Жаңалықтар

1 сәуірдегі жағдай бойынша елдегі банктердің айналымында 75,8 миллион карточка бар. Ұлттық банк статистикасына сәйкес Қазақстанда дебеттік карточкалардың үлесі 80,9%-ға жетті. Несие карточкаларының көрсеткіші – 16,2%. Ал кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесі 2,9% болды.

Наурыз айында қазақстандық эмитенттер төлем карточкалары бойынша 13,8 трлн теңгеге транзакция (987,0  млн бірлік) жасады.

2023 жылдың 1 сәуіріндегі кезеңмен салыстырғанда, қолма-қол жасалмайтын транзакция саны 7,8%-ға (966,5 млн) өсіп,  оның көлемі (8,3%) 11,8 трлн теңгеге жетті.

Төлем карточкалары арқылы тұтынушылар 2,0 трлн теңге қолма-қол ақша алған. 2023 жылдан бергі кезеңмен салыстырғанда ақша шешу операциясының саны 1,9%-ға артты.

Қазақстан аумағында...

ҚР Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев Астанаға ресми сапармен келген Түрікменстан Министрлер кабинеті төрағасының орынбасары – Сыртқы істер министрі Рашид Мередовті қабылдады.

Тоқаев түрікмен дипломатына ілтипат білдіре отырып, достық, тату көршілік және стратегиялық серіктестік рухында нығайып келе жатқан қазақ-түрікмен қатынастарының қазіргі жай-күйіне оң баға берді.

– Біз Түрікменстанды сенімді стратегиялық серіктес және тарихи тұрғыдан туыс мемлекет ретінде қарастырамыз. Шын мәнінде, соңғы жылдары елдеріміз арасындағы ынтымақтастық қарыштап дамып, соның ішінде экономиканың стратегиялық салалары тың қарқын алды, – деді Президент.

Кездесуде сауда-экономика, энергетика және көлік-логистика салаларындағы ірі жобалардың жүзеге асырылу барысы талқыланды. Сондай-ақ аталған жобаларды толықтай іске...

Қазақстанда темекі өнімдері қымбаттайды. Қаржы министрі осыған байланысты бұйрық жобасын «Ашық НҚА» порталына жариялады. Онда 1 шілдеден бастап темекі бағасын өсіру ұсынылған.

«20 (жиырма) фильтрлі, фильтрсіз сигаретке, папиростарға, сигариллаларға және қыздырылатын темекісі бар бұйымдарға:

Айта кетейік, Президент «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне денсаулық сақтау мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заңға қол қойды. Жаңа заңда жастардың құрамында никотині бар заттарды тұтуына тыйым салу...

Қымбат аяқ киім шығаратын Golden Goose осы аптада алдағы листинг жайлы ресми түрде жариялай алады деп жазды Bloomberg/ Фото: Shutterstock

Италиялық Golden Goose киім және аяқ киім бренді осы аптада-ақ көптен күткен IPO-ны бастап, өз акциясын биржаға шығарғанын ресми түрде жариялай алады деп жазды Bloomberg дереккөздерге сілтеме жасап. Компания шамамен 3 млрд еуроға бағалануы мүмкін. Еуропалық компаниялар биыл нарыққа бірінші шығуында бұрынғыға қарағанда екі есе көп ақша жинады. Bloomberg атап өткендей, Golden Goose IPO-сы басқа премиум санатындағы брендтердің сатылымы туралы әлсіз деректерге көлеңке түсіруі ықтимал.

Толығырақ

Golden Goose осы аптада әлеуетті инвесторлардың оң пікірін алғаннан кейін, Миландағы биржаға акция...

Ұлттық банк статистикасына сәйкес, 2024 жылдың 1 сәуірінде экономика секторы бойынша несие көлемі 35,5 трлн теңгеге жетті. Бұл көрсеткіш бір жылда 21,4%-ға ұлғайды (2023 жылғы 1 сәуірге – 29,3 трлн теңге).

Кредиттердің 46,4%-ы кәсіпкерлерге тиесілі. Оларға берілген несие мөлшері 15,0%-ға өсті. Кәсіпкерлер алған несие көлемі – 16,5  трлн теңге. Қалған несие – 19,1 трлн теңге халыққа берілді. Қарапайым халық рәсімдеген кредит 27,6%-ға дейін көбейді.

Ұлттық валютадағы кредиттер көлемі 21,3%-ға, 32,5 трлн теңгеге дейін ұлғайды. Шетел валютасымен несие алғандарға берілген ресурс 23,5%-ға өсті. 3,0 трлн теңгеге дейін ұлғайды (оның ішінде оларды валюталық қайта бағалау есебінен).

Жалпы кредиттердің 86,1%-ын банктер үлестірген. Биылғы...

Сарапшылар Lakeland арнайы киім өндірушісіне сенеді\Фото: Lakeland

Lakeland Industries акцияларының әділ құны, Simply Wall st сарапшыларының пікірінше, сауда соңғы жабылған кезден 80%-ға артық болуы тиіс. Бір күн бұрын Zacks Lakeland Industries акцияларын «трендтегі» инвесторлар үшін тамаша таңдау деп атады.

Толығырақ

Америкалық арнайы жұмыс киімін өндіруші Lakeland Industries акцияларының әділ құны 31,46 долларды құрайды деп есептейді Simply Wall St сарапшылары. Бұл – компанияның құнды қағаздары 24 мамырда, жұма күні сатылған деңгейден 80%-ға жоғары. Соңғы жарты жылда Lakeland-тың нарықтағы құны шамамен 24%-ға өсті.

Оның акциялары 52 апта бойы ең жоғарғы және ең төменгі диапазонда, 92,7% деңгейде саудаланды, бұл алда айрықша серпіліс...

Еуразиялық Экономикалық Одақ бюджеттің орындалуы мен мемлекеттік қарыз есебіне қатысты бірінші тоқсандағы көрсеткішті ұсынды.

2024 жылдың бірінші тоқсанында қалыптасқан республикалық бюджет есебі бойынша Қырғызстанда ғана өсім бар. Былтырғы тиісті кезеңмен салыстырғанда, Арменияда бюджет тапшылығына жол бергені мәлім болды. Қазақстанда бюджет тапшылығы 24,2%-ға өсті, ал Ресейде ол 85,8%-ға күрт қысқарды (1,8 трлн  рубль шамасында).

Республикалық бюджет көрсеткіштерінің өсу қарқыны сәйкес кезеңмен салыстырғанда көп бағытты динамикаға ұласты. Ең маңызды бюджеттік өзгерістер Ресейде байқалды. РФ-ның федералды бюджеттің кірістері 53,6%-ға өсті. Бұған негізінен өткен жылдың басындағы төмен база әсер етуде.

Республикалық бюджет кірістерінің құрылымында басым үлесті қосылған құн салығы (27% – 47%) және басқа да түсімдер...

Қаржы министрлігі «ҚазМұнайГаз» акцияларын нарықтық емес шарттармен бұрынғыша сатып ала алады. Бұл туралы  ведомствоның Курсивке берген ресми сауалына айтылды.

 Министрлік «Самұрық-Қазынаға» тиесілі «ҚазМұнайГаз» акцияларын сатып алу жоспары қалай жүзеге асатынын түсіндірді. «Курсив» акцияларды сатып алу биыл да Ұлттық Қор қаражаты есебінен бола ма деп сауал жолдады.

Ведомство жауабында бұл мәселеде негізгі екі құжат басшылыққа алатыны айтылған:  

«Қазақстан Республикасыны...

ҚР ҰБ мәліметінше БЖЗҚ салымшыларының ішіндегі 31-40 жас аралығындағы азаматтардың зейнетақы жинағы 5,5 трлн теңгені құрап отыр. Осыған жақын 41-50 жас аралығындағы салымшыларда 5,4 трлн теңгелік зейнетақы қоры қалыптасқан. Ал 81 жастан жоғары қарт салымшылардың қоры – 1,5 млрд теңге. Жас салымшылардың (20 жасқа дейінгі) қоры 35,5 млрд теңгеден асқан.

Халық саны шамалас Түркістан облысы мен Алматы қаласы тұрғындарының қоры әртүрлі

Өңірлер бойынша зейнетақы жинақтарының сомасы халық санына қарай әрқалай көрініс табады. Бірақ кейбір өңірлерде бұл заңдылық сақталмайды. Мысалы, ҚР Статистика бюросы дерегінше, 2024 жылы 1 сәуірдегі жағдай бойынша Алматы қаласының халық саны 2,2 млн адамды құраса, Түркістан облысыны...

Салтанат Нүкенованың өліміне қатысты іс бойынша 4 жылға сотталған Бақытжан Байжанов апелляциялық шағым түсірді. Бұл туралы «Курсив» тілшісіне адвокат Ғазиз Ынтықбаев айтты.

«Бүгін түстен кейін мен сот кеңсесі арқылы үкімге апелляциялық шағым түсірдім. Сот шешімі 13 мамырда жарияланған болса, бүгін соңғы күніміз екен. Ертең мерзім аяқталады (үкімге шағымдану мерзімі – ред.)», – деді Ынтықбаев.

Бұған дейін Байжанов «қылмысты жасырды» деген айыппен 4 жылға бас бостандығынан айырылған болатын.

Еске сала кетсек, 13 мамырда өзінің азаматтық некедегі әйелін өлтірді деген күдікпен ұсталып, сот ісі ашық жүргізілген бұрынғы Ұлттық экономика мининстрі Қуандық Бишімбаев пен оның туысы Бақытжан Байжановқа қатысты сот үкім...

Су тасқынынан Қазақстанға келген экономикалық шығынды есептеу бойынша үкіметке Дүниежүзілік банк көмектесетін болады. Қазақстан билігі халықаралық қаржы ұйымына осындай өтінішпен жүгінген. Бұл туралы Дүниежүзілік банктің Орта Азия бойынша аймақтық директоры Татьяна Прескурякова мәлімдеді.

«Дүниежүзілік банктің шығынды анықтау бойынша арнайы бағдарламасы бар. Банкке қазірдің өзінде Қазақстан үкіметі тарапынан өтінім түсті. Сондықтан қазіргі таңда біз су тасқынының жалпы экономикалық шығынын есептеу бойынша техникалық көмек көрсету мен талдау жүргізуге  жұмыс жүргізіп жатырмыз. Осы жұмыс аяқталған соң, біз Қазақстан Үкіметімен бірге осы өңірлерді оңалту бойынша жұмыс жүргізе бастаймыз», – деді Татьяна Прескурякова.

Сонымен қатар Дүниежүзілік банк Қазақстандағы әл ауқаты...

Үкімет «Байқоңырдағы» Ресей қайтарғалы отырған 234 ғимаратты қазақстандық талаптар бойынша бала оқытатын мектеп, наубайханасы бар кондитерлік цех пен сондай-ақ балық өндірісіне беріп, іске қосуды жоспарлап отыр. Бұған дейін ғарыш айлағын 2050 жылға дейін жалға алған көрші мемлекет тізімге енгізілген ғимараттарды қазақ еліне қайтару арқылы жалға алу ақысын төмендетуді көздеп отыр. ҚР цифрландыру министрлігінде «Курсивке» аталған нысандардың Қазақстанға тиесілі екенін, Қызылорда облысының коммуналдық меншігіне 57 ғимаратты беру туралы шешім қабылданғанын айтты. Ал қалған 177 нысан бойынша келіссөздер жүргізіліп жатқанын мәлім етті.  

«Дәл қазір осы тізімде көрсетілген 234 ғимарат пен нысан Қазақстан Республикасының меншігі болып табылады, Байқоңыр қаласы...

Алматы облысының білім саласында істейтін қызметкерлер жалған шарттар жасап, бюджет қаражатын жымқырғаны үшін сотталған. Бұл жайлы Алматы облысы соттары телеграм арнасында жазылған.

«2024 жылғы 24 мамырда Алматы облысы Іле аудандық сотында сегіз сотталушыға қатысты аса ірі мөлшердегі алаяқтық фактісі бойынша қылмыстық іс қаралды»,- делінген хабарламада.

Баспасөз қызметінің хабарлауынша, олардың алтауы «Алматы облысының білім басқармасы» Мемлекеттік мекемесінің лауазымды тұлғалары.

Мәселенің мән жайы

Сотта 2022 жылғы желтоқсанда сотталушылар алдын ала сөз байласа отырып, балабақшаларды тіркеу туралы жалған құжаттар ұсынып, оларды мектепке дейінгі ұйымдардың тізбесіне енгізген.

Ал 2023 жылдың қаңтарынан бастап, Іле ауданды...

Сәуірде долларға бөлшек сұраныс жеті айдағы ең төменгі деңгейге дейін азайып, таза сату 145 млрд теңгені (326 млн доллар) құрады. Бұл туралы Ұлттық банктің айырбастау пунктерінен шетел валютасын сатып алу, сату статистикасында жазылған.

Аймақтар бойынша долларға ең жоғары сұраныс дәстүрлі түрде Алматыда (28%), Шымкентте (21%), Солтүстік Қазақстан облысында (9%) және Шығыс Қазақстан облысында (6%) байқалады.

Сарапшылар, қолма-қол шетел валютасына сұраныстың бәсеңдеуі жыл басынан бері бюджетке рекордтық трансферттер есебінен айырбас бағамының айтарлықтай нығаюына байланысты деп топшылайды.

Алайда сәуірде еуроға сұраныс 76%-ға өсіп, 2024 жылдың басынан бергі ең жоғары көрсеткішке (33,4 млрд теңге) жетті.

Қазақстандықтар екінші ай қатарынан рубльдерін...

Сауд Арабиясы әлемдегі ірі мұнай компаниясы Saudi Aramco акцияларын бірнеше миллиард долларға сатуды жоспарлап отыр деп хабарлады Reuters ақпарат көзі. Бұл аймақтағы ең үлкен мәміленің бірі болуы мүмкін. 2019 жылғы рекордтық IPO-дан кейін Saudi Aramco әлемдегі ең қымбат қоғамдық компанияға айналды.

Saudi Aramco бұл туралы Reuters сұрауына түсініктеме берген жоқ. Сауд Арабиясы үкіметінің баспасөз кеңсесі агенттікке жауап бермеді.

Saudi Aramco акцияларын сатуды ұйымдастыруға Citigroup, Goldman Sachs және HSBC банктерін  тартты деп хабарлады Reuters ақпан айында дереккөздерге сілтеме жасап. Қазір Сауд Арабиясының үкіметі мұнай компаниясының 90%-на иелік етеді және оның салық пен дивидендтен түсетін төлемдеріне өте тәуелді деп жазады агенттік...

«Бәйтерек» ұлттық басқарушы холдингі 2024 жылдың бірінші тоқсанында 121 млрд теңге таза пайда тапқан. Алдын ала мәлімет бойынша, бұл өткен жылмен салыстырғанда 9%-ға артық.

Басқарма төрағасының орынбасары Жандос Шайхының айтуынша, холдинг І тоқсанда жалпы сомасы 153,5 млрд теңгеге 14 экспорттық операция мен 13 инвестициялық жобаны қаржыландырған.

«Агроөнеркәсіптік кешенді қолдау бағыты бойынша 178 млрд теңге сомасына 3 461 субъектіге қаржыландыру көрсетілді. Сондай-ақ жалпы сомасы 210,7 млрд теңгеге 36 экспорттаушыға қолдау көрсетілді», – делінген холдинг хабарламасында

Холдингтің еншілес ұйымы – Отбасы банк бірінші тоқсанда 248,6 млрд теңге қарыз берген. Бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 35,7%-ға артық.

Алматы облысындағы Шарын шатқалы маңында туристер мінген автобус жол апатына ұшырады. Салдарынан 13 адам зардап шекті.

Алматы облысы әкімдігінің мәліметінше, жол апаты бүгін, 27 мамыр сағат 10:20-да Кеген және Еңбекшіқазақ ауданының шекаралас аумағында болған. 

«Алдын ала ақпарат бойынша, автобус «ҚазАвтоЖол» желісіне жататын Аласа асуындағы күрделі жол бұрылысында жолдан шығып кеткен. Оқиға орнына дереу Кеген ауданынан екі жедел жәрдем бригадасы шықты. Автобуста 37 адам болған. Кеген аудандық ауруханасына 5 адам, Жалағаш аудандық ауруханасына 4 адам, Шелек ауылына 4 адам жеткізілді»,- деп хабарлады әкімдік өкілдері.

Орын алған жол апаты бойынша адам шығыны тіркелмеген. Ал зардап шеккен...

ҚТЖ-ның Қостанайдағы бөлімшесінің жауапты 4 қызметкері бюджет қаражатынан 12 млн теңгені жымқырғаны үшін сотталды. Бұл жайлы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің баспасөз қызметі хабарлады.

Олар ҚТЖ дизель отынына және теміржол кранын жөндеуге бөлінген қаражатты жымқырды деп күдіктелген. Сот олардың 12 млн теңге қаражатты ұрлағанын анықтап, кінәлі деп таныған.

Агенттік хабарлауынша, Бейімбет Майлин ауданының соты «ҚТЖ – Жүк тасымалы» ЖШС филиалының Қостанай пайдалану локомотив депосының лауазымды қызметкерлерін кінәлі деп таныған. Атап айтқанда, А.Махмутовқа, оның орынбасары Ж.Сырмановқа, жылу технигі Б.Серікұлына және «Қазақстан-ОЭК» СҮ» ЖШС Тобыл станциясының отын қоймасының бастығы К.Елюсиновқа қатысты сот үкімі шыққан. Оған сәйкес Махмұтов, Сырманов, Елюсинов...

Жартылай өткізгіш секторына инвестиция салу үшін Қытай елдегі ең ірі қорды құрды. Оның мақсаты – АҚШ-тың шектеулерінен тәуелсіз болу үшін ішкі чип өндірісін дамыту және осы салада дербестікке қол жеткізу. Дүйсенбі, 27 мамырда, қытайлық екі ірі чипмейкердің акциясы күрт қымбаттады.

Толығырақ

Bloomberg Tianyancha компаниясының тіркеу  деректері салынған онлайн платформасына сілтеме жасай отырып: National Integrated Circuit Industry Investment қорының үшінші кезеңі Қытай үкіметінен, бірқатар мемлекеттік банктер мен компаниялардан, соның ішінде Қытайдың Өнеркәсіп-сауда банкінен (ICBC) және Шэньчжэнь үкіметіне тиесілі инвестициялық компаниялардан 344 млрд юань ($47,5 млрд) жинады, – деп хабарлады. Шэньчжэнь үкіметі Қытайдың оңтүстігіндегі бірнеше чип зауытын қаржыландырады деп атап...

ФРЖ-ның тәуелсіздігі туралы Байден мен Трамптың арасындағы пікірталас, Үндістан нарығы саяси дүдәмалдыққа орай жаппай сатылымды күтуде, Nvidia акциялары неге үлкен «көпіршіктен» тыс. Өткен демалыс күндері жарық көрген осы және басқа да тақырыптар туралы әлемдік БАҚ-қа шолуды оқыңыз.

Nvidia акциялары неге үлкен «көпіршіктен» тыс?

Yahoo Finance Nvidia-ның акцияларына қатысты тенденцияны талдады. Уолл-стрит сарапшыларының көбісі компания биыл және келесі жылы пайда табудың жаңа деңгейіне ұмтыла береді деп санайды. Алайда америкалық БАҚ әлі де Nvidia туралы бірнеше сыни пікірді растайтын дәлел табуға тырысып жатыр.

Нарық көшбасшысына акция құнын негізсіз өсіретін және жекелеген инвесторлар ойланбастан, жапа-тармағай сатып алуға ұмтылатын «көпіршіктің» негізгі белгілер...

Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі қандас мәртебесін алуға ниетті адамдардың ұлты қазақ екенін айқындау үшін арнайы қағидалар әзірлейді. Бұл жайлы «Ашық НҚА» порталына орналастырылған құжатта жазылған.

«Жеке басын куәландыратын құжаттарда, сондай-ақ басқа да құжаттарда үміткерлердің ұлтын растайтын тиісті жазба болмаған жағдайда қандас мәртебесін және жеңілдетілген тәртіппен Қазақстан Республикасының азаматтығын алуға үміткер адамдардың ұлты қазақ екенін айқындау қағидаларын әзірлеу және бекіту»,– делінген құжатта.

Бұл құжатқа сәйкес, қандас мәртебесін беретін кезде қандай да бір күмән тудыратын жағдайлар болса, ол азаматтың ұлтын анықтау арнайы қағидалар бойынша жүзеге асырылады.

Айта кетейік...

«Шұбаркөл көмірдің» таза пайдасы бір жылда 3,5 есе өскен. Көмір өндіруші компания 2022 жылы 7,5 млрд теңге таза пайда алса, 2023 жылы бұл көрсеткіш 25,4 млрд теңгеге жеткен.

Компанияның аудиторлық есебіне сәйкес, былтыр «Шұбаркөл көмірдің» меншікті капиталы 28 есе өскен. 2022 жыл қорытындысында компанияның меншікті капиталы 968,2 млн теңге болса, 2023 жылы 27,3 млрд теңгеге жеткен.

«Шұбаркөл көмірдің» жиынтық активтері бір жыл ішінде 149,8 млрд теңгеден 226,8 млрд теңгеге дейін өскен. Жалпы табысы 48,8 млрд теңгеден 58,5 млрд теңгеге жеткен.

Компанияның жиынтық міндеттемелері 2022 жылы 148,9 млрд теңге болған. 2023 жыл нәтижесінде 199,5 млрд теңгені құрап тұр...

«Жетінші арна» қазақстандық көрерменге Қытай қазақтарының тұрмыс-тіршілігі жайлы «Менің Алтайым» дорамасын ұсынады.

8 бөлімнен тұратын телехикаяда басты рөлді Қытайдың танымал актері Юй Ши ойнаған. Ол бұл телехикаяға түсу үшін арнайы қазақ тілі сабақтарына қатысып, сериалда Батай есімді қазақ жігітінің рөлін сомдаған. Бұдан бөлек, телехикаяға Шыңжаңда тұратын қандастар да түскен. 

«Менің Алтайым» телехикаясы Алтайда шағын дүкен ашқан Хань қызы Ли Вэньсю мен оның жанұясының жергілікті қазақтармен байланысы жайында. Хикаяда Алтай аймағында тұратын қандастарымыздың бай және қайталанбас мәдениеті, тұрмыс-тіршілігі көрініс тапқан. 

iQIYI онлайн платформасы түсірген сериалдың әлемдік тұсаукесері Канн телефестивалі аясында өтіп, сарапшылардың жоғары бағасын алды. 

«Сериал...

2021-2025 жылдарға арналған магистральдық құбырлар жүйесі арқылы Қазақстан Республикасының ішкі нарығына мұнай айдау тарифтік сметасы өзгерді. Бұл туралы «ҚазТрансОйл» компаниясы Қазақстан қор биржасына ұсынған құжатта жазылған.

«2021-2025 жылдарға магистральдық құбырлар жүйесі арқылы Қазақстан Республикасының ішкі нарығына мұнай айдау жөніндегі реттеліп көрсетілетін қызметке «ҚазТрансОйл» АҚ тарифі мен тарифтік сметасы 1000 км-ге 1 тонна үшін 4 851,87 теңге (ҚҚС-сыз) мөлшерінде бекітілді», – деп жазылған құжатта.

Көрсетілген тариф 2024 жылғы 1 шілдеден бастап қолданысқа енгізіледі.

Жаңа тариф «ҚазТрансОйл» АҚ «Табиғи монополиялар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 22-бабы 1-тармағының 9-2) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігі Табиғи...