Жаңалықтар

Әйгілі шахматшы Бибісара Асаубаева, Қазақстанның ерлер мен әйелдер құрамасы, сонымен бірге Қазақстан шахмат федерациясы FIDE Excellence Awards сыйлығына үміткерлер тізіміне енді. Марапат екі жылда бір мәрте тапсырылады.

Бибісара жетістіктері

Әлемнің үш дүркін чемпионы (блиц) Бибісара Асаубаева «Үздік шахматшы (Әйелдер)» атағына таласады. Осы атаққа тағы тоғыз шахматшы таласады. Олар: Дивья Дешмук, Александра Горячкина, Конеру Хампи, Лей Тинцзе, Анна Музычук, Тан Чжунъи, Вайшали Рамешбабу, Цзюй Вэньцзюнь және Чжу Цзиньэр.

Бұл ретте оның 2024 жылғы қыркүйектен 2026 жылғы тамызға дейінгі жетістіктері есепке алынады. Асаубаеваның осы уақытта жеткен жетістіктері жетерлік:

Тағы бір облыс әкімі қызметтен алынды. Бұл жолы президент өз жарлығымен Дастан Рыспековті Ұлытау облысының әкімі лауазымынан босатты. Бұл туралы Ақорда хабарлайды.

«Мемлекет басшысының Жарлығымен Дастан Адайұлы Рыспеков Ұлытау облысының әкімі лауазымынан босатылды», – делінген ресми хабарламада.

Оның жұмыстан алыну себебі айтылмады. Ұлытау облысына әкім болып кім баратыны кейінірек жарияланады.

Рысбеков осы облысқа басшы болып 2024 жылғы 9 қазанда барған.

Естеріңізге сала кетейік, президент 17 шілдеде таңертең Атырау облысының әкімі Серік Шәпкеновті қызметінен алып, оның орнына 55 жастағы 55 жастағы Болат Ақшолақовты тағайындаған.

Құрылтай қалыптасқаннан кейін гендерлік өкілдікті тек әйел депутаттар санымен ғана емес, олардың заң шығарушы органда қандай басшы қызметтерге ие болатынына қарай да бағалау қажет. Мұны Алматыда өткен «Құрылтай–заң шығарушы биліктің жаңа архитектурасының негізі» атты сараптамалық алаңында Women in Tech Kazakhstan басшысы Әсем Болатжан мәлімдеді.

Саяси өкілдіктің сапалы жаңаруы да маңызды

Спикердің сөзінше, жаңа Құрылтайдың қалыптасуы конституциялық реформаны іс жүзінде жүзеге асырудың және Қазақстанның саяси жүйесін ауқымды жаңартудың келесі кезеңінің бір бөлігі. Мұндай жағдайда мемлекеттік институттарды жаңарту ғана емес, саяси өкілдіктің сапалы жаңаруы да ерекше маңызға ие болады.

Әсем Болатжан қолданыстағы квотаны орындау саясатта әйелдердің толыққанды өкілдігіне жетудің алғашқы...

Милиардер Владимир Ким мен Эдуард Огайға тиесілі Kazakhmys Copper тағы бір компанияның 100 пайыз акциясына иелік ете бастады. Қаржы есептілігі депозитарийіндегі ақпаратқа сәйкес, «Kazakhmys Holding (Казахмыс Холдинг)» ЖШС қос миллиардердің меншігіне өткен.

Kazakhmys Copper иелігінде жоғарыда атаған компаниядан бөлек, «Qaz Copper Group» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі бар.

Алпауыт «Қазақмыс» компаниясын сатқалы Ким мен Огайдың иелігінде 9 компания қалған.

«Kazakhmys Copper» акционерлік қоғамы 2016 жылғы 15 қарашада тіркелді. 1 қаңтардағы дерек бойынша, KCC Copper Limited компаниясына тиесілі.

KCC Copper Limited компаниясын миллиардер Владимир Ким мен Эдуард Огай 2025 жылдың күзінде құрған. Владимир Ким 5,7 млрд доллар дәулетімен Қазақстандағы...

Теміртау маңында полицейлер үй жағдайында ұйымдастырылған есірткі плантациясын жойды.

Polisia.kz хабарлауынша, Қарағанды облысында полицейлер заңсыз есірткі өсірумен айналысқан кезекті жылыжайдың қызметін тоқтатты. Теміртау қаласына жақын орналасқан елдімекендердің бірінде көкөніс өсіруге арналған жылыжайдың есірткі құрамды өсімдіктерді баптайтын орынға айналғаны анықталды.

Ол жерден 125 түп өсімдік табылды. Күдікті ретінде 19 жастағы жергілікті тұрғын ұсталды.

Тінту кезінде шаруашылық құрылыстарының бірінен кептірілген есірткі заттары мен тіркелмеген аңшылық мылтық тәркіленді. Өсіруге тыйым салынған өсімдіктерді заңсыз өсіру фактісі бойынша сотқа дейінгі тергеп-тексеру басталды.

Айта кететін жайт, Жамбыл облысында биыл 71 тонна қарасора өртелді.

Қазақстан Ұлттық банкі айналымға бірден үш жаңа коллекциялық монета шығарады. Монеталар 2026 жылғы 20 шілдеден бастап KazCoins ресми интернет-дүкені арқылы сатылымға шығады.

Жаңа серияға мына монеталар енді:

Барлық монета Қазақстан теңге сарайында шектеулі таралыммен шығарылған.

Қандай монеталарды сатып алуға болады

Жаңа сериядағы ең ерекше монета – Бурабайға арналған BURABAY коллекциялық монетасы. Бурабай – еліміздің басты табиғи көрікті жерлерінің бірі ретінде бағаланып, ең танымал туристік мекенге айналды.

«BURABAY» монетасы түрлі-түсті баспа және интерференциялық құбылмалы...

Елге 15 млн-нан астам шетел азаматы қыдырып келген. Олардың 11,1 миллионы Қазақстанда бір тәуліктен астам уақыт болған. Ішкі туристер саны 10%-ға өсіп, 8,6 млн адамды құрады. Бұл туралы Үкіметтің баспасөз қызметі хабарлады.

Қонақүйлер мен демалыс базалары көрсеткен қызмет көлемі 17%-ға артып, 350 млрд теңгені құрады. Салаға салынған инвестициялар 32,6%-ға өсіп, 1,256 трлн теңгеге жетті.

Жалпы, 2020 жылдан бері 573 инвестициялық жоба іске асырылып, соның нәтижесінде елдегі орналастыру орындарының қоры 25%-ға ұлғайып, 4 482 нысанға жетті.

Саяхатшыларды тарту мақсатында 84 мемлекеттің азаматтары үшін визасыз режим енгізілді, ал 102 елдің азаматтарына электрондық виза қолжетімді.

Сонымен қатар Қазақстан 30 елмен халықаралы...

2026 жылдың қаңтар–мамыр айларында Қазақстан 7,99 мың тонна салқындатылған сиыр етін экспорттап, одан 56,7 млн доллар табыс тапқан.

Экспорт құрылымына қарасақ, Қазақстанның бұл өнімді сататын негізгі нарығы – Өзбекстан. TradeReport мәліметінше елден жөнелтілген өнімнің шамамен 91%-ы осы мемлекетке тиесілі. Бұл Қазақстанның салқындатылған сиыр еті экспорты көрші Орталық Азия нарығына қатты тәуелді екенін көрсетеді.

SpaceX компаниясы ғарышқа 1 миллионға жуық жасанды серік ұшыруды жоспарлап отыр. Бұл жобаның мақсаты – әдеттегідей интернет тарату емес, күн энергиясымен жұмыс істейтін әлемдегі ең ірі ғарыштық жасанды интеллект (ЖИ) деректер орталығын (data center) құру. Жоспардың жүзеге асуы толығымен Starship зымыранының сәттілігіне байланысты еді.

Алайда бейсенбі күні SpaceX компаниясының алып Starship зымыранын кезекті сынақтан өткізуі сәтсіздікке ұшырады. Ұшуға небәрі бір секунд қалғанда, қозғалтқыштардың бір бөлігі тұтанбай қалып, соның салдарынан қою түтін мен бу астында ұшыру процесі автоматты түрде тоқтатылды.

Компания иесі Илон Маск сынақтың сәтті өтуіне толық сенімді болу үшін екі қозғалтқышты ауыстыру қажет деп...

Астанада тұрғын үйдің кәріз жүйесінен табылған нәрестенің өліміне қатысы бар деген 29 жастағы әйел ұсталды.

Тұрғындардың айтуынша, әйел қонақүй бөлмесінде өздігінен босанып, шақалақты кәріз ағызғышына тастаған. Салдарынан мәйіт құбыр арқылы тұрғын үйдің кәріз құдығына жеткен.

3 шілде күні үйдің кәріз жүйесін ашқан жергілікті тұрғын жаңа туған сәбидің мәйітін тапқан.

«Алғашында кәдімгі бітеліп қалған кәріз шығар деп ойладым. Ұзын таяқпен құбырды тазалай бастадым. Су кеткен соң алдымен біреу тауықты ағызып жіберген шығар деп ойладым. Кейін оның нәрестенің денесі екенін түсіндім. Екі аяғы көрініп тұрды», – деді жергілікті тұрғын.

Полицияның мәліметінше, аталған факті бойынша сотқа...

Солтүстік Арал теңізіндегі су көлемі алдағы жылдары 34 млрд текше метрге дейін ұлғайтылмақ. Ол үшін Көкарал бөгеті қайта жаңғыртылып, теңізді сумен толықтыруға бағытталған жаңа жоба іске асырылады. Бұл туралы Су ресурстары және ирригация министрі Нұржан Нұржігітов мәлімдеді.

Көкарал бөгеті жаңғыртылады

Су ресурстары және ирригация министрі Нұржан Нұржігітов Қызылорда облысына жұмыс сапары барысында Арал ауданындағы балықшылармен кездесіп, Солтүстік Арал теңізін сақтау бағытында атқарылып жатқан жұмыстар туралы айтты.

Министрдің сөзінше, қазір Дүниежүзілік банкпен бірлесіп Солтүстік Аралды сақтауға арналған жобаның екінші кезеңі әзірленіп жатыр.

«Көкарал бөгетін реконструкциялау теңіздегі су деңгейін көтеріп, су көлемін арттыруға мүмкіндік беред...

«Семей орманы» аумағында орман өртін сөндіру жұмыстары жалғасып жатыр. Экология министрлігі ашық жалынның ауыздықталғанын хабарлады.

Қазіргі уақытта өртті сөндіруге 769 адам, 191 бірлік жерүсті техникасы және 8 тікұшақ жұмылдырылды.

«Барлық қызметтердің үйлесімді әрі жедел іс-қимылының нәтижесінде өрттің ашық жануы тоқтатылып, қазіргі уақытта жекелеген түтіндеу ошақтарын сөндіру жұмыстары жүргізіліп жатыр», – деп хабарлады министрлік.

Мәліметінше, түнгі уақытта жеке құрам өртті толық оқшаулау бағытындағы жұмыстарды үздіксіз жалғастырды.

Өртті сөндіру басталған сәттен бастап әуе техникасымен жалпы 219 рет су төгіліп, өрт ошағына 474 тонна су жеткізілді.

Қазіргі уақытта өртті оқшаулау және толық сөндіру жұмыстары жалғасуда. Жағдай...

Түркістан облысында екі көліктің қақтысуының салдарынан жеті адамның өмірін жалмаған сұмдық жол апаты болды.

Бұл туралы өңірлік полиция департаменті хабарлаған.

Алдын ала мәлімет бойынша, Toyota Camry мен Volkswagen Passat көліктері соқтығысқан. Жол апаты салдарынан жеті адам сол жерде көз жұмды.

Полицияның мәліметінше, Түркістан облысы Бәйдібек ауданындағы Шаян – Екпінді тасжолында болған жол-көлік оқиғасына қатысты қылмыстық іс қозғалды.

Қазіргі уақытта апаттың мән-жайын анықтауға бағытталған қажетті тергеу амалдары жүргізіліп жатыр. Тергеу нәтижесі бойынша тиісті процессуалдық шешім қабылданады.

Полиция жүргізушілерді жол қозғалысы ережелерін қатаң сақтауға, жол және ауа райы жағдайына сай қауіпсіз жылдамдықты таңдауға әрі рөлде барынша мұқият болуға шақырды.

Ал Маңғыстау соты...

55 жастағы Болат Ақшолақов Атырау облысының әкімі лауазымына тағайындалды, деп хабарлайды Ақорда. Шенеунік мұнай-газ саласын жақсы біледі.

«Мемлекет басшысының Жарлығымен Болат Оралұлы Ақшолақов Атырау облысының әкімі лауазымына тағайындалды», – делінген шағын ресми мәліметте.

Осының алдында ғана президент өз жарлығымен Серік Шәпкеновті осы облыстың әкімі қызметінен босатқан.

Болат Ақшолақов 1971 жылғы 9 сәуірде Атырау қаласында туған. Қазақ мемлекеттік басқару академиясын «Экономист» мамандығы бойынша тәмамдаған.

Ол ұзақ уақыт мұнай-газ саласында еңбек етті: «ҚазМұнайГаз» ұлттық компаниясын басқарды. «Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат қорында басқарушы директор болып істеді. Ал 2022–2023 жылдары энергетика министрі қызметін атқарды.

...

Мьянма жағалауында екі қайықпен сапарға шыққан 500-ден астам адам із-түзсіз жоғалып кетті. Алдын ала мәлімет бойынша, қайықтар суға батып кеткен болуы мүмкін. Бұл туралы БҰҰ баспасөзі хабарлады.

Алдын ала ақпаратқа сәйкес, екі қайық маусым айының соңында Мьянманың Ракхайн штатынан жолға шыққан. Жолаушылардың басым бөлігі рохинджа халқының өкілдері мен Бангладештен келген босқындар болған.

Болжам бойынша, шамамен 250 адам мінген алғашқы қайықпен байланыс жолға шыққаннан кейін көп ұзамай үзілген. Ал екінші қайықта шамамен 280 адам болған. Қолда бар мәліметтерге қарағанда, ол Мьянманың Айеявади өңірі жағалауында суға батып кеткен болуы мүмкін.

Әзірге қайықтардың суға батқаны туралы ресми ақпарат жоқ. Алайда бұл...

Маусым айында қазақстандықтар банктерге белсенді түрде ақша сала бастады. Ұлттық банк дерегі бойынша, банктердегі депозитте жинақталған ақша көлемі 50,14 трлн теңгеден асты.

Бір айда салымдар 2,2 трлн теңгеге өсіп, 50,14 трлн теңгені құрады. Жыл басынан бері жинақтар 4 трлн теңгеге көбейді.

Халық қаржысын негізінен теңгеде сақтағанды жөн көреді. Теңгедегі депозиттер 40,2 триллион теңгені құрады. Шетел валютасындағы салымдар 9,9 трлн теңгеге жетті.

50 трлн теңге депозиттің ішінде 28 трлн теңгесі – халықтың жинаған ақшасы. Оның ішінде халықтың теңгедегі салымдары бірден 935 млрд теңгеге көбейіп, 23,5 трлн теңге болды. Ал халықтың валюталық депозиттері 106 млрд теңгеге азайып, 4,5 трлн теңгені құрады.

Компанияларды...

Серік Шәпкенов Атырау облысының әкімі лауазымынан босатылды деп хабарлады Ақорда.

«Мемлекет басшысы Жарлығымен Серік Жамбылұлы Шәпкенов Атырау облысының әкімі лауазымынан босатылды», – деп жазылған хабарламада.

Ол бұл лауазымда 2022 жылдың 7 сәуірінен бастап қызмет атқарып келді.

Айта кетейік, Серік Жамбылұлы Шәпкенов 1979 жылы 29 шілдеде Батыс Қазақстан облысы Қаратөбе ауданының Қаратөбе кентінде дүниеге келді. Өтемісов атындағы Батыс Қазақстан мемлекеттік университетінің экономикалық кибернетика факультетін бітірген, экономист-математик.

2000 жылдан – М. Өтемісов атындағы Батыс Қазақстан мемлекеттік университетінің оқытушысы.

2001 жылдан – Батыс Қазақстан облыстық қоршаған ортаны қорғау қорының жетекші маманы.

2002 жылдың маусымынан...

Ақмола облысы Жақсы ауданында аулада жүрген ит бір әйелге шабуыл жасаған. Содан кейін жәбірленушінің күйеуі оны ұрып өлтірген.

Halyqstan ақпаратына қарағанда, 12 шілде күні кешке ауыл тұрғындарының бірі танысының үйіне барған. Сол сәтте шынжырға байлаулы тұрған ит босап кетіп, әйелдің аяғын тістеп алған.

Алайда жәбірленушінің күйеуі ит иесін заң аясында жауапқа тартудың орнына, өз бетінше әрекет еткен. Ол ит тұрған аулаға барып, жануарды аяусыз ұрып-соққан. Ит сол жерде тіл тартай кеткен.

Осы оқиғаға байланысты Ақмола облысының полицейлері «жануарға қатыгездікпен қарау салдарынан оның өліміне әкеп соққан әрекет» фактісі бойынша қылмыстық іс қозғады. Қазір қажетті тергеу амалдары жүргізіліп, оқиғаның барлық мән-жайы

Венесуэла Ұлттық ассамблеясының төрағасы Хорхе Родригес 16 шілдеде кешке зілзала зардаптары туралы тың мәлімет жариялады. Ресми дерек бойынша, 25 маусымдағы жойқын зілзаладан 4 930 адам қаза тапқан.

Парламент басшысының айтуынша, тағы 16 740 адам жараланған. 6 462 адам құтқарылған. Шамамен 18 мыңға жуық адам баспанасыз қалса, елдегі 107 лагерьде 21 мыңнан астам адам тұрып жатыр. 35 мыңнан астам адам ем қабылдаған.

128,3 мың отбасыға көмек көрсетіліп, 10 мың тоннадан астам азық-түлік үлестірілген.

Құтқару жұмыстарына 31 мыңға жуық адам жұмылдырылды. Венесуэлада 2,2 мыңнан астам халықаралық құтқарушылар жүр. 31,7 мыңнан астам ерікті бар.

Билік зілзаладан 856 ғимарат зақымданып, 190-ы қирап...

17 шілдеде таңертең «Семей орманы» табиғи резерватындағы өртті сөндіруге 769 адам, 191 бірлік жерүсті техникасы және 8 тікұшақ жұмылдырылды. Құтқарушыларға десант көмектесіп жүр.

Экология министрлігінің мәліметінше, жету қиын жерлерді сөндіру үшін өрттің ішкі жағына жаяу десант жіберілді.

Экология министрі Ерлан Нысанбаев пен Абай облысының әкімі Берік Уәли өрт аумағын әуеден бақылау мақсатында тікұшақпен ұшып өтті.

Өртті сөндіру басталғалы бері әуе техникасы арқылы 243 рет су төгіліп, 546 тонна су жеткізілді.

Облыс әкімдігінің дерегіне қарағанда, ормандағы өрттің ашық жануы тоқтатылып, қазір жекелеген түтіндеу ошақтарын сөндіру жұмыстары жүргізіліп жатыр. Түнгі уақытта да жеке құрам өртті толық оқшаулау бағытындағы...

Абай облысындағы «Семей орманы» мемлекеттік орман табиғи резерваты аумағындағы орман өрті аймағында өткінші жаңбыр жауды.

Жедел штабтың мәліметінше, өрт болған жерде жауын-шашын байқалды, ал «Қазгидромет» болжамы бойынша түнде де жаңбыр күтілуде. Мамандар бұл жалынның таралуын тежеуге септігін тигізіп, өрт сөндірушілердің жұмысын жеңілдетеді деп есептейді.

«Сағат 22:00-дегі жағдай бойынша өртті жоюға 623 адам, 169 бірлік жерүсті техникасы мен жеті тікұшақ жұмылдырылды. Авиация су төгу құрылғыларымен 154 рет су төгіп, өрт ошағына 291 тонна су жеткізді. Қараңғы түсуіне байланысты су төгу құрылғылары бар тікұшақтардың жұмысы уақытша тоқтатылды», – деп хабарлады Экология және табиғи ресурстар министрлігінің баспасөз қызметі.

Төтенше жағдайлар министрі Шыңғыс Әрінов пен Экология және табиғи ресурстар министрі Ерлан Нысанбаев ірі орман өрті өршіп тұрған Абай облысына келді. Өңір әкімі Берік Уәлимен бірге олар жұмысты «Семей орманы» резерваты аумағындағы өрттің ең күрделі учаскелерін аралаудан бастады.

Министрлер өрт орнында қандай шешім қабылдады

Басшылар ең қауіпті учаскелерді қарап шығып, жедел жағдай мен өртті жою барысын бағалады. Оқиға орнында жедел штаб құрылды.

Шыңғыс Әрінов өрт сөндіру жетекшісінің баяндамаларын тыңдап, күштер мен құралдардың орналасуын тексерді, сондай-ақ, құтқарушылар резервін жасақтауды және жұмыс тиімділігін арттыру үшін қосымша шаралар қабылдауды тапсырды.

«Қазіргі уақытта өртті жоюға 600-ден астам адам, 160-тан астам...

16 шілдеде еліміздің мемлекеттік орман қоры аумағында бір мезгілде 11 орман өрті тіркеліп, жағдай күрделене түсті. Аптап ыстық пен құрғақ ауа райы салдарынан барлық шұғыл қызметтер мен жауапты ведомстволар күшейтілген жұмыс режиміне көшті.

Өңірлердегі ахуал: Өрт қай жерлерде тұтанды?

Бүгінгі таңда табиғи өрт ошақтары келесі аймақтарда бақылауға алынған:

«Семей орманындағы» ірі өртті сөндіру барысы

«Семей...

Оңтүстікте +47 градусқа дейін ыстық, батыс пен солтүстікте жаңбыр жауып, найзағай ойнайды. «Қазгидромет» 17 шілдеге арналған ауа райы болжамын ұсынды.

Астанада көшпелі бұлт, жауын-шашынсыз, жел 9-14 м/с. Түнде ауа температурасы +17…+19°C, күндіз + 32…+34°C.

Алматыда көшпелі бұлт, жауын-шашынсыз, жел 3-8 м/с. Түнде температура +23…+25°C, күндіз + 40…+42°C. 

Шымкентте көшпелі бұлт, жауын-шашынсыз, жел 8-13 м/с. Түнде ауа температурасы +23…+25°C, күндіз + 45…+47°C.

Ақтауда көшпелі бұлт, жауын-шашынсыз, жел 79-14 м/с. Түнде ауа температурасы +23…+25°C, күндіз + 29…+31°C.

Ақтөбеде бұлтты, жаңбыр, найзағай, жел 7-12, екпіні 23 м/с. Түнде ауа температурасы +18…+20°C, күндіз + 30…+32°C.

Атырауда бұлтты, жаңбыр, найзағай, жел 7-12, екпіні 15-18 м/с...