Жаңалықтар

Түркі елдері одағында бақылаушы мәртебесіне ие Мажарстанда саяси биліктің ауысуының Орталық Азияға да қатысы бар. Саясаттанушы Досым Сәтбаев жексенбіде өткен парламент сайлауын «тарихи» оқиға деп бағалады.

12 сәуірде Мажарстан халқы өз таңдауын жасады. Парламент сайлауы нәтижесінде, елді 16 жыл басқарған Виктор Орбанның  «Фидес» партиясы (38%) жеңіліс тапты. Ал Петер Мажар басқаратын «Тиса» оппозициялық партиясы 53,5% дауыспен жеңіске жетті.

«Бір қызығы, осы сайлаудың белгілі бір тұрғыда Орталық Азияға қатысы бар. Өйткені Мажарстан 2018 жылы Түркі мемлекеттері ұйымына ресми түрде бақылаушы ел ретінде қосылған. Ал 2019 жылы Будапеште осы ұйымның өкілдігі ашылған», – деп жазды...

Қазақстандық алтын өндіруші BASS Gold компаниясы 2025 жылы қаржы жағдайын айтарлықтай жақсартқан Компанияның шоғырландырылған есебіне сәйкес, бір жыл бұрын 3,06 млрд теңге шығынға батқан кәсіпорын өткен жылды 3,11 млрд теңге таза пайдамен аяқтады.

Бұл жетістіктің басты себебі – табыстың еселеп артуы. Егер 2024 жылы компания түсімі 3,29 млрд теңге болса, 2025 жылы бұл көрсеткіш 13,32 млрд теңгеге жетті. Ал жалпы пайда 133,3 млн теңгеден бірден 8,08 млрд теңгеге дейін өсті.

Өндіріс жаңа деңгейге жеткен

Табыстың қарқынды өсуіне Ұлытау облысындағы «Үшшоқы» кен орнында жүргізілген жаңғырту жұмыстары тікелей әсер етті.

2026 жылғы Әлем чемпионатының іріктеу кезеңінде сәтсіздікке ұшыраған Италия құрамасы күтпеген жерден турнирге жолдама алуы мүмкін. RMC Sport басылымының хабарлауынша, ФИФА Таяу Шығыстағы геосаяси жағдайға байланысты басқа құрамаларды қарастырып жатыр.

Иранның қатыспау қаупі

Таяу Шығыстағы әскери іс-қимылдардың әсерінен Иран құрамасы әлем біріншілігіне қатыспауы мүмкін. Егер Иран ресми түрде турнирден бас тартса немесе шеттетілсе, ФИФА бос қалған орынды толтырудың ерекше форматын қолға алмақ.

Плей-оффтың жаңа форматы: Азия мен Еуропа текетіресі

Дереккөздің мәліметінше, ФИФА бос орын үшін құрлықаралық іріктеу (плей-офф) матчтарын ұйымдастыруды қарастырып отыр. Жоспар бойынша турнирге төрт команда қатысады:

Айгүл Иманбаева демалысында анасының кеспесін жасады. Актриса әрі әнші қамыр жайып отырып, өзінің солақай екенін айтты.

Ол нан илеуді анасынан үйренгенін әңгімеледі. Сөз арасында Айгүл Иманбаева бала тәрбиесі туралы да сөз етті. Оның пікірінше, қыз баланы жастайынан дәмді тамақ пісіруді үйрету, баулу қажет.

«Бір құрбым қызы күйеуге шығар алдында 10 күн тамақ істеуді үйретіп аламын дейді. Ол дұрыс емес. Бәрібір ананың үйреткеніңдей болмайды. Ананың үйреткені, тәлім-тәрбиесі – барған жеріңе де, күйеуіңе де, бала-шағаңа да керемет болады», – деді ол.

Айгүл Иманбаева ананың үйреткені мәңгі жадта қалатынын айтты.

«Кішкентай кезінде мамам нан жаюды үйреткені есімде. «Жұмса...

Қазақстанда ірі қара бұқасын шетелге шығаруға алты ай мерзімге тыйым салынбақшы. Бұл туралы Ауыл шаруашылығы министрлігі «Ашық НҚА» порталында қоғамдық талқыға шығарған «Ауыл шаруашылығы жануарларын әкетудің кейбір мәселелері туралы» бұйрық жобасында айтылған.

Құжатты әзірлеуге Сыртқы сауда саясаты және халықаралық экономикалық ұйымдарға қатысу мәселелері жөніндегі ведомствоаралық комиссияның 2026 жылғы 5 наурыздағы шешімі негіз болды.

«Бұйрық жобасында Қазақстан Республикасының аумағынан ірі қара малдың бұқашықтарын әкетуге 6 ай мерзімге тыйым салуды енгізу көзделген», – делінген құжатта.

Шара елдің азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету, сондай-ақ отандық ет өңдеу кәсіпорындарының жұмыс қуатын арттыру мақсатында қабылданып отыр.

Елдегі ет нарығын реттеу үшін...

Оқу-ағарту және Ішкі істер министрліктері жергілікті атқарушы органдарымен бірлесіп, мектеп бітіру кештерін өткізуге жаңа талаптар енгізуді жоспарлап отыр.

Енді аттестаттарды табыстау рәсімі мен мектеп бітіру кештері тек білім беру ұйымдарында өтуі керек, одан тыс жерлерде ұйымдастырылмайды. Сонымен қатар, оқушылардан, ата-аналарынан қаражат және өзге де материалдық сыйлық жинауға қатаң тыйым салынады.

«Жергілікті атқарушы органдарға қаржылық шығындарды талап етпейтін тәрбиелік және мәдени-ағартушылық іс-шараларды ұйымдастыру және түсіндіру жұмыстарын жүргізу тапсырылды», – делінген хабарламада.

Ішкі істер қызметкерлеріне құқық бұзушылықтардың алдын алу, қоғамдық тәртіпті сақтау және білім алушылардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету бойынша тапсырма берілді.

Айта кетейік, бұған...

Bloomberg басылымының мәліметінше, АҚШ долларының әлемдік қаржы қорындағы беделі түсіп, соңғы 26 жылдағы ең төменгі деңгейге жетті. Қазір әлемдік валюта мен алтын қорының небәрі 46 пайызы долларға тиесілі. Мұның басты себебі – әлем елдерінің Орталық банктері долларға қарағанда алтынды көбірек жинауға көшкен. Дональд Трамп АҚШ президенті қызметіне келгелі бері доллар Орталық банктерді толық сендіретіндей тұрақтылық көрсете алмай отыр.

Соғыс қаупі мен сенімнің жоғалуы

Таяу Шығыстағы соғыс алдағы апталарда қайта басталуы мүмкін деген қауіпке байланысты долларға деген сенім азайды. Трамп командасы Исламабадта Иранға қарсы соғысты тоқтату туралы нақты келісімге келе алмады.

Осындай...

Семейде арыстандарды таспен ұрған ұрған жігіт ізделіп жатыр. Биологиялық орталықтағы оқыс оқиға видеоға түсіп қалған.

YK-news.kz ақпаратынша, бұл жайт биоорталық қызметкерлерінің ашуын тудырып отыр.

«Біздің биологиялық орталықта келушілер арасында жануарларға тас, таяқ және басқа да заттар лақтыру жағдайлары жиілеп кетті. Бұл жай ғана зиянсыз әрекет емес. Бұл – жануарларға көрсетілген қатыгездік«, – деп баға берді биоорталықта.

Қызметкерлер биологиялық орталықтағы жануарлар «ойын-сауық нысаны» емес, олар тірі мақұлықтар екенін ескертеді

«Олар соққыны, ауырсынуды сезеді. Не үшін жазаланғанын түсінбегендіктен қорқыныш туады. Тұрақты қысымнан күйзеліске түседі. Қатыгездікке жауап ретінде агрессияға немесе енжарлыққа бой алдырады», – дейді орталық қызметкерлері.

Бұл оқиғаға байланысты Абай...

Құрама Штаттар мен Иран арасындағы бейбіт келіссөздер сәтсіз аяқталған соң, әлем нарығында мұнай бағасы қайтадан көтеріліп жатыр. Сарапшылар Brent-тің бір баррелі 150 долларға дейін қымбаттауы мүмкін деп болжайды.

Сәтсіз келіссөз

Өткен демалыс күндері АҚШ пен Иран делегацияларының Исламабадтағы келіссөзі шамамен 21 сағатқа созылғанына қарамастан, тараптар ортақ келісімге келе алмады.

АҚШ президенті Дональд Трамп 13 сәуір күні Астана уақытымен кешкі сағат 19:00-де маңызды мұнай жолы – Ормұз бұғазын бөгейтінін мәлімдеді. Бұл туралы Ақ үй басшысы өзіне тиесілі Truth Social әлеуметтік желісіне жазды.

Ресми Тегеран Трампың бұл әрекетінен түк шықпайды деп отыр.

«Ормұз бұғазын ашу...

Түркістан облысындағы егіс науқаны кезінде еріктілер мен жергілікті билік өкілдері бірегей экологиялық операция жүргізді. Егістік жерлерді жырту жұмыстары басталған аумақтардан мыңдаған жабайы жануар қауіпсіз жерге көшірілді.

Экологиялық миссияның мәні

Жыл сайынғы көктемгі егіс жұмыстары кезінде ауыр техниканың әсерінен жергілікті фауна, соның ішінде тасбақалар, жыландар мен кесірткелер жаппай қырылып қалу қаупі туындайды. Биыл бұл мәселені шешу үшін Tasbaqa қорының бастамасымен арнайы құтқару шарасы ұйымдастырылды.

Операция нәтижесінде: 8 000-нан астам тасбақа, жүздеген жылан мен кесіртке аман қалды. Еріктілер тобы егістік алқаптарын аралап, тіршілік иелерін қолмен (шелектеп) жинап шықты. Құтқару жұмыстары бірнеше кезеңнен тұрды:

Берлиннің «Юнион» футбол клубына Мари-Луиза Эта бас бапкер болып тағайындалды. 34 жастағы маман Бундеслига тарихында ерлер командасын басқаратын алғашқы әйел атанды.

Bild басылымының мәліметінше, бұған дейін ол U19 жасөспірімдер құрамасымен жұмыс істеп, жаздан бастап клубтың әйелдер командасына ауысуды жоспарлаған. Енді оған «Юнион» клубын элиталық дивизионда сақтап қалу міндеті жүктелді.

«Клуб маған жауапты міндетті сеніп тапсырғанына қуаныштымын», – деді ол.

Мари-Луиза Эта Дрезден қаласында туған. Бұрын кәсіби футболшы болып, жартылай қорғаушы позициясында ойнаған. Ол «Турбине Потсдам» клубында өнер көрсетіп, Германия чемпионы атанып, Чемпиондар лигасын жеңіп алған. Сондай-ақ Германияның әртүрлі жас санатындағы жастар құрамаларына...

Енді Қазақстандағы лагерьге бұрынғыдай бір жыл емес бес жыл мерзімге лицензия беріледі. Жаңа өзгеріс бірінші сәуірден бастап күшіне енді. Бірақ демалыс орындарына қоятын талап та күшейе түседі. Бұл туралы Оқу-ағарту министрлігі Орта білім беру комитетінің басқарма басшысы Асыл Түймебаев «24KZ» телеарнасындағы «ТҮЙІН» бағдарламасында айтты.

Спикердің сөзінше, енді лагерь ғимараты жалға алынса, оны жалдау мерзімі 10 жылға дейін болуы шарт. 

«Ең бірінші талап – ғимараттың болуы немесе оның жалдау уақыты 10 жылға дейін болуы. Ол бізге тұрақтылықты көрсетеді. Екінші талап – басшылық немесе педагогтардың сапалық құрамы. Сондай-ақ, өрт қауіпсіздігі, тамақтандыру бойынша талаптардан өтуі яғни санитарлық-эпидемиологиялық департаментт...

Қазақстан экспортының 50%-ы әлі де мұнайға байланған. Шикізатқа телмірген модель ел экономикасын сыртқы нарықтағы құбылыстардан қорғансыз етеді. Осы ретте Qazaq Expert Club сарапшысы, қаржыгер Саида Тлеулеева алдағы 10 жылда елдің шикізатқа тәуелділігін төмендету үшін басымдық беруге тұрарлық бес саланы атады. Оның айтуынша, басты мақсат – тек жаңа сала табу емес, шикізат экспортынан ел ішінде қосымша құн жасауға көшу.

Өңдеу өнеркәсібі және мұнай-химия

Сарапшының пікірінше, экономиканың негізгі резерві өңдеу саласында жатыр. Мұнай-химиясын ішінара дамытудың өзі өнімнің қосымша құнын 2–3 есеге арттырады. Егер өңдеу өнеркәсібінің ЖІӨ-дегі үлесі 18–20%-ға дейін өссе, өңделген өнім экспорты қазіргі 10–12 миллиард доллардан...

Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, белгілі әнші Нұрлан Абдуллиннің айналасында дау туды. Оның экс-жары Ақмарал Баққараева өнер иесінің табысын жасырып, ортақ баласына алимент төлеуден қашып отырғанын айтты. Бұл туралы Ulysmedia YouTube-арнасына берген сұхбатында айтты.

Алимент дауы

Ақмарал Баққараеваның айтуынша, әншімен заңды некеде болмағанымен, олардың арасында 8 жасар ұлы бар. Қазіргі таңда келіншек баласының құқығын қорғау үшін сот процестерін бастаған. Оның басты талабы әншінің ресми емес табыстары мен жылжымайтын мүліктерін есепке ала отырып, тиісті алимент мөлшерін өндіру.

«Нұрлан Абдуллиннің Астана мен Алматы қалаларында бірнеше люкс пәтерлері, сондай-ақ миллиондаған айналымы бар компаниялары бар. Алайда ол баласына көмектеспеу үшін...

Алматыда «Boxy Wealth» қаржы пирамидасын құру және оған басшылық ету фактісі бойынша тергеу аяқталды.

ҚМА департаменті тергеу барысында күдіктінің бір жыл бойы Алматы қаласы аумағында жобаның құрылымдық бөлімшесін басқарғанын анықтаған.

Жоба «www.boxywealth.com» интернет-ресурсы және мессенджерлер арқылы, оның ішінде «Күнделікті табыс» чаты арқылы жұмыс істеген. Алғашында халық тұтынатын тауарлар туралы ақпарат таратылып, кейін азаматтарды инвестициялық платформаға тартқан.

«Қатысу үшін пайдаланушыларға түрлі пакеттердің бірін сатып алып, күн сайын жарнамалық материалдарды қарау ұсынылған. Бұл үшін күніне 5%-дан 10%-ға дейін табыс уәде еткен. Қосымша ретінде жаңа қатысушыларды тартқаны үшін бонус есептелетін рефералдық жүйе жұмыс істеген», – делінген ақпаратта...

2026 жылғы 13 сәуірде Қызылорда облысында жаңа газ электр станциясы тәулік бойы энергия өндіре бастады. Аймақ үшін аса маңызды өндіріс орны алғашқы 170 мегаватт электр қуатын берді. Станцияны түріктер салған.

Энергетика министрлігінің мәліметінше, қазір станциядағы екі газ турбиналы қондырғы тәулік бойы жұмыс істеп, біртұтас энергия жүйесіне 170 МВт қуат беріп отыр. Ол елдің оңтүстік аймағы үшін қосымша генерацияға айналады.

«Жақын арада тағы бір бу турбинасын пайдалануға беру жоспарланған. Бұл станцияны жобалық көрсеткіштерге шығаруға мүмкіндік береді», – деп таратты министрлік.

Жаңа станцияның толық өндіріс күші – 240 МВт электр энергиясы. Бұған қоса, ол 277 Гкал жылу...

Таяу Шығыстағы соғыс әлемдік экономикаға «ауқымды әсер» етеді. Reuters агенттігіне берген сұхбатында Дүниежүзілік банк президенті Аджай Банга осылай мәлімдеді.

Оның пікірінше, соғыс ерте аяқталған жағдайда жаһандық экономикалық өсім 0,3-0,4%-ға, ал қақтығыс созылып кетсе, 1%-ға дейін төмендеуі мүмкін. Инфляция базалық болжам бойынша 0,2-0,3%-ға, ал жағымсыз сценарийде 0,9%-ға дейін өсуі ықтимал екенін айтады.

Дүниежүзілік банктің болжамына сәйкес, биыл дамушы елдер мен экономикасы қарқынды дамып жатқан елдердің өсімі 3,65% болады (қазан айындағы болжам 4% еді). Ал соғыс ұзаққа созылған жағдайда бұл көрсеткіш тек 2,6%-ға ғана жетуі мүмкін. Төтенше сценарийде инфляция 6,7%-ға дейін көтерілуі мүмкін.

Банганың айтуынша, Дүниежүзілік даму банкі өз...

Көпбалалы ана, блогерге айғалған мектеп директоры Ақмоншақ Нұртаза бүгінде Баян Алагөзованың «Алтын ханым» әлеуметтік жобасына қатысып жатыр.

Ақмоншақ Нұртаза Айнұр Асанбердіге берген сұхбатында жобаға дайындық барысында өзіне қатаң талап қойып, қысқа уақыт ішінде 10 келі салмақ тастағанын айтты. Оның айтуынша, бұл нәтижеге жету оңай болған жоқ. Бірақ «Алтын ханым» атағына лайықты болу үшін жасалған бұл қадам оның ерік-жігерінің қаншалықты мықты екенін көрсетті.

«Бұл әлеуметтік жобаның бір бөлшегі болу оңайға соқпай жатыр, бірақ нәтижесі көңіл қуантады», – дейді қатысушы.

«Алтын ханым» байқауы 14 сәуір күні сағат 19:00 де Алматыдағы Республика сарайында өтеді. Байқауда 27 қатысушы өз...

12 сәуірде Мажарстандағы парламент сайлауы нәтижесінде елді 16 жыл басқарған Виктор Орбан биліктен кетіп. Оның орнына оппозиция жетекшісі Петер Мажар келеді.

Саяси бетбұрыс

Мажарстан премьер-министрі Виктор Орбан жексенбідегі парламент сайлауында өзі басқаратын «Фидес» партиясы жеңілгенін мойындады. Ол «Тиса» оппозициялық партиясының жетекшісі Петер Мажарды жеңісімен құттықтады.

Сайлаушылардың 79%-ы қатысқан ірі саяси науқанда «Тиса» партиясы 53,5%, ал «Фидес» 38% дауыс жинады. Енді Петер Мажар басқаратын партия парламенттен 138 орын алады. Ал оның қарсыласына бар болғаны 55 орын бұйырды.

Мажарстан – парламенттік республика. Елдегі маңызды шешімдерді заң шығарушы органда басымдыққа ие күш қабылдайды. Парламентті басқаратын партия ел премьер-министрін анықтайды. Петер Мажардың «Тиса...

Астанадағы үш баланың өлімінен кейін қылмыстық іс қозғалды. Бұл туралы Астана қаласы полициясы хабарлады.

Айта кетейік, Астананың Есіл ауданындағы 21 қабатты тұрғын үйде өрт шығып, үш бала қайтыс болды.

Ведомство мәліметінше, тергеу-жедел іс-шаралары жүргізіліп жатыр.

«Оқиғаның барлық мән-жайын анықтауға бағытталған жедел іс-шаралар кешені жүргізіліп жатыр. Тергеу нәтижелері бойынша тиісті құқықтық баға беріледі», – деп хабарлады полиция.

Өрт 15-қабаттағы пәтерден шыққан. Өртті сөндіру барысында жанып жатқан пәтерден күйік алған әйел құтқарылып, жедел медициналық жәрдем бригадасына тапсырылды. №1 көпсалалы қалалық ауруханаға жатқызылды. Оқиға орнынан кәмелетке толмаған үш баланың мәйіті табылды.

Алматы қаласында Қазақстан Республикасы Мемлекеттік кеңесшісі Ерлан Қарин төрағалығымен «Қазақстан тарихы: ежелгі дәуірден бүгінге дейін» атты жеті томдық академиялық басылымды дайындау жөніндегі редакциялық алқаның кезекті отырысы өтті.

Жиында XIX ғасыр мен ХХ ғасырдың басындағы Қазақстан тарихына арналған бесінші томның қолжазбасы қаралды. Жаңартылған құрылымы мен мазмұнын авторлар ұжымының жетекшісі, тарих ғылымдарының докторы, Ш.Уәлиханов атындағы Тарих және этнология институты директоры, академик Зиябек Қабылдинов таныстырды. Оның айтуынша, том редакциялық алқа мүшелерінің ұсыныстары негізінде толықтырылып, ғылыми тұрғыда жетілдірілген.

Талқылау қорытындысы бойынша редакциялық алқа мүшелері бірауыздан бесінші томды баспаға дайындауға мақұлдады.

Күн тәртібіндегі келесі мәселе – Қазақстан тарихының кеңестік кезеңіне арналған алтыншы томның қолжазбасын қарау...

Қасым-Жомарт Тоқаевтың атынан белгілі журналист, «Ulysmedia.kz» ақпараттық-талдамалық порталының бас редакторы Самал Ибраеваға мемлекеттік награда табыс етілді.

Марапатты ҚР Премьер-Министрінің орынбасары – Мәдениет және ақпарат министрі Аида Балаева салтанатты түрде тапсырды. Самал Ибраева отандық журналистиканы дамытуға қосқан үлесі үшін «Ерен еңбегі үшін» медаліне ие болды.

«Ерен еңбегі үшін» медалі қызметтің түрлі салаларындағы, соның ішінде мәдениет, ақпарат және қоғамдық өмір бағытындағы елеулі еңбегі мен жетістігі үшін беріледі.

Еске сала кетейік, бұған дейін Kursiv Media тілшілері жоғары мемлекеттік марапатқа ие болған еді.

Бұхарада өткен бейресми кездесу барысында Өзбекстан Президенті Шавкат Мирзиёев Қасым-Жомарт Тоқаевқа Қазақстан тарихы үшін маңызы зор, бұрын-соңды жарияланбаған бірегей құжаттарды табыс етті. Бұл жәдігерлер екі ел арасындағы рухани сабақтастықтың жаңа символына айналды.

Түркістан тарихының беймәлім беттері

Ақорданың баспасөз қызметі хабарлағандай, Қазақстан тарапына 1920–1950 жылдар аралығындағы құнды мұрағаттардың көшірмелері берілді. Бұл материалдар тікелей Түркістандағы киелі нысандарға қатысты:

Бұл архивтердің ең басты құндылығы олардың басым бөлігі осы уақытқа дейін ғылыми айналымға енбеген және еш жерде жарияланбаған.

«Бұл материалдардың мәдени және...

Көне Бұхара төрінде өткен Қазақстан мен Өзбекстан басшыларының кездесуінде Шавкат Мирзиёев Қасым-Жомарт Тоқаевтың мемлекет басқарудағы стратегиялық қадамдарына жоғары баға беріп, бауырлас халықтың қолдауын жеткізді.

Экономикалық серпіліс пен цифрландыруға құрмет

Шавкат Мирзиёев Қазақстанның соңғы жылдардағы экономикалық жетістіктеріне ерекше тоқталды. Ол әлемдегі күрделі геосаяси жағдайға қарамастан, Қазақстан экономикасының 300 млрд доллардан асуын үлкен көрсеткіш деп атады.

«Шикізаттық емес сектор жанданып, шағын және орта бизнестің үлесі 40 пайызға жуықтады. Бұл – жүйелі реформалардың жемісі. Әсіресе, Қазақстандағы Цифрландыру және жасанды интеллект жылы аясындағы бастамалар өңір үшін үлгі боларлық іс», – деді Өзбекстан басшысы.

Өзбекстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың халықаралы...