Жаңалықтар

Тарихи сурет 1987 жылғы 16 маусымда желтоқсаншыларға сот үкімі оқылған сәтте түсірілген. Онда бейнеленген төртеу: ату жазасына кесілген Қайрат Рысқұлбеков, 15 жылға сотталған Т. Тәшенов пен К. Күзембаев, 4 жылға бас бостандығынан айрылған Е. Көпесбаев.

«Жалғыз сурет үшін жазаландым»

Ауыр жаза алғанына қарамастан, үкімді қасқайып тұрып тыңдаған төртеудің суреті талай адамның қудалануына себеп болды. Солардың бірі – совет дәуіріндегі ҚазТАГ-тың сол кездегі басшысы Жұмағали Исмағұлов. Журналист 2011 жылғы қаңтарда дүниеден өтті. Kursiv.Media тілшісі бұл кісімен 2009 жылы сөйлесіп, бір сурет тарихын білген. Автор 16 жыл бұрын жазылған мақаланы өңдеп, сайт оқырмандары үшін қайта жариялап отыр.

2025 жылдың қарашасынан бастап Қазақстандағы тұрғын үй бағасы қарқынды өсе бастады. Бұған статистикалық деректер дәлел. Жаңа үйлер мен қайталама тұрғын үй нарығында шаршы метр құны инфляция деңгейінен асып түсті. Бұл нарықтың орнықты дамуы ма, әлде уақытша алыпсатарлық сипаттағы өсім бе, келесі жылы тұрғын үй бағасы қымбаттай ма, сарапшылар болжамы қандай? Kursiv.Media тілшісі осы сұрақтарға жауап іздеп көрді.

Статистикалық деректерге сәйкес, жаңа тұрғын үйлер нарығында баға жылдық есепте 15,5%-ға, ал қайталама нарықта 14,3%-ға өсті. Осы кезеңдегі инфляция деңгейі шамамен 12,4% болды. Ең жоғары өсім Алматы қаласында тіркелді: жаңа тұрғын үйлерде баға 19,9%, ал қайталама нарықта бірден 23%-ға қымбаттаған.

2025 жыл TikTok үшін Қазақстанда ерекше мазмұнға, жаңа есімдерге және ұлттық болмысты әлемге танытқан трендтерге толы кезең болды. Платформа тек ойын-сауық алаңы ғана емес, шығармашылық, білім, шағын бизнес пен мәдени бастамалардың тоғысқан ортасына айналды. Биыл қазақстандық контент миллиондаған көрерменнің назарын аударып, елдің креативті әлеуетін жаңа қырынан көрсетті.

Ұлттық трендтер мен жаһандық қызығушылық

Жыл бойы қазақстандықтар #Наурыз2025 және #нетамашалаймыз хэштегтерімен белсенді контент жасап, мерекелік дәстүрлерді, отбасылық құндылықтарды және кино мәдениетін дәріптеді. Әлемдік жұлдыздар – Дженнифер Лопес пен Backstreet Boys концерттерінен түсірілген бейнелер, сондай-ақ қазақстандық футболшылардың халықаралық ареналардағы жетістіктері де TikTok-та кеңінен талқыланды.

Қазақстандық мәдениет...

Дональд Трамп АҚШ-та марихуананы бақыланатын заттардың III санатына көшіру туралы жарлық шығару мүмкін. Бұл туралы FOX Business хабарлады.

Қазіргі таңда марихуана I санаттағы бақыланатын заттар қатарына жатады. Бұл тізімде героин, экстази және пейот сияқты есірткілер бар. Яғни, марихуананың медициналық қолданылуы жоқ деп есептеледі. Ал III санатқа тайленол, кодеин, кетамин және тестостерон секілді заттар енгізілген.

Егер марихуана I санаттан шығарылып, III санатқа ауыстырылса, есірткіні сатып алу мен сату айтарлықтай жеңілдейді, ал бұл саладағы индустрияның табысы арта түсуі мүмкін. Дегенмен, марихуананы қолдану мен сақтау үшін федералды деңгейдегі жаза сақталады.

Айта кетейік, қазіргі уақытта АҚШ-тың 40-тан астам штатында медициналық марихуана заңдастырылған...

15 желтоқсан күні Төреғали Төреәлі Астанада Tore Show атты жеке шығармашылық кешін өткізді. Әнші араға жеті жыл салып, үлкен сахнаға қайта оралды.

Желіде журналист Айгүл Мүкей жариялаған видеода әнші домбырамен арнау айтып, өміріндегі өткен қателіктеріне ашық тоқталды. Төреғали жүргізуші куәлігінен айырылғанын айтып, қазір көлікті жұбайы айдайтынын әзілмен жеткізді.

Сондай-ақ ол бұрынғыдай журналистермен де, «шалдармен» де ерегісіп жүрмейтінін айтып, тыңдарманын күлдірді.

Еске сала кетейік, Төреғали Төреәлі продюсер Жан Мұқаевпен қайта жұмыс...

Жаңа жыл бір күн ғана тойланады десек те, оған дейінгі дайындық алдын-ала басталады. Туған туыстан бастап, достар, әріптестерге сыйлықтар іздейміз, «Құпия дос» ойынын ойнаймыз, мереке күнгі кешті өткізетін жер дайындаймыз. Мұның бәрі сайып келгенде қалтаға қатты салмақ салады. Сол себепті желтоқсан-қаңтарда жеке бюджетіңізді реттемесеңіз, кесірін қыс бойы тартуыңыз ғажап емес. Осыны ескере отырып, Kursiv Media тілшісі мерекеден кейін ақшасыз қалмаудың жолдары мен бюджетті қалыпқа келтірудің тәсілдерін тізіп, гайд әзірледі.

Неге біз мерекеден кейін көк тиынсыз қаламыз?

Расында, жаңа жылдан кейін көпшілігі қарызға кіріп кетіп, қаңтарда қатты қиналып қалып жатады. Статистикаға қарасақ, кез келген ауқымды мереке қарсаңында, соның ішінде Жаңа...

Freedom Ticketon дерегіне сәйкес, 11–14 желтоқсан аралығында қазақстандық кинотеатрларда ең көп табыс әкелген фильмдер тізімі жарияланды. Кассалық көрсеткіштерге қарасақ, көш басында анимациялық «Аңдар шаһары 2» тұр. Фильм экранға шыққан үшінші аптасында 454 млн теңгеден астам табыс жинап, көрермен қызығушылығы әлі де жоғары екенін дәлелдеді.

Екінші орынға отандық «Руың кім?» фильмі орналасты. Комедия жанрындағы туынды бір апта ішінде 208 млн теңгеден аса касса жинап, сенімді старт көрсетті. Бұл нәтиже фильмнің алдағы апталарда көшбасшыға айналуына мүмкіндік бар екенін аңғартады. Дегенмен «Аңдар шаһары 2» мультфильмі алғашқы аптада 898 млн касса жинап, жалпы табысы 2 млрд-тан асты.

Үздік үштікті «Фреддимен...

Қазақстанның тәуелсіздік алғанына 30 жылдан астам уақыт өтті. Бұл кезеңде еліміз көптеген өзгерістерді бастан өткерді: экономикалық реформа, нарықтық экономикаға көшу, жаңа инфрақұрылымдардың құрылуы және халықаралық аренада өз орнын табу. Осы уақыт ішінде Қазақстанның ішкі жалпы өнімі (ЖІӨ) айтарлықтай өсті, бірақ бұл жолдағы қиындықтар мен сын-қатерлер де жеткілікті болды. Қазақстанның ЖІӨ динамикасы елдің даму деңгейін, өмір сүру сапасын және әлеуметтік жағдайын сипаттайтын басты көрсеткіштердің бірі.

Қазақстанның ЖІӨ динамикасы

Қазақстанның ЖІӨ-сі 1991 жылдан бергі дамуында бірнеше маңызды кезеңдерге бөлінеді. Тәуелсіздік алған алғашқы жылдары (1991-1995 жж.) экономикалық тұрақсыздық, инфляция және жұмыссыздық деңгейінің жоғары болуымен ерекшеленді. Бұл кезеңде Қазақстанның экономикасы посткеңестік кеңістіктегі көптеген...

Бүгін, 16 желтоқсан күні, қазақ өнерінің шоқ жұлдызы, КСРО және Қазақстанның Халық әртісі Бибігүл Ахметқызы Төлегенова 96 жасқа толды. Ұлт мәдениетінің дамуына өлшеусіз үлес қосқан өнер иесі – КСРО Мемлекеттік сыйлығының лауреаты, Социалистік Еңбек ері, қазақ музыкасының тарихында өшпес із қалдырған тұлға.

Бибігүл Төлегенованың өнердегі еңбегі мемлекет тарапынан жоғары бағаланып, «Отан» орденімен және «Тарлан» тәуелсіз сыйлығымен марапатталған. Әнші қазақтың халық әндерін әлемнің ең беделді сахналарында орындап, ұлттық өнерімізді халықаралық деңгейге көтерді. Оның орындауындағы «Гәкку», «Бұлбұл», «Жиырма бес» сынды халық әндері тыңдарман жүрегінде мәңгі сақталып, бірнеше буынның рухани қазынасына айналды. Сонымен қатар Бибігүл Ахметқызы классикалық және опера өнерінің дамуына да айрықша...

Тәуелсіздік күніне орай Алматыда «Тәуелсіздік» монументіне гүл шоқтарын қою рәсімі өтті. Бұл туралы қала әкімдігі хабарлады.

Еске алу іс-шарасына Алматы әкімі Дархан Сатыбалды, мәслихат депутаттары, Қоғамдық кеңес пен Қазақстан халқы Ассамблеясының өкілдері, 1986 жылғы Желтоқсан оқиғасына қатысушылар, этномәдени бірлестіктердің өкілдері мен жастар қатысты.

Жиналған қауым елдің азаттығы мен тәуелсіздігі жолында жанын қиған ерлердің рухына бір минут үнсіздік жариялап, тағзым етті. Салтанатты рәсім Алматы өңірлік гарнизонының әскери-рухты оркестрінің сүйемелдеуімен Қазақстан Республикасының Мемлекеттік әнұранын орындаумен аяқталды.

Еске сала кетейік, бұған дейін Алматы қаласының сегіз ауданында 1986 жылғы Желтоқсан оқиғасында қаза болғандарды еске алуға арналған ас берілетіні туралы жазған едік.

Қазақстан Республикасының Тәуелсіздік күні мұхиттың аржағында Мексикада да ерекше аталып өтті. Әлеуметтік желіде тараған видеода Димаш Құдайбергеннің латынамерикалық жанкүйерлері Қазақстанның Мемлекеттік Әнұранын орындап, қазақстандықтарды мерекемен құттықтады.

Жиналған жанкүйерлер Қазақстан туын көтеріп, әнұранды хормен орындаған. Ұйымдастырушылардың айтуынша, бұл кездесу жыл қорытындысына арналумен қатар, Қазақстанның Тәуелсіздік күнін атап өтуді мақсат еткен. Жанкүйерлер 2025 жылы болған жарқын сәттерге шүкіршілік етіп, Димаш арқылы қазақ халқының мәдениеті мен құндылықтарын танып-білгендерін атап өткен.

«Димаш бізге тек өнер иесі ретінде ғана емес, үлкен жауапкершілік пен адамгершіліктің үлгісі ретінде әсер етті. Оның арқасында Қазақстан мен қазақ мәдениеті жүрегімізге жақын болды», – деп жазды...

1986 жылдың желтоқсаны Алматы үшін ерекше суық болды. Қала әдеттегі тіршілігін кешіп жатқандай көрінгенімен, 16 желтоқсан күні бәрі күрт өзгерді. Сол күні Қазақстан Компартиясы Орталық комитетінің пленумында республиканы жиырма жылдан астам басқарған Дінмұхамед Қонаев қызметінен босатылып, орнына Қазақстанға мүлде қатысы жоқ, Ульяновск облысынан келген Геннадий Колбин тағайындалды.

Бұл шешім Мәскеу үшін кезекті кадрлық ауыс-түйіс болғанымен, қазақ қоғамы оны жергілікті халықтың пікірімен санаспау, ұлттық намысты елемеу ретінде қабылдады. Осы жағдай кейін Желтоқсан оқиғасы деп аталған тарихи қарсылықтың басталуына түрткі болды.

16 желтоқсан күні таңғы сағат 10:00-де Қазақстан Компартиясы Орталық комитетінің V пленумы басталып, бар-жоғы 18 минутқа ғана созылды. Мәскеуден арнайы келген...

«ҚазАвтоЖол» ұлттық компаниясы Ақмола облысында қолайсыз ауа райына байланысты қозғалысқа шектеу енгізілгенін хабарлады. 16 желтоқсан күні сағат 09:45-тен бастап барлық көлік түрлері үшін «Астана – Көкшетау – Петропавл» автожолының 18–232 шақырымы, яғни Астана қаласы мен Щучинск қаласы аралығы жабылды.

Ведомство мәліметінше, шектеу ауа райының күрт нашарлауына байланысты енгізілген. Жолды қайта ашудың болжамды уақыты: 17 желтоқсан сағат 08:00.

Бұған дейін 16 желтоқсанға арналған ауа райы болжамын жазған едік.

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан халқын Тәуелсіздік күнімен құттықтады. Құттықтау мәтінін Ақорданың баспасөз қызметі жариялады.

Президент өз сөзінде Тәуелсіздік күнінің еліміз үшін айрықша маңызға ие екенін атап өтті. Оның айтуынша, дәл осы күні қазақ халқы Қазақстанды егемен мемлекет ретінде дамыту жолын саналы әрі түпкілікті таңдады.

— Тәуелсіздік бәрінен қымбат! Біз бабалар рухына тағзым етіп, өскелең ұрпақ алдындағы тарихи жауапкершілікті сезіне отырып, осы ұстанымға әрдайым адал боламыз, — деді Мемлекет басшысы.

Қасым-Жомарт Тоқаев азаматтардың ынтымағы мен бірлігі, өзара қолдауы мен жасампаз еңбегінің арқасында Қазақстан Тәуелсіздікті нығайту жолында елеулі жетістіктерге жеткенін айтты. Сондай-ақ әлемде болып жатқан қарқынды өзгерістерге...

Жұмыссыз қалған Қазақстан азаматтарына 2025 жылдың басынан бастап Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорынан 118 млрд теңгеден астам қаражат төленді, деп хабарлады ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі.

«2025 жылғы 1 желтоқсандағы жағдай бойынша Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорынан жұмысынан айырылғандар әлеуметтік төлем алушылардың саны 331,7 мың адамды құрап, төлемдердің жалпы сомасы 118,5 млрд теңгеге жетті», – деп атап өтті ведомствода.

Бұл ретте 289,8 мың азамат осы төлемді биыл ресімдеді.

Әлеуметтік қолдау жұмыстан босатылған қызметкерлерге бір айдан алты айға дейін беріледі. Төлемдердің ұзақтығы міндетті әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қатысу өтіліне және соңғы 24 айдағы табыс деңгейіне байланысты. Жәрдемақы...

Қазақстанның солтүстігінде және оңтүстігінде қатты жел соғады. Астана мен 10 өңірде қар жауады. «Қазгидромет» 16 желтоқсанға арналған ауа райы болжамын жария етті.

Жетісу облысында аяусыз өлтірілген Айзат Жұманованың туыстары оның күйеуінен моральдық зиян ретінде 100 млн теңге өндіруді талап етеді.

15 желтоқсан күні облыстың қылмыстық істер жөніндегі мамандандырылған ауданаралық сотында 32 жастағы Айзат Жұманованы өліміне байланысты отырыста күдікті ретінде оның күйеуі Айбар Жанболат істі болды. Жәбірленуші тарап 100 млн теңге мөлшерінде моральдық зиянды өндіріп алу туралы, сондай-ақ, 1,5 млн теңге өкілдік шығындарды өтеу туралы өтініш білдірді.

Судья Әділет Бақытов жәбірленуші тараптың өтінішін қарауға қабылдады, бірақ оның көлемі бойынша шешім кейінірек жария болады.

Айзаттың қазасы

Қайғылы жағдай Жетісу облысы Баласаз ауылында болған.

Тергеу дерегінше, 2025 жылдың 21 маусымы сағат 05:00 шамасында...

«Шахтер» футбол клубының жаңа иесі кәсіпкер Тимур Турлов команда мен жастар футболын дамытуға қанша инвестиция салатынын айтып берді. Оның айтуынша, академия құрылысына бюджет шамамен 16 миллиард теңгені құрайды, ал клубтың операциялық шығындарына 2026 жылы шамамен 4 миллиард теңге жұмсау жоспарлануда. Бұл қаражаттың көп бөлігі инфрақұрылымды дамытуға және жас ойыншыларды дайындауға жұмсалады.

Жастардың басымдығы

Турлов команданың қазір жастарға бағытталғанын атап өтті. Бастысы болашақ үшін күшті базаны қалыптастыруға назар аударылады. Сонымен қатар, облыстық футбол қауымдастығы 2029 жылға дейін жастар, әуесқой және бұқаралық футболды дамыту жобаларына, сондай-ақ, цифрландыруға 6,5 миллиард теңге көлемінде қолдау жасайды.

«Жастарды қолдау, әуесқой футбол...

Отандық тәуелсіз Masa Media басылымы жобаның негізін қалаушы Айсана Әшімнен Ulysmedia басылымының басшысы Самал Ибраева иелігіне өтті. Бұл туралы Айсана Әшімнің өзі хабарлады.

MasaMedia басылымын 2020 жылы Айсана Әшім мен Әсем Жәпішева құрған. Басылым саясат, адам құқықтары және заң саласында материалдар жазып келген.

Айсана Әшімнің айтуынша, басылым бірнеше ай бұрын жаңа басшылыққа ауысқан. Ол басшылықтың ауысуының басты себебі ретінде хакерлердің аккаунтқа бірнеше шабуыл жасуы деді.

«Енді Мasa Самал Ибраева мен жаңа команданың жетекшілігімен дами береді. Олар жобаға жаңа идеялар мен күш-қуат беріп, оның құндылықтарын сақтайды деп сенеміз», – деді Айсана Әшім.

Айта кетейік, Самал...

Ұлттық статистика бюросының дерегіне сәйкес, 2025 жылғы 1 желтоқсандағы жағдай бойынша Қазақстанда 5 миллион 843 мың 358 автокөлік құралы тіркелген. Еліміздің автопаркінің негізгі үлесін В санатындағы жеңіл автомобильдер, яғни 4 миллион 898 мың 203 дана құрайды.

Тіркелген автокөліктердің ең азы Ұлытау облысында тіркелген: 33 418 көлік. Автомобильдердің ең көбі әдеттегідей еліміздің мегаполистері мен ірі аймақтарына тиесілі. Бірінші орында 718 мыңнан астам көлік тіркелген Алматы көшбасшы болып қала береді. Алматы облысында – 636 780 бірлік, Түркістан облысында – 495 818, сондай-ақ Астанада – 443 556 автокөлік елеулі көрсеткіштерге ие болды.

Қазақстан өңірлері бойынша тіркелген автокөлік құралдарының саны былайша бөлінді:

Жұмыс берушілер hh.kz хабарландыру сайтында ұсынатын ең жоғары орташа жалақысы бар мамандықтардың арасында брокерлер, курьерлер және жылжымайтын мүлік агенттері болды. Олардың әлеуетті жалақысы 500 мың теңгеден асады.

Kursiv.Media HeadHunter хабарландыру сайтымен бірге жұмыс берушілер ұсынатын ең жоғары орташа жалақысы бар мамандықтардың тізімін жасады. Орташа жалақы – бұл жұмысшылардың жартысы аз, ал жартысы көп жалақы алатын жалақы деңгейі.

Қараша айындаға хабарландыруларға сәйкес hh.kz-те тек үш кәсіптің орташа жалақысы 500 мың теңгеден жоғары болды. Абсолютті көшбасшы – орташа жалақысы 747 мың теңгені құрайтын жылжымайтын мүлік агенттері. Бұдан әрі жастар арасында ең сұранысқа ие мамандықтардың бірі – жалақысы 622,6 мың теңгені құрайтын курьерлер...

Батыс Қазақстан облысында қолайсыз ауа-райының салдарынан хабар-ошарсыз кеткен үш адам қаза тапты, деп хабарлады облыс полиция департаментінің баспасөз қызметі.

15 желтоқсандағы жағдай бойынша құтқарушылар Жәнібек ауданының 57 жастағы тұрғыны, Бөкей ордасы ауданының 25 жастағы тұрғыны және Казталов ауданының 35 жастағы тұрғынының денесін тапты. Алдын ала мәліметтер бойынша, үшеуінің де өліміне гипотермия себеп болған.

Тағы бір жоғалған азамат, Ақжайық ауданының 54 жастағы тұрғыны, тірі табылды. Ер адамның аяқ-қолдары үсіп қалған, қазіргі уақытта оны медициналық көмек көрсету үшін Оралға жеткізеді.

Сонымен қатар, бір адам әлі күнге дейін хабар-ошарсыз. Біз Жәнібек ауданының 59 жастағы тұрғыны туралы айтып отырмыз, ол 13 желтоқсанда сағат...

2022 жылдан бастап ӨКМ мемлекеттік операторына айналған «Жасыл даму» компаниясы бес жыл ішінде утильсборға 1,5 трлн теңге жинаған. Оның 100 млрд теңгесі 13 мың қазақстандыққа жеңілдетілген автонесиеге жіберілді.

Өз жұмысының нәтижесі туралы есепте «Жасыл даму» 2022 жылдан бастап және 2025 жылға арналған жоспарды ескере отырып, оларға автомобиль өндірушілерден 631,5 млрд теңге және авто импорттаушылардан 468,7 млрд теңге утильсбор түрінде ақша түскенін хабарлады. Ауыл шаруашылығы техникасын өндірушілер тағы 91 млрд теңге төледі.

Бұл ретте оператордың шығыны табыстан асып түседі – 1,549 трлн теңге. Оның 712 млрд теңгесі қазақстандық автоөндірушілерге автоөндірісті қолдауға берілген. Мемлекеттік бюджетке 175 млрд теңге, оның ішінде 128,9 млрд...

Қазақстан ІІМ ресми порталы хабарлауынша, ауа райының қолайсыздығы Ақтөбе облысының трассаларында кептеліс пайда болды. Қатты боранның салдарынан жолдарда 1,5 мыңнан астам көлік жиналды.

Қатты боран қозғалысты тоқтатты

14 желтоқсанда кешке аймақта қатты боран болып, жол мүлдем көрінбей қалды. Бұл жүргізушілер мен жолаушылардың қауіпсіздігіне қауіп төндірді. Автожол уақытша жабылып, елеулі кептеліс пайда болды. Кейбір жерлерде жеңіл көліктер, автобустар мен жүк көліктерінің қозғалысы қиын болды.

Полиция мен төтенше жағдайлар қызметкерлері жағдайды тәулік бойы бақылап отыр. Бағаналы қозғалысты ұйымдастыру және жылдамдықты үнемі бақылау апаттар қаупін азайтуға және тәртіпті сақтауға көмектесті.

Қозғалыс кезең-кезеңімен қалпына келеді

15 желтоқсанда ауа-райы тұрақтанды және жолдарды...