Жаңалықтар

2025 жылдың жазында Netflix стримингтік платформасы NASA-мен бірлескен ерекше жобаны іске қоспақ. Енді көрермендер зымырандардың ұшырылымын, ғарышкерлердің ашық ғарышқа шығуын және Халықаралық ғарыш станциясынан (ХҒС) тікелей репортаждарды үйден шықпай-ақ көре алады.

Тікелей эфир, дубльсіз және титрсыз

Жоба аясында көрсетілетін барлық контент — нақты уақытта көрсетілетін деректі түсірілімдер болады. Яғни дубль, титр, алдын ала монтаж деген болмайды — шынайы, тірі эфир. Бұған дейін тек кәсіби ғарыш ресурстары арқылы ғана қол жетімді болған көріністер енді Netflix арқылы да қолжетімді болмақ.

NASA+ және Netflix: жаңа деңгейдегі серіктестік

Бұл бастама NASA агенттігінің жаңа кеңейтілген трансляциялық бағдарламасының бір бөлігі. NASA...

Қазақстанда студенттерді нарық талаптарына сай даярлау жұмысы күшейтіліп жатыр. Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбектің айтуынша, енді әрбір студент жасанды интеллект бойынша курс оқып, сертификат алуға тиіс. Болашақта бұл барлық студенттер үшін міндетті талап болады, деп хабарлайды Euronews.

«Қазақстандағы әрбір студент жасанды интеллект курсынан өтіп, сертификат алуы керек. 650 мың студенттің ішінде 4 мыңнан астамы қазірдің өзінде сертификат алды», – деді министр.

Сондай-ақ елімізде студенттер мен оқытушылардың стартаптарын қолдауға бағытталған 100 миллион долларлық арнайы қор іске қосылады. Мұнда да жасанды интеллект саласындағы жобаларға басымдық беріледі.

Бұдан бөлек университеттерде шетелдік серіктестермен бірлескен ғылыми-зерттеу...

Қазақстанның Ресейдегі елшісі Дәурен Абаев ресейлік басылымға сұхбат берді. Журналиспен әңгімесінде Ресейдің елге кіру тәртібін өзгертуі, «қара тізім» және су тасқынына қатысты пікірін айтты.

Жақында Ресей елге кіру ережесін өзгерткен еді. Енді көрші елге бару үшін алдын-ала ruID мобильді қосымшасы арқылы алдын-ала тіркелу қажет. Абаев сөзінше, бұл өзгеріс қазақстандықтар үшін күтпеген жаңалық болған. Қазір Қазақстан тарапы бұл өзгеріске не себеп болғанын жан-жақты қарастырып жатыр.

«Бұған дейін бұл сапарлар барынша қолайлы әрі кедергісіз болатын. Ресей – қазақстандықтар жеке куәлікпен, яғни төлқұжатысыз еркін бара алатын әлемдегі санаулы елдердің бірі. Сондықтан алдын ала электронды өтініш беру...

Жердегі тіршіліктің 90 пайызын жойған аптап 5 миллион жылға созылған. Бұл оқиғаның 252 миллион жыл бұрын болған.

Ғалымдар мұның сырын түсіндіре бастады. Бар гәп – тропикалық ормандарда.

СNN ақпаратына қарағанда, бұдан 252 миллион жыл бұрын Жер тарихындағы ең жойқын апат болды. Бұл «Ұлы жойылу» деп аталып отыр.

Миллиондаған жылға созылған ыстық

Бұл кезеңде Жердегі тіршіліктің, яғни тірі ағзалардың шамамен 90 пайызы жойылып кеткен. Бірақ одан кейінгі кезең ғалымдарды ұзақ уақыт бойы таңғалдырып келді. Жер беті қауіпті деңгейге дейін ысыған. Аптап 5 миллион жыл бойы сақталған.

Климат неге қалпына келмеген

Жақында жарияланған Nature Communications журналындағы...

Жаңа Салық кодексінен салық жеңілдіктер 2025 жылдың 1 қаңтарына күшін жоюы туралы ұсыныс алынып тасталған. Бұл туралы Мемлекеттік кірістер комитеті хабарлайды.

Бұған дейін кодекс жобасында кейбір салықтық жеңілдіктерді: оқу, медицина, ипотека және көпбалалы отбасыларға арналған жеңілдікі 2025 жылдың 1 қаңтарынан бастап алып тастау ұсынылған еді.

Мұндай өзгеріс қабылданғанда, бухгалтерлерге миллиондаған адамның жалақысын қайта есептеуге тура келер еді.

Алайда қоғамдағы сын-пікірден кейін сенаторлар бұл ұсыныстарды қолдамаған, сол себепті жеңілдіктер жаңа кодексте сақталатын болды.

Енді қазақстандықтар 2025 жылы салық жеңілдіктерін бұрынғыдай пайдалана алады, бірақ ол үшін табыс пен мүлік туралы декларация тапсыру қажет болады.

25 маусымда Мәжіліс Сенатты...

Астана күніне орай елордада 100-ден астам мерекелік шара ұйымдастырылады. Қала күнін тойлау 30 маусымда басталып кеткен. Бұл туралы Астана әкімдігінің баспасөз қызметі хабарлады.

«Қазақстанда 6 шілдеде Астана күні атап өтіледі. Бұл мерекеге орай елордада дәстүрлі түрде жүзден астам түрлі бағыттағы іс-шара ұйымдастырылады. Биыл елорда тұрғындары мен қонақтары үшін ерекше оқиғалар, концерттер, шоулар, қойылымдар, акциялар, көрмелер, спорттық турнирлер және басқа да көптеген шаралар ұйымдастырылады», – делінген баспасөз хабарламасында.

Фестивальдар

Жаз басталғалы қаланың саябақтарында «Отбасы Time» балалар шығармашылығы фестивалі өткізіледі. Мереке күндеріне ұйымдастырылатын бұл шараға қала тұрғындары мен қонақтары қатыса алады.

30 маусым...

Иран президенті Масуд Пезешкиан Халықаралық атом энергиясы агенттігі МАГАТЭ-мен ынтымақтастықты тоқтату туралы заңды мақұлдады. Бұл туралы Reuters хабарлады.

Енді МАГАТЭ инспекторлары Иранның ядролық нысандарына тек Ұлттық қауіпсіздік жөніндегі Жоғарғы кеңестің рұқсатымен ғана кіре алады. Бұл шешімді Иран билігі МАГАТЭ Тегеранды ядролық келісімді бұзды деп мәлімдегеннен кейін қабылдаған.

Тегеран МАГАТЭ-ны батыс елдерінің мүддесіне жұмыс істеп отыр деп есептейді.

Бұған дейін, Иран Сыртқы істер министрлігінің баспасөз хатшысы Эсмаил Бағаи Иран парламенті МАГАТЭ-мен ынтымақтастықты тоқтату туралы шешім қабылдағанын, алайда Иран Ядролық қаруды таратпау туралы шарттағы (ЯҚТШ) мүшелігін тоқтату жөнінде шешім қабылдамағанын айтқан. Бұл келісім ядролық қарудың әлемге таралуын болдырмауға және бейбіт мақсатта ядролық технологияны пайдалануға бағытталған.

МАГАТЭ болса, 12 күнге...

2025 жылғы клубтық әлем чемпионатында 1/8 финал кезеңі аяқталып, ширек финалға жолдама алған командалардың есімдері белгілі болды. Соңғы матчтар 2 шілде күні өтті. Соңғы болып ширек финалға жолдама алған клубтар — мадридтік «Реал» мен дортмундтық «Боруссия».

«Реал» — туриндік «Ювентусты» айқын басымдықпен жеңсе, «Боруссия» мексикалық «Монтеррейге» еш мүмкіндік қалдырмады.

Ширек финал жұптары:

5 шілде:

«Палмейрас» (Бразилия) – «Челси» (Англия)
«Флуминенсе» (Бразилия) – «Аль-Хиляль» (Сауд Арабиясы)
ПСЖ (Франция) – «Бавария» (Германия)

6 шілде:

«Реал Мадрид» (Испания) – «Боруссия» (Германия)

Қытай бағаны төмендету арқылы бәсекелестерден клиенттерді тартып алу деген саясаттан бас тарту керек. Орталық комиссияның қаржы және экономикалық мәселе бойынша отырысында ҚХР төрағасы Си Цзиньпин осындай тапсырма берді. Бұл жайлы SCMP жазады.

«Кәсіпорындардың төмен баға үшін жүргізетін ретсіз бәсекесін заңды түрде реттеп, компанияларды өнім сапасын арттыруға бағыттау және ескі өндірістік қуаттарды бірізді түрде шығаруға ықпал ету қажет», – деді ҚХР төрағасы.

Бейжің компаниялардың баға арқылы жүргізетін мұндай қатаң бәсекесі әлемдегі екінші ірі экономикаға кері әсер етіп жатыр деп есептейді. Бұл инновацияны тежейді, тиімділікті төмендетеді және өнім сапасын арттыруға кедергі келтіреді.

Зерттеушілер мен...

Әлеуметтік желіде Астанада сібір жарасын жұқтырған мал еті сатылып жатыр деген ақпарат тарап жатыр. Онда елорда тұрғындарын еттен бас тартуға шақырған.

«Сәлеметсіздер ме, көршілер. Ет сатып алудан уақытша бас тартқандарыңыз жөн. Астанаға жұқпалы ет жеткізілген. Ірі қара мал арасында Сібір жарасы тіркелген. Мұндай жағдай «Әлем» ет базарында анықталған. Ақмола облысы бойынша тексерістер жүріп жатыр», – делінген таратылған хабарламада.

Аталған үндеуге ресми құжаттың суреті тіркеліп, онда Ақмола облысы бойынша жан-жақты тексерулер жүргізіліп жатқаны айтылған.

Алайда ақпараттың рас-өтірігін анықтау мақсатында журналистер Ветеринариялық бақылау комитетіне ресми сұрау жолдаған. Комитет әлеуметтік желіде тараған мәліметтің шындыққа жанаспайтынын мәлімдеді.

Әлемдік экономиканың қарқынды дамып келе жатқан салаларының бірі авиация саласы алдағы онжылдықта ірі кадрлық мәселеге тап болуы мүмкін. Авиациялық оқыту мен технологиялар саласындағы жаһандық CAE компаниясы мұны әуе тасымалына сұраныстың артуы, ұшақтар паркін кеңейту мен қазіргі мамандардың жаппай зейнетке шығуымен байланыстырады.

CAE зерттеуіне сәйкес, 2035 жылға қарай авиация саласына шамамен 1 млн 465 мың жаңа қызметкер қажет. Оның ішінде 300 мың ұшқыш, 416 мың техникалық қызмет көрсететін маман, 71 мың әуе қозғалысын басқаратын диспетчер қажет болады деп болжанып отыр.

Мұндай мәселе ел нарығында да байқалады. Айталық, Азаматтық авиация академиясының зерттеуінше, алдағы бес жылда отандық авиация саласына 14 мыңнан астам...

Қазақ ханы Бұйдаш 20 қазақ сұлтанының басын қосып, қалың қолмен 1559 жылы жаулап алу мақсатымен Мәуереннаһрға басып кіреді.

«Ақ киіз салып көтерілгендер. Қазақ даласының хандары» атты кітабында тарихшы Тұрсын Сұлтанов осы оқиғаға қатысты қызық дерек келтірген.

Бұйдаш хан ашқан соғыс Мәуренаһр тұрғындарын әбірге салып, үрей туғызады. Өйткені, олар жасанып келген жауға қарсы тұруға шамалары келмейтінін жақсы түсінген.

«Тәспімді әкеліңдер»

Алайда, бір тылсым күш мәуренаһрлықтарды сақтап қалыпты. Лутфулла шейх – тарихта сопылық ілімді кең таратқан, мәуренаһрлықтар үшін әулие ретінде танылған рухани ұстаз. Ол соғыс басталған кезде денсаулығы сыр беріп төсек тартып қалған екен. Алайда бастарына күн туып, жан сауғалай...

Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті (ҚазҰУ) 2025–2026 оқу жылына арналған білім беру бағдарламалары бойынша шекті балл кестесін жариялады. Университетке грант немесе ақылы негізде түсуге ниетті талапкерлер үшін бұл — маңызды ақпарат.

Университеттің ресми сайтында жарияланған мәліметке сәйкес, әр білім беру бағдарламасының өзіне тән ең төменгі шекті балы бар. Шекті балл – бұл ҰБТ нәтижесі бойынша талапкер жинауы тиіс ең аз ұпай саны, яғни осы баллдан төмен көрсеткішпен құжат тапсыру мүмкін емес.

Бүгін, 2 шілдеде Петропавл халықаралық әуежайынан соңғы алты жылдағы алғашқы халықаралық жолаушылар рейсі жүзеге асты. Бұл – SCAT әуе компаниясының Петропавл – Шарм-эль-Шейх (Мысыр) бағыты бойынша чартерлік рейсі.

Рейстер әр 10 күн сайын Boeing 737 ұшағымен орындалады. SCAT компаниясы Мысырдың қазақстандық туристер арасында ең танымал бағыттардың бірі екенін атап өтті.

«Халықаралық қатынастың қайта жандануы – бұл әуежай ғана емес, бүкіл өңір мен СҚО тұрғындары үшін де маңызды оқиға. Енді тұрғындарға демалысқа аттану үшін өзге облыстар мен әуежайларға барудың қажеті жоқ. Рейсті іске қоспас бұрын елеулі дайындық жұмыстары жүргізілді: шекара қызметі мен кеден өкілдерінің жұмыс істеуіне арналған...

Қаржы министрлігі 2025 жылдың шілде айында 460 млрд теңге көлемінде мемлекеттік бағалы қағаз (МБҚ) орналастыруды жоспарлап отыр. Бұл туралы Қазақстан қаржыгерлер қауымдастығы хабарлады.

Осы айда орналастырылатын мемлекеттік бағалы қағаз көлемі маусыммен салыстырғанда 37 пайызға аз. Өткен айда 616 млрд теңгеге МБҚ сатылған.

Қаржыгерлер қауымдастығының мәліметінше, шілдеде шығарылатын қағаздардың 65%-ы – ұзақмерзімді облигациялар. Яғни МБҚ-ны өтеу мерзімі 5 жылдан асады.

Бұл бюджет тапшылығын қаржыландыру мен нарықтағы өтімділікті реттеу мақсатындағы жоспарлы әрекет. Қазіргі кезде жалпы құны 27 трлн теңгені құрайтын мемлекеттік бағалы қағаз айналымда жүр.

МБҚ-дан бөлек Үкімет кейінгі екі жылда еурооблигациялар шығарды. Жақында Қаржы министрлігі осы тәсілмен...

2025 жылдың жазына арналған Алматы қаласынан көлікпен шығып демалуға болатын, үздік авто-маршрутты ұсынамыз.

Бағыттарды таңдау критерийлері:

Алматы – Шарын...

«Астана қаласының Коммуникациялар қызметі» коммуналдық мемлекеттік мекемесі әлеуметтік желілердегі агрессиялық мазмұнға мониторинг жүргізуге 16 млн теңге жұмсайды. Бұл туралы мекеменің мемлекеттік сатып алу порталында жарияланған тапсырысында жазылған.

Мекеме талаптарына сәйкес, тапсырыс алған компания әлеуметтік желілерге мониторинг жүргізуі керек. БАҚ пен Facebook, Vkontakte, Instagram, Twitter Одноклассники, МойКруг, GooglePlus, YouTube, форумдар, блогтар, микро-блогтардағы және басқа да әлеуметтік желілердегі пікірлер мен шағымдар толық бақылануы керек. Жалпы алғанда 55 мың дереккөзге мониторинг жүргізілуі керек.

Қандай тақырыптар қадағаланады

Тапсырысқа сәйкес, әлеуметтік тақырыптар, ұлтаралық қатынастар, діни және саяси мәселелерге мониторинг жүргізіледі. Сонымен бірге ең белсенді, ең
танымал және резонансты авторлардың жазбалары да...

Әскери сотта кісі қолынан қаза тапқан капитан Дархан Дәулет ісі бойынша сот тергеуі аяқталды. 2025 жылдың 1 шілдесінде тараптар сот жарыссөзіне өтті.

Істің мән-жайы

Марқұм Дархан Дәулет Жамбыл облысы Қордай ауданы Отар ауылында 5 жыл қызмет еткен. 2024 жылдың қыркүйегінде Жаркентке инженерлік бөлімнің бастығы болып ауысқан. 2024 жылдың 13 қарашасынан 14 қарашасына қараған түні тәуліктік кезекшілікке түскен. 26 жастағы әскери сол түні қайтыс болған.

Сотталушылар қатарында 4 адам бар: майор Дархан Қазтай 1988 жылы туған, ал үш сарбаз – Нұрман Әбсадық, Бақберген Рустамұлы, Аят Шакир 19-20 жаста.

12-16 жылға соттауды сұрады

Жарыссөзді бастамас бұрын істі қарап жатқан судья сотталушыларды кезек-кезек ортаға шығарып, кей мән-жайды нақтылайтын...

Енді қазақстандықтардың баспанаға деп жинаған қаражаты толық қорғалады. Бұдан былай борыштар мен айыппұлдар «Отбасы банкіндегі» баспанаға арналған жинаққа әсер етпейді. Бұл туралы банктің баспасөз қызметі хабарлады.

Банк салымшыларының депозиттері «ҚР кейбір заңнамалық актілеріне тұрғын үй құрылысына үлестік қатысу, автомобиль жолдары және мүгедектігі бар адамдарды тасымалдау жөніндегі қызметтерді көрсету мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» жаңа заңмен қосымша қорғалды. Аталған заңға Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев қол қойды.

Заңға сәйкес:

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Қауіпсіздік Кеңесінің отырысын өткізді. Бұл туралы Ақорда хабарлады.

«Қасым-Жомарт Тоқаевтың төрағалығымен Қазақстан Республикасы Қауіпсіздік Кеңесінің кезекті отырысы өтті», – делінген Ақорда хабарламасында.

Отырыс барысында ішкі және сыртқы көші-қон саласындағы үрдістер қарастырылып, Премьер-министрдің орынбасары Ермек Көшербаевтың, сондай-ақ Ішкі істер, Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі, Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлерінің ақпараты тыңдалды.

Президент көші-қон саясатын қалыптастыруда геосаяси жағдайлар мен демографиялық болжамдарды, сондай-ақ халықтың көшу себептерін ескеру қажеттігін атап өткен. Сонымен қатар, заңсыз көші-қонның алдын алу үшін бақылауды күшейту және елдің адами капиталын дамытуға бағытталған шараларды жүзеге асырудың маңыздылығына назар аударды.

Жалпы құны 2,6 миллиард теңге болатын «Баспалар үйі» акционерлік қоғамының бүкіл акциясы қайтадан мемлекет меншігіне қайтарылды. Бұл туралы Алмады прокуратурасы хабарлады.

Бұл акциялар 2016 жылы заңсыз түрде жеке адамға өте арзан бағамен сатылып кеткен. Ол кезде «Баспа үйі» ҚР Мәдениет және спорт министрлігіне тиесілі болған.

Прокуратура бұл жағдайды анықтап, сотқа жүгінді. Сот келісімді заңсыз деп таныған. Апелляциялық сот та бұл шешімді өзгеріссіз қалдырды.

Аукционда сатылған соң, «Баспалар үйі» АҚ 2018 жылы SANUR SMART INVEST ЖШС болып өзгерген. Ал бұл компанияның құрылтайшысы – Мырзабекова Майраш, ал басшысы – Саутова Фаридям.

2025-2016 жылдары 30-33 млн теңге...

Мәжіліс депутаты Бақытжан Базарбек Бас прокуратурадан «СҚ-Фармация» компаниясын тексеріп, басшылары қамауға алуды сұрады. Депутат Facebook парақшасында Бас прокуратураға арыз жолдағанын мәлімдеді.

Арызда ол «СҚ-Фармация» ЖШС, Ұлттық дәрі-дәрмектер сараптамасы орталығы, Бірыңғай дистрибьютор және еліміздегі фармацевтикалық компаниялардың тергеуді сұраған.

Оның айтуынша, бұл – тексеру жүргізу туралы төрт арыздың алғашқысы. Қалған арыздар денсаулық сақтау ұйымдарының жұмысы, ауыл шаруашылығындағы субсидиялар және республикалық бюджетті орындау жөніндегі есеп бойынша бірқатар министрліктерге қатысты болмақ.

Депутаттың мәлімдемесі Жоғарғы аудиторлық палатаның (ЖАП) тексеру нәтижелеріне негізделген. Аудиторлар 2022–2023 жылдары:

Англия төрінде өтіп жатқан әйгілі Уимблдон турнирінің алғашқы айналымы қазақстандық теннисшілер үшін сәтсіз аяқталды. Жекелей сында еліміздің атынан қатысқан спортшылардың ішінен тек Елена Рыбакина ғана келесі кезеңге өтті.

WTA рейтингінде 11-орында тұрған Елена Рыбакина алғашқы айналымда Арменияның үздік ойыншысы Элина Аванесянмен (WTA №49) кездесіп, 6:2, 6:1 есебімен айқын басымдықпен жеңіске жетті. Елена екінші айналымда Грекия теннисшісі Мария Саккаримен (WTA №9) кортқа шығады. Бұл кездесу бейсенбі күні сағат 15:00 де өтеді деп жоспарланған.

Уимблдонның негізгі кезеңінде өнер көрсеткен алғашқы қазақ баласы – Бейбіт Жұқаев іріктеуден сүрінбей өтіп, турнирге жолдама алған еді. Дегенмен алғашқы айналымда ATP рейтингінде 24-орында тұрған италиялы...

Электромобиль жүргізушісі мен жолаушыларының көлікке отырғанда және жүргенде басы айналып, жүрегі айниды. Мамандар мұның ғылыми себебін түсіндіріп берді.

The Guardian мәліметінше, соңғы жылдары электромобильдердің танымалдығы әлем бойынша қарқынды өсіп жатыр. Мәселен,  2024 жылы сатылған жаңа көліктердің 22%-ы — электрлі автокөліктер (2023 жылы бұл көрсеткіш 18% болған). Алайда, электромобильдердің артықшылықтарына қарамастан, оларда өздерін жайсыз сезінетін, жүрегі айнып, бас айналу белгілерін бастан өткеретін жолаушылар саны көбейіп келеді. Бұл мәселе әлеуметтік желілерде жиі талқыланып, тұтынушылар арасында алаңдаушылық тудырып отыр.

Ғылыми түсініктеме

Франциядағы Бельфор-Монбельяр технологиялық университетінің аспиранты Уильям Эмондтың айтуынша, бұл құбылыс – жаңа тәжірибемен байланысты мидың бейімделу...