Жаңалықтар

Fix Price Кипрден көшіп, Астана халықаралық қаржы орталығына тіркеледі. Бұл шешім 9 қарашада өткен акционерлердің кезектен тыс жиналысында қабылданған.

Компанияның хабарлауынша көшу жұмыстары 2024 жылдың ортасына қарай аяқталады.

«Қазақстан біз үшін ең ірі 3 нарықтың бірі, 30 қыркүйектегі жағдай бойынша мұнда 262 дүкен ашылды және 1,6 мыңға жуық қызметкер жұмыс істейді. Сонымен қатар, Fix Price Group жақында ғана Астана қор биржасына шығарылды. Бұл факторлар Fix Price Group үшін Қазақстанның юрисдикциясын таңдауға негіз болып отыр», – делінген компанияның telegram-арнасындағы мәлімдемеде.

Компанияның хабарлауынша редомициляция дивидендтерді төлеуге байланысты кейбір қиындықтарды жоюға көмектеседі.

Бүгін 10 қарашада Қазақстан мен Қытай арасындағы визасыз режим туралы келісім күшіне енді. Бұл жайлы ҚР Сыртқы істер министрілігінің баспасөз қызметі хабарлады.

«2023 жылғы 10 қарашада Қазақстан Республикасының Үкіметі мен Қытай Халық Республикасының Үкіметі арасындағы визалық талаптардан өзара босату туралы келісім күшіне енді»,- делінген хабарламада.

Келісімнің 1-ші бабына сәйкес екі елдің азаматтары жеке істерді, туризмді, ем қабылдауды, халықаралық тасымалдарды, транзиттік, сондай-ақ іскерлік мақсаттарды жүзеге асыру үшін визалық талаптардан босатылады.

Сондай-ақ азаматтар екі мемлекет аумағында күнтізбелік 30 күннен аспайтын мерзімдегі кезеңге келе алады. Ал 180 күн ішінде бір елде болу уақытының жиынтығы...

Экс-министр Қуандық Бишімбаев әйелін өзінің анасы Альмира Нұрлыбековаға тиесілі мейрамханада өлтірген.

БАҚ-та тараған ақпаратқа сәйкес, Қуандық Бишімбаевты Астананың Достық 16П мекен-жайында орналасқан «Bau» мейрамханасынан ұстаған. Мейрамхана орналасқан ғимарат гастрономиялық орталық саналады. Онда мейрамханалар мен кафелер, бар және караоке орналасқан. Бұл гастро-орталыққа «EZY PARK» ЖШС иелік етеді. Kompra деректерінде бұл компанияның жалға берумен және жалға берілетін мүлікті пайдаланумен айналысатыны жазылған.

Бұл ғимаратқа иелік ететін ЖШС 2019 жылы тіркелген. Ал компанияның салық төлеу мерзімі 2020 жылдан басталған. Атап айтқанда, компанияның салық түсімі 2020 жылы – 1,1 млн теңгені құраса, 2021 жылы – 6,5 млн теңге, ал 2022 жылы...

Астанада кісі өлтірді деген күдікпен ұсталған экс-министр Қуандық Бишімбаев 5 жыл бұрын жемқорлық бабымен сотталып, 2019 мерзімінен бұрын босап шыққан.

Бишімбаевты 2016 жылы Ұлттық экономика министрі қызметінен бұрынғы президент Нұрсұлтан Назарбаевтың өзі алып тастаған. Назарбаев Бишімбаевтың «бұрын «Бәйтерек» холдингінің басшысы болған кезде күмән тудыратын істермен айналысқаны» туралы айтқан. 2017 жылдың қаңтарында Бишімбаев холдинг директоры болғанда Қызылорда қаласында салынуы керек болған әйнек зауытының құрылысы кезінде мердігер компаниядан ірі көлемде пара алды және «Бәйтерек» холдингінен ірі көлемде ақша жымқырған қылмыстық топ құрды деген айыппен ұсталған. 

Бишімбаев сотта барлық айыпты жоққа шығарып, бұл іске қатысты нақты дәлел жоқ екенін алға тартқан. Ол соттағы сөзінде...

Астанада мейрамханалардың бірінде қонақтар арасында жанжал шығып, бір адам қаза тапты. Бұл туралы ішкі істер министрлігі хабарлады.

Ресми ақпаратқа сәйкес, әйел мейрамханада алған жарақаты салдарынан қайтыс болған.

Күдікті қамауға алынды. Тиісті сараптама тағайындалды.

Оқиға орнында жедел-тергеу тобы жұмыс істеп жатыр. Тергеу амалдары жүргізіліп жатыр.

Қылмыстық-процестік кодекстің 201-бабына сәйкес сотқа дейінгі тергеп-тексеру деректері жарияланбайды.

Қазақстандық БАҚ-тың хабарлауынша, қамауға алынған — бұрынғы ұлттық экономика министрі Қуандық Бишімбаев.

«9 қараша күні сағат 19.54-те қалалық жедел медициналық жәрдем станциясының пультіне қоңырау түсті. Жедел жәрдем бригадасының келуімен 1992 жылы туған әйелдің өлімі анықталды. Мәйіт полицияға берілді»-делінген Астана қаласының қоғамдық денсаулы...

Ресей Президенті Владимир Путин Қазақстанға ресми сапармен келді. РФ басшысының елімізге келудегі мақсаты қандай? Сапар барысында қай бағыттағы мәселелер талқыланып, қандай бастамалар көтеріледі? Бұл туралы kursiv.kz тілшісі Еуразиялық интеграция институтының директоры, саясаттанушы Оразғали Селтеевтен сұрады.

– Алғашқы сауал, Владимир Путиннің Қазақстанға келудегі мақсаты туралы болмақ. Бұл экономикалық іс-сапар ма, әлде оның саяси астары бар ма?

Бұл алдын ала Қостанай қаласында өтетін Қазақстан мен Ресейдің XIX Өңіраралық ынтымақтастық форумы аясында жоспарланған іс-сапар. Мемлекет басшылары аталған жиынға онлайн қатысты. Неге ресми сапармен Астанаға келді? Меніңше, кездесу барысында өңіраралық келісімдерден бөлек, мемлекетаралық келісімдер жасалады. Ол болашақта нақты жобаларға айналатын түрлі меморандумдар және өзге де...

Оқу-ағарту министрі Ғани Бейсембаев еліміздің оңтүстігінде салынатын орыс мектептеріне қатысты пікір білдірді.

«Сіздер оңтүстік өңірде 3 ауысыммен оқитын мектептер бар екенін, мектеп жетіспейтінін білесіздер. Бұл өңірде мектеп салу бастамасын қолдау қажет. «Жайлы мектеп» ұлттық жобасы аясында бөлініп жатқан қаражат та жеткіліксіз. Өңір қарқынды дамып жатыр. Үш ауысыммен оқу мәселесін шешу үшін бұл өңірге қолдау қажет», – деді Оқу-ағарту министрі.

Ғани Бейсембаев елімізде аралас мектептер бар екенін атап өтті.

«Бізде аралас мектептер бар. Бұған дейін француз тілін тереңдетіп оқытатын мектептердің құрылысына қатысты меморандумға қол қойдым. Кез келген мектеп біздің мемлекеттік стандартқа, бізд...

Егер Израиль Газа секторында халықаралық құқықты бұзуды жалғастыра берсе, бұл ел оқшауланады. Бұл туралы France 2 телеарнасының эфирінде Еуропалық кеңес басшысы Чарльз Мишель мәлімдеме жасады.

Әлемдік қауымдастық Израильдің Газа секторындағы халықаралық құқық нормаларын сақтауын талап етеді, деді Чарльз Мишель. Әйтпесе, Еуропалық Кеңес басшыларының айтуынша, еврей мемлекеті толығымен оқшаулануы мүмкін.

«Біз бәріміз Израильге өз қорғанысын жүзеге асыра отырып, Халықаралық құқық нормаларын ұстануға кеңес береміз. Израиль белгілі бір уақытта халықаралық қауымдастықтан оқшаулануға мүдделі емес. Сондықтан Израиль үшін бұл ережелерді сақтау маңызды», – деді Чарльз Мишель.

Еуропалық саясаткер Израиль билігінің әрекеттері «халықаралық құқыққа мүлдем сәйкес...

Қазақстанның ауыл шаруашылығы министрі Айдарбек Сапаров Қазақстанның аграршыларының ресейлік ауыл шаруашылығы техникасын жеңілдікпен сатып алу үшін «»ҚазАгроҚаржы» лизингі жөніндегі қорландыруы туралы ұсынысты айтты.

«Мемлекет басшысының тапсырмасы бойынша Үкімет ауыл шаруашылығы техникасын жаңарту деңгейін жылына 8-10% – ға дейін жеткізу жөнінде шаралар қабылдауда.
Осыған байланысты, Қазақстан Республикасының аумағында өндірілетін ресейлік маркалы техниканы сатып алуға жеңілдікпен қаржыландыру мақсатында ресейлік даму институттарының ҚазАгроҚаржы компаниясын ауыл шаруашылығы техникасының лизингі жөніндегі ұлттық операторды қорландыру мүмкіндігін қарастыру ұсынылады.
Біздің елдеріміздің ауыл шаруашылығы министрліктері арасында ведомствоаралық ынтымақтастықты дамыту үшін арнайы жұмыс тобы құрылды. Екіжақты ынтымақтастықтың үлкен әлеуетін және туындайтын барлық мәселелерді жедел шешу қажеттілігін ескере...

Ресей тарапының қатысуымен Қазақстанда 3 жылу электр орталығы салынады. Бұл туралы Қазақстан мен Ресейдің XIX Өңіраралық ынтымақтастық форумында екі ел басшылары Тоқаев пен Путин келісті.

Жаңа ЖЭО-ы Көкшетау, Семей және Өскеменде салынады. Мәміленің егжей-тегжейін ҚР премьер-министрінің бірінші орынбасары Роман Скляр айтты.

«Энергетика министрлігінде Семей, Көкшетау және Өскеменде үш ЖЭО салу туралы тиісті меморандумға қол қойылды. Көкшетау ЖЭО-да техникалық-экономикалық негіздеме дайын, тиісті құрылымдар меморандумға қол қойылғаннан кейін практикалық іске асыруға, ЖСҚ әзірлеуге, келісімшарттарға кіріседі. Бұл келесі жылы жүзеге асырылады. Бұл үш қалада ЖЭО мүлдем жоқ. Семей мен Өскемен жылу электр орталықтарының техникалық-экономикалық негіздемесі әлі әзірленбеген. Үш орталы...

Жаһандық азық-түлік қауіпсіздігін нығайту үшін азық-түлік, тыңайтқыштар мен тұқымдар халықаралық санкциялардан босатылуы керек, деп мәлімдеді президенті Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан мен Ресейдің XIX Өңіраралық ынтымақтастық форумында.

«Қазақстан жаһандық азық-түлік қауіпсіздігін нығайту үшін азық-түлік өнімдерін, тыңайтқыштар мен тұқымдарды халықаралық санкциялардан босату керек деген ұстанымда», – деді Тоқаев. 

Тоқаев, мемлекет өзгенің емес өзінің өнімдерін тұтынуы тиіс екенін атап өтті. 

«Біз өзімізді сынай отырып мойындауымыз керек: картоп, қант қызылшасы сияқты негізгі дақылдар бойынша Қазақстанда отандық селекцияның үлесі 10%-ға да жетпейді. Қазіргі жағдайды шұғыл түзету қажет. Осыған байланысты Қазақстанда селекция және тұқым шаруашылығын дамытудың 2028 жылға...

9 қараша күні Қостанайда өткен Қазақстан мен Ресей арасындағы Өңіраралық ынтымақтастық форумында жалпы құны $83 млн болатын 9 аймақты және коммерциялық келісімге қол қойылды.

Форум қорытындысы бойынша екі ел кәсіпкерлері «Qyzyljar» арнайы экономикалық аймағының аумағында ұзақ сақталатын нан-тоқаш өнімдері зауытын салу, Солтүстік Қазақстан облысында жүк көтергіш жабдықтар өндіру, Қостанай облысында сүтті өнеркәсіптік салқындатуға арналған жабдықтар өндіру бойынша келісімге келді. 

Сондай-ақ, Павлодар және Омбы, Маңғыстау және Астрахан, Батыс Қазақстан және Орынбор, Қостанай және Орынбор облыстары сауда-экономикалық, ғылыми-техникалық, экологиялық, мәдени, гуманитарлық және басқа да салаларда байланыс орнатуы туралы құжаттарға қол қойды.

Бұдан бөлек, Қостанай облысының кәсіпкерлер палатасы мен «Орынбор облысының Сауда-өнеркәсіп палатасы...

Франция Газа секторына көмекті бес есеге, яғни 100 миллион еуроға дейін арттырады, деді ел президенті Эммануэль Макрон Париждегі Палестина гуманитарлық конференция аясында. Бұл туралы BFM TV мәлімдеді.

Сонымен қатар, Макрон ХАМАС қозғалысына израильдік кепілге алынған адамдарды дереу босатуға шақырды. Ол Газаның бейбіт тұрғындарының қайғы-қасіретіне назар аударып, гуманитарлық көмек көрсетуге уәде берді.

Сондай-ақ, француз президенті Газада атысты тоқтатуға шақырды. «Бүгінде жағдай күрделі және күн сайын нашарлауда», — деді Макрон.

Қазан айының соңында Франция, Ұлыбритания және Нидерланды Газаға теңіз арқылы гуманитарлық көмек жіберетіні жайлы хабарлады.

«Біз Қазақстанның оңтүстігінде 3 орыс тілді мектеп салу мәселесін талқылауды бастадық», деді РФ Үкіметі төрағасының орынбасары Алексей Оверчук, Қазақстан мен Ресейдің XIX Өңіраралық ынтымақтастық форумында сөйлеген сөзінде.

Алексей Оверчук барлық деңгейдегі ынтымақтастықты жандандыру және жұмысты бірлесіп атқару үшін орыс тілі қажет екенін айтты.

«Қазір біз тілмашсыз, мағынасы мен мәнін жоғалтпай сөйлесіп, бір-бірімізді түсініп отырмыз. Біз Қазақстандағы орыс тіліне деген қызығушылықты көріп отырмыз. Бұл мұны Үкіметаралық комиссия отырысында жан-жақты талқыладық. Біз Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Кемелұлына орыс тіліне қатысты халықаралық ұйым құру жөніндегі бастамасы үшін алғыс білдіреміз. Құжатқа биыл 13 қазанда ТМД мемлекет басшылары кеңесінің отырысында қол...

Ресей Қазақстандағы 3 ЖЭО құрылысына қатысады. Бұл туралы Қазақстан мен Ресейдің XIX Өңіраралық ынтымақтастық форумында Премьер-Министрдің орынбасары Серік Жұмағарин мәлімдеді.

«Ресей тарапының Қазақстандағы 3 ЖЭО жобасын жүзеге асыруға қатысуы туралы құжат дайын. Оған бүгін қол қойылады деп күтіп отырмыз», – деді Жұмағарин.

Ақордада өткен Қазақстан мен Ресей Президенттерінің келіссөздері нәтижесінде қос елдің энергетика министрлері Алмасадам Сатқалиев пен Николай Шульгинов Көкшетау, Семей және Өскеменде жылу электр станцияларын салу туралы келісімге қол қойды.

Бұған дейін, 2027 жылға қарай Көкшетауда қуаттылығы 240 МВт болатын жаңа ЖЭО салынатыны хабарланған. Құрылыстың жалпы құны 239 миллиард теңгеден...

Қасым-Жомарт Тоқаев Владимир Путиннің сапары екіжақты қатынастар жылнамасындағы маңызды оқиға екенін атап өтті. Бұл туралы Ақорда баспасөз қызметі хабарлады.

«Сіз Қазақстанға ХХІ ғасырдағы тату көршілік және одақтастық туралы шарттың 10 жылдығы қарсаңында келіп отырсыз. Құжатқа 2013 жылы 11 қараша күні Екатеринбургте қол қойылғанын еске салғым келеді. Бұл – Қазақстан мен Ресей ынтымақтастығының маңызды құқықтық негізі саналатын әрі көпжақты байланыстарымызды одан әрі нығайтуға жол ашатын жан-жақты құжат. Сізді осы айтулы күнмен құттықтаймын. Сапарыңыздың аталған датамен тұспа-тұс келгені өте жақсы болды. Жалпы, бүгін айтқанымдай, Сіздің сапарыңыздың саяси және тарихи мәні зор», – деді Президент.

Мемлекет басшысы...

Ресей президенті Владимир Путин Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың әкесінің аты-жөнін әдеттегідей айта алмады. 9 қарашада екі ел арасындағы ХІХ өңіраралық ынтымақтастық форумында Ресей президенті « Қасым-Жомарт Келемич» деп айтып қалды.

Тоқаев екі ел арасындағы ынтымақтастық пен достығы, экономикалық байланысы жөнінде айтып өткен соң, сөз кезегі Путинге берілді. Сөз алған сәтінде Қазақстан президентінің аты-жөнінен жаңылған Ресей президенті Тоқаевтың статистикадан жаңылғанын түртіп өтті.

«Өңірлердің белсенді қатысуымен Қазақстанмен өзара тауар айналымы 2022 жылы 10%-дан асты. Бұл жерде Қасым-Жомарт Келемич 27 млрд доллар деп айтты, бірақ біздің статистика бойынша бұл сома 28,2 млрд долларды құрайды», – деді Путин.

Фото: islamnews

Қазақстан мен Ресейдің XIX Өңіраралық ынтымақтастық форумында Президент Қасым-Жомарт Тоқаев ресейлік бизнесмендерді халал өнімдер экспортын бірлесіп дамытуға шақырды.

«Қазақстан Азық-түлік қауіпсіздігі жөніндегі ислам ұйымының негізін қалаушылардың бірі саналады. Оның құрамына халық саны 1,5 млрд-тан асатын 37 мемлекет кіреді.Қос ел бұл нарыққа сертификатталған халал өнімдері экспортын бірлесіп ілгерілете алар едік. Біз ресейлік бизнесті осы бағытта тығыз ынтымақтастыққа шақырамыз», – деді ол.

Президенттің айтуынша, алдағы 5 жылда Қазақстанның агросекторына 2,7 трлн теңге инвестиция құйылады. Бұл қаржыға 900-ге жуық инвестициялық жоба жүзеге асырылмақ. Осы ретте мемлекет басшысы экологиялық таза экспортқа бағдарланған, халықаралық, оның ішінде...

Ресей президенті Владимир Путин Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаевқа екі ел арасындағы тауар айналымы бойынша статистика әр алуан екенін айтты. Статистикадағы айырмашылы $1,2 млрд құрайды. Тікелей инвестициялар статистикасында да алшақтық бар.

Қостанайдағы Қазақстан-Ресей өңіраралық ынтымақтастық форумында алдымен сөз алған Қасым-Жомарт Тоқаев екі ел арасында тауар айналымы $27 млрдқа жеткенін айтты.

«Ресейден тікелей инвестициялар көлемі $20 млрд. Қазақстандағы 42 мыңнан астам шетелдік өндірістің жартысына жуығы (19 мың) ресейлік», – деді мемлекет басшысы.

Тоқаевтан кейін сөз алған Владимир Путин ресейлік статистикада цифрлардың әлдеқайда жоғары екенін айтты.

«2022 жылы біздің Қазақстанмен тауар айналымымыз 10% өсті. Қасым-Жомарт Кемелұлы $27 млрд деп атап өтті. Ал біздің статистика бойынша  $28,2 млрд өскен», — деді Путин.

«Болашақ» бағдарламасы эммиграция құралына айналып кетті, деді Сенат отырысында депутат Андрей Лукин. Ол осы мәселені қозғап ҚР премьер-министрі Әлихан Смайыловқа сауал жолдады.

Ол «Болашақ» бағдарламасының іске асырылу барысына жетекшілік ететін Халықаралық бағдарламалар орталығының жұмысын сынға алды. Депутаттың пікірінше, Орталықта қаржы мониторингі жүйесі тиісті деңгейде құрылмаған. Бұл өз кезегінде гранттарды ұтымсыз пайдалануға, сондай-ақ, қаражаттың жымқырылуына әкеп соғады.

«Өткен кезеңде шетелдің жоғары оқу орындарында 15 мыңнан астам стипендиат «Болашақ» бағдарламасы бойынша оқыған. Оның 12 мыңға жуығынан арнайы мамандар даярланды. Тиісінше, соңғы 12 жылда бұл мақсаттарға 200 миллиард теңгеге жуық қаражат бөлінген. Алайда, орталық жұмысының дұрыс ұйымдастырылмауы мен...

Қазақстанға су ресурстары тапшылығының қаупі төніп тұр. Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан мен Ресейдің XIX Өңіраралық ынтымақтастық форумында осылай деді.

«Жағдайды экономикамыздың негізгі салаларының, әсіресе ауыл шаруашылығы саласының су тұтыну көрсеткішінің жоғары болуы ушықтырып тұр. Сарапшылардың болжамы бойынша, 2050 жылға қарай Орталық Азиядағы құрғақшылық пен су тасқыны өнім алу көрсеткішін 30%-ға дейін төмендетуі мүмкін. Біздің аграрлық сектор 60%-дан астам су тұтынады және жергілікті жерде су үнемдеуді талап етеді. Бұл аса өзекті мәселе. Біз осы сын-тегеуірінге жауап ретінде су секторын жаңғыртуға көшеміз. Алдағы уақытта 20 жаңа су қоймасын құрып, 15-тен астам қолданыстағы су қоймасын қалпына келтіру жоспарланған...

ЕАЭО елдеріне арналған ортақ валюта құру туралы мәселе ешқашан талқыға түспеген. Бұл туралы бейсенбі күні кулуарда Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің төрағасы Мадина Әбілқасымова айтты.

Агенттік төрағасынан журналистер ЕАЭО аймағына ортақ «алтын» валютасын енгізу туралы сұраған. Әбілқасымова ЕАЭО-ға ортақ валюта енгізу мәселесі ешқашан талқыға түспегенін атап өтті.

«Өзара серіктестік кездесулерде бұл мәселе ешқашан талқыланбады. Мұндай ұсыныс та болған емес», – деп жауап берді Ақорда кулуарында Әбілқасымова.

Айта кетейік, 2014 жылдың сәуір айында ЕАЭО жоспарларын талқылау кезінде «2025 жылға дейін» ЕАЭО елдеріне «алтын» атты  ортақ ақшалай бірлік енгізу мәселесі талқыланған.

Ақорда кулуарында Әбілқасымова журналистерге Ресейдің санкция...

Фото: Ақорда

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан мен Ресейдің XIX Өңіраралық ынтымақтастық форумы барысында Ресейге бірлескен агроинновация орталықтарын құруды ұсынды. Олар жаңа технологияларды, соның ішінде жасанды интеллектіні коммерцияландырумен және өндіріске енгізумен айналысатын болады.

Мемлекет басшысының пікірінше, агроөнеркәсіп және экспорт әлеуетінің толыққанды пайдаланылмауына көп жағдайда көлік-логистика саласындағы шектеулер әсер етеді Мысалы, логистика және қойма жүйесінің тапшылығына байланысты Қазақстан мен Ресейде өндірілген ауыл шаруашылығы өнімдерінің шығыны 40 пайызға жуықтайды.

«Өнім сақтау инфрақұрылымын дамыту, соның ішінде элеваторларды, көкөніс, жеміс-жидек қоймаларын көбейту екіжақты ынтымақтастықтың маңызды бағытына айналуға тиіс. Қазақстан жуық арада климаттық бақылау жүйесі бар өнім сақтау қоймаларыны...

Қараша айында мұнайдың қымбаттауы мен Ұлттық қордан шетел валютасын сату теңге бағамының одан әрі нығаюына ықпал етеді. Қаржыгерлер қауымдастығы жүргізген сауалнамаға қатысқан нарық өкілдері осылай деп тұжырымдайды.

Сауалнамаға қаржы нарығына кәсіби қатысушылары, банк, сақтандыру, брокерлік ұйым өкілдері, талдау және қазынашылық бөлімшелері қызметкерлері қатысқан. Мамандар Brent мұнайының бағасы, АҚШ долларының ресей рубліне қатысты бағамы, АҚШ долларының теңгеге шаққандағы құны, инфляция, ЖІӨ, ҚРҰБ базалық мөлшерлемесі жайлы пікір білдірген.

Сарапшылар қазан айында теңге бағамына мұнайдың қымбаттауы мен Ұлттық қордан шетел валютасын көптеп сату ( қордан сатылған валюта көлемі үш ай қатарына 1 млрд доллардан асып тұр) әсер еткенін айтады. Қараша айында...