Жаңалықтар

Соңғы бес жылда Қазақстанда ажырасатындар саны азайған. Бұл жайлы Орталық коммуникациялар қызметінде өткен брифингте Мәдениет және ақпарат вице-министрі Евгений Кочетов айтты.

Министрлік өкілінің айтуынша, 2021 жылы Қазақстанда 5 578 947 отбасы тіркелген. Бұл 2009 жылғы көрсеткішпен салыстырғанда айтарлықтай көп. Ол жылғы санақ деректерінде республикадағы отбасылар саны 4 022 388 болған. Осылайша, 10 жыл ішінде бір жарым миллионнан астам отбасы пайда болған.

«Елімізде ажырасу санының төмендеуі байқалады. Соңғы 5 жылда бұл көрсеткіш 48,6%-ға төмендеді. Біз сауалнама жүргіздік. Сауалнама нәтижелері бойынша қазақстандықтардың 95,4%-ы отбасындағы қарым-қатынастарға қанағаттанған. Қазақстандық отбасылардың басты 3 құндылығы: бір-біріне қамқорлық жасау, өзара сыйласты...

ITS халықаралық сауда платформасы 2024 жылдың 4 қыркүйегінен бастап инвесторларға АҚШ қор нарығының қосымша 1004 бағалы қағаздарына қол жеткізуге мүмкіндік береді. Осылайша сауда алаңында сатылатын құралдар тізімі 2 есеге жуық кеңейеді. ITS-тегі акциялар, ETF және депозиттік түбіртектердің жалпы саны 2 752-ге жетпек.

«ITS клиенттеріне ең қызықты қаржылық өнімдерді ұсынуға ұмтылады. Инвестициялау үшін қолжетімді құралдардың ішінде, атап айтқанда, чип өндірушілер мен жылжымайтын мүлік қорларының акциялары бар. Біз эмитенттердің географиясын кеңейтіп, бірегей өнімдерді ұсыну арқылы инвестициялық құралдардың санын көбейтуді жалғастырамыз», – деді ITS бас директоры Шыңғыс Қанапьянов. 

ITS сауда платформасы клиенттерге кез келген инвестициялық стратегия үшін бағалы қағаздарды...

Гонконгтың флагмандық Cathay Pacific әуекомпаниясы жиырма рейсті тоқтатты. Сондай-ақ Швейцарияға ұшу кезінде ұшақтардың бірінің қозғалтқышынан ақаулар пайда болған соң, Airbus 350 лайнерлерінің ұшуын тоқтатуға мәжбүр болды. Соның салдарынан қозғалтқышты өндіруші Rolls-Royce пен Airbus компаниясының акциялары еуропалық сауда-саттықта төмендеді.

Толығырақ

Гонконгтың Cathay Pacific әуе компаниясы 2 қыркүйек күні кешке өзіне тиесілі 48 Airbus 350 ұшағының барлығын тексеріп жатқанын және 24 рейстен бас тартқанын хабарлады деп жазды The Wall Street Journal. Компания A350 лайнеріндегі «қозғалтқыш компоненті істен шыққаннан» кейін осындай қадамға барды. Ұшақ Цюрихті бетке алған-ды, бірақ бұзылуына байланысты Гонконгқа қайта оралуға тура келді. Cathay Pacific бұл A350 бойынша әлемдег...

6 қарашаға белгіленген АЭС салуға қатысты референдум алдындағы үгіт-насихат науқаны сейсенбі, 3-қыркүйектен ресми түрде басталды. Бұл туралы Орталық сайлау комиссиясы жанындағы референдум жөніндегі комиссия отырысы кезінде мәлім болды.

ОСК жанындағы референдум комиссиясы референдумда «Сіз Қазақстанда атом электр стансасын салуға келісесіз бе?» деген жалғыз сұрақ болатынын, оған тек қана «иә» немесе «жоқ» деп жауап берілетінін тағы да бір мәрте атап өтті. 

«Референдумда осындай мазмұнда жалғыз сұрақ қойылса, онда не нәрсе үгіттеліп насихатталмақ?» деп сауал тастады, журналистер.

Референдум жөніндегі ОСК жанындағы комиссия мүшелері, «сұрақ бойынша үгіт-насихат болады» деп қысқа қайырды.

Жиында айтылған деректерге...

Қазақстанда Amazon Kuiper жаңа спутниктік интернеті пайда болады. Бұл жайлы инклюзия және трансформация мәселелері жөніндегі Азия-Тынық мұхиты конференциясы барысында Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш министрі Жаслан Мәдиев айтты.

«Amazon Kuiper – спутниктік интернет түрі. Оны Starlink, OneWeb сынды интернет жүйелерінің баламасы деуге болады. Бұл бізге осы бағытта бәсекелестікті дамытуға және азаматтарға қолжетімді бағада жақсы әрі сапалы қызмет түрлерін ұсынуға мүмкіндік береді», – деді министр.

Ведомство басшысы конференция барысында шетел мемлекеттерімен, түрлі алпауыт компаниялармен цифрландыруды дамыту саласында келісімшарттарға қол қойылатынын айтты.

«Қазақстан тұрақты цифрлық болашаққа ұмтылып жатыр. Біздің цифрлы...

Ұлттық банктің еншілес ұйымы – «Қазақстанның орнықтылық қоры» АҚ қор биржасына 446 млрд теңгеге облигация шығарады. Директорлар кеңесінің шешімі Қазақстан қор биржасында орналастырылған.

Орнықтылық қоры биржаға жалпы саны 446 млн облигация мен туынды бағалы қағаз шығаруды жоспарлап отыр. Әр бағалы қағаздың құны – 1000 теңге. Нәтижесінде қор нарықтан 446 млрд теңге қаржы тартпақ.

Бұл облигациялар мен туынды бағалы қағаздар биржаға бәрі бірдей шартпен орналастылмайды Құжатта жалпы көлемі 346 млрд теңге болатын облигациялар 1 жылға орналастырылса, құны 100 млрд теңгені құрайтын облигациялар 2 жылға шығарылатыны жазылған. Алайда қаржы қандай мақсатта тартылатыны нақтыланбаған.

«Қазақстанның орнықтылық қоры» 2024 жылдың І жартыжылдығында...

«Астана» футбол клубының ойынына байланысты белоруссиялық әнші Макс Корждың Алматыдағы концерті өтпейтін болды. Бұл туралы әнші өзінің Instagram парақшасында жазды.

«Алматыда кездесу өте керемет идея еді. Концертке келушілер санының көптігін де көріп отырмыз. Өкінішке қарай, аяқ асты футболға байланысты концертімізді өткізе алмаймыз. Келтірілген қолайсыздықтар үшін кешірім сұраймыз. Келесі жылы міндетті түрде кездесеміз!», – деді әнші өз Instagram парақшасында

Макс Корж Алматыдағы концертін 5 қазан күні Алматының орталық стадионында өткізуді жоспарлаған еді. Алайда 1 қыркүйек күні «Астана» футбол клубының Конференция лигасы аясындағы өткізетін ойындарының күнтізбесі жарияланды. 3 қазан күні «Астана» Алматының орталық стадионында сербиялық «Бачка-Топола...

Жыл соңына дейін жаңа Бюджет кодексінің жобасы қабылданады. Бұл туралы Үкімет отырысында вице-премьер – ұлттық экономика министрі Нұрлан Байбазаров мәлімдеді.

Министрдің айтуынша, жаңа кодекс негізінде мемлекеттік шығындарды бақылау мен шектеудің қатаң шаралары қолға алынбақ. Бюджет кірісін арттыру мақсатында салықтық әкімшілендіру, цифрландыруды жақсартылып, көлеңкелі экономиканың үлесі азайтылып, салық базасын ұлғайту және тиімсіз жеңілдіктерді оңтайландыру қарастырылған. Бұл нормалар 2025 жылдың жазында қабылданады деп жоспарланған жаңа Салық кодексінің жобасында нақтыланбақ.

Байбазаров жаңа бюджет кодексіне сәйкес, алдағы уақытта Ұлттық қордан бөлінетін нысаланы трансферттер өте маңызды жобаларға жұмсалатынын айтты.

«Ұлттық қор қаражатын стратегиялық мақсаттарға пайдалану үшін жаңа Бюджет кодексінде нысаналы...

Қазақстан үкіметі инвесторларды қалай тартады? Премьер-Министрдің орынбасары – Ұлттық экономика министрі Нұрлан Байбазаровтың айтуынша, елде инвесторларды іздеуден бастап жобаларды аяқтауға, оның ішінде бюрократиялық кедергілерді еңсеруге және квазимемлекеттік сектордан көмек көрсетуге дейінгі инвестициялық циклге толық қолдау көрсетіледі.

«Әр облыста әкімдердің жетекшілігімен өңірлік инвестициялық штабтар құрылады. Оның құрамына жергілікті атқарушы органдардың басшылары, «Kazakh Invest», «Атамекен» ҰКП, Арнайы экономикалық аймақтар, прокуратура, салық органдарының өңірлік өкілдері кіреді. Бұл инвесторларға «осында және қазір» принципі негізінде мәселелерді жергілікті әрі жылдам шешуге мүмкіндік береді. Бұл тәсіл 2029 жылға дейінгі жаңартылған инвестициялық саясат тұжырымдамасында көрініс табады», – деп түсіндірді Нұрлан Байбазаров.

Еске сала...

Елімізде 6 қазанда өтетін АЭС құрылысы бойынша референдум өткізуге қанша қаражат жұмсалатыны белгілі болды. Жалпыхалықтық референдум шығыны алдын ала болжам бойынша 15,5 млрд теңгені құрайды. Бұл жайында Орталық сайлау комиссиясының мүшесі Сәбила Мұстафина мәлім етті.

Орталық сайлау комиссиясы шығындардың болжамды сметасын әзірлеп, Үкімет қарауына ұсынған.   

«Республикалық референдум туралы Конституциялық заңға сәйкес, Орталық референдум комиссиясы шығын сметасын әзірлеп, Үкіметтің қарауына жібереміз.  Бүгін таңертең оны жасадық. Біздің болжамды сметаға сәйкес, шығындардың жалпы сомасы 15,5 млрд теңгені құрайды», — деді Мұстафина.

Комиссия мүшесінің айтуынша, бюджеттен кететін бұл шығынға 63 мемлекетте орналасқан 78 шетелдік сайлау учаскелерінде ұйымдастыру жұмыстары кіреді.

Tesla 2025 жылдан бастап Қытайда Model Y кроссоверінің алты орындық нұсқасын шығаруды жоспарлап отыр деп жазады Reuters.

Осылайша, Илон Масктың компаниясы өзінің ең көп сатылатын, бірақ ескірген электр көлігінің тартымдылығын арттыруға ниетті.

«Өндіруші жеткізушілерге Шанхайдағы зауытта Model Y өндірісі артатынын хабарлады», – деп жазды Reuters агенттігі.

Әзірге Tesla өндірісін қалай арттыратыны белгісіз. 2024 жылдың бірінші жартыжылдығында Model 3 жалпы жеткізілімдері өткен жылмен салыстырғанда 6%-ға өсті. Бұған автомобильдің жаңартылған нұсқасының шығуы ықпал етті.

Tesla Y моделін 2020 жылы сата бастады және оны Juniper деп аталатын жоба арқылы жаңартып жатыр. Бес орындық электромобильді бастапқыда...

Қырғызстан өз аумағына визасыз кіретін шетел азаматтарын тіркеу тәртібін өзгертеді. Тиісті құжат 5 қыркүйектен бастап қолданысқа енгізіледі. Жаңа тәртіпке сәйкес, Қазақстан азаматтары Қырғыз Республикасының аумағына кірген күннен бастап белгілі бір мерзімге міндетті тіркеуден 30 күнге босатылады.

Қабылданған қаулыға сәйкес визасыз болу режимі бар елдердің азаматтарын тіркеу тәртібі өзгермек. Атап айтқанда, Ресей, Қазақстан, Тәжікстан, Армения, Беларусь, Грузия, Әзірбайжан, Молдова елдерінен кіретін азаматтар жаңа тәртіппен тіркеледі.

Бұрын Ресей Федерациясы, Қазақстан, Тәжікстан, Армения, Беларусь, Грузия, Әзірбайжан, Молдованың азаматтарын тіркеу одан әрі ұзарту құқығымен 6 айға бір-ақ жүргізілетін. Ал жаңа тәртіпке сәйкес Қырғыз Республикасының аумағында болу визасыз режимі бар елдердің азаматтарын...

Әлеуметтік желілерде 7-сыныптың география оқулығындағы әлем картасына қатысты дау туды. Желіде таралып кеткен видеода Қазақстан аумағының әлем картасында дұрыс көрсетілмегені айтылған. Видео авторы Қазақстанның не себепті Ресейдің Еуразиялық аймағына кіріп тұрғанына таңғалып, бұл сұрақты көпшілікке қойған.

Аталмыш жағдай әлеуметтік желілерде үлкен резонанс туғызғаннан кейін Республикалық ғылыми-практикалық білім мазмұнын сараптау орталығы жауап берді.

«Бұл оқулық 2017 жылдан бастап білім беру бағдарламасына енгізілген. Әлемнің тарихи-мәдени аудандарын аймақтандырудың көптеген түрлі тәсілдері мен классификациялары бар. Оқулықтағы «Әлемнің тарихи-мәдени аудандары» атты карта-схемасында қате жоқ. Карта-схема В.В. Вольскийдің классификациясына негізделген, онда Орталық Азия жеке аймақ ретінде бөлінбейді. Бұл қазіргі заманғы...

Қаржы министрлігі жыл соңына дейін Қазақстан қор биржасынан 528 млрд теңге тартуды көздеп отыр. Осы мақсатта нарыққа мемлекеттік бағалы қағаздар (МБҚ) шығарылады.

Министрліктің МБҚ шығару кестесіне сай, 528 млрд теңге қарыздың негізгі бөлігі – 250 млрд теңгесі қыркүйек айында тартылады. Қазан айында – 190 млрд теңге, қарашада 55 млрд теңге, желтоқсанда 33 млрд теңгеге тең облигация шығару жоспарланған.

Тамызда Қаржы министрлігі тартылатын мемлекеттік қарыз көлемін 4,5 есе қысқартқан. Бұл айда биржаға жалпы сомасы 190,0 млрд теңгеге тең МБҚ орналастырылады.

Ал маусым мен шілдеде әр айда қор биржасына  870 млрд теңгеге тең мемлекеттік бағалы қағаздар орналастырылды.

Қаржы...

Алдағы жылдарда елімізде білім гранттарын бөлу әдісі өзгереді. Бұл туралы премьер-министрдің орынбасары Тамара Дүйсенова Үкімет отырсында мәлімдеді.

Президент жолдауын іске асыру аясында отандық ЖОО-лардың бәсекеге қабілеттілігі күшейтіледі.

«Осы мақсатта келер жылдың 1 сәуіріне дейін жоғары оқу орындарының білім сапасын тәуелсіз бағалау ұйымдастырылмақ. Бағалау критерийлері ОЭСР елдерінің тәжірибесіне негізделеді. Қазақстанда жоғары оқу орындарын білім сапасына қарай лигаларға бөліп, білім гранттарын бөлу әдісін өзгерту жоспарланып отыр», – деді Дүйсенова.

Бұған қоса білім гранттарына да қатысты өзгерістер болады. Дүйсенованың айтуынша, алдағы жылдары гранттар жоғары оқу орындарының кіретін лигасына қарай және ҰБТ-да жоғары балл алған, бірақ конкурс аясында...

Volkswagen өз тарихында бірінші рет шығындарды азайту үшін Германиядағы зауыттарды жабуды қарастыруда. Бұл туралы Bloomberg агенттігі хабарлады.

Компания жұмыс орындарын сақтау туралы кәсіподақтармен жасасқан келісімді мерзімінен бұрын бұзуға ниетті. Бұл жаңалық инвесторлардың қызығушылығын туғызды. Нарықта компания акциялары 2,5%-ға қымбаттады.

«Volkswagen шығындарды азайту үшін Германиядағы екі зауытты жабуды қарастыруда. Компания 87 жыл ішінде ешқашан зауыттарын жаппаған», – деп жазды Bloomberg.

Бірақ қазір компанияның негізгі Golf және Tiguan модельдеріне сұраныс төмендеуі мүмкін. Сондықтан компания Германиядағы бір ірі автомобиль зауыты мен бір көліктің құрамдас бөліктерін шығаратын зауытын жаппақ. Дәл осы мақсатта автоөндіруші кәсіподақтармен жұмыс орындарын сақтау...

Алматылық «Қайрат» футбол клубының бас бапкері Александр Кержаков өз еркімен қызметінен кетті. Бұл туралы футбол клубының баспасөз қызметі хабарлады.

«Ресейлік маманмен келісімшарт тараптардың өзара келісімі бойынша бұзылды. Онымен бірге оның көмекшілері Владимир Казаков пен Руслан Аджинджал да клубтан кетеді. Александр Анатольевичке атқарған жұмысына алғыс айта отырып, мансап жолында одан әрі табыс тілейміз!», – делінген хабарламада.

Айта кетейік, Кержаков «Қайратқа» мамыр айының соңында келген. Оның жетекшілігімен команда 12 матч өткізіп, 6 рет жеңіске жетіп, 3 рет тең түсіп, 3 рет қарсыластарына есе жіберді.

Сарапшылардың пікірінше, Кержаков 1 қыркүйек күні «Астанадан» жеңіліс тапқаннан кейін өз...

Жаңа Салық кодексі 2025 жылдың шілдесіне дейін қабылданып, 2026 жылдың 1 қаңтарынан өз күшіне енуі мүмкін. Бұл туралы Үкімет отырысында вице-премьер – ұлттық экономика министрі Нұрлан Байбазаров мәлім етті.

Бұған дейін мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев 2 қыркүйектегі жолдауында осындай маңызды құжатты қабылдауда «асығыстыққа жол беруге болмайды» деген болатын. Мемлекет басшысы жаңа заңды қабылдауды кейінге қалдыруды ұсынған.

Президенттің пікірінше, жаңа салық кодексі қазіргі жүйені қайта жаңғыртуға арналған. Бұл құжат салықтық әкімшілендіру ісінің салық төлеушілерге деген сенімге негізделген жаңа жүйесін қалыптастыруға тиіс. Осы ретте мемлекет басшысы Кодекстің ережелерін әркім әрқалай қабылдамауы үшін оны жеңілдетіп, экономикалық тұрғыдан белсенді азаматтың бәріне...

Қазақстанда 4 ірі газ өңдеу зауыты салынады. Қашағанда екі зауыт, Қарашығанақ пен Жаңаөзенде екі зауыт құрылысы жүргізіліп жатыр. Олардың қашан іске қосылатыны жайлы Үкімет сағатында премьер-министрдің орынбасары Роман Скляр айтты.

Склярдың айтуынша, Қашағандағы бір зауыттың құрылысы 2026 жылы аяқталады. Екіншісін пайдалануға беру 2030 жылға жоспарланған. Олардың бірінің жылдық қуаты 1 млрд текше метрді, екіншісінің қуаты – 2 млрд текше метрді құрайды.

Ал Жаңаөзендегі зауыттың жобалық-сметалық құжаттамасы әзірленіп жатыр. Ол 2027 жылы іске қосылады.

Қарашығанақтағы зауыттың қуаты 4 млрд текше метрді құрайды. Қазіргі уақытта оның құрылысын жүргізетін мердігер анықталып, дайындық жұмыстары басталып кеткен. Зауыт 4 жылдан кейін, яғни...

«Қазақтелеком» АҚ 2024 жылдың екінші тоқсанының қорытынды есебін жариялады. Осыдан кейін Freedom Broker сарапшылары оған қатысты болжамын өзгертті.

Брокердің хабарлауынша, есепке сатылып кеткен «Мобайл Телеком-Сервис» (Altel-Tele2) еншілес компаниясының көрсеткіштері ықпал еткен. Осылайша аталған компаниясыз «Қазақтелеком» АҚ-ның барлық қаржылық көрсеткіштері алдыңғы есептермен салыстырғанда төмендеген.

«Дегенмен егер бизнестің қалған бөлігінің есебін бағалайтын болсақ, оны «орташа теріс» деп атауға болады. Өйткені екінші тоқсанда маржаның төмендеуіне қарамастан, кіріс өскен. Мәміле нәтижесінде бағалау моделі айтарлықтай өзгерді», – деп хабарлады брокерлік компания.

Сонымен қатар «Қазақтелеком» АҚ «Мобайл Телеком-Сервисті» сатудан 1,1 млрд доллар қаржы алады. Осылайша бұл ақша компания акцияларына...

Германияның өндірістік секторындағы құлдырау жеделдей түсті. Ал Еуропа орталық банкінде тұтас еуроаймақ экономикасының баяулау салдары туралы пікір бірлігі жоқ. Сонымен қатар еуро раллиі бәсеңдей бастады. Осы және өзге де тақырыптар туралы 2 қыркүйектегі шолудан оқыңыз.

ЕОБ өкілдері экономикалық құлдыраудың салдарын сан-саққа жүгіртіп отыр

Еуропа орталық банкінде экономикалық құлдыраудың салдарын және ЕО-дағы экономикалық өсудің одан арғы әлеуетін бағалауда бірлік жоқ, деп жазды Reuters. Мұндай бөліну алдағы айларда ставканы төмендету туралы пікірталасқа әсер етуі мүмкін.

Кейбір шенеуніктер рецессиядан қорықса, ал басқалары инфляциялық қысымды талқылап әлек. Олар бұл жағдай әлі де бағамды жұмсартуға жол бермейді деп санайды. Сондықтан пікірталастың мәні келесідей...

Қазақстан өңдеу өнеркәсібінің S&P Global агенттігі ұсынған индексі тамыз айында рекордтық 53,3 тармаққа жеткен. Сонымен қатар агенттік сарапшылары Қазақстанның өңдеу өнеркәсібі кейінгі бес жылда қарқынды өсім көрсетті деп тұжырымдайды.

Өңдеу өнеркәсібі алты ай қатарынан жақсы көрсеткіш байқатқан. Ал тамыздағы өсу қарқыны – кейінгі бес жарым жылдағы ең жылдамы болды. 2019 жылдың наурыз айынан бері салада жұмыспен қамту жоғарылаған. Кәсіпорындар қызметкерлер штатын айтарлықтай кеңейтті: респонденттердің 15%-ы қосымша қызметкер жалдағанын айтқан.

Жұмыспен қамтудың өсуі өндіріс көлеміне сұраныстың артуына ықпал етті. Кейбір кәсіпорындар мұны жоспарланған өндіріс көлемі артуының нәтижесі ретінде көрсеткен.

Өңдеу өнеркәсібіндегі ахуалдың жақсаруына жұмысбастылықтың артуы, сондай-ақ өндіріс...

Қазақстанға ең көп саяхаттауға ниет білдірген ТОП-10 ел белгілі болды. Amadeus компаниясының деректеріне сәйкес, Қазақстанға ең көп қызығушылық танытқан елдер қатарында Үндістан, Германия, АҚШ, Түркия және Оңтүстік Корея бар.

Зерттеу нәтижелері Қазақстанның жалпы туристік бағыт ретінде танымалдығының артып келе жатқанын көрсетеді. Мысалы, Малайзияның туристері өткен жылмен салыстырғанда Қазақстанға қызығушылықтары артып, рейтингте 30-орыннан 9-орынға көтерілді. Сондай-ақ, Қазақстанға Канада мен Жапон елдерінен келушілер саны артты.

Қазақстанға ең көп саяхаттауға ниет білдірген елдердің ТОП-10 тізіміне Біріккен Араб Әмірліктері және Ұлыбритания да кірді. Рейтингтің соңын Таиланд елінің туристері түйіндеп тұр, олар өткен жылмен салыстырғанда өз позициясын бір сатыға жақсартқан.

Жалпы, соңғы...

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев 2024 жылғы 6 қазанда АЭС салу бойынша республикалық референдумды өткiзу туралы жарлыққа қол қойды. Бұл жайлы Ақорданың ресми сайтында хабарланды.

«Қазақстан Республикасы Конституциясының 44-бабының 10-тармақшасына және «Республикалық референдум туралы» Қазақстан Республикасы Конституциялық заңының 18-бабына сәйкес 2024 жылғы 6 қазанда республикалық референдум өткізілсін»,- делінген құжатта.

Сонымен бірге бұл құжатта АЭС салу бойынша өтетін референдумға «Сіз Қазақстанда атом электр станциясын салуға келісесіз бе?» деген сауал шығарылатыны айтылған.

Ал референдумды ұйымдастыру мен өткiзу Референдумның орталық комиссиясының қызметін атқаратын Қазақстан Республикасының Орталық сайлау комиссиясына, сондай-ақ референдумның аумақтық және учаскелiк комиссияларының қызметiн атқаратын аумақтық және...