Жаңалықтар

Әлемдік экономиканың қарқынды дамып келе жатқан салаларының бірі авиация саласы алдағы онжылдықта ірі кадрлық мәселеге тап болуы мүмкін. Авиациялық оқыту мен технологиялар саласындағы жаһандық CAE компаниясы мұны әуе тасымалына сұраныстың артуы, ұшақтар паркін кеңейту мен қазіргі мамандардың жаппай зейнетке шығуымен байланыстырады.

CAE зерттеуіне сәйкес, 2035 жылға қарай авиация саласына шамамен 1 млн 465 мың жаңа қызметкер қажет. Оның ішінде 300 мың ұшқыш, 416 мың техникалық қызмет көрсететін маман, 71 мың әуе қозғалысын басқаратын диспетчер қажет болады деп болжанып отыр.

Мұндай мәселе ел нарығында да байқалады. Айталық, Азаматтық авиация академиясының зерттеуінше, алдағы бес жылда отандық авиация саласына 14 мыңнан астам...

Қазақ ханы Бұйдаш 20 қазақ сұлтанының басын қосып, қалың қолмен 1559 жылы жаулап алу мақсатымен Мәуереннаһрға басып кіреді.

«Ақ киіз салып көтерілгендер. Қазақ даласының хандары» атты кітабында тарихшы Тұрсын Сұлтанов осы оқиғаға қатысты қызық дерек келтірген.

Бұйдаш хан ашқан соғыс Мәуренаһр тұрғындарын әбірге салып, үрей туғызады. Өйткені, олар жасанып келген жауға қарсы тұруға шамалары келмейтінін жақсы түсінген.

«Тәспімді әкеліңдер»

Алайда, бір тылсым күш мәуренаһрлықтарды сақтап қалыпты. Лутфулла шейх – тарихта сопылық ілімді кең таратқан, мәуренаһрлықтар үшін әулие ретінде танылған рухани ұстаз. Ол соғыс басталған кезде денсаулығы сыр беріп төсек тартып қалған екен. Алайда бастарына күн туып, жан сауғалай...

Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті (ҚазҰУ) 2025–2026 оқу жылына арналған білім беру бағдарламалары бойынша шекті балл кестесін жариялады. Университетке грант немесе ақылы негізде түсуге ниетті талапкерлер үшін бұл — маңызды ақпарат.

Университеттің ресми сайтында жарияланған мәліметке сәйкес, әр білім беру бағдарламасының өзіне тән ең төменгі шекті балы бар. Шекті балл – бұл ҰБТ нәтижесі бойынша талапкер жинауы тиіс ең аз ұпай саны, яғни осы баллдан төмен көрсеткішпен құжат тапсыру мүмкін емес.

Бүгін, 2 шілдеде Петропавл халықаралық әуежайынан соңғы алты жылдағы алғашқы халықаралық жолаушылар рейсі жүзеге асты. Бұл – SCAT әуе компаниясының Петропавл – Шарм-эль-Шейх (Мысыр) бағыты бойынша чартерлік рейсі.

Рейстер әр 10 күн сайын Boeing 737 ұшағымен орындалады. SCAT компаниясы Мысырдың қазақстандық туристер арасында ең танымал бағыттардың бірі екенін атап өтті.

«Халықаралық қатынастың қайта жандануы – бұл әуежай ғана емес, бүкіл өңір мен СҚО тұрғындары үшін де маңызды оқиға. Енді тұрғындарға демалысқа аттану үшін өзге облыстар мен әуежайларға барудың қажеті жоқ. Рейсті іске қоспас бұрын елеулі дайындық жұмыстары жүргізілді: шекара қызметі мен кеден өкілдерінің жұмыс істеуіне арналған...

Қаржы министрлігі 2025 жылдың шілде айында 460 млрд теңге көлемінде мемлекеттік бағалы қағаз (МБҚ) орналастыруды жоспарлап отыр. Бұл туралы Қазақстан қаржыгерлер қауымдастығы хабарлады.

Осы айда орналастырылатын мемлекеттік бағалы қағаз көлемі маусыммен салыстырғанда 37 пайызға аз. Өткен айда 616 млрд теңгеге МБҚ сатылған.

Қаржыгерлер қауымдастығының мәліметінше, шілдеде шығарылатын қағаздардың 65%-ы – ұзақмерзімді облигациялар. Яғни МБҚ-ны өтеу мерзімі 5 жылдан асады.

Бұл бюджет тапшылығын қаржыландыру мен нарықтағы өтімділікті реттеу мақсатындағы жоспарлы әрекет. Қазіргі кезде жалпы құны 27 трлн теңгені құрайтын мемлекеттік бағалы қағаз айналымда жүр.

МБҚ-дан бөлек Үкімет кейінгі екі жылда еурооблигациялар шығарды. Жақында Қаржы министрлігі осы тәсілмен...

2025 жылдың жазына арналған Алматы қаласынан көлікпен шығып демалуға болатын, үздік авто-маршрутты ұсынамыз.

Бағыттарды таңдау критерийлері:

Алматы – Шарын...

«Астана қаласының Коммуникациялар қызметі» коммуналдық мемлекеттік мекемесі әлеуметтік желілердегі агрессиялық мазмұнға мониторинг жүргізуге 16 млн теңге жұмсайды. Бұл туралы мекеменің мемлекеттік сатып алу порталында жарияланған тапсырысында жазылған.

Мекеме талаптарына сәйкес, тапсырыс алған компания әлеуметтік желілерге мониторинг жүргізуі керек. БАҚ пен Facebook, Vkontakte, Instagram, Twitter Одноклассники, МойКруг, GooglePlus, YouTube, форумдар, блогтар, микро-блогтардағы және басқа да әлеуметтік желілердегі пікірлер мен шағымдар толық бақылануы керек. Жалпы алғанда 55 мың дереккөзге мониторинг жүргізілуі керек.

Қандай тақырыптар қадағаланады

Тапсырысқа сәйкес, әлеуметтік тақырыптар, ұлтаралық қатынастар, діни және саяси мәселелерге мониторинг жүргізіледі. Сонымен бірге ең белсенді, ең
танымал және резонансты авторлардың жазбалары да...

Әскери сотта кісі қолынан қаза тапқан капитан Дархан Дәулет ісі бойынша сот тергеуі аяқталды. 2025 жылдың 1 шілдесінде тараптар сот жарыссөзіне өтті.

Істің мән-жайы

Марқұм Дархан Дәулет Жамбыл облысы Қордай ауданы Отар ауылында 5 жыл қызмет еткен. 2024 жылдың қыркүйегінде Жаркентке инженерлік бөлімнің бастығы болып ауысқан. 2024 жылдың 13 қарашасынан 14 қарашасына қараған түні тәуліктік кезекшілікке түскен. 26 жастағы әскери сол түні қайтыс болған.

Сотталушылар қатарында 4 адам бар: майор Дархан Қазтай 1988 жылы туған, ал үш сарбаз – Нұрман Әбсадық, Бақберген Рустамұлы, Аят Шакир 19-20 жаста.

12-16 жылға соттауды сұрады

Жарыссөзді бастамас бұрын істі қарап жатқан судья сотталушыларды кезек-кезек ортаға шығарып, кей мән-жайды нақтылайтын...

Енді қазақстандықтардың баспанаға деп жинаған қаражаты толық қорғалады. Бұдан былай борыштар мен айыппұлдар «Отбасы банкіндегі» баспанаға арналған жинаққа әсер етпейді. Бұл туралы банктің баспасөз қызметі хабарлады.

Банк салымшыларының депозиттері «ҚР кейбір заңнамалық актілеріне тұрғын үй құрылысына үлестік қатысу, автомобиль жолдары және мүгедектігі бар адамдарды тасымалдау жөніндегі қызметтерді көрсету мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» жаңа заңмен қосымша қорғалды. Аталған заңға Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев қол қойды.

Заңға сәйкес:

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Қауіпсіздік Кеңесінің отырысын өткізді. Бұл туралы Ақорда хабарлады.

«Қасым-Жомарт Тоқаевтың төрағалығымен Қазақстан Республикасы Қауіпсіздік Кеңесінің кезекті отырысы өтті», – делінген Ақорда хабарламасында.

Отырыс барысында ішкі және сыртқы көші-қон саласындағы үрдістер қарастырылып, Премьер-министрдің орынбасары Ермек Көшербаевтың, сондай-ақ Ішкі істер, Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі, Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлерінің ақпараты тыңдалды.

Президент көші-қон саясатын қалыптастыруда геосаяси жағдайлар мен демографиялық болжамдарды, сондай-ақ халықтың көшу себептерін ескеру қажеттігін атап өткен. Сонымен қатар, заңсыз көші-қонның алдын алу үшін бақылауды күшейту және елдің адами капиталын дамытуға бағытталған шараларды жүзеге асырудың маңыздылығына назар аударды.

Жалпы құны 2,6 миллиард теңге болатын «Баспалар үйі» акционерлік қоғамының бүкіл акциясы қайтадан мемлекет меншігіне қайтарылды. Бұл туралы Алмады прокуратурасы хабарлады.

Бұл акциялар 2016 жылы заңсыз түрде жеке адамға өте арзан бағамен сатылып кеткен. Ол кезде «Баспа үйі» ҚР Мәдениет және спорт министрлігіне тиесілі болған.

Прокуратура бұл жағдайды анықтап, сотқа жүгінді. Сот келісімді заңсыз деп таныған. Апелляциялық сот та бұл шешімді өзгеріссіз қалдырды.

Аукционда сатылған соң, «Баспалар үйі» АҚ 2018 жылы SANUR SMART INVEST ЖШС болып өзгерген. Ал бұл компанияның құрылтайшысы – Мырзабекова Майраш, ал басшысы – Саутова Фаридям.

2025-2016 жылдары 30-33 млн теңге...

Мәжіліс депутаты Бақытжан Базарбек Бас прокуратурадан «СҚ-Фармация» компаниясын тексеріп, басшылары қамауға алуды сұрады. Депутат Facebook парақшасында Бас прокуратураға арыз жолдағанын мәлімдеді.

Арызда ол «СҚ-Фармация» ЖШС, Ұлттық дәрі-дәрмектер сараптамасы орталығы, Бірыңғай дистрибьютор және еліміздегі фармацевтикалық компаниялардың тергеуді сұраған.

Оның айтуынша, бұл – тексеру жүргізу туралы төрт арыздың алғашқысы. Қалған арыздар денсаулық сақтау ұйымдарының жұмысы, ауыл шаруашылығындағы субсидиялар және республикалық бюджетті орындау жөніндегі есеп бойынша бірқатар министрліктерге қатысты болмақ.

Депутаттың мәлімдемесі Жоғарғы аудиторлық палатаның (ЖАП) тексеру нәтижелеріне негізделген. Аудиторлар 2022–2023 жылдары:

Англия төрінде өтіп жатқан әйгілі Уимблдон турнирінің алғашқы айналымы қазақстандық теннисшілер үшін сәтсіз аяқталды. Жекелей сында еліміздің атынан қатысқан спортшылардың ішінен тек Елена Рыбакина ғана келесі кезеңге өтті.

WTA рейтингінде 11-орында тұрған Елена Рыбакина алғашқы айналымда Арменияның үздік ойыншысы Элина Аванесянмен (WTA №49) кездесіп, 6:2, 6:1 есебімен айқын басымдықпен жеңіске жетті. Елена екінші айналымда Грекия теннисшісі Мария Саккаримен (WTA №9) кортқа шығады. Бұл кездесу бейсенбі күні сағат 15:00 де өтеді деп жоспарланған.

Уимблдонның негізгі кезеңінде өнер көрсеткен алғашқы қазақ баласы – Бейбіт Жұқаев іріктеуден сүрінбей өтіп, турнирге жолдама алған еді. Дегенмен алғашқы айналымда ATP рейтингінде 24-орында тұрған италиялы...

Электромобиль жүргізушісі мен жолаушыларының көлікке отырғанда және жүргенде басы айналып, жүрегі айниды. Мамандар мұның ғылыми себебін түсіндіріп берді.

The Guardian мәліметінше, соңғы жылдары электромобильдердің танымалдығы әлем бойынша қарқынды өсіп жатыр. Мәселен,  2024 жылы сатылған жаңа көліктердің 22%-ы — электрлі автокөліктер (2023 жылы бұл көрсеткіш 18% болған). Алайда, электромобильдердің артықшылықтарына қарамастан, оларда өздерін жайсыз сезінетін, жүрегі айнып, бас айналу белгілерін бастан өткеретін жолаушылар саны көбейіп келеді. Бұл мәселе әлеуметтік желілерде жиі талқыланып, тұтынушылар арасында алаңдаушылық тудырып отыр.

Ғылыми түсініктеме

Франциядағы Бельфор-Монбельяр технологиялық университетінің аспиранты Уильям Эмондтың айтуынша, бұл құбылыс – жаңа тәжірибемен байланысты мидың бейімделу...

Логотерапия – адамның өмірінің мәнін табуға көмектесетін психотерапия бағыты. Соңғы кездері ол Қазақстанда танымал болып келеді.

Тіпті, Қазақстан мектептеріне логотерапияны енгізу туралы бастама көтеріліп жатыр. Алғашқылардың бірі болып нумеролог Құралай Бақытқызы ұсынды.

Бастама не үшін көтерілді?

Оның пікірінше, дәстүрлі психолог көмегіне жүгіну ересек адамдар үшін де оңай емес, ал жасөспірімдерге тіпті ауыр тиюі мүмкін.

«Мектептерде психологтар жұмыс істейді. Бірақ бұл балаларға ауыр. Егер логотерапия мамандары мектептерде жұмыс істесе, жылдам нәтиже берер еді», – деп санайды Құралай Бақытқызы.

Психолог Лимана Құттыбекқызы да логотерапияның маңызын атап өтті. Ол адамдар бақытты іздеп жүргенімен, оның уақытша құбылыс екенін айтады.

Әлемдегі ең ірі банктердің бірі — JPMorgan Chase Bank өз ноталарын Astana International Exchange (AIX) биржасында JPM1.0229 тикерімен кросс-листингке шығарды.

Ноталар дегеніміз не?

Нота — бұл облигацияға ұқсас қарыздық бағалы қағаз. Ол бойынша эмитент (яғни JPMorgan) белгілі бір мерзім ішінде белгіленген пайызбен табыс төлеуге міндеттеледі. Бұл нота бес жыл мерзімге, яғни 2029 жылдың 29 ақпанына дейін шығарылған және жылдық 12,6% мөлшерлемемен табыс әкеледі.

Нотаның валютасы – теңге, ал бір нота 100 млн теңге тұрады. Бұл құрал тұрақты табыс іздейтін институционалдық және кәсіби инвесторлар үшін қызықты болуы мүмкін.

JPMorgan-ның бұл ноталары алғаш рет 2024 жылғы 24 ақпанда...

Астанада аспаздық өнер мен тұрақты туризм идеяларын біріктірген гастрономиялық жоба «Жұмбақтас» десертінің тұсаукесері өтті.

Kazakh Tourism жүзеге асыратын «Сапа белгісі» бағдарламасының қатысушысына айналған «La Crème» мейрамханасы «Жұмбақтас» гастрономиялық туындысын ұсынды. Эксклюзивті десертті танымал шоколатье және кондитерлік өнер бойынша Еуропа чемпионы Ханс Овандо әзірледі.

«Біздің «Сапа белгісі» бағдарламасы қонақжайлылық стандарттарын арттыруға бағытталған және турбизнесті дамытуға ынталандырады. Қазіргі таңда 220 астам компания «Сапа белгісін» иеленіп, туризм индустриясының талаптарына сай екендігін растады. Біз табиғи ескерткіштер мен орындардың құндылығы мен оларды сақтаудың маңыздылығын дәріптейтін кәсіпкерлеріміздің бастамашылығы мен әлеуметтік жауапкершілігін құптаймыз», – деді «Kazakh Tourism» ҰК» АҚ Басқарма төрағасының міндетін...

Қазақстан мұғалімдері жаз бойы біліктілігін арттыру бағдарламасы бойынша білім алады. 11 мың мұғалімнің біліктілік арттыратыны туралы Оқу-ағарту министрлігінің баспасөз қызметі хабарлады.

 «Шілде және тамыз айларында еліміз бойынша ҚР Оқу-ағарту министрлігіне қарасты «Өрлеу» біліктілікті арттыру ұлттық орталығы ұйымдастырған курстар жалғасады. Осы кезеңде 11 мыңнан астам педагог білім алады деп жоспарлануда», – делінген баспасөз хабарламасында.

Бағдарламаға бастауыш сынып мұғалімдері мен қоғамдық-гуманитарлық және жаратылыстану-математикалық пәндерінің ұстаздары қатыса алады. Кейбір педагогтер инклюзивті білім беру, көшбасшылық, инновациялар мен цифрлық сауаттылық бойынша курстары бойынша біліктілігін арттырмақ. Бұл бағыттарды мұғалімдердің өздері таңдаған.

Министрліктің мәліметінше, осы жылы мұндай курстардан...

Рақымшылыққа іліккен сотталғандардың алғашқы легі бостандыққа шықты. Қылмыстық-атқару жүйесі комитетінің хабарлауынша, амнистия жасалған бірінші адам Қостанай облысында бостандыққа шыққан.

Қостанай облысындағы колонияларда 2 мыңға жуық сотталушы жазасын өтеп жатыр. Оның ішінде амнистия аясында жазасын өтеп жатқан 300 адамға рақымшылық жасалады. Заңға сәйкес бүгін сотталғандардың алғашқы легі босатылды.

«Рақымшылық аясында босатылған адамдар жаңа өмір жағдайына бейімделу үшін қажетті қолдау алады. Оларға жұмысқа орналасуға, әлеуметтік байланыстарды қалпына келтіруге және қажетті құжаттарды алуға жәрдем көрсетіледі. Мамандар психологиялық көмек көрсетеді, жаңа дағдыларды игеруге және қоғамда өз орнын табуға көмектеседі. Қоғамның бұл адамдарға түсіністікпен және қолдаумен қарауы маңызды», – делінген ақпаратта.

2025 жылдың шілдесінде Президент үлестік құрылыс туралы заңға өзгерістер енгізді. Бұл — көпқабатты үй немесе жеке тұрғын үй кешеніне баспана алғысы келетін адамдар мен құрылыс компанияларына тікелей қатысты. Ең бастысы – бұдан былай тұрғын үйді құрылыс кезінде тек арнайы келісімшартпен, заңды жолмен ғана сатып алуға болады. Заңның негізгі ережелері 2 айдан кейін, яғни қыркүйекте күшіне енеді. Ал кейбір шарттар 2026 жылдың қаңтарынан бастап қолданыла бастайды. Осы орайда krisha.kz сайты заңға енгізілген негізгі өзгерістерді түсіндіреді.

Арнайы келісім-шарт қажет

Енді үй құрылыс кезінде сатылады екен деп, алдын ала келісім жасап қою немесе басқа бір жолмен сатып алуға...

Аса ірі көлемде аялақтық жасап, шетелге қашып кеткен қазақстандық Грузияда ұсталды. Бұл туралы Ішкі істер министрлігінің баспасөз қызметі хабарлады.

ІІМ мәліметінше, Қазақстан Республикасының Ішкі істер министрлігі мен Интерпол Ұлттық орталық бюросы Грузияға сұрау салған. Осының нәтижесінде аса ірі көлемде алаяқтық жасады деген күдікпен халықаралық іздеуде жүрген Қазақстан азаматын қолға түсірген.

Күдікті 2022 жылы танысын алдап, шамамен 13 миллион теңге көлемінде автонесие рәсімдеуге көндірген. Кейін сол қаражатқа өзіне көлік сатып алған. Алайда несиенің ақшасын төлемей қойған. Өз міндеттемелерін орындаудан бас тартып, шетелге қашып кеткен.

Еске сала кетсек, осыған дейін Бас прокуратура таныстарын 63 млн теңгеге алдып кеткен алаяқтың Ресейден...

Былтыр елдегі биологиялық белсенді қоспалардың (ББҚ) сауда көлемі 152,1 млрд теңгені құрады. Бұл 2023 жылғы көрсеткіштен бес есе көп. Бұл жайлы Бірінші кредиттік бюро ұсынған материалда жазылған.

Атап өтерлік жайт, басқа фармацевтикалық тауарларда мұндай өзгеріс байқалмайды. Нарықта тек ББҚ саудасы артып жатыр.

«ББҚ саудасының көлемі өсіп жатқан шақта, басқа фармацевтикалық тауарлар саудасының көлемі ерекше динамиканы көрсетпейді. 2024 жылы 534,7 млрд теңге есептелді, бұл 2023 жылмен салыстырғанда номиналды түрде 19%-ға артық. Ал фармацевтикалық өнімдердің бағасы өсті – тұтастай алғанда бүкіл санат бойынша +11,3% болып шықты», – деп жазылған хабарламада.

Осыған дейін, Алматы облысы прокуратурасы  танымал блогерлер...

2024 жылғы 24 желтоқсанда Ақтау маңында құлаған Azerbaijan Airlines әуе компаниясының Embraer 190 ұшағына оқ Ресей Қорғаныс министрлігінің бұйрығымен атылған. Бұл туралы азербайжандық Minval ақпарат құралы әуе шабуылына қарсы қорғаныс (ӘШҚҚ) капитанының аноним хатымен және дыбыстық хабарламаларға сілтеме жасай отырып хабарлады.

Ресейлік капитан Дмитрий Паладичуктың түсініктемесінде ол 24–25 желтоқсан 2024 жылы Грозный қаласында №274 әскери машина командирі ретінде жауынгерлік кезекшілік атқарғаны айтылады. 25 желтоқсанда таңғы сағат 05:40-та «бірінші дайындық деңгейіне» көшу туралы бұйрық алған, ал 05:48-де тұрақты байланыс құралдарының болмауына байланысты ұялы байланыс арқылы бұл туралы баяндаған. Сағат 08:11-де белгісіз нысана анықталып, ілесуге алынған, координаттар берілген.

Павлодар мен Екібастұзда жылу желілерін жөндеуге Үкімет резервінен 3,8 млрд теңге бөлінген. Бұд туралы Үкіметтің баспасөз қызметі хабарлады.

«Үкімет резервінен Павлодар және Екібастұз қалаларының жылу желілерін жөндеу жұмыстарын аяқтау үшін шамамен 3,8 млрд теңге бөлінді. Тиісті Қаулыға Премьер-министр Олжас Бектенов қол қойды», – делінген баспасөз хабарламасында.

Бөлінетін қаражаттың 3 млрд теңгесі Екібастұз қаласына жұмсалады. Бұл қаржыға Орталық жылу тарату пунктінен 1,4 шақырым жердегі елді мекенге дейінгі ТМ-I және ТМ-III жылу магистральдары жөнделмек.

Ал Павлодар қаласындағы Павлов – Шевченко – Катаев көшесіндегі тұрғын үй шағын ауданын жылумен қамтамасыз ету үшін Камзин көшесі бойынша...