Жаңалықтар

ҚР Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі кредиттің ең жоғары сомасына заңнамалық деңгейде шектеу енгізуді ұсынды. Парламентте агенттік басшысы Мәдина Әбілқасымова халықтың шамадан тыс кредит алуын азайту мәселесін көтерді.

Әбілқасымова азаматтардың борыш жүктемесінің шамадан тыс өсуін шектеу және тұтынушылық кредит берудегі тәуекелдерді барынша азайту үшін агенттік кешенді іс-шараларды жүзеге асырып жатқанын айтты.

«Бірінші кезекте басымдық – банктер мен микроқаржы ұйымдары тарапынан тұтынушылық кредиттерді шамадан тыс беруді шектеу мәселесіне беріледі. Кепілсіз тұтынушылық кредиттер бойынша орташа борыш жыл басынан бері 913 мың теңгеден 1 млн теңгеге дейін өсті. Тұтынушылық кредиттердің шамадан тыс өсуін азайту үшін Агенттік тұтынушылық кредиттің ең жоғары сомасына заңнамалық деңгейде шектеу енгізуд...

Қазақстан азаматы Түркиядан 57 млн теңгенің әшекейін әкеліп, шекарадан заңсыз алып өтпек болған. Сонымен қатар, тауарын кедергісіз өткізу үшін кеденшілерге 860 мың теңге пара берген. ҚМА мәліметінше, оған қатысты сотқа дейінгі тергеп-тексеру жұмыстары басталған.

«Түркиядан контрабандалық зергерлік бұйымдарды әкеліп, елорда әуежайында кедергісіз өту үшін пара бермек болған азаматқа қатысты сотқа дейінгі тергеп-тексеру жұмыстары басталды», делінген ҚМА таратқан хабарламада.

Сот күдіктілерге екі айға дейін қамауда ұстау түріндегі бұлтартпау шарасын белгіледі. Қазіргі уақытта сотқа дейінгі тергеу амалдары жүргізіліп жатыр.

«Азамат жүкті кедергісіз кесіп өткені, тексергені және кедендік ресімдегені үшін...

Коллаж: kursiv.media

Утильалым салынатын өнімдер тізімінен кабель-сым өнімдері алынып тасталды. Тізімге Экология және табиғи ресурстар министрлігінің 13 қазандағы жарлығымен өзгеріс енгізілген. Сонымен қатар утильалымды есептеу әдістемесі де өзгерді.

Атап айтқанда, утильалым есептеу әдістемесінен 3-пункт алынып тасталды, Бұл бөлімде кабель-сым өнімдері қалдығын жою үшін төленетін төлем көлемі есептелетін еді. Бұл өзгеріс министрліктің №283-жарлығымен енгізілген.

Қандай тауарларға утильалым салынбайды?

Қазақстанда өндірілетін немесе импортталатын өнімнің жекелеген түрлерінің тізбесінен келесі өнімдер алып тасталды:

Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің төрағасы Мәдина Әбілқасымова ұялы байланыс операторларын белгісіз телефон нөмірлерін пайдаланғаны немесе абоненттік нөмірлерді алаяқтық мақсатта үшінші тұлғаларға бергені үшін жауапкершілікке тарту қажет деп санайды.

«Ұялы байланыс операторына абоненттік нөмірді үшінші тұлғаларға айырбастауда немесе беруде жасырын телефон нөмірлерін пайдаланғаны үшін жауапкершілік енгізу ұсынылады», – деді агенттік төрағасы Мәжілісте өткен парламенттік тыңдауда.

М. Әбілқасымова ұялы байланыс операторларына жауапкершілік енгізу банк клиенттеріне зиян келтіретін қаржылық алаяқтармен күресудің тиімді тәсілдерінің бірі екенін түсіндірді.

«Біріншіден, Агенттік кеңесінің қаулысымен мобильді қосымшаларға, ақпараттық жүйелерге, банктерге және микроқаржы ұйымдарына киберқауіпсіздік талабын күшейту...

Жыл басынан бері елімізде 13 700-ден астам интернет-алаяқтық тіркелген. Соның салдарынан 13,5 мыңнан астам азамат зардап шекті, оның 70% қала тұрғындары, қалған 30% ауыл тұрғындары. Бұл туралы Мәжілісте өткен тыңдауда Ішкі істер министрінің орынбасары Игорь Лепеха мәлім етті.

Оның айтуынша, зардап шеккендердің әлеуметтік жағдайы әртүрлі. Олардың арасында бюджеттік сала қызметкерлері де, мемлекеттік қызметшілер де, зейнеткерлер, жеке кәсіпкерлер және басқа да санаттағы азаматтар бар.

«Азаматтарға келтірілген жалпы шығын 11 млрд. 355 млн. теңгені құрайды», деді Игорь Лепеха.

Оның дерегінше, 2,5 мың түрлі интернет-алаяқтық жасаған 521 адам ұсталып, қылмыстық жауапкершілікке тартылды. Жәбірленушілерге 523 миллион теңге көлемінде шығын өтелді.

1-ші қыркүйектегі жағдай бойынша қазақстандықтардың 18,1 трлн теңге құрайтын кредиттік портфелінің тең жартысы тұтынушылық кепілсіз несиелерге тиесілі. Бұл жайлы Парламенттік тыңдау барысында Қаржы және бюджет комитетінің мүшесі, депутат Берік Бейсенғалиев айтты.

«Елімізде төлеу мерзімі 90 күннен асып кеткен несиелердің жалпы көлемі 2 триллион теңгеге жеткен. Оның 63%-ы яғни 1 трлн 225 млрд теңгесі сол тұтынушылық кепілсіз несиелеуге тиесілі. Қаржылық тұрақтылық тұрғысынан қауіп алдында 1 млн 700 мың біздің отандастарымыз тұр», деді ол.

Проблемалық қарыздың негізгі көзі микроқаржы ұйымдары екенін айтады депутат. Оның айтуынша коллекторларға сатылған проблемалық қарыз көлемі 2019 жылдан бастап...

Коллаж: kursiv.media

Қосылған кұн салығын 12 пайыздан 16 пайызға дейін көтерудің нәтижесінде ел бюджетіне 2-2,4 трлн теңге түспек. Бұл сома – Ұлттық қордан республикалық бюджетке бөлінетін кепілдендірілген трансфертт көлемімен бірдей. Ұлттық экономика министрі Әлібек Қуантыровтың айтуынша, ҚҚС-ты көбейту Ұлттық қордан алынатын қаржыны азайтуға ықпал етпек.

Салық қалай өспек?

Ұлттық экономика министрлігі ҚҚС мөлшерлемесін 12%-дан 16%-ға дейін арттыруды ұсынғаны белгілі. Өскен салықтан бюджетке қосымша 2-2,4 трлн теңге түспек.

«Бұл Ұлттық қордан республикалық бюджетке берілетін кепілдендірілген трансферттердің көлемімен бірдей. Қосымша кірістер осы трансферттердің мөлшерін қысқартуға мүмкіндік береді. Тиісінше, Ұлттық қордың жинақтау функциясын күшейтеді. Ал түскен...

Елімізде жеке тұлғалар алған несиенің жалпы көлемі 18 трлн теңгені, ал қарыз алушылардың саны 8 миллионнан астам адамды құрайды. Бұл туралы Мәжілісте өткен парламенттік тыңдауда Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің төрағасы Мәдина Әбілқасымова айтты.
Оның сөзінше, тұтынушылық кредит беру сегментінде соңғы 3 жылда өсім байқалуда.

«Ұлттық банктің дерегіне сәйкес, 2021 жылдан бастап кепілсіз тұтынушылық кредиттердің орташа жылдық өсуі 33%-ды құрады. Соңғы 8 айда тұтынушылық кредит портфелі 9,2 трлн теңгеден асты», – деді М. Әбілқасымова.

Агенттік төрағасы екінші деңгейлі банктердің проблемалық қарыз деңгейі артқанын жариялады. Белгілі болғандай, бұл көрсеткіш 5,2%-ға жетіп, 0,5 трлн теңгеден...

HeadHunter онлайн платформасы 2-15 қазан аралығында жарияланған жұмыс берушілердегі бос орындар мен үміткерлердің түйіндемелерінің талдауы негізінде сауалнама жүргізген. Нәтижесінде 59% қазақстандықтардың жұмыс берушіден өз жалақысын көтеруді сұрауды жоспарлап отырғанын анықтаған.

Платформа жүргізген онлайн сауалнамаға 1357 қолданушы қатысқан. Сонымен бірге жұмыс беруші компаниялардың 42%-ы қызметкерлер жалақысын тұрақты түрде индексациялайтыны белгілі болған. Олар әдетте жылына бір рет индекстеу жүргізіліп тұрады. Ал индексация жоқ компаниялардың қызметкерлері жалақысын көтеру бастамасын өз қолдарына алады. Атап айтқанда, сұралған адамдардың 59 пайызы алдағы уқытта жалақысын көтеруді сұрауды жоспарлап отыр. Олар жалақысын көтеруге негіз болатын түрлі себептерді алға тартқан.

Жалқысын көтеруді сұрайтын қызметкерлердің 58%-ы өткен кезеңдег...

«Қамбар-Ата ГЭС-1» су қоймасы Қырғызстан, Қазақстан және Өзбекстанның 34%, 33%, 33% үлестік қатысуымен салынуы мүмкін. Десе де, Қырғызстан басқа да әлеуетті инвесторлармен келіссөздер жүргізіп жатыр. Бұл жайлы Қырғызстан Энергетика министрлігі хабарлады.

Қырғыз тарапы «Қамбар-Ата ГЭС-1» тез арада іске қосылса, бұл Қырғызстан үшін де және Орталық Азия елдері үшін де тиімді болатынын айтады.

«Бұл су электр станциясының құрылысы Қырғызстанның генерациясын арттырумен қатар, экспорттық әлеуетін арттырады және өңірдегі су-энергетикалық теңгерімді тұрақтандыруды қамтамасыз етеді. Қазақстан мен Өзбекстан бұл жобаны бірлесіп жүзеге асыруға қызығушылық танытты. 2023 жылғы 6 қаңтарда үш республиканың энергетика министрліктері деңгейіндегі кездесудің қорытындысы бойынша...

Қазақстан мен Қытай үкіметі арасындағы визасыз режим туралы келісім 2023 жылдың 10 қарашасынан бастап күшіне енеді. Бұл туралы Сыртқы істер министрлігінің хаты жария болды.

«Қазақстан үкіметі мен Қытай Халық Республикасының үкіметі арасындағы визалық талаптардан өзара босату туралы келісім 2023 жылдың 17 мамырында Сиань қаласында жасалды. 2023 жылдың 10 қарашасында күшіне енеді», – делінген СІМ-нің «Параграф» жүйесінде жариялаған хатында.

Құжатқа сәйкес Қазақстан азаматтары Қытайда Мемлекеттік шекарадан өткен сәттен бастап 30 күн визасыз бола алады.
Алайда азаматтар 30 күндік визасыз режим аясында екінші елге 180 күннің ішінде 90 күннен артық бола алмайды.
Егер Қазақстан немесе...

Қазақстан мектептерінде тамақтанудың жаңа моделі әзірленді. Бұл жайлы Оқу-ағарту министрлігінің баспасөз қызметі хабарлады. Оған сәйкес балалардың бойы мен салмағы өлшеніп, мектеп асханасындағы мінез-құлқына зерттеу жүргізіледі. Жаңа модель бойынша Астананың алты мектебінің асханасы жұмыс істеп жатыр.

«Елімізде әзірленген жаңа модель мектепте тамақтану мәдениетін қалыптастырудың кезеңдік іс-шаралар кешенін қамтиды. Аталған модель Оқу-ағарту министрлігінің бастамасымен Ұлттық салауатты тамақтану орталығымен бірлесіп әзірленді. Бірінші кезеңде мектептегі тамақтануды ұйымдастыруды бағалау және талдау мақсатында балалардың мектеп асханасындағы мінез-құлқының үлгілерін байқап зерттеу, антропометриялық көрсеткіштерді өлшеу (бойы, салмағы) және дұрыс тамақтану қағидаттарын білуге сауалнама жүргізіледі», делінген хабарламада.

Сонымен бірге салауатты өмір салты...

«ҚазМұнайГаз» соңғы 6 жылда шикі газды жағу көлемін 89%-ға қысқартқан. Бұл жайлы компанияныңбаспасөз қызметі хабарлады.

2017 жылдары компания 315,8 млн текше метр шикі газды жағатын болған. Ал 6 жыл ішінде шикі газды жағу көлемі 89%-ға қысқарып, 2023 жылдың 8 айында небәрі 14 млн текше метр газ жанған. Солайша компания мұнай қалдықтарын тиімді пайдаланған. 2022 жылдың қорытындысы бойынша шикі газды тиімді пайдалану көрсеткіші 98,8% құраған.

2019 жылы ҚМГ компаниялар тобында шығарындыларды басқару саясаты бекітіліп, соған сәйкес ұлттық компания 2030 жылға қарай шикі газды жағу көлемін нөлге жеткізуді жоспарлап отыр.

«ҚазМұнайГаздың атмосфераға шығарындыларды азайту...

Алматы әкімі Ерболат Досаев Алатау ауданын аралаған жұмыс сапары кезінде Қарасу шағын ауданындағы екі кәріз-сорғы станциясының (КСС) құрылыс барысымен танысты.

Қарасу шағын ауданындағы сумен жабдықтау желілеріндегі құрылыс-монтаж жұмыстары 2019 жылы Алматы қаласы энергетика және сумен жабдықтау басқармасының тапсырысы бойынша басталды. Жер бедерінің тегіс еместігі салдарынан қолданыстағы коллектордағы ағын суларды бұру үшін 11 метр тереңдікте екі кәріз және сорғы станцияларын салу қажет болды. Шұңқырды қазу кезінде мердігер ұйым жер асты суларының үлкен ағынына тап болды. Жобалық шешіммен суды бұру үшін скважинаны қосымша бұрғылау қарастырылған. Жақын арада мердігер ұйым КСС монтаждауға кіріседі. Нысанды тапсырудың жаңа мерзімдеріне сәйкес жұмыстарды 2023 жылдың соңына дейін...

Алдағы жылы Қазақстанда дәрілерді қадағалау мақсатында оларға Data Matrix коды қолданылатын болады. Бұл жайлы Үкімет үйінде премьер-министр Әлихан Смайыловтың қатысуымен өткен кеңесте айтылды.

Атап айтқанда, елімізде дәрі-дәрмектерді қадағалау бойынша ақпараттық жүйе мен балабақшаға кезекке тіркеудің Бірыңғай деректер базасы іске қосылады. Дәрілік заттарды қадағалау жүйесі бұл саладағы бірнеше мәселені шешуге ықпал етеді. Мәселен, бұл жүйе медициналық ұйымдарда дәрілік заттарды қайта жазу және өтірік есептен шығару мүмкіндігін жояды, дәрілік заттардың бөлшек саудадағы бағасына, қалдықтарына және жарамдылық мерзімдеріне мониторинг жүргізуге жол ашады. Ол үшін әр қорапқа екі өлшемді бірегей Data Matrix коды қолданылатын болады. Нәтижесінде республикадағы дәрілік заттардың толық айналымы өндірілген...

«Астана» халықаралық қаржы орталығы (АХҚО) өзінің еншілес компаниясы арқылы ағымдағы жылдың маусым айында ашылған ITS сауда алаңының 10% – ын иелене бастады, деп хабарлады «Интерфакс-Қазақстан».

«АХҚО Әкімшілігі» АҚ еншілес ұйымы AIFC Markets Limited international trading system Limited миноритарлық акционері болып табылады. AIFC Markets Limited its акцияларының 10%-на иелік етеді», – делінген агенттіктің сұрғына жауап ретінде.

АХҚО ITS қаржылық қызметтерді реттеу комитетінен көпжақты сауда алаңымен жұмыс істеуге MTF (operating a Multilateral Trading Facility) лицензиясын алған алғашқы компания екенін атап өтті.

Хабарланғандай, «Астана» халықаралық қаржы орталығының (АХҚО) юрисдикциясында орналасқан ITS жаңа халықаралық сауда алаңы Қазақстанда маусым...

Әлеуметтік желілерде ҚР Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев қазақстандықтарды Илон Маск жаңадан жасаған инвестициялық платформаға қаржы салуға үндейтін видео таратылуда. Бұл жалған ақпарат жайлы Stopfake.kz хабарлады.

Жалған ақпарат не жайлы. Жарнамалық бейнероликте Қазақстан Президенті америкалық кәсіпкер және миллиардер Илон Маск құрған платформаға инвестиция салуға шақырады.

«Инвестициялық платформа сайтта өтінім қалдырған әрбір тұрғынға 5 мың доллардан табыс табуға мүмкіндік береді. Илон Маск екеуміз жеке табыс пен инвестиция мүмкіндіктерінің жаңа көкжиегін ашатын осы бірегей платформаға қосылуға шақырамыз», – делінген жалған бейнеде.

Бұл видеоны дипфейктің онлайн детекторының көмегімен тексеріп, оның нейрожелі арқылы жасалғаны анықталды.

«Желіде...

Елімізде уақыт белдеулерін өзгерту мүмкін. Бірақ нақты шешім әлі қабылданған жоқ. Бұл туралы ҚР Экология және табиғи ресурстар министрлігінде хабарлады.

Уақыт белдеулерін қалай өзгертпек. Қазақстанда бүкіл ел бойынша бірыңғай уақыт белдеуін орнатқысы келеді. Уақытты өзгерту мәселесін экология және табиғи ресурстар министрлігі Сауда және интеграция министрлігімен бірлесіп зерттеп жатар Ол үшін депутаттардың, орталық мемлекеттік органдардың, жұртшылық пен ғылыми ұйымдардың өкілдерінің қатысуымен арнайы жұмыс тобы құрылды.

«Алайда қазіргі уақытта бұл мәселе бойынша нақты шешім қабылданған жоқ. Нақты шешім мәселені егжей-тегжейлі зерделегеннен кейін, сондай-ақ жұртшылықпен кеңінен талқылаудан кейін қабылданады», – деп түсіндірді Экология министрлігі.

Қазір таңда Қазақстанда қандай уақыт белдеулері бар. Қазақстан аумағы...

Мысыр президенті Абдель Фаттах ас-Сиси Палестина эксклавының тұрғындарына 20 жүк көлігін өткізу үшін Мысыр мен Газа секторының шекарасында орналасқан Рафах қаласындағы шекаралық бақылау бекетін ашуға келісті. Бұл туралы Анадолу агенттігі хабарлады.

Байден 20 жүк көлігі алғашқы бөлік екенін атап өтті. Жалпы гуманитарлық көмек ретінде 150 көлік жіберу жоспарланып отыр.

АҚШ пен Мысыр арасындағы келісім президент Байденнің Израильге сапары кезінде орнатылды..

Оның айтуынша, «егер ХАМАС осы көмекті тәркілесе немесе жібермесе», онда басқа көмек түрлері болмайды. Өйткені АҚШ-тың «Хамасқа гуманитарлық көмек жіберуге ниеті жоқ».

Ақ үйдің хабарлауынша, АҚШ пен Мысыр президенттері БҰҰ-ның Газа тұрғындарының гуманитарлық көмекке қол жетімділігін қамтамасыз ету...

Фото: kursiv.media

Қашаған мұнай-газ кен орнының операторы – North Caspian Operating Company (NCOC) консорциумы Қазақстанмен арада халықаралық арбитраж арқылы шешілуі мүмкін дау бар екенін растаған. Бұл туралы «Интерфакс-Қазақстан» агенттігі жазады. Агенттік Қазақстан үкіметі NCOC-қа салуға ниеттеніп отырған экологиялық айыппұлды даулау үшін консорциум халықаралық арбитражға жүгінетіні рас па деп сауал жолдаған.

«Қазақстан Республикасы мен Солтүстік Каспий бойынша өнімді бөлу туралы келісімге қатысатын мердігер компаниялар арасында (KMG Kashagan B.V. компаниясын қоспағанда) келісімнің кейбір ережелерін қолдануға қатысты бірқатар даулы мәселелер бар. Келісімге сәйкес, бұл мәселе арбитражға жүгіну арқылы шешілуі керек», – дейді NCOC агенттік сауалына берген жауабында...

Kaspi.kz финтех-компаниясы америкалық депозитарлық акцияларын болжалды жария орналастыру үшін тіркеуге өтінім беру жобасы туралы, яғни АҚШ нарығында сататыны жөнінде мәлімдеді.

«Kaspi.kz ақ («Компания») F-1 нысаны бойынша тіркеу өтінішінің жобасын АҚШ-тың Бағалы қағаздар және биржалар жөніндегі комиссиясына (SEC), компанияның қолданыстағы депозитарийін ұстаушылары компанияның қарапайым акциялары болып саналатын америкалық депозитарлық акцияларды жария орналастыруға қатысты құпия түрде ұсынғанын хабарлайды», – делінген Лондон қор биржасында (LSE) жарияланған хабарламада.

Болжалды ұсыныстың көлемі мен бағасын әлі де анықтау қажет. Акцияларды жария орналастыру нарықтық және өзге де жағдайларға байланысты болады, сонымен қатар SEC комиссиясының өтінімжі қарау процессіне де тәуелді болмақ, деп...

Коллаж: kursiv.media

Назар аударуды, құр назар салып өте шықпай, жанашыр ықыласпен қолдау көрсетуді талап ететін бір сала болса, ол – мұнай-сервис саласы. Қазір бұл салада қордаланған бірнеше түйткіл бар. Соның бірі – қаржыландыру жайы, екіншісі – маман тапшылығы. Мұнай сервистік компаниялар одағының төрағасы Рашид Жақсылықовтың айтуынша, мұнайға қызмет көрсету саласы – өте күрделі сала. Тіс шұқығышпен қамтамасыз етуден бастап қиғаштап бұрғылауға дейінгі аралықта қым-қиғаш шаруа бар.

«Мұндағы тасымалдау, бұрғылау, жобалау, құрылыс жүргізу, басқа да қаншама саланың бәрі-бәрі айырықша назарды қажет етеді. Тиісінше, әр саланың дамуына кедергісін тигізіп отырған үш-төрт мәселе бар. Соның бірі – ірі операторлардан...

Сот орындаушылардың қызметін робот орындай бастайды. Бұл жайлы Орталық коммуникациялар қызметінде өткен брифинге ҚР Әділет вице-министрі Бекболат Молдабеков айтты.

«Жеке сот орындаушысы борышкерлердің борышын өтеуді мәжбүрлеп орындаған кезде олардың қызметіне негізгі борыш сомасы және өндіріп алу сомасының 3-тен 25% -на дейінгі мөлшерде қосымша комиссия алынады. Азаматтарға борыштық жүктемені азайту үшін атқарушылық құжатты автоматты түрде қозғау және борышкерге хабарлама жіберу бойынша робот әзірленді. Роботты қолдану азаматтарға сот орындаушысының қызметіне ақы төлеуге қосымша қаржылық шығындарды азайтуға мүмкіндік береді», деді министр.

Ол сонымен бірге борышкерлерді олардың табысына тең пропорционалды алимент төлеуге ынталандыру мақсатында Smart Data...

Фото: tilalemi.kz

Қазақстанда тіл саясатын дамытудың 2023 – 2029 жылдарға арналған тұжырымдамасы бекітілді. Үкімет тиісті қаулыға 16 қазанда қол қойды. Тұжырымдама аясында кейбір шенеуніктердің қазақ тілін орта деңгейде білуі талап етілуі мүмкін. Бұл ұсыныс 2024 жылдың наурызында Президент әкімшілігіне ұсынылады.

Аталмыш тұжырымдаманы жүзеге асыруға жергілікті және орталық атқарушы органдар жауапты. Ал Ғылым және жоғары білім министрлігі бір жылдан кейін тұжырымдама қалай орындалып жатқаны жайлы есеп береді.

Құжат бойынша 13 нысаналы индикаторға қол жеткізу қарастырылған. Оның ішінде мемлекеттік тілді меңгергендердің үлесін атттыру, латып әліпбиін қолданатындардың қатарын көбейту,  МемБАҚ-тағы қазақтілді контенттің үлесін арттыру, терминологиялық қорды молайту т.б...