Жаңалықтар

Алматы қаласында іс-түссіз жоғалып кеткен Lenovo компаниясының директоры Ермек Жақыпжановтың денесі табылды. Бұл туралы ақпаратты жоғалған азаматтарды іздейтін Lider.kz ұйымы хабарлады. Полиция оның өліміне кінәлі деген күдікпен 24 жастағы жігітті Қарағанды облысында ұстаған.

9 қазанда Жақыпжановтың жоғалып кеткені туралы ақпарат тарап, Lider.kz еріктілер ұйымы оған іздеу салған. Әзірге белгілі ақпаратқа сүйенсек, ер азамат 9 қазан күні таңғы сағат 07:30 шамасында әдеттегідей жұмысқа шығып кеткен. Ол өзінің Hyundai Genesis көлігінде болған. Осыдан кейін Жақыпжанов туралы ақпарат болмаған.

Linkedin желісіндегі ақпаратқа сүйенсек, азамат Lenovo компаниясында жұмыс істейді. IPMA жобаларының менеджері болған. Артында кәмелет жасына толмаған екі ұлы мен жары қалды.

Қызылша мен коронавирустан соң, бактериялық пневмониямен ауру жағдайлары жиілеп кеткен. Бұл аурулардан кейін иммунитет түрлі жұқпалы респираторлық вирусты инфекцияларға (ЖРВИ) дұрыс жауап қайтара алмауы мүмкін. Әсіресе, балалар арасында ЖРВИ аурулары жиі асқынады.

«Астана медицина университеті» балалар жұқпалы аурулар кафедрасының меңгерушісі, медицина ғылымдарының докторы, инфекционист-дәрігер Динагүл Баешева тұмау маусымы кезінде бір вирустың үстіне екінші вирус қосылып кетпеуі үшін барынша сақтанған жөн деп санайды. Әсіресе, балаларды мұндай кезеңде үйден шығармаған дұрыс деп санайды.

Орталық коммуникациялар қызметінде өткен жиында журналист өңірлерде бактериялық пневмониямен ауырған науқастар саны артқанын, тіпті кей аймақтардағы ауруханаларда орын тапшы екенін айтты.

13 қазан, жексенбі күні Astana City Marathon өтеді. Марафонда 15-тен астам елден келген 2000 қатысушы жарыс жолына шығады. Жарыс барысында таңғы 7:00-ден бастап, қаладағы бірнеше көшелер уақытша жабылады. Қозғалыс 13:00-ге дейін толық қалпына келтіріледі. Бұл туралы Астана қаласының әкімдігі хабарлады.

«Астана Марафон» маршруты EXPO алаңынан басталып, Есіл өзені жағалауы, «Бәйтерек» монументі, «Абу-Даби Плаза» және Ботаникалық бақ сынды қаланың көрнекті жерлерінен өтеді.

Ұйымдастырушылар марафон қатысушыларына жабылмаған көшелерге автобуспен жетуді ұсынады.

Жарыс өтетін күні жабылатын жолдардың учаскелерін толығырақ Астана әкімдігінің сайтынан көре аласыз.

Еске сала кетейік, бұған дейін Алматы қаласында марафон өткен еді. Жарысқа 56 елден 15 600-ге жуық спортшы...

Тоқаев жақында Ұлытау облысының әкімін ауыстырды. Берік Әбдіғалиұлы қызметінен кеткенімен, Ұлытау облысының тұңғыш әкімі ретінде аты тарихта қалды. Ол 2022 жылдың маусым айында «Жаңа Қазақстанның» жаңа келбеті, жаңа тұлғаларының бірі ретінде тағайындалған еді. Бірақ саясаттанушы бұл орынға ұзақ тұрақтай алмады. Өңірді небәрі 2 жылдан аса уақыт басқарды. Бұдан «Жаңа ауыс-түйістерге түрткі бола ма? Тоқаев тұсында әкімдік орынтағында ұзақ отырған кімдер?» деген сауал туындайтыны – заңдылық.

Әріден бастасақ. Қаңтар оқиғасынан кейін, Қасым-Жомарт Тоқаев облыс әкімдерін қайта тағайындап шықты. Бұл дүрбелеңде көп зардап шеккен қала Алматы болғаны мәлім. Алғашқы болып осы шаһардың жаңа басшысының тағайындалуының сыры осыдан болса керек.

Тоқаев е...

Алматыда футболдан Қазақстан – Словения матчы күні жанкүйерлер үшін тегін автобустар қатынайды, бұл туралы Алматы спорт басқармасы хабарлады.

Қалада қосымша 8 автобус бөлініп, тегін экспресс-маршруттар мына мекенжайлар бойынша қатынайтын болады:

Автобустар сағат 16:00-де жүріп, 20:30-да кері қайтады. Орталық стадионнан шығатын автобустар Абай даңғылы мен Сәтбаев көшесінің арасындағы Байтұрсынов көшесінің бойындағы тұрақта тұрады.

Сонымен қатар жолаушылар легінің артуына байланысты қала тұрғындары мен қонақтарына ыңғайлы болу үшін Орталық стадион арқылы өтетін №34, 92, 118, 120, 120а...

Қазақстанда кешенді даму жоспары аясында машина жасау саласы әлі қаржыландырылмай келеді. Алайда соған қарамастан «Өнеркәсіпті дамыту қоры» (ӨДҚ),  қазірдің өзінде несие мөлшерін 9%-ға дейін өсіріп жіберді. Осылай деп мәлімдеген Сенат депутаты Евгений Больгерт машина жасау саласындағы кемшіліктерді атады. Ол Үкіметтің саланы дамыту бойынша кешенді жоспарынан күтетін үміті, шын мәнінде орындалмай қалуы мүмкін екенін айтады.

Сенатор алдымен шағын және орта  бизнесті қолдау мәселесіне үңілді. Айтуынша, дамыған елдерде шағын және орта бизнес жұмыспен қамтудың 60%-ы мен қосылған құнның 50%-дан астамын қамтамасыз етеді. Сондықтан оларда жеңілдетілген қаржыландыру мен мемлекеттік сатып алу процесі оңайырақ.

«Қазақстанда ШОБ үлесі небәрі 35%, ал несиелеу көлемінде...

Ұлттық банк 11 қазан күні базалық мөлшерлемеге қатысты кезекті шешімін шығарады. «Halyk Finance» сарапшылары бас банк мөлшерлемені 0,25%-дық тармаққа дейін төмендетуі мүмкін десе, Қазақстан қаржыгерлер қауымдастығының сауалнамасына қатысқан нарық өкілдері ҰБ базалық мөлшерлемені өзгеріссіз қалдырады деген пікірде.

Тамыздағы шешімінде Ұлттық банк базалық мөлшерлемені 14,25% деңгейінде сақтап қалды. Реттеуші бұл шешімін Қазақстандағы инфляциялық үрдістердің баяулауымен байланыстырған болатын. Банктер беретін несие мен депозиттің пайыздық мөлшерлемесі базалық мөлшерлемеге тәуелді.

Қаржыгерлер қауымдастығының сауалнамасына жауап берген сарапшылардың 76%-ы Ұлттық банк базалық мөлшерлемені тағы да өзгеріссіз қалдырады деген пікірде. Себебі сарапшылардың пайымдауынша, ел экономикасындағы проинфляциялық тәуекелдер инфляциялық болжамды қайта қарау қажеттігін тудырған...

Әлемде жарқанаттардан тарайтын қауіпті Марбург вирусының ошақтары анықталды. Қазақстанда бұл вирустың алдын алу шаралары қалай жүргізіліп жатыр? Инфекциядан қалай сақтану керек? Бұл сұрақтарға Орталық коммуникациялар қызметінде өткен брифингте бас санитарлық дәрігер Сархат Бейсенова жауап берді.

Бейсенованың айтуынша, Марбург – қауіпті инфекция. Осыған байланысты Дүниежүзіліқ денсаулық сақтау ұйымы да барлық елге ескерту жіберген.

Бұл вирустың ошақтары – Оңтүстік, Батыс және Орталық Африка елдері. Яғни Оңтүстік Африка, Габон, Судан, Конго, Либерия, Гвинея, Зимбабве, Руанда, Кения сынды елдерде таралған.

«Марбург безгегі ауыр жүреді. Өлімге әкелу қаупі жоғары. Инфекция бауырдың, асқазан-ішек жолдарының, орталық жүйке-жүйесінің зақымдалуына алып...

Экономист Ғалымжан Айтқазин Ұлттық экономика вице-министрі Арман Қасеновтің теңгені «тұрақты валюта» дегені сенімсіздеу шықты деп тұжырымдайды. Вице-министрдің пікірі бәріне белгілі тезистерге құралғандай. Ал Айтқазин дәл қазір теңгенің әлсіреуіне «бюджет түсімінің төмендігі» қысым көрсетіп тұр деген пікірде.

Өйткені теңге әлсіреген сайын, Қазақстан бюджетіне экспорттан түсетін қаржы көлемі артады.

«Биыл валюта нарығында негізінен ішкі факторлардың ықпалы басым болды. Солардың бірі – Ұлттық қордан республикалық бюджетке аударылған трансферттер. Ұлттық банктің Ұлттық қордағы валютаны Қазақстан қор биржасында сатуы – Қазақстанда теңге бағамына қысым жасап, оның нығаюына ықпал етеді. Ұлттық қордан сатылатын валютаның ықпалы мұнай бағасы мен сыртқы сауда...

Шешенстан басшысы Рамзан Қадыров Wildberries кеңсесіндегі оқиғаға ұлттық сипат беріп, жағдайды ушықтырып жатқан адамдарға ескерту жасады. Ол мұндай жағдай артынша қанды кекке ұласып кетуі мүмкін екенін ескертті. Бұл жайлы Қадыров өзінің телеграм арнасында жазған.

«Егерде кімде-кімнің Қадыровтың адамдарына қатысты шағымы болса, оны маған айтсын, өйткені мен қадыровшылардың басшысымын. Тұрмыстық жайттарға бола, бүкіл халықтарды бір-біріне қарсы қоюға болады деп есептейтін адам қатты қателеседі Маған қоятын сұрақтарыңыз болса, ешқандай қиындық жоқ. Тікелей маған шығыңдар. Күтем», – деп жазды Қадыров.

Сонымен бірге Қадыров шешен тілінде Wildberries кеңсесіндегі оқиғаға байланысты Дағыстан сенаторы Сүлейман Керімовке, Мемлекеттік дума депутаттары...

Әскерге кетіп, ол жақта ми жарақатын алып, комаға түскен сарбаз Ербаян Мұхтардың қорғаушысы Инга Иманбай істі тергеп жатқан полиция қызметкерінің үстінен прокуратураға арыз түсірді.

Иманбайдың айтуынша, Ербаянның ісіне тағайындалған тергеуші телефон қоңырауларына жауап бермейді. Сондықтан адвокат оның үстінен прокуратураға шағым түсірген.

«Ербаян Мұхтардың ісі бойынша тергеушіге іздеу саламын. Бұл қалжың емес. Өкінішке орай тергеу бойынша жағдай осындай болып тұр. Оқиға болғанынан бір жылға жуық уақыт өткенімен, әлі де тергеу орнынан қозғалмай тұр», – деді Иманбай.

Қорғаушының айтуынша, тергеу жүргізуге тағайындалған Уәлихан Қыдырбай әзірге тек сот медициналық сараптамасын жүргізген. Қорғаушыны фото, видео, іс материалдарымен таныстырмаған. 

Ербаян Мұхтар 6 ай...

Қазақстан атынан америкалық Кино академия жүлдесіне ұсынылған режиссер Асхат Кучинчерековтің «Бауырына салу» фильмі Әзербайжандағы кино фестивальде үздік фильм атанды. Бұл туралы Мәдениет және ақпарат министрлігі хабарлады.

«Baku International Film Festival 2024» фестивалінде бас жүлдені алған қазақстандық фильмді халықаралық «Алтын глобус» сыйлығының жүлдегері әрі осы фестивальдегі қазылар алқасының төрағасы, ауған режиссері Сиддик Байрам өңірдегі үздік фильм деп бағалаған.

«Бауырына салу» фильмін Орталық Азиядағы мазмұнды фильмнің бірі деп айта аламын. Мұнда ұлттық дәстүрдің көлеңкелі тұсы, бала жанының нәзік психологиясы ашып көрсетілген. Қарапайым ауылдың қоңыр тірлігін баяндайтын фильм алдағы уақытта да шыңды бағындырады деп сенеміз!», – деді Сиддик Байрам.

Талғар қаласында кісі қолынан қайтыс болған Шерзат Болаттың әкесі Қаржаубай Нұрымов қазақстандықтарды митингіге шықпауға шақырды.

TengriNews агенттігі таратқан бейнежазбада Нұрымов алдымен өзіне қолдау көрсеткен халыққа алғыс айтты. Істің Алматы облысы Қонаев қаласының полиция департаментінде қаралып жатқанын, өзіне адвокаттардың және 2023 жылы қайғылы оқиға кезінде қайтыс болған Салтанат Нүкенованың ағасы Айтбек Амангелдінің көмекке келгенін атап өтті.

Бұған қоса, Шерзаттың әкесі қазақстандықтардан митингіге шықпауды, қантөгіс жасамауды сұрап, мұндай жағдайдың өзіне және жақындарына кері әсер етуі мүмкін екенін айтты.

«Ешқандай митинг, қантөгіс болмасын. Мен бар жерде шоғырланған адамдар келіп, менің дұшпандарым сол сәтті пайдалануы мүмкін. Көтеріліс жасап, ертеңг...

Қазақстан азаматтары енді Egov Mobile қосымшасындағы цифрлық жеке куәліктерін Samsung Wallet электронды әмиянына енгізе алады. Бұл жоба пилоттық режимде Қазақстан Республикасының Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігі, «Ұлттық ақпараттық технологиялар» АҚ және Samsung Electronics Central Eurasia компаниясымен бірлесе жүзеге асырылып отыр.

Министрліктің мәліметінше, Samsung Wallet-тағы цифрлық жеке куәлік — бұл жеке мәліметтерді сақтау үшін ыңғайлы әрі қауіпсіз әдіс. Азаматтар құжаттарын цифрлық форматта тез әрі қауіпсіз түрде ұсына алады, физикалық құжаттардың жоғалып кетуінен немесе ұрлануынан қорықпайды. Барлық дерек көп деңгейлі қауіпсіздік жүйесімен қорғалған. Бұл жеке ақпараттың сақталуына сенімді кепілдік береді.

Бұл функция Samsung смартфондарының қолданушыларына, яғни құрылғыларында Egov Mobile...

Ішкі істер министрінің бұрынғы бірінші орынбасары және жақында ғана сенатор болған Марат Қожаев Талғардағы Шерзат Болаттың өліміне қатысты пікір білдірді. Сенатор 16 жастағы баланы өлтірді деп күдікке ілінгендердің соты қоғам назарында болуын және ашық өту керек екенін айтады.

Марат Қожаев өзінің ұзақ жылдар бойы құқық қорғау органдарында жұмыс істегенін еске салып, мұндай жағдайлар дамыған елдер де орын алып жататыны атап өтті.  Айтуынша, бұл кешенді мәселе.  

«Қазір бұл істі Ішкі істер министрі мен прокуратура бақылауына алды. Менің ойымша, іс заң аясында және объективті түрде тергеледі. Қоғамның талабы ашық соттар болсын дейді.  Кейбіреулерге ол керек пе, керек жо...

Бүгін Әдебиет саласы бойынша Нобель сыйлығының биылғы жеңімпазы анықталады. Осылайша, 2024 жылдың соңғы лауреаты белгілі болады. Ал біз қорытынды шыққанша үміткерлермен таныстырып кетуді жөн көрдік.  

Нобель сыйлығы комитеті Әдебиет саласы бойынша сыйлықты 1901 жылдан бері табыстап келеді. Жыл сайын ең соңғы болып жарияланатын да осы сала. Әдебиет саласы бойынша сыйлық 116 рет 120 қаламгерге табысталған. Олардың 103-і – еркек, 17-сі әйел жазушы. Швед академиясы жеңімпаз деп таныған тұлғаға 11 млн швед кронасы (9,7 млн еуро) көлемінде ақшалай жүлде табыстайды. 

Жалпы барлық сала бойынша биыл 286 үміткер бар. Бірақ Нобель сыйлығына үміткерлердің қысқа тізімі ешқашан алдын ала жарияланбайтыны барлығына белгілі. Үміткерлерді де...

«ҚазМұнайГаздың» еншілесі кәсіпорны – «KMG Drilling & Services» компаниясына тиесілі Satti бұрғылау қондырғысы Түрікменстанның Шелекен кен орнында бұрғылау жұмысын бастайды. Бұл туралы ҚМГ баспасөз қызметі хабарлады.

Өзі көтерілетін Satti қалқымалы теңіз бұрғылау қондырғысы – Қазақстанда жасалған. Бұл құрылғы күрделі теңіз жағдайларында бұрғылау жұмыстарын жүргізуге арналған.

2021 жылы модификациядан өткеннен кейін, құрылғылардың жүк көтеру қуаты 453 тоннадан 680 тоннаға дейін артқан. Нәтижесінде ауқымды жобалар үшін жаңа мүмкіндік ашылды. Қондырғы 6 мың метрге дейінгі тереңдіктегі ұңғымаларды бұрғылай алады.

«Шетелдегі жобаларда «Satti» платформасының табысты пайдалануы Қазақстанның жоғары сапалы қызмет көрсетіп, әлемдік деңгейде күрделі мұнай-газ жұмыстарын орындау...

2024 жылы әлемде болған долы дауыл мен күшті құйындардың әсерінен көптеген адамдар қиын жағдайға қалды. Биылғы жылы болған ең қатты дауыл мен құйындарға қысқаша шолу жасадық.

1. Милтон (АҚШ)

BBC мәліметінше АҚШ-тың Флорида штатында «Милтон» дауылы жағалауға жетіп, екінші деңгейге дейін жетті. Желдің жылдамдығы 165 км/сағ-қа дейін өсіп, қатты жауын-шашын мен су тасқындарын әкелді. Сент-Питерсберг пен Тампа сияқты қалаларда су тасқыны қаупі ескертіліп, 5 млн-нан астам адам қауіпсіз жерге көшірілді.

2. Яги (Филиппин, Тайвань, Вьетнам)

2024 жылдың тамыз айында «Яги» дауылы Филиппин, Тайвань және Вьетнам жағалауындағы аймақтарға үлкен зақым келтірді. Тайфунның жылдамдығы 200 км/сағ-тан асты. Ол миллиондаған...

Қатар инвесторлары Қазақстанда 9 ірі жобаны жүзеге асырады. Жобаларға 20 млрд доллар көлемінде қаражат құйылады. Инвестициялық шарттар Сенат мақұлдаған екі ел арасындағы келісімде жазылған.

Бұл қаражатқа инвесторлар телекоммуникация, энергетика, мұнай-химия, көлік, қаржы және басқа да салалар бойынша жобаларды жүзеге асыруды жоспарлап отыр. Шетел инвесторлары Қазақстанда мына жобаларды жүзеге асырады:

Бұл жоба...

Жоғарғы сот Денис Тенді өлтіргендердің үкімін өзгеріссіз қалдырды. Түрмеде жазасын өтеп жатқан Арман Құдайбергенов пен Нұралы Қиясовтың үкімді қайта қарау туралы шағымын қарап, сот жұмысында заң бұзушылық болмағанын нақтылады.

 «Судьялар істі кассациялық қарауға беруден бас тартты», – делінген хабарламада.

Қорғаушылары оларды ақтап шығаруды сұраған болатын.

Атақты мәнерлеп сырғанаушы Денис Тен 2018 жылы 19 шілдеде кісі қолынан қаза тапты. Алматы қаласының Құрманғазы және Бәйсейітова атындағы көшелердің қиылысында көлік тонауға, қымбат көліктердің айналарын ұрлауға машықтанған ұрылар пышақтап кеткен-ді.

2019 жылы Арман Құдайбергеновті Денис Тенді өлтіргені үшін кінәлі деп тапты. Ол 18 жылға бас бостандығынан айырылған болатын. Нұралы...

Ұлттық экономика вице-министрі Арман Қасенов қазіргі кезде теңге бағамы тұрақты деп тұжырымдайды. Оның айтуынша, бағам түрлі валюталар жұбында өзгермелі дәліз аясында құбылып тұр.

Журналистер Сенат отырысының кулуарында ҰЭМ өкілінен теңгенің құнсыздануына қатысты пікірін сұрады.

«Теңге – тұрақты валюта. Оған сыртқы және ішкі әртүрлі факторлар әсер етуі ықтимал. Кез келген валюта секілді, ол елдің экспорт пен импортына тәуелді болады. Сондықтан осындай факторлардың әсерінен курс өзгеруі мүмкін. Десе де, қазір ұлттық валютаның тұрақты екені байқалып тұр. Теңгедегі депозиттердің табыстылығы инфляцияны ескергеннің өзінде, басқа валютадағы депозиттердің табысымен салыстырғанда, әлдеқайда жоғары. Сондықтан мен теңгенің тұрақтылығына сенемін», – дед...

2008 жылғы әлемдік қаржы дағдарысын дәл болжағаны үшін «Доктор Дум» деген лақап атқа ие экономист Нуриэль Рубини тағы бір қызықты болжамын ұсынды. Ол Дональд Трамп президент сайлауында жеңіске жеткен жағдайда АҚШ-ты стагфляция, яғни тұралау күтіп тұрғанын ескертті.

Сондықтан ол алда-жалда жағдай жоғарыдағы сценариймен өрбісе, инвесторларға портфельде алтын, қысқамерзімді облигациялар және инфляциядан қорғалған қазынашылық облигациялар (TIPS) ұстауға кеңес берді. Мұндай қадам Трамп «Ақ үйге» оралған жағдайда сөзсіз орын алатын стагфляция қаупінен қорғайды.

«Трамптың сауда, валюталық, монетарлық, салықтық, иммиграциялық және сыртқы саясаты стагфляцияға әкеледі. Ал Камала Харрис сайланса, жағдай өзгеше болмақ», – деді Рубини Bloomberg-ке берген сұхбатында.

Түркияның Ұлттық білім министрлігі тарих бағдарламасына өзгеріс енгізбек. Жаңа тәсіл бойынша, «Орталық Азия» термині «Түркістан» деп өзгертіледі. Бұл туралы Түркияның TRT телерадио компаниясы хабарлады.

Сарапшылардың пікірінше, бұл шешім болашақ ұрпақтың отаншылдығы мен ұлттық сана-сезімін күшейтуге тиіс.

Президент Реджеп Тайып Ердоған түркі әлемі бірлігінің маңыздылығына тоқталып отыр.

«Түркия ғасыры» туралы болжамымызды Түркі мемлекеттері ұйымына тарата отырып, біз алдымыздағы кезеңді түркілердің дәуірі ету үшін иық тірестіріп жұмыс істеуіміз керек», – дейді Ердоған.

Түрік профессоры «Түркістан» терминінің тарихи маңызын түсіндіріп берді.

«Түркістан сөзі «түркілердің отаны» дегенді білдіреді. Тарихтың ерте кезеңдерінен бері қолданылып...

Қазақстынның сыртқы борышы өскен / Коллаж: kursiv.media, бильд-редактор Ахтам Зиперов

2024 жылдың 1 шілдедегі жағдайы бойынша Қазақстанның сыртқы қарызы 166,7 млрд долларды құраған. Бұл жыл басындағы көрсеткішпен салыстырғанда 3 млрд долларға артық.

«2024 жылдың басынан бастап сыртқы борыш төлем балансы бойынша операциялардың есебінен 2,7 млрд долларға, бағалық, бағамдық және басқа өзгерістер есебінен 0,3 долларға өсті, – делінген ҰБ хабарламасында.

Ұлттық банк статистикасына сәйкес, сыртқы қарыз құрылымында бейрезиденттерден тартылған несие мен кредиттің үлесі 73,9%-ға тең. Ал бейрезиденттердің қолындағы борыштық бағалы қағаздардың сыртқы қарыздағы үлесі – 8,0%.

Қазақстан сыртқы қарызының 87,5%-ы немесе 145,7 млдр доллары – өтеу мерзімі 1 жылдан...