Жаңалықтар

2026 жылдың алғашқы тоқсаны Қазақстан экономикасы үшін айтарлықтай күрделі басталды. BCC Invest сарапшыларының талдауына сүйенсек, елдің экономикалық белсенділігі қазіргі уақытта тоқырау жиегінде тұр. Биылғы көрсеткіштер кейінгі жылдардағы ең төменгі деңгейге түсіп, даму қарқынының айтарлықтай баяулағанын аңғартады.

Бәріне «кінәлі» мұнай

Экономикалық өсімнің тежелуіне негізгі себеп – ел экономикасының күретамыры саналатын мұнай өндірісіндегі іркілістер.

Егер бұрын шикізат секторы жалпы ішкі өнімнің негізгі қозғаушы күші болса, биыл кері әсерін тигізе бастады. Өйткені қаңтар айында өндіріс көлемі өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда небәрі 68%-ды ғана құрады.

Ал наурыз айында бұл көрсеткіш 80%-ға дейін көтерілгенімен, ірі кен...

Zaimer брендінің иесі Robocash.kz микроқаржы ұйымы жалғыз қожайынына 5,2 млрд теңге дивиденд төледі. Қомақты қаражат 2023 және 2024 жылғы қызметі үшін аударылды.

Қомақты дивиденд

Дивиденд жалғыз қатысушыға 2026 жылғы 20 сәуірде төленді. Ол туралы мәлімет 23 сәуірде Қаржылық есептілік депозитарийі сайтында жарияланды.

2024 жылғы қызмет үшін нақты төленген сома – 2 819 000 000 теңге. Бір үлеске есептелген дивиденд мөлшері – 5 теңге.

2023 жылғы қызмет үшін нақты төленген дивиденд – 2 440 999 787 теңге. Екеуін қосқанда 5 млрд 260 млн теңге шығады.

Робокэш қожайыны кім

eGov мәліметінше, «Робокэш.кз» микроқаржы ұйымының бірінші жетекшісі – Әсет Қасенбаев. Ал компанияның жалғыз құрылтайшысы...

Қазақстанда сарбаздарға смартфон пайдалануға рұқсат берілді. Қорғаныс министрінің орынбасары Асқар Мұстабеков әскери қызметшілердің смартфондарды пайдалану тәртібін түсіндірді.

Осыған дейін сарбаздарға батырмалы телефон пайдалануға ғана рұқсат етілген болатын. Министрлік енді сарбаздарға ұялы смартфон пайдалануға ресми түрде рұқсат бергенін мәлімдеді.

«Иә, мұндай бұйрық қабылданды. Бұл рұқсат барлық сарбаздарға қатысты», – деді Мұстабеков Сенат кулуарында.

Бұл бұйрық барлық әскери бөлімдерге қатысты. Алайда смартфондарды рұқсат етілген, шектеуі жоқ орындарда ғана пайдалануға болады. Сонымен қатар, жақындарымен байланысу үшін арнайы уақыт белгіленеді.

«Сарбаз кез келген уақытта жауап бере алмайды, өйткені ол атыс жаттығуларында немесе оқу-жаттығу алаңында болуы...

Теңгенің нығаюы салдарынан зейнетақы қоры наурыз айында 240 млрд теңге инвесттабысынан айырылды. Бұл туралы Сенат кулуарында Ұлттық банк төрағасының орынбасары Әлия Молдабекова айтты.

«Бұл ретте зейнетақы қоры шығынға ұшырап отырған жоқ. Сөз инвестициялық табыстың төмендегені туралы болып отыр. Оған себеп – теңгенің нығаюы», – деді Молдабекова.

Қаңтар-наурыз айларында теңгенің долларға қатысты бағамы 5,5 пайызға нығайды. Бұл БЖЗҚ-ның инвестициялық табысының төмендеуіне әкеп соққан. Наурыз айында ол 240 млрд теңгеге азайған.

Өйткені БЖЗҚ акивтерінің 40 пайызына доллар сатып алынған. Доллар қымбаттаса, инвесттабыс артып, арзандаса, табыс қысқарады.

Дегенмен Молдабекова БЖЗҚ қорының жыл басынан берг...

Қасым-Жомарт Тоқаев Ұйымның Өңірлік экологиялық саммит пен жиынның күн тәртібін әзірлеуге қосқан үлесін жоғары бағалады.

Мемлекет басшысы геосаяси тұрақсыздық белең алған шақта климат өзгерісі, қоршаған ортаның нашарлауы және су ресурстарының тапшылығы секілді қазіргі сын-қатерлерге қарсы іс-қимылды үйлестіру өте өзекті екеніне тоқталды.

«Қазақстанның тиімді әрі көпжақты дипломатияны қолдайтынын жақсы білесіздер. Қарабайыр күш халықаралық құқыққа үстемдік етіп отырған, геосаяси ахуал ушыға түскен құбылмалы кезеңде сіздермен жолығып отырмыз. Кеше осы күрделі мәселелер жөнінде егжей-тегжейлі баяндадым. Халықаралық қоғамдастық мұны Біріккен Ұлттар Ұйымы мен басқа да көпжақты құрылымдар шеңберінде бірлесе шешуі керек», – деді мемлекет басшысы.

Президент жаһандық мәселелерді шешуде...

Өскеменде әскери міндетін өтеп жүріп қайтыс болған сарбазға қатысты тергеу аяқталды. Билікті асыра пайдалану және қызметке салғырт қарау фактілері бойынша қылмыстық іс сотқа жолданды деп хабарлады Бас прокуратура.

«Өзіне оқ атқан»

Осы жылы қаңтарда Өскемен гарнизонындағы әскери бөлімдердің бірінде мерзімді әскери қызметші қайтыс болды. Ресми дерек бойынша, ол қарауылда тұрғанда өзіне бекітілген қарудан оқ атқан. Алынған жарақаттан сол жерде көз жұмады.

Қаза тапқан әскери қызметші Қ.Оспанов 2025 жылы сәуірде мерзімді әскери қызметке шақырылған.

Тергеу қорытындысы

Қайғылы оқиғаға байланысты тергеу басталып, үш ай өткеннен кейін, Бас әскери прокуратура тексеруді аяқтады.

Іс материалдарында жазылғандай, гарнизондағы лауазымды тұлғалар бірнеше...

Биыл Қазақстанда Жеңіс күніне орай әскери шеру өтпейді. Десе де, 7-9 мамыр күндері бірқатар мерекелік іс-шаралар ұйымдастырылады.

Қорғаныс министрінің орынбасары Асқар Мұстабековтің айтуынша, мереке күндері саптық концерттер өтеді. Онда қару-жарақ пен әскери техника көрсетіледі. Сонымен қатар шатырлар тігіліп дала асханасы ұйымдастырылады. Мереке алаңына келушілерге тегін «сарбаз ботқасы» таратылады. Іс-шараларға Ұлы Отан соғысының ардагерлері де шақырылады.

Журналистер мерекені өткізуге қанша қаражат жұмсалатынын да сұрап көрді.

«Бұл іс-шараларға біз қаражат бөлмейміз. Оны жергілікті органдар ұйымдастырады», – деп мәлімдеді ол.

Әр қаладағы іс-шаралардың нақты бағдарламасы мерекеге жақын уақытта бұқаралық ақпарат құралдарында жарияланады.

Қазақстандық танымал спорт журналисі және комментатор Ермұхамед Мәулен өзінің үстінен Қазақстан футбол федерациясы (ҚФФ) арыз түсіргенін мәлімдеді. Бұл туралы ол «Бірінші бол» YouTube-арнасына берген сұхбатында айтты.

Полицияға шақырту

Журналистің айтуынша, жақында полиция басқармасына шақыртылып, ҚФФ-ның шағымымен танысқан. Қазіргі уақытта іс бойынша алдын ала тексеру жұмыстары жүргізіліп жатыр.

«Мені полиция басқармасына шақырды, ҚФФ сыртымнан шағым түсіріп, сотқа берген екен. Оны жасаған адамның есімін айтпай-ақ қояйын. Тергеушімен де кездестім, сұрақтарына жауап бердім», – деді Ермұхамед Мәулен.

Филологиялық сараптама

Даудың негізгі себебі журналистің айтқан пікірлерінде немесе жарияланымдарында болуы мүмкін. Қазіргі таңда оның сөздеріне қатысты арнайы филологиялы...

Зейнетақы активтерінің бір бөлігін Ұлттық банктен бөлек, 5 жеке басқарушы компания басқарып отыр. Бірақ әзірге жеке басқарушы компаниялардағы ақшаның жалпы көлемі өте аз. Мысалы, Ұлттық банктің басқаруында 25,7 трлн теңгеден астам қаражат бар, ал 5 жеке компанияның басқаруында шамамен 100 млрд теңге жатыр.

Ұлттық банк пен жеке басқарушы компаниялардың арасындағы таңдауды салымшының өзі жасайды. Бұл туралы Ұлттық банк төрағасының орынбасары Әлия Молдабекова айтты.

Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі мен Ұлттық банк бұл жеке басқарушыларға зейнетақы активтерін басқаруға рұқсат бермес бұрын үлкен жұмыс атқарған. Жеке басқарушы компанияларға қатаң талаптар мен критерийлер қойылды.

«Ең әуелі жеке...

Өзбекстанның Жизақ облысында атом электр станциясының (АЭС) құрылысы жүріп жатыр. Құрылыс қызған уақытта 13 мыңға дейін жұмыс орны ашылады. Бұл туралы Kursiv.Media «Өзатом» агенттігінің мәліметіне сүйене отырып хабарлайды.

«Жоба жүзеге асып жатыр. Жизақ облысында бетондау жұмыстары жүріп жатыр. Құрылыс қызған шақта мұнда 13 мыңға дейін жұмыс орны ашылады», – деп таратты атом агенттігі.

«Өзатом» дерегінше, АЭС құрылысы аяқталған соң, станцияда екі мыңға жуық маман жұмыс істейді. Айта кетейік, өзбек билігі солар үшін 10 мың адамға арналған қалашық салуды көздеп отыр.

Жизақтағы атом станциясы Өзбекстанның электр қуатына сұранысының 14%-ын қамтамасыз етеді. Сол арқылы құрылыс өндіріс...

Алматыда «Мүшел жас» толықметражды көркем фильмінің премьерасы өтті. Туындыда дәстүр арқылы отбасы құндылықтарын ашуға талпыныс жасалған.

Фильм сюжеті мен айтар ойы

Қанат отбасының қамы үшін күйбең тіршілікке баспен кіріп кеткен көп әкенің бірі. Жұмыс-жұмыс деп жүріп әкесінің зейнетке шыққанын, ұлының жоғары оқу орнын тәмамдағанын, қызының орта сыныпқа барып, жары балаларға қарау жолында арманымен қош айтысып, үйде отырып қалғанын аңғармай қалған. Тіпті шаруа-шаруа деп жүріп туған ауылына сапарлап, анасының басына топырақ салмағанына да көп жылдың жүзі болған. Өзінің көзқарасы тұрғысынан бәрін дұрыс жасап-ақ жүр. Тырмысып, еңбектеніп, бала-шағасы көштен қалмаса екен дейді. Алайда осы жұмысбастылығы оны жақындарынан алыстатып, арасын суыта бастаған.

Сенатор мемлекеттік лауазымды тұлға бола тұра, оның жекеменшік кәсібінің болуы мүдделер қақтығысын тудырмай ма? Kursiv Media бір басында төрт кәсіпорын тіркелген сенатор Зәкіржан Кузиевке осындай сұрақ қойды.

«Олар өздері жұмыс істеп жатыр. Үкіметте жұмыс істеген соң араласпаймыз», – деді ол тілші сауалына.

Кузиевтің кәсібі неге қызықтырады?

Сенат депутаты Зәкіржан Кузиев – кәсіпкер, қоғам қайраткері, 2023 жылдан бері Сенат депутаты.

Парламентке келгенге дейін жеке кәсіппен айналысқан. 2005 жылы Жаркент крахмал-сірне зауытын ашып, директорлар кеңесінің төрағасы болды. Одан бөлек  «Назигум» шағын жеке кәсіпорнының директоры, «Универсал» АҚ президенті  болған. Барлығы да ауыл шаруашылығы саласына қатысты...

Таяу Шығыстағы тұрақсыз жағдайға байланысты Дубай қаласына тұрақты рейстер 31 мамырға дейін орындалмайды. Бұл туралы Air Astana әуе компаниясының баспасөз қызметі хабарлады.

Рейсі тоқтаған жолаушылар айыппұлсыз, әуе билетінің толық құнын қайтара алады. Немесе 31 шілдеге дейінгі басқа рейстерге тегін қайта бронь жасауына болады. Бірақ тариф айырмашылығы мен әуежай алымдарын төлеуі қажет.

Әуе компаниясының түсіндіруінше, шешім жолаушылардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету мақсатында қабылданған.

Айта кетейік, бұған дейін FlyArystan жаздың соңына дейін Дубайға рейстерін тоқтатқан еді.

Медеу шатқалындағы соқпақты жөндеуге 4,1 млрд теңге жұмсалады. 23 сәуірде Дархан Сатыбалды әкімдігі осындай тендер жариялады.

Қымбат тендер

«Медеу» табиғи паркін абаттандыруды көздейтін лотты мемлекеттік сатып алу порталына Алматы қаласы Экология және қоршаған орта басқармасы орналастырды. Тендер құны – 4 млрд 130 млн 935 мың теңге.

Медеу мұз айдынының өзі былтыр жөндеуге жабылған. 2027 жылдың аяғында ғана ашылады. Енді табиғи паркті жөндеуге бөлек тендер жарияланып отыр.

Жобаны талқылау 27 сәуірге дейін созылып, сол күні тендерге өтініш қабылдау басталады. Жеңімпаз шамамен 30 сәуірде жарияланады.

Не өзгереді

«Медеу» табиғи паркін абаттандыру жобасын «Қазақ жобалау құрылыс» сонау...

Халықаралық валюта қоры Алматыдан ашқан өңірлік даму орталығын дамытып жатыр. Бүгін сенаторлар Қазақстан мен Халықаралық валюта қоры (ХВҚ) арасындағы Кавказ, Орталық Азия және Моңғолия елдеріне арналған Өңірлік әлеуетті дамыту орталығын құру туралы өзара түсіністік меморандумын ратификациялады.

Құжат Халықаралық валюта қоры Алматыда ашқан орталықтың толыққанды жұмыс істеуі үшін қажетті құқықтық негізді қалыптастырады.

Орталық Алматы қаласында ашылған және Армения, Әзербайжан, Грузия, Қырғызстан, Моңғолия, Тәжікстан, Түркменстан, Өзбекстан елдері үшін жұмыс істейді. Ұйымның мақсаты – мемлекеттік орган мамандарының макроэкономикалық талдау, бюджеттік және ақша-несие саясаты, қаржылық реттеу және статистика салаларындағы біліктілігін арттыру.

«Орталықтың қызметі тек Қазақстан үшін ғана емес, бүкіл өңір үшін стратегиялы...

Алматы қаласында орналасқан Жаңа ғасыр театрына қазақ театр және кино өнерінің көрнекті өкілі, Қазақстанның халық әртісі Асанәлі Әшімовтің есімі ресми түрде берілді.

Асанәлі Әшімов – қазақ сахнасы мен киносының алтын қорына енген бірегей тұлға. Оның сомдаған образдары мен театрдағы рөлдері бірнеше буын көрерменнің жүрегінен орын алды. Өнер иесінің шығармашылығы тек актерлік шеберлікпен шектелмей, ұлттық рухты дәріптеу, мәдени мұраны сақтау жолында да ерекше мәнге ие.

Театрға есім беру бастамасы өнер қайраткерінің бай шығармашылық мұрасын кейінгі ұрпаққа кеңінен насихаттауды көздейді. Сонымен қатар бұл шешім жас әртістер үшін үлкен мотивация болып, ұлттық өнерге деген құрметті арттыра түседі.

«Жаңа Ғасыр» жастар театры 2018 жылы...

Щучинск қаласында «Центр плова Loft» дәмханасындағы жарылысқа қатысты тергеу жалғасып жатыр. Тағы екі адам қамауға алынды. Бұл туралы Ақмола облысы прокуратурасы хабарлады.

20 сәуірде прокурорлар газ құю станциясының директорын, сондай-ақ газ баллондарды жеткізушіні ұстаған. Оларды баллондарды толтыру және жеткізу бойынша қызмет көрсету кезінде заңнама талаптарын бұзды деп күдікке іліккен.

«Күдіктілердің әрекеттері Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 306 – бабының 3-бөлігі бойынша (абайсызда екіден көп адамның ауыр зардаптары мен өліміне әкеп соққан, тұтынушылардың өмірі мен денсаулығы қауіпсіздігінің талаптарына сай келмейтін қызметтер көрсету) сараланды. Аталған бап санкциясы 8 жылға дейінгі мерзімге бас бостандығынан айыру түріндегі жазаны көздейді», – деп...

Қазақстан үкіметі Ақмола облысында астықты терең өңдейтін заманауи кәсіпорын салу жобасын мақұлдады. Премьер-министр Олжас Бектенов қол қойған қаулыға сәйкес, Ауыл шаруашылығы министрлігі мен «Азия Алтын Дән» ЖШС арасында инвестициялық келісім бекітілді. Ақмола өңірінің агроөнеркәсіптік әлеуетін еселейтін бұл жоба биотехнологиялық және қалдықсыз өндіріске негізделмек.

Қанша инвестиция құйылады

Жаңа зауыт «Aqmola» индустриялық аймағының 500 гектар аумағын қамтиды. Жобаның жалпы құны 300 млрд теңгені құраса, кәсіпорын іске қосылғанда жылына 6 млн тоннаға дейін өнім шығаруға қауқарлы болады.

Мұнда астықты өңдеудің толық циклі жолға қойылып, ұн мен жарма өнімдерінен бастап, жоғары қосылған құны бар дайын мал азығына дейінгі тауарларды...

Астана прокуратурасы мен полиция жолдардағы агрессивті жүргізушілерге қатысты жазаны қатаңдатты. Енді жылдамдықты қасақана асырып, көлікті қауіпті айдайтындар тек айыппұлмен құтылмайды, олар «ұсақ бұзақылық» жасады деп айыпталып, қамалуы мүмкін.

Жаңа өзгерістің мәні қандай?

Бұған дейін жол ережесін бұзғандарға тек Әкімшілік кодекс баптарымен айыппұл салынатын. Полиция кейбір жүргізушілерге бұл шара әсер етпей, олар ереже бұзуды әдетке айналдырғанын айтады. Сондықтан прокуратура мұндай әрекеттерді ӘҚБтК-нің 434-бабы (Ұсақ бұзақылық) бойынша қарайтын болды. Бұл бап 15 тәулікке дейін әкімшілік қамаққа алу жазасын көздейді.

Қатаң шараны кімдерге қолданады?

Ұлт ұстазы Ахмет Байтұрсынұлы «Білімнің бас құралы – кітап», ал білім жарысы «қазақ арасына білім тарататын кітаптар шығаруға болсын» деген. Адам баласының ерте кезден «үнсіз» серігіне айналған кітаптың құндылығы туралы айшықты ой айтқан данышпандар аз емес.

Кітап күніне орай солардың өзімізге ұнағандарын оқырман назарына ұсынамыз.

«Кей кітаптың дәмін ғана татамыз, басқасын жұта саламыз, бірен-саранын ғана ауыз тұшып оқимыз, қорытып нәр аламыз». Ф. Бэкон

«Өмірде биік рухани белестерді бағындыруға көмектескені үшін біз жақсы кітаптарға қарыздармыз». Р.Эмерсон

«Мұғалімнен және кітаптан өзіңізге нағыз қажетті әрі білгіңіз келетін нәрселерді ғана үйренгендерің жөн». Л. Толстой

«Әуелі кітаптың жақсысын таңдап оқыңыз, әйтпесе жалпы кітап оқып үлгермеуіңіз ықтимал». Г.Торо

Рудный қаласының үш полиция қызметкері пара алды деген күдікпен ұсталды. Қазіргі уақытта сотқа дейінгі тергеу амалдары жүріп жатыр.

Tobolinfo басылымының жазуынша, Қостанай облыстық Полиция департаменті бұл ақпаратты растады. Сот шешімімен күдіктілер қамауға алынды.

«2026 жылдың 17 наурызында Ұлттық қауіпсіздік комитеті мен Полиция департаменті бірлесіп, Рудный қалалық криминалдық полиция бөлімінің үш қызметкерін ұстады», – деп мәлімдеді ведомство өкілдері.

Күдіктілерге қатысты Қылмыстық кодекстің 366-бабы, 3-бөлігі бойынша (Алдын ала тіл байласып, топ болып ірі мөлшерде пара бопсалау) қылмыстық іс қозғалды.

Егер күдіктілердің кінәсі дәлелденсе, олар пара сомасынан 60-70 есе көп айыппұл төлейді немесе 7 жылдан 12 жылға...

Counter-Strike 2 әлемінде аз ғана уақыт ішінде әлемдік деңгейге көтерілген Molodoy лақап атымен танымал Данил Моргунов аты аңызға айналған футболшы Неймармен кездесті.

Семейден «Фурияға» дейінгі жол

Семей қаласының тумасы Данил Моргуновтың мансабы биыл күрт өзгерді. Сәуір айында ол көпшілікке беймәлім «АМКАЛ» командасынан бразилиялық алпауыт ұйым «Фурия» (FURIA) сапына ауысты. Бұл трансфер алғашында халықаралық сарапшылар арасында күмән тудырғанымен, Данил өзінің шеберлігін іс жүзінде дәлелдеді.

Сербиядағы жеңіс пен MVP атағы

Қыркүйек айында Сербияда өткен, жүлде қоры 1,25 млн долларды құрайтын ірі турнирде Данил бастаған «Фурия» командасы қарсылас шақ келтірмей, чемпион атанды. Данил бұл жарыстың ең үздік ойыншысы (MVP) атанып, мансабындағы алғашқы...

Елде бидайдан алынған биоэтанол қосылған жаңа БИ-95 маркалы автокөлік жанармайының өндірісі іске қосылды. Бұл туралы Ауыл шаруашылығы министрлігі хабарлады.

Жаңа жанармайдың ерекшелігі неде?

KazFoodProducts холдингі шығаратын бұл жанармайдың құрамында 5%-дан 10%-ға дейін биоэтанол бар.

Биоэтанол – Солтүстік Қазақстан облысындағы «BioOperations» зауытында бидайды терең өңдеу арқылы алынатын өнім. Кейін бұл шикізат негізінде «BioPetrolCompany» базасында дайын БИ-95 отыны дайындалады.

Мамандардың айтуынша, жаңа жанармайды пайдалану үшін көліктің қозғалтқышын еш өзгертудің қажеті жоқ. Ол қазіргі бензинмен жүретін барлық техникаға жарай береді.

Компания иесі кім?

Ашық дереккөзге сәйкес, KazFoodProducts копаниясының бес құрылтайшысы бар: Samal Invest Group, OSV Capital, Ерлан Баймұратов, Әлия Балапановa және...

Қаржылық мониторинг агенттігі Абай облысы бойынша «Агробизнес» жобасы аясында бөлінген бюджет қаражатын талан-таражға салу фактісіне қатысты тергеуді аяқтады.

Тергеу мәліметтері бойынша, «Ықыбай» шаруа қожалығының басшысы мемлекеттен мал шаруашылығын дамыту үшін жалған құжаттар арқылы 250 млн теңгеден астам жеңілдетілген несие алған. Алайда кәсіпкер бұл қаражатқа ірі қара мал сатып алудың орнына, ақшаны жеке қажеттіліктеріне жұмсап жіберген. Тіпті, кепіл ретінде көрсетілген мүлік пен мал іс жүзінде мүлдем болмаған болып шықты.

Нәтижесінде, мемлекетке 211 млн теңге шығын келтірілген. Тергеу кезінде күдікті келтірілген шығынды толықтай қайтарды. Қожалық иесіне елден шықпау туралы қолхат алынды.

Қазіргі уақытта қылмыстық іс сотқа жолданды. Қылмыстық-процестік кодекстің 201-бабына сәйкес, өзге ақпараттар жария етілмейді.

Қаржы мониторинг агенттіг...