларын өндірушінің пайдасы 28 сәуірде аяқталған қаржылық тоқсанда бір акция...

Бұған дейін The Fanvue World AI Creator Awards (Әлемдік ЖИ креатолар марапаты) ЖИ арқылы жасалған арулар қатысатын алғашқы әлемдік сұлулық байқауын ұйымдастырып жатқанын хабарлаған едік. Естеріңізде болса, байқау жеңімпаздарын марапаттауға 20 000 АҚШ доллары бөлінген. Додаға «өтірік модельдер» жасап ұсынғандар қарасы көп болыпты. Ұйымдастырушылар үздік 10 ЖИ модельді таңдап, финалистер тізімін жариялады. 

Ұйымдастырушылар байқауға қатысты сын да, байқауға қызығушылық та көп болғанын айтады. Бірі бұл креаторлар болашағына нұқсан келтіреді деп дабыл қақса, екіншілері ЖИ көмегімен «модель» дайындап, байқауға қатысуға өтініш жіберген. Алайда көп «модельдің» биографиясы шаблоннан шықпаған, стандарт болыпты. 

Дегенмен, The Fanvue World AI Creator Awards 10 қатысушыдан тұратын қысқа тізімд...

Қазақстанда атом электр станциясын салу бойынша жалпыхалықтық референдум 2024 жылдың күзінде өтуі мүмкін. Бұл туралы Энергетика вице-министрі Сұңғат Есімханов Сенат кулуарында айтты.

Ол қазір ел аймақтарында түсіндіру жұмыстары жүргізіліп жатқанын атап өтті. Бұл жұмыстар 2024 жылдың күзінде аяқталады.

«Жалпы, сауалнама респонденттердің 55-57%-ы АЭС құрылысын қолдайтынын көрсетті. Бұл жұмысты жалғастыру керек. Халыққа экология, энергетика және қауіпсіздік мәселелері бойынша ақпарат берілді», – деді вице-министр

Еске сала кетсек, 2023 жылы Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан халқына Жолдауында елімізде Атом электр станциясын салу-салмау мәселесі жалпыұлттық референдум арқылы шешіледі деп мәлімдеген.

Атом электр станциясын салуға қатысты алғашқы қоғамдық талқы Алматы облысының Үлкен...

Экологиялық қауіпті аймақтарда тұратын қазақстандықтарға бюджеттен 20% үстемақы қаржы қарастыру қажет. Сенатор Мұрат Қадырбек осындай ұсыныс  білдіріп, Премьер-министр Олжас Бектеновке депутаттық сауал жолдады.  

Оның сөзінше, Кентау қаласы тұрғындары Арал экологиялық дағдарыс жағдайына жақындаған қауіпті аймақ ретінде дабыл қағып отыр. Олар 2016 жылдан бастап Кентау мен оның айналасындағы елді мекендерді төтенше экологиялық жағдай немесе экологиялық апат аймағы деп жариялау мүмкіндігін белсенді түрде талқылап келеді.

Депутаттың келтірген дерекке сүйенсек, қазіргі уақытта Қазақстанның Экологиялық кодексіне сәйкес құрылған, Кентау қаласы мен оған іргелес елді мекендерді экологиялық апат аймағы деп жариялау мүмкіндігін қарастыратын арнайы комиссия жұмыс істеп отыр.

«ҚР...

Жоғарғы сот Қаңтар оқиғасы кезінде қайтыс болған төрт жасар Айкөркемнің өліміне қатысты үкім шығарды. Бүлдіршіннің өлімі үшін ешкім жауапқа тартылмайды.

Қазақстан Жоғарғы соты осы кезге дейінгі апелляциялық соттың шешімінің күшін жойып, әскери қызметкер Арман Жұманды ақтап алды.

Айта кетейік, бастапқы инстанция да Айкөркем Меделханның өліміне күдікті болған Арман Жұманды ақтап алған. Алайда апелляциялық сот ақтап алу үкімінің күшін жойып, әскери қызметкерді 7 жылға бас бостандығынан айыру туралы шешім шығарған.

«Жұманға қатысты қылмыстық іс құпия режимде қаралды.  Кассациялық қарау нәтижелері бойынша осыған дейінгі сот актілерінің күші жойды. Іс келесі сатыдағы апелляциялық сот қарауына жіберілді», – делінген Жоғарғы сот...

Энергетика министрлігі құны 17 трлн теңге болатын инвестициялық жобалар пулын жасақтаған. Бұл жайлы Энергетика министрлігінің баспасөз қызметі хабарлады.

«ҚР Энергетика министрлігі Жалпыұлттық инвестициялық жобалар пулына сәйкес, 17 трлн теңге сомасына 60 жоба әзірледі»,- делінге баспасөз хабарламасында.

Бұл жобалар негізінен жаңа энергоқуаттарды енгізуге, газ өңдеу зауыттарын салуға, отандық мұнай өңдеу зауыттарын кеңейтуге бағытталған. Сонымен бірге жаңартылатын энергия көздері саласындағы жобалар мен мұнай-газ химиясын дамытуға бағытталған жобалардан тұрады.

Жаңа энергоқуаттарды енгізу бойынша оңтүстік өңірлерде орнатылған қуаты шамамен 2,3 ГВт газ генерациялау жобалары жүзеге асырылады. Ал 2024 жылы қуаты 500 МВт болатын Екібастұз ГРЭС-1-дегі бірінші энергия блокты...

Батыс Қазақстан, Маңғыстау, Солтүстік Қазақстан, Түркістан облыстары, Шымкент және Астана қалаларында кезекте тұрғандарға кейіннен жалға беру үшін дайын тұрғын үйлерді сатып алу үшін әкімдіктер облигация шығарады. Осыған қатысты бұйрық Қаржы министрлігінің сайтында жарияланды.

Мемлекеттік бағалы қағаздар – 2024 жылы шығарылады. Бағалы қағаздар мемлекеттік бағдарламаларды іске асыру шеңберінде тұрғын үй құрылысына үлестік қатысу объектілерінде тұрғын үй және пәтерлер салуға бағытталған. Сондай-ақ кәріздік тазарту құрылысжайларын салу мен реконструкциялауды қаржыландыру үшін iшкi нарықта айналысқа жiберу үшiн қарастырылған.

Облигациялар сомасы өңір бойынша әр түрлі. Мәселен:

Халықаралық валюта қоры Қазақстанға қосылған құн салығы мөлшерлемесін (12%) арттырып, салықтық жеңілдіктерден бас тартуды ұсынды.

23-31 мамыр аралығында Қазақстан Халықаралық валюта қорының миссиясын қабылдаған. ХФҚ миссиясы инфляция нысаналы мәнге жақындағанша ақша-несие саясаты қатаң болуы қажет деп тұжырымдайды.

Биыл салық-бюджет саясаты қатаңдату жоспарланғанымен, оған деген сенімді жақсарту үшін маңызды реформалар қажет. Қаржылы жағдайы тұрақсыз банктер мәселесін шешудің сенімді жүйесін құру және макропруденциалдық саясаттың әлеуетін дамыту керек.

«Алдағы уақытта жаңа салық кодексінің енгізілуі шикізаттық емес түсімдерді ұлғайтуға мүмкіндік береді және миссия қосылған құн салығы мөлшерлемесін арттыруды және салық жеңілдіктерін жоюды жеделдетуді ұсынады», – деген ұсыныс айтты...

Еліміздегі сақтандыру компаниялары жазатайым оқиға кезінде шығындардың аз ғана бөлігін өтейді. Осылай деп мәлімдеген Сенатор Андрей Лукин Үкіметке сақтандыру компанияларының қызметіне бақылауды күшейтуді ұсынды.

Депутаттың айтуынша, қазіргі уақытта ең төменгі сақтандыру мөлшері тиісті жылға белгіленген ең төменгі жалақы мөлшерін құрайды. Бұл жұмыс берушілер үшін, әсіресе ауылдық жерде қаржы ауыртпалығын туғызады. Сақтандыру шарттары бұзылған жағдайда елеулі мөлшерде айыппұл салынады.

«Қолданыстағы сақтандыру жүйесі еңбекке қабілетінен 30-дан 100%-ға дейін айырылған жағдайда ғана төлем беруді көздейді. Қалған жағдайда міндетті сақтандыру шарты жасалған және тиісінше орындалған жағдайда да қызметкердің жоғалтқан жалақысы мен денсаулығының бұзылуына байланысты шығындарды өтеу тікелей жұмыс берушіге жүктеледі. Егер қызметкердің қайтыс...

Archer ұшақтарына АҚШ Мемлекеттік реттеушісінің ұшуға жарамды деген сертификаты әлі берілген жоқ Фото: Archer Aviation

Stellantis, Boeing және United Airlines инвестиция салған электр аэротакси өндірушісі Archer Aviation коммерциялық қызметті іске қосу үшін АҚШ федералды авиация әкімшілігінен (FAA) рұқсат алды деп жазады Reuters. Компания акцияларының құны сәрсенбідегі саудада  6%-дан аса қымбаттады.

Толығырақ

Тік ұшып, тік қонатын электр ұшағын (eVTOL) жасайтын Archer Aviation компаниясы коммерциялық қызметін бастау үшін сәрсенбіде FAA тарапынан сертификат алғанын хабарлады. Бұл – АҚШ-тағы электр аэротаксиін жасайтын екінші компания. Ол әуе көлігін коммерциялық мақсатта пайдалануға рұқсат беретін Part 135 құқығына ие болды. Біріншісі – осы рұқсатты...

Үкімет 2024-2026 жылдарға 2 млн шаршы км геологиялық-геофизикалық барлау жұмыстары мен геологиялық зерттеулерге мемлекеттік бюджеттен 13,3 млрд теңге бөледі. Бұл жайлы үкімет басшысы Олжас Бектеновтың депутаттардың сауалына берген жауабында айтылған.

Депутаттар елдің ресурстық базасы жұтаң тартып бара жатқанын, КСРО тұсынан бері Қазақстандағы геологиялық барлау жұмыстары негізінен инвесторлардың мойнына жүктелгенін айтқан болатын.

Бектенов өз жауабында үкіметтің бұл саланы алдағы үш жыл қатарынан қаржыландыруды жоспарлап отырғанын айтқан. Атап айтқанда, бұл салаға 2024 жылы – 8,1 млрд теңге, 2025 жылы – 2,6 млрд теңге, 2026 жылы – 2,6 млрд теңге бөлу жоспарланып отыр. Премьер министр бұдан бөлек 37 млрд теңге тартылатынын...

«Қазақтелеком» акционерлері «Мобайл Телеком-Сервис» акцияларының 100 пайызын сату туралы шешім қабылдады. Бұл туралы Қазақстан қор биржасы жариялаған құжатта жазылған.

«2024 жылғы 31 мамырда «Қазақтелеком» АҚ Директорлар кеңесі «PIH Interconnect Ltd» компаниясымен ірі мәміле жасау арқылы «Мобайл Телеком-Сервис» ЖШС жарғылық капиталындағы 100% үлесті иеліктен шығару туралы шешім қабылдағанын хабарлайды», – деп хабарлады компания.

Акционерлердің басым бөлігі ұялы байланыс операторын сатуға дауыс берді. Аталған мәміледен түскен қаржы қандай мақсатта жұмсалады?

«Қазақтелеком» АҚ-ты дамыту мақсатында «Мобайл Телеком-Сервис» ЖШС сатудан түскен қаражатты (Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес салықтарды шегергеннен кейін) инвестициялық жобаларды іске асыруға, дивидендтер төлеуге пайдалану...

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Астанадағы Ұлттық музейге арнайы барып, отандық және әлемдік бейнелеу өнері туындыларының көрмесімен танысқан. Ақорда ақпаратына сүйенсек, президентке Еуропадан алғаш рет шығарылған Леонардо да Винчидің картинасы көрсетілді.

«Президентке өнертанушы Ольга Батурина қазақстандық талантты қылқалам шеберлерінің туындылары жинақталған «Дала кескіндемесі: рәміздер, бояулар, бейнелер» атты көрмені таныстырды», – делінген Ақорда хабарламасында.

Бұдан бөлек, Қасым-Жомарт Тоқаевқа әйгілі италиялық суретші Леонардо да Винчидің «Әдемі ханшайым» (La bella principessa) картинасының түпнұсқасы көрсетілген.

«Танымал туындының көрмесі Ұлттық музейдің 10 жылдығына орай Италияның «Scripta Maneant» баспасымен бірлесе ұйымдастырылған. Жоғары Ренессанс дәуіріне жататын бұл құнды жәдігер Еуропадан тысқары жерге алғаш рет...