Жаңалықтар

Мемлекеттік электрондық қызмет көрсету саласына 49 млн теңге  залал келтірді деген күдікпен Қарағанды қаласының тұрғыны ұсталды.

Ұлттық қауіпсіздік комитетінің хабарлауынша, 2024 жылғы 30 қаңтарда прокуратура органдарының үйлестіруімен мемлекеттік электрондық қызмет көрсету саласында киберқылмыс жасауда күдікті Қарағанды тұрғыны ұсталған.

Тінту кезінде азаматтан 24 ұялы телефон, 4 жүйелі блок, 4 флеш-карта, 9 ноутбук, планшет алынған. Алдын ала бағалауға сәйкес, келтірілген залалдың мөлшері 49 млн теңгеден астам соманы құраған.

Қылмыстық кодекстің 207-бабы 3-бөлігі 2-тармағымен қарастырылған қылмыстық құқықбұзушылық белгілері бойынша сотқа дейінгі тергеп-тексеру жұмыстары басталған.

Ақпараттық қауіпсіздік туралы заң

2023 жылы желтоқсанда Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев ақпараттық қауіпсіздік туралы Заңға қол қойды. Құжат Қазақстанның төрт кодексіне және он Заңына өзгерістер мен толықтырулар енгізеді. Атап айтқанда...

Дамыған елдер 2030 жылға таман климаттың өзгерісімен күресті қаржыландыру көлемін күрт ұлғайтуға уәде беріп жатса, дамушы елдердің саясаткерлері бар күшімен осы әрекеттерге кеткен шығынды жабуға тырысып жатыр. Орта мерзімді стратегиялар қысқа мерзімді қауіпті жою үшін қолданылатындықтан, «жасыл» экономикаға көшудегі прогресс бұзылып, апатты салдарға әкелуі мүмкін. Project Syndicate медиа-ұйымының жаңа талдауында осындай ой айтылады.

Project Syndicate авторларының айтуынша, егер 2023 жылы дамушы елдер өз қарызын басқару тұрғысынан біраз қиындыққа тап болған болса, онда олар биыл да айтарлықтай проблемаларға ұшырайды. Шындап келгенде, олардың көпшілігі салыстырмалы түрде аз қарызға ие және төлем қабілетсіз деп те саналмайды. Бірақ көбісі өтімділікке өте мұқтаж. Сондықтан бұл...

Mercedes-Benz әлемдегі ең қымбат автомобиль брендіне айналды. Ол осыған дейін қымбат саналып келген электромобиль өндірушісі Tesla-ны басып озды. Бұл жайлы Brand Finance халықаралық аналитикалық агенттігінің жылдық есебінде жазылған.

Tesla 12%-ға төмендеп, 58,3 миллиард долларға дейін төмендеген. Ал Mercedes-Benz брендінің құны 1 пайызға өсіп, 59,4 миллиард долларға жеткен. Агенттіктің хабарлауынша Tesla-ның бұлайша екінші орынға түсуіне Илон Масктың айналасындағы дау-дамай әсер еткен.

Ең қымбат автомобиль брендтерінің тізімінде үшінші орында жапондық Toyota тұр. Бұл бренд өткен жылы да үшінші орынды иеленген. Ал төртінші және бесінші орындарды немістің Porsche мен ВMW маркалары иеленген. Volkswagen алтыншы, Honda жетінші, Hyundai сегізінші орында тұр...

2024 жылдан бастап итальялық «Lumacheria Italiana» компаниясы Жамбыл облысында өнеркәсіптік мақсатта ұлу өсіруді қолға алуды жоспарлап отыр. Алғашқы кезеңде жобаға салынатын инвестция көлемі 2 млн еуродан асады.

Облыстық әкімдік хабарлауынша, әкімдік өкілдері компания басшылығымен кездесіп, Жамбыл облысындағы қолайлы климаттық жағдай өнеркәсіптік ұлуларды әлемдік нарық бағасынан 4 есе арзан өсіруге мүмкіндік беретінін талқылаған.

Жобаны әлемде ұлу өндірісінен көш бастап тұрған «Lumacheria Italiana» компаниясынан бөлек қазақстандық «Meragro» компаниясы іске асырады. Итальяндық компания жобаны бірнеше кезеңге бөлуді ұсынған. Облыс аумағында ұлулар өсіруді жолға қою, инкубатор салу, олар үшін жем-шөп өндірісін бастау және ұлу етін өңдейтін кәсіпорын салу кезеңдерін қарастырып отыр.

Ұлуларды қайда қолданады?

Ұлулар шығаратын қабық пен кілегей шырыш косметологияда қолданылады. Ал ұлу еті – бұл...

«Сананы қаржы яки тұрмыс билемеуі керек» десек те, ақшаның адам өмірінде маңызды рөл ойнайтыны анық. Әлеуметтік желіде инфлюенсерлер бірінен соң бірі күректеп табатын табысы туралы жарыса айтып жүр. Қолыңының ұшын қимылдатпай-ақ кірісті еселеп көбейтетін күмәнді әдістерді емес, қаржылық мақсатты дұрыс қоюға қатысты пайдалы кеңестер әзірледік.

Мақсат қойғанда не нәрсеге мән беру керек?

Кей адамдар қиялға беріліп, көп армандағанды жақсы көреді. Арманның адамға зияны жоқ. Әйтсе де, шынайы өмірмен ұштастырылған мақсат қана іске асады. Мұндайда қаржылық жоспар жақсы көмектеседі. Өйткені оның көмегімен мүмкіндігіңізді дұрыс бағалап үйренесіз. Яғни қай арманыңыз расында орындалатыны, ал қай тілегіңіздің іске асуы қиын екені көрінед...

22 ақпан түнгі сағат 00:25 шамасында Алматы қаласында тағы жер сілкінді. Мамандар бұл қаңтарда болған жер сілкінісінен кейінгі афтершок екенін айтады.

Сейсмикалық стансалар желісінің хабарлауынша, жер сілкінісінің ошағы Алматы қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 260 шақырым жерде, Қытай Халық Республикасы аумағында орналасқан.

МSК-64 бағаны бойынша жер сілкінісінің қуаты Алматыда 2 балл көлемінде сезілген.

Еске сала кетсек, 23 қаңтарда Алматыда жер сілкінген болатын. ҚР ТЖМ «Ұлттық сейсмологиялық бақылау және зерттеу ғылыми орталығы» ЖШС сейсмикалық станциялар желісімен 2024 жылғы 23 қаңтарда Алматы уақытымен 00 сағат 09 мин 02 сек жер сілкінісін тіркеді. 

Бұл жағдайға байланысты Алматы әкімдігі қаланың әр аймағында ТЖ кезінде халық жиналатын орындарды ашты. 

Айта кетейік, Қытай...

Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев «Болашақтың ойындары» мультиспортты халықаралық турнирінің ашылу салтанатында Владимир Путинмен кездесті. Кездесу барысында Қазақстан Президенті алдағы сайлауда Путиннің жеңіске жететініне күмән келтірмейтінін айтты.

«Біз бәріміз Ресейде 17 наурызда өтетін президент сайлауын күтіп отырмыз. Түпкілікті нәтиженің ойдағыдай боларына күмәніміз жоқ. Өйткені Ресей Сіздің беделді басшылығыңызбен таңқаларлық табысқа қол жеткізіп келеді. Шын мәнінде, сіз өз мәлімдемелеріңізбен, іс-әрекетіңізбен жаһандық күн тәртібін қалыптастырасыз. Бұл біздің ынтымақтастығымызға және сіздің былтыр қараша айында Қазақстанға жасаған мемлекеттік сапарыңыз кезінде қол жеткізілген уағдаластықтардың орындалуына оң ықпалын тигізетіні сөзсіз. Менің ойымша, қос тарап, екі елдің үкіметтері аталған уағдаластықтарды табысты жүзеге...

Pinduoduo маркетплейсі базардағы саудаға қалай әсер етіп жатыр? Фото: Ascannio/shutterstock

Бұл сұраққа Сауда және интеграция министрі Арман Шаққалиев жауап берді.

Журналист министрден: «Pinduoduo базардағы саудаға қалай әсер етіп жатыр, осы мәселені зерттеп көрдіңіздер ме? Базарлар жабылса, жұмыссыз қалған адамдардың мәселесін қалай шешесіздер?», – деп сұрады.

Министр электронды сауда саудагерлерді базардан ығыстырып жатқанын жариялады.

«Жыл сайынғы тенденцияны бақылап отырмыз. Кейінгі 2-3 жылда бөлшек саудадағы электронды алыс-берістің үлесі 15%-дан астам деңгейге артты. Қазір бөлшек сауда нарығында, 1,5 млн адам жұмыс істеп жүр. Сіз айтып отырған тенденция осы күйінде жалғасса, жыл сайын базарда жұмыс істейтін адамдардың бестен бірі электронды...

«Самұрық-Қазына» компаниялар тобы Қазақстан Президентінің Қазанға сапары аясында бірқатар құжатқа қол қойды.

Атап айтқанда:

– «Самұрық-Қазына» АҚ мен «Татнефть» ЖАҚ арасындағы қатты пайдалы қазбаларды өндіру жобаларына қатысты ниеттері туралы келісім;

– Қазақстан Үкіметі, «Самұрық-Қазына» АҚ және «Татнефть» ЖАҚ арасындағы Қазақстанда бутадиен және оның туындылары өндірісін салу жөніндегі жобаға қатысты ынтымақтастық туралы келісім;

– «ҚазМұнайГаз» ҰК» АҚ мен «Татнефть» ЖАҚ арасында «ҚазМұнайГаз» ҰК» АҚ-ға тиесілі Karaton Operating Ltd жеке компаниясының 50% акциясын сатып алу-сату шарты. Сонымен қатар «Каратон Подсолевой» жобасы бойынша екі корпоративтік құжат.

Екі жақты компаниялар 2024 жылы «Қаратон Подсолевой» учаскесінде геологиялық барлауды бастайды. Осылайша...

Мобильді аударымның қазіргі шектеулі саны қайта қаралып жатыр/Фото: kursiv.me

Мобильді аударымды бақылау кезінде кәсіпкерлердің жұмысына зиян тигізуге болмайды. Бұл туралы Сауда және интеграция министрі Арман Шаққалиев айтты.

Журналист министрден: «Үкіметтің кеңейтілген отырысынан кейін мобильді аударым мәселесі қайта қаралатын болды. Тұтынушылардың құқығын қорғайтын органның басшысы ретінде қандай ұсыныс жасайсыз? Бақылауға алынатын аударым қазіргі 100 деген шекті көрсеткіштен көбейту керек пе?», – деп сұрады.

«Мобильді аударымды бақылау кезінде кәсіпкерлердің жұмысына зиян тигізуге болмайды. Біз кедергі келтіріп, сатушыларды тығырыққа тіреуді көздемейміз. Біз мобильді аударымның қазіргі шектеулі санын дұрыстап қарау қажет деп санаймыз», – деді Арман Шаққалиев министрліктің алқа отырысынан...

Кеңес Рақышевтың Fincraft Group компаниясы шығынға батып отыр. ЖШС акционерлеріне дивиденд төлеуден бас тартты. Бұл туралы Қазақстан қор биржасында жарияланған есепте жазылған.

«Fincraft Group» ЖШС-нің жалғыз қатысушысы серіктестіктің 2023 жылдың төртінші тоқсанындағы таза кірісін бөлмеу туралы шешім қабылдады», – деп хабарлады Қазақстан қор биржасы.

Облигациялары Биржаның ресми тізімінде тұрған «Fincraft Group» ЖШС (Алматы) оның жалғыз қатысушысы KASE-ге хабарлаған.

Құжатқа сәйкес, серіктестіктің 2023 жылдың төртінші тоқсанындағы жеке қаржылық есептілігі бекітілген. Әрі 2023 жылдың төртінші тоқсанындағы қызмет қорытындылары бойынша таза кірісті бөлмеу және дивидендтер төлемеу туралы шешім қабылданған.

Еске сала кетсек, Қазақстандағы ең бай кәсіпкерлердің бірі Кеңес Рақышевтың компаниясы...

1,6 трлн теңге. Алматы қаласының 2024 жылға арналған бюджеті осындай көлемде. Республикалық бюджет донорының бірі саналатын қала өз атауына сай ма? Кезінде жемісі уылжыған алма бақтарының жойылып кеткені  туралы Парламент мінберінен де айтылды. Әлеуметтік желілерде де Алматыда қоғамдық алма бақ неге жоқ деген сауал қойылып жатады. Шешім журналистикасы жобасы аясында «Курсив» тілшісі  Алматыны, шын мәнінде, алма қаласына айналдырудың шешімін іздеп көрді.

 2023 жылдың қараша айында Әділет министрлігі «Алматы апорты» Қазақстан бренді ретінде тіркелгенін хабарлады.  

Италияға ресми сапарында Қасым-Жомарт Тоқаев БҰҰ жанындағы  «Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымының» (FAO) бас директоры Цюй Дунъюға апорт алмасын таныстырғаны  мәлім. Өйткені Алматы апорты...

Бұл туралы Энергетика вице-министрінің отандық тауар өндірушілермен Қаламқас-Теңіз және Хазар ірі теңіз жобасын іске асыру бойынша кеңесі барысында белгілі болды.

Асхат Хасеновпен бірге жиынға Маңғыстау облысы әкімінің бірінші орынбасары Жұмабай Қарағаев қатысты.

Айта кететіні, бүгінде жобаның құны шамамен 6 миллиард долларға бағаланып отыр. Бұл ретте Энергетика министрлігі Жетілдірілген үлгілік келісімшарт тетігін енгізу бойынша реформасына негізделген жұмысын бастады.

Ведомство «Kalamkas-Khazar Operating» ЖШС (жоба операторы) жобаның қазіргі кезеңіне шолу жасады. Сонымен қатар қазақстандық өндірушілер үшін әлеуетті мүмкіндіктерді айқындап берді.

«Бүгінгі кездесу 2024 жылдың қаңтар айында өткен компания басшылығымен кездесудің жалғасы. Отандық кәсіпорындардың кең тобының осы жобамен алғашқы танысуы...

Қазіргі таңда Қазақстанға қатысты бірде бір санкция жоқ. Бұл туралы Сыртқы істер министрлігінің ресми өкілі Айбек Смадияров мәлімдеді. Оның айтуынша, бұл ведомства өткізетін келіссөздер мен форумдардың нәтижесі.

Сыртқы істер министрлігінің ресми өкілі өткізген брифингте журналист үкімет басшысының бюджетті оңтайландыру туралы бастамасын ведомство қалай орындайтынын сұраған еді.

«Премьер-министр форумдарға, іс-шараларға жұмсалатын шығыстардың барлығы қысқартылып жатқанын мәлімдеді. Бұдан былай Сыртқы істер министрлігі форум өткізбей ме?», – деп сұрады журналист.

Айбек Смадияров мұндай форумдарды барлық мемлекеттік орган өткізетінін айтады.

«Форумдар мен түрлі іс шараларды Сыртқы істер министрлігі ғана емес, мемлекеттік органдардың барлығы өткізеді. Біз бірінші кезекте жоғары басшылықты...

Денсаулық сақтау министрлігі емханада медициналық көмек көрсету тетіктерін жақсарту үшін бұйрықтар мен талаптарға өзгерістер енгізбек.

Соған сәйкес 2024 жылдың наурыз айынан бастап бірнеше бағыт бойынша өзгеріс жоспарлануда. Атап айтқанда:

– жоспарлы емдеуге жатқызуға арналған талдаулар тізбесін 42 зерттеуге қысқарту;

– олардың қолданылу мерзімін 10 күннен 14 күнге дейін және 1 айдан 3 айға дейін арттыру.

2024 жылдың сәуір айынан бастап:

– бейінді мамандарға тікелей жүгіну тәсілдері жетілдіріледі. Пациент келесі жағдайларда жалпы практика дәрігерінің жолдамасынсыз бейінді мамандарға жүгіне алады:

1) шұғыл жағдайлар мен жарақаттар, оның ішінде офтальмологиялық, оториноларингологиялық және басқа да жарақаттар;

2) шұғыл және жоспарлы стоматологиялық көмек...

Nostrum Oil & Gas Plc мұнай компаниясы Астана халықаралық қаржы орталығы – AIX қор биржасынан делистингі аяқталғанын хабарлады.

Жариялаған ақпаратқа сәйкес, делистинг 21 ақпанда толық біткен. Компанияның қарапайым акциялары Лондон қор биржасында саудаланып жатыр.

«Nostrum Oil & Gas PLC мұнай-газ компаниясы Астана халықаралық биржасының ресми тізімінен қарапайым акцияларының делистинг аяқталғанын хабарлайды»,–делінген хабарламада.

Nostrum бұған дейін неге AIX-ке шыққанын түсіндірген. Қазақстан бағалы қағаздар нарығының бұған дейінгі ережесіне сәйкес, компания қарызын қайта құрылымдағанша, AIX-те листинг өткізген. 2023 жылы қарызын қайта құрылымдауды аяқтаған соң, делистинг жасаған.

Nostrum Oil & Gas Plc – мұнай және...

Qiwi банк лицензиясынан айрылғаннан кейін клиенттер әмияндарын толтырып, одан ақша ала алмай отыр.

Енді Qiwi әмияндарға басқа банктерден ақша аудару мүмкін емес. Сонымен қатар шоттағы қаржыны шешіп алатын да мүмкіндік жоқ.

21 ақпан Ресей Федерациясының Орталық банкі Qiwi банкінің лицензиясын қайтарып алды. Реттеуші мұндай шешімді банктің федералды заңдарды, оның ішінде ақшаны жылыстатуға және терроризмді қаржыландыруға қарсы күреске (AML/CFT) байланысты қабылдады. Бұған қоса Орталық банктің нормативтік құқықтық актілеріне қайшы әрекеттер тіркелген.

Осыдан кейін Qiwi америкалық депозитарлық қолхаттары Мәскеу биржасындағы сауда басында 24,9%-ға, 360,5 рубльге дейін төмендеді.

Qiwi банкінің қызметі, реттеуші атап өткендей, жеке тұлғалар мен көлеңкелі бизнес арасындағы есеп...

Қазақстандықтардың 2023 жылы алимент берешегі 20 млрд теңгеден асты. Бұл туралы өзінің депутаттық сауалында Мәжіліс депутаты Магеррам Магеррамов жазған.

Магеррамовтың Үкімет басшысы Олжас Бектеновтың атына жазған сауалында 2022 жылы алименті бойынша берешек 13 793 780 739 теңге болса, 2023 жылы 20 796 615 823 теңгені құрағанын жазған. Ал 2024 жылы қаңтардағы жағдай бойынша алиментті өндіріп алу бойынша 8 мыңнан астам сот шешімі мүлде орындалмаған.

Депутат өз сауалында премьер-министрге бірнеше ұсыныс айтқан. Нақтырақ айтқанда:

«Самұрық-Қазына» қорының 2023 жылы сатып алуға жұмсаған қаражаты 3,69 трлн теңгені құраған. Оның 60 пайызы, яғни 2,1 трлн теңгесі бір көзден сатып алуға жұмсалған. Соның ішінде 722 млрд теңгелік қызметтер мен тауарлар «Самұрық-Қазынаның» еншілес компаниясынан алынған. Бұл жайлы «Самұрық-Қазына» АҚ Қоғамдық кеңесінің сатып алу қызметіне арналған отырысында айтылды.

«Самұрық-Қазына» қорының мәліметінше, сатып алулалардың басым бөлігі, яғни 1,7 триллион теңге тауарларға жұмсалса, 1,2 триллион теңгесі қызметтерге, ал 750 миллиард теңгесі жұмыстарға жұмсалған. Бұл сатып алулардың 79 пайызы отандық өндіріс үлесіне тиген.

Сонымен бірге бір көзден сатып алулардың жалпы көлемінің үштен бірінен астамы (34%) еншілес ұйымдардан тауарларды, жұмыстарды және қызметтерд...

Қазақстанның 100-ге жуық азаматы еңбек құлдығында жүр. Бұл туралы Сыртқы істер министрлігінің ресми өкілі Айбек Смадияров айтты.

«Соңғы 2 жыл ішінде Таиландпен шекарада орналасқан Мьянма, Лаоста 200-ге жуық Қазақстан азаматы еңбек құлдығына түскен. Елшіліктің араласуымен Мьянма мен Лаос аумағынан 28 қазақстандық шығарылды. Сондай-ақ 60-қа жуық Қазақстан азаматы елшілікке жүгінбей өз күшімен елге оралды. Қазір жоғарыда аталған елдің аумағында 100-ге жуық қазақстандық еңбек құлдығында отыр деген ақпарат бар», – деді Сыртқы істер министрлігінің ресми өкілі журналистерге арналған брифингте.

Айбек Смадияров бұл – ел естіп, біліп отырған дерек, бұдан бөлек назарға алынбаған, ел білмейтін оқиғалар бар екенін...

Қазақстан қор биржасындағы (KASE) сәрсенбі күнгі сауда-саттықта теңгенің АҚШ долларына шаққандағы орташа сараланған бағамы 0,5%-ға (2,14 теңгеге) нығайды. Осылайша 1 доллар 450,80 теңгені құрады.

Сейсенбіде орташа сараланған бағам 1 долларға 452,94 теңге болған.

21 ақпандағы ресми бағам – 1 доллар үшін 452,94 теңгені құрады.

22 ақпанда бағамды анықтаудың қолданыстағы тәртібіне сүйене отырып, 1 доллар 450,80 теңгеге тең.

Еске сала кетсек, ақпан айының басында Қор биржасында теңге доллар мен рубльге қатысты нығайды. Сарапшылар оған салық кезеңі ықпал етті деп тұжырымдады. Ұлттық банктің мәліметінше, ақпан басындағы доллар бағамы 451,24 теңге болған.

Дегенмен қаржы нарығының өкілдері ұлттық валютаның долларға қатысты нығаю циклі аяқталып...

2024 жылдың 27 ақпан мен 4 наурыз аралығында Өнеркәсіп және құрылыс министрі Қанат Шарлапаев бастаған делегация АҚШ пен Канадаға жұмыс сапарымен барады. Бұл туралы Сыртқы істер министрлігінің ресми өкілі Айбек Смадияров хабарлады.

Шарлапаев бастаған топ АҚШ-тан инвестиция тарту мақсатында ресми орган және ірі компания өкілдерімен келіссөз жүргізбек.

«Сапар шеңберінде АҚШ-тан Қазақстан Республикасының жер қойнауын игеру және барлау жұмыстарына инвестиция тарту мақсатында салалық ведомствалар және ірі америкалық компаниялармен кездесу жоспарланған», – деді ресми өкіл.

Сонымен қатар ресми делегация Канаданың Торонто қаласында өтетін PDAC 2024 көрмесінде Қазақстан павильонының ашылуына қатысады. Канададағы тау-кен компанияларымен байланыс...

2023 жылы британдық HSBC Holdings Plc банкінің кірісі 30%-ға өсті. Бірақ қаржы ұйымының таза және салық төлеуге дейінгі табысы нарық болжамынан төмен болды.

Банк есебіне сүйенсек, өткен жылы таза пайда 22,43 миллиард долларды құрады. Бір жыл бұрынғы көрсеткіш 14,35 миллиард доллар болатын.

HSBC-тің салық төлегенге дейінгі табысы 30,35 миллиард долларға жетті. Былтырғы осы кезеңде көрсеткіш 17,01 миллиард доллар болған. Ал кірісі 50,62 миллиард доллардан 66,01 миллиард долларға дейін өсті.

Банктің таза табысы 30,38 миллиард доллардан 35,8 миллиард долларға дейін артты. Ал таза пайыздық маржа бір жыл бұрынғы 1,42 пайыздан 1,66 пайызға дейін өсті.

Бұған дейін қаржы ұйымы консенсус болжамын...

«Рудный – Астана – Павлодар – Семей – Өскемен – Зайсан» бағытындағы газ құбырының құрылысына 778 млрд теңге жұмсалмақ. Бұл құбырмен Қазақстанның батыс өңірінен шығысына газ жеткізу жоспарланған. Энергетика министрлігі екінші нұсқа ретінде Ресей Федерациясынан газ тарту мүмкіндігі қарастырылып жатқанын хабарлады.

ҚР Энергетика вице-министрі Сұңғат Есімханов Риддер қаласының тұрғындарымен кездесуінде аймаққа газ тарту мәселесіне тоқталған.

Шенеунік Ресейден газ импорттау мәселесі көршінің «Газпром» жария акционерлік қоғамымен бірге зерттеліп жатқанын тағы да айтқан.

«Ресей Федерациясы – Қазақстан Республикасы – Қытай Халық Республикасы» газ құбырын салу жөніндегі «Газпром» жария акционерлік қоғамымен бірлесіп зерттелуде», – делінген хабарламада.