Жаңалықтар

BBC Verify зерттеген спутник суреттері Ресей мен аннексияланған Қырымды бөліп тұрған Керіш бұғазында үлкен мұнай дақтары таралғанын көрсетті. Дақ 15 желтоқсанда апатқа ұшыраған екі мұнай танкерінен аққан мазут екені белгілі болды.

Бүгінде төгілген мазут массасы 5 мың тоннадан асып, Қара және Азов теңізінде 400 шаршы шақырымға таралған. Ресей ғылым академиясы ғылыми бөлімінің жетекшісі Виктор Данилов бұл апатты XXI ғасырдағы ең үлкен «экологиялық апат» деп атаған.

Даниловтың айтуынша, мұнай қаңтар айының соңына қарай Одессаға жетіп, Румыния, Болгария және Түркия жағалауларына дейін таралуы ықтимал.

Greenpeace экологиялық ұйымы M100 мазуты судың бетінде ұзақ уақыт тұрмайтынын, оның теңіз микроорганизмдері арқылы биологиялық ыдырауы ондаған...

Қазақстанда кейінгі 2 жылда қосымша құн салығын 12%-дан 20 пайызға дейін көтеру мәселесі көтеріліп келеді. Үкімет қабырғасында осы мәселе талқыланып жатыр. Премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозымбаев бұл мәселе кәсіпкерлер және сарапшылар қауымдастығымен жан-жақты талқылануы керек екенін айтты.

Осы ретте вице-премьер қолданыстағы жүйені ескере отырып, ҚҚС мөлшерлемесі көтерілсе, бұл салықтың мәні бұрмаланып кететінін айтады. Ол сатудан түсетін салыққа айналмақ. Өйткені экономиканың едәуір бөлігі ерекше режимде жұмыс істейді. Олар қосымша құн салығын төлемейді.

«ҚҚС – деген сатылымнан алынатын қосымша салық. Қазіргі жағдайда бірден көтерілер болса, ол елдегі бизнестің жағдайына кері әсер етеді», – деді вице-премьер.

Ал Ұлтты...

Отандық «Kazakh Invest» ұлттық компаниясы Қытайдың Polyking New Horizons Technology Industry Co. Ltd компаниясымен келісімге қол қойды. Екі тарап Қазақстанда дрондар, ақылды қалалар және интеллектуалды өндіріс технологияларын біріктіретін индустриалды парк салмақшы. Бұл туралы Kazakh Invest баспасөз қызметі хабарлады.

Жаңа парк жұмысына 200 млн доллар инвестиция құйылып, 1000 жаңа жұмыс орны ашылады деген жоспар бар. Бұл жоба шағын биіктік экономикасы аясында жүзеге асырылады

«Біз шағын биіктік технологияларын ауыл шаруашылығы, энергетика, құрылыс және инфрақұрылымды басқару сияқты салаларға енгізудің зор әлеуетін көріп отырмыз. 2050 жылға  қарай  шағын  биіктік  экономикасының  жаһандық  нарық  көлемі  8,8 трлн долларға жетеді деп болжайды. Қытай  компаниясының  озық  технологиялары мен  тәжірибесі  Қазақстанда  осы  саланың  дамуына  жаңа серпін беретініне сенімдімін», – деп атап өтті ұлттық компанияның басқарушы директоры Азамат Қожанов.

Polyking...

Американдық конгресмен Энди Оглз АҚШ Конституциясы өзгеріс енгізуді ұсынды. Ол ұсынған түзетуге сәйкес Дональд Трамп үшінші мерзімге президенттік сайлауға түсе алады. Бұл туралы америкалық Fox News басылымы жазды.

Конгресмен ұсынған өзгертуге сәйкес, Америка президенті қатарына екі рет сайлана алады. Ал өмір бойына үш рет президент болуға болады. Трамп осыған дейін бір рет президент қызметін атқарды. Араға бір мерзім салып қайта оралған. Конгресмен оның келесі сайлауға қатысуына жол ашуды көздеген.

Телеарна бұған дейін Трампқа Гренландияны сатып алу туралы келіссөздер жүргізуге мүмкіндік беретін заң жобасын ұсынған да дәл осы конгресмен Оглз екенін еске сала кеткен.

АҚШ-тағы екі президенттік мерзім туралы шартты...

Шанхайда гуманоид роботтарды оқытуға арналған әлемдегі ең ірі орталық ашылды. Бұл орталықта бір уақытта 100 роботты оқытуға болады, ал 2027 жылға қарай бұл көрсеткіш 1000-ға дейін ұлғайтылмақ. Бұл туралы China Daily хабарлады.

Орталықтың негізгі мақсаты – гуманоид роботтарды әртүрлі салаларда қолдану үшін олардың интеллектуалдық және физикалық мүмкіндіктерін дамыту.

Оқу орталығы National and Local Co-Built Humanoid Robotics Innovation Center ұйымына тиесілі және Шанхайда орналасқан. Орталық 2025 жылдың соңына дейін роботтардың физикалық параметрлері бойынша 10 миллион жоғары сапалы деректер жинауды жоспарлап отыр.

Сонымен қатар орталық жақында Deep Snake деп аталатын гуманоид роботтың екінші нұсқасын ұсынбақ.

Гуманоид роботтар нарығыны...

Қазақстанда айыппұлдардың артуы жол қауіпсіздігін қамтамасыз ету және құқық бұзушылықтарды азайту мақсатында жүзеге асырылып отыр. Бұл шара жүргізушілер мен жаяу жүргіншілерді тәртіпке шақыру үшін қолданылады. Айыппұлдардың артуына бірнеше себептер бар.

Біріншіден, жол қозғалысы ережелерін бұзу жағдайларының көбеюі. Мысалы, жылдамдықты асыру, бағдаршамның қызыл түсіне өту немесе қауіпсіздік белдігін тақпау сияқты әрекеттер жиі тіркеледі.

Екіншіден, жол-көлік оқиғаларының көбеюіне байланысты алдын алу шаралары ретінде айыппұл мөлшерін ұлғайту тиімді тәсіл ретінде қарастырылады.

Үшіншіден, бұл мемлекетке түсетін кірісті арттырудың да бір жолы.

Айыппұлдар артып келеді

Еліміздегі бюджеттік заңнамада айыппұлдар жергілікті бюджетке түседі. Қазақстандағы өңірлердің ішкі істер департаменттері, олардың аумақтық бөлімшелері салатын...

Астана әуежайы электронды үкіметтің істен шығуына байланысты жолаушыларды құжаттарының түпнұсқасын өзімен алып жүруге шақырды.

«E-gov порталы уақытша ашылмай тұруына байланысты құжаттарыңыздың, жеке куәліктеріңіздің түпнұсқасын жолға алып шығуларыңызды өтінеміз. Өйткені, құжаттардың электронды нұсқасы жүктелмей тұр», – делінген хабарламада.

Мемлекеттік қызмет көрсететін порталдар жұмыс істеуін тоқтатты. Оның ішінде eGov.kz, gov.kz, eLicense.kz және басқа да сайттар бар. Сонымен қатар Халыққа қызмет көрсету орталықтары да уақытша қызмет көрсетпей жатыр. Екінші деңгейлі банктердің қосымшалары арқылы мемлекеттік қызмет алу да тоқтаған.

«Мамандар сервистердің жұмысын толық қалпына келтіру үшін жұмыс істеп жатыр. Жақын арада жөндейді деп жоспарланып...

Қазақстандықтардың Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорындағы жинағы 22,8 трлн теңгеге жеткен. 2024 жылы зейнетақы қорындағы жинақ көлемі 4,93 трлн теңгеге немесе 27,6% өскен. Бұл туралы БЖЗҚ баспасөз қызметі хабарлайды.

Соның ішінде 21,88 трлн теңгесі – міндетті зейнетақы жарналары. Ол бір жылда 26,5%-ға артқан.

Ал міндетті кәсіптік зейнетақы жарналары (МКЗЖ) шамамен 653,77 млрд теңгені құрап, жыл ішінде 15% өсім байқатқан.

Ең үлкен өсім байқатқан – ерікті зейнетақы жарналары. Қазір қорда қазақстандықтардың 7,94 млрд теңге ерікті зейнетақы жарналары жинақталған. Ол бір жылда 1,5 есе өсті.

Бір жылдағы ең үлкен өсімді (50,3%), 2024 жылдың қорытындысы бойынша шамамен 7,94 млрд теңге...

Тараз қаласында ер адам үстіне бензин құйып, өзін өртемек болды. Бұл туралы Төтенше жағдайлар министрлігі хабарлады.

Оқиға қаладағы орта мектептердің бірінің жанында болған. Ер адам жеңіл күйік алып, ауруханаға жеткізілген.

«Оқиға орнына жедел келген ТЖМ құтқарушылары қолда бар құралдармен өздігінен өртеу әрекетінің алдын алды. Зардап шегуші шамалы күйік алып, ауруханаға жеткізілді», – делінген ТЖМ хабарламасында.

Ер адам мұндай қадамға неге барғаны әзірге белгісіз.

Айта кетейік, былтыр Маңғыстау облысы әкімдігі алдында ер адам өзін өртеп жіберген. Ол облыс әкімі өзін қабылдауын сұрап, аймақ басшысымен кездесе алмаған.

Шерзат Полаттың өліміне қатысты сот ісі наурыз айында басталуы мүмкін. Бұл туралы KursivMedia тілшісіне оның отбасының адвокаты Саида Тәуекелева айтып берді. 

Тәуекелеваның сөзінше, қазір тараптар қылмыстық іс материалдарымен таныса бастады. 

«Қазір қылмыстық іс материалдарын алып, танысып жатырмыз. Яғни қазір барлық тараптар материалдарды зерттеуге кірісуде. Танысып болғаннан кейін сот қашан басталатыны белгілі болады. Менің болжамым бойынша, шамамен наурыздың ортасына қарай сот істері басталуы мүмкін. Себебі қылмыстық іске қатысушылар өте көп», – деді адвокат.

2024 жылы 4 қазанға қараған түні Талғарда дүкен маңына төбелес болып, 16 жасар Шерзат Полат қаза тапты. Резонанс оқиғадан кейін сот 11 адамды...

Премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозамбаев Ақтаудағы ұшақ апатының алдын-ала себептері келесі апта жарияланатынын мәлім етті. Қара жәшіктегі мәліметтер тарап кетті деген ақпаратқа қатысты да пікір білдірді.

Бозымбаевтың айтуынша, қазіргі уақытта тексеру жүріп жатыр. Көлік министрлігі жанынан арнайы топ құрылған. Оның құрамында Қазақстан, Ресей, Әзірбайжан және Бразилияның сарапшы мамандары бар. Сондай-ақ бұл құрамға ICAO тарапынан Нидерланд елінің бір өкілі қосылған.

 «Олар қазір қара жәшіктің дыбыс жазбаларын қарап жатыр. Ұшақтың режимдерін қарап, соларды сәйкестендіріп жатыр.  Әрине, ол біраз жұмыс. Өйткені оның барлығын дәлелдеу үшін салыстыра отырып тексеру жасайды. Солардың дауысы ма, әлде басқа адамдардың дауысы ма деген сияқты. Кімнің қай минутта, қай секундта...

Астана қаласындағы ірі сауда желілерінде картоп сатуға салынған шектеу алынды. Бұл жөнінде Инвестициялар және кәсіпкерлікті дамыту басқармасы хабарлады.

Басқарманың мәліметінше, бүгінде картоп тапшылығы жойылған. Бұл азық-түліктің түрі қаланың сауда нүктелері мен базарларына жеткілікті көлемде әкелінген. Құзырлы орган картоп қорын жасауға уәде беріп отыр.

«Бүгінгі таңда картопты сатуға шектеулер алынды, тапшылық жоқ. Өнім қаланың сауда желілері мен базарларының сөрелерінде жеткілікті көлемде ұсынылған, ал оның қорлары уақтылы толықтырылып отырады», – деп хабарлады басқарма.

2025 жылы 22 қаңтарда «Small» және «Spar» сауда желілерінің әкімшіліктері картоп сатуға шектеу қойған болатын. Бір адамға бес келіден артық сатып алуға тыйым...

Қазақстанда салынатын АЭС-тің вендоры маусым айында анықталуы мүмкін. Бұл туралы Энергетика вице-министрі Сұңғат Есімханов Үкіметте өткен брифинг барысында мәлімдеді.

Есімхановтың айтуынша, вендор компаниялар келіссөз жүргізіп жатыр. Келіссөздер 6 айдан кейін аяқталмақ.

«АЭС вендорларына қоятын сұрақтардың тізімі анықталды. Қазір олар өз пікірлерін білдіріп жатыр, Бірінші жартыжылдықтың соңында бұл жұмыстың қорытындысы шығарылып, алдын ала қорытындылар жарияланатын болады», – деді ол.

Ол сондай-ақ әлеуетті жеткізушілер де жартыжылдықтың соңында анықталатынын жеткізді.

Жақында Қазақстан делегациясы АЭС технологияcын таңдауға Ресейге барды. Олар «Росатомның» ВВЭР-1200 реакторы тұрған Ленинград АЭС-нің жұмысымен танысқан.

2024 жылы қазан айы мен желтоқсан айы аралығында...

Инфрақұрылымдық желідегі ақауға байланысты eGov жүйесіндегі кейбір қызметтердің жұмысында ішінара қателік болады. Бұл туралы «Ұлттық ақпараттық технологиялар» хабарлады.

«Мемлекеттік органдардың серверлік орталығы инфрақұрылымының желісіндегі техникалық ақауға байланысты «ҰАТ» АҚ сүйемелдейтін бірқатар сервистердің уақытша қолжетімсіз екенін хабарлайды», – делінген ақпаратта.

Орталықтың ақпаратына сүйенсек, eGov.kz бірқатар порталының компоненттері мен eGov Mobile қосымшасының, E-license және Ашық Үкімет порталының, Мемлекеттік органдардың бірыңғай интернет порталының және «ҰАТ» АҚ басқа жобаларының қызметін алуда қиындықтар туындайды.

Қазір орталық мамандары сервис қызметін толыққанды қалпына келтіруге тырысып жатыр. Дегенмен eGov жүйесі әлі қызмет көрсете алмай тұр.

Бұған қоса, халыққа қызмет көрсету орталықтары мен банк қосымшаларында...

First Heartland Jusan Bank (Jusan Bank) 2024 жылдың төртінші тоқсанында «Қазақтелекомның» өзіне тиесілі 8,1% акциясын толық сатып жіберді. Бұл туралы банктің баспасөз қызметі нақтылады.

«Қазақтелекомның» жаңа акционері кім?

Компания мәліметінше, акцияның жаңа иелерінің банкке еш қатысы жоқ. KASE-дегі ақпаратқа сенсек, Jusan Bank-тің орнын басқан «Қазақтелекомның» жаңа акционері – Telecom Systems LTD.

Ашық деректердегі мәлімет бойынша, Telecom Systems 2024 жылы маусымда тіркелген. Құрылтайшысы – кәсіпкер Нұрлан Артықбаев. Qazaq Stroy құрылыс компаниясы, «Qazaq Kalium Ltd» кәсіпорны да Артықбаевқа тиесілі.

Атап өтетін нәрсе, Qazaq Kalium – Үкімет 17 трлн бөлген мегажобалардың қатысушысы.
Кәсіпорын Батыс Қазақстан облысында калий тұздарын өндіретін байыту-өндірістік кешені құрылысымен...

Премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозымбаев Ақтау маңында апатқа ұшыраған Azerbaijan Airlines әуекомпаниясы ұшағының қара жәшігі тергеу тобында екенін мәлім етті.

«Қара жәшік қазір тергеу тобының қарамағында. Материалдар қара жәшікте. Сондай-ақ ұшақтың бөліктері де Ақтаудағы ангарда. Оларды тиісті халықаралық мамандар зерттеді. Қорытындысын енді береді» деді ол «Энергетикалық және коммуналдық секторларды жаңғырту» ұлттық жобасының іске асырылу барысы туралы баспасөз конференциясында.

Бозымбаев материалдар әуе апаттарын тергейтін көлік министрлігіне қарасты басқа топта екеннін атап өтті. Оның айтуынша, не, қалай болғанын, экипаж кәсібилігін қаншалықты көрсетті, қандай пәрмен берілді деген сияқты нәрселер материалдарды ашқаннана кейін белгілі болады.

Бұған дейін, Бразилиядағы CENIPA орталығы Ақтауда құлаған...

Соңғы уақытта елімізде жанар-жағармай мен сұйытылған газдың бағасы да 2026 жылдың тамызына дейін ай сайын 4 теңгеге өсетіні туралы ақпараттар тараған еді. Бұл мәселе жөнінде премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозымбаев брифингте мәлімдеме жасады.

Газ бағасы бірте-бірте өседі

Қанат Бозымбаевтың айтуынша, газ бағасының күрт көтерілуіне жол берілмейді. Ол бұл мәселенің мемлекет бақылауында екенін, бағаның біртіндеп өсетінін атап өтті. Бұл қадам газ өндіру саласын дамыту және нарықтық реттеуді қамтамасыз ету мақсатында қабылданып жатыр.

Қанат Бозымбаев бағаның өсуі Үкімет тарапынан қатаң бақылауда болатынын және халыққа қолжетімділік сақталатынын уәде етті. Оның айтуынша, әлеуметтік маңызы бар нысандар мен тұрғындардың мүддесі ескеріліп, арнайы қолдау шаралары...

Қазақстандағы электр желілерінің 70%-ы, жылу құбырларының 50%-ы тозып тұр. Оларды жаңғыртуға кемі 13 трлн теңге қажет. Үкімет ескірген электр желілерді жаңғыртуға зейнетақы қорынан да ақша алады. Бұл туралы Үкіметте өткен брифингте вице-министр Қанат Бозымбаев мәлімдеді. Бозымбаев қордан алынған қаржы уақтылы қайтатынына сенімді.

«Әртүрлі көздерден қаржы тартылатын болады. Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорынан да. Инфрақұрылым саласы – салынған қаржы қайтатын сенімді бағыт. Тәуекелі төмен актив. Зейнетақы қорынан алынатын қаржы көлемі І жартыжылдықтан кейін белгілі болады», – деді ол.

БЖЗҚ-дан қанша қаржы алынады?

Әзірге қазақстандықтардың зейнетақы активтерінен қанша қаржы электр желілерін жаңғыртуға жұмсалатыны...

Қазақстанда Ресейдің қатысуымен салынатын жылу электр станцияларына кім иелік етеді. «Энергетикалық және коммуналдық секторларды жаңғырту» ұлттық жобасының іске асырылу барысы туралы баспасөз конференциясында журналистер осы сұрақты спикерлерге қойды.

Премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозымбаев пен энергетика вице-министрі Сұңғат Есімханов бұл ақпарат шындыққа сай келмейтінін айтты.

«Бұл жалған ақпарат» деген Қанат Бозымбаев энергетика вице-министрінен жауапты толықтыруды сұрады.

«Өздеріңіз білесіздер ғой, үш жылу орталығын салу туралы үкіметаралық келісім бар. Жұмыс жасалып жатыр. Тапсырыс беруші ретінде «Самұрық-Энерго» компаниясы бекітілген. Ресей тарапы стансаларды мердігер ретінде салады. Ол салынып болғаннан кейін, «Самұрық-Энерго» компаниясына тиесілі болады», – деді Сұңғат Есімханов

Есімханов жылу...

Елімізде жасанды интеллект туралы заң жобасы әзірленіп жатыр. Бұл туралы Цифрлық даму, инновация және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігіндегі Жасанды интеллект және инновацияны дамыту комитетінің төрағасы Ғиззат Байтұрсынов мәлімдеді.

«Заң жобасы жайлы депутаттар тарапынан ұсыныс түскен. Қазір ол құжатты талқылап жатыр. Заң жобасында этикалық қағидалар, ЖИ негізінде жасалған өнімдерге белгі қою және басқа да механизмдер қарастырылады. Әрине, түсінуіміз керек, соншалықты қатты қысып жіберуге болмайды, себебі бұл сала әлі жаңа», – деді Ғиззат Байтұрсынов.

Оның айтуынша, заң жобасында ЖИ жұмысын бақылап отыратын және ЖИ-ді пайдалануда белгілі бір талаптар қойылатын салалар болады. Әзірге нақты қандай салаларға...

Қырғызстанда компания атауларында қолдануға тыйым салынған діни терминдердің тізімі бекітілді. Тізімде жиһад, будда, Пасха, халифат, мәбарак және шіркеу сияқты сөздер бар.

Қырғызстан министрлер кабинетінің сайтында жария болған тізім 117 терминнен тұрады. Олардың ішінде мынадай сөздерді кездестіруге болады: 

Америкалық Rivian компаниясының бас директоры Р. Дж. Скариндж 2025 жылы көлікті қолдың көмегінсіз басқаруға мүмкіндік беретін озық жүйені, ал 2026 жылы «eyes-off» («көзсіз») жүйесін іске қосуды жоспарлап отырғанын мәлімдеді, деп жазады reuters.com.

Скариндждің айтуынша, рөлден қолды алып, жолға алаңдамауға мүмкіндік беретін көмек жүйесі клиенттер үшін «үлкен құндылық» әкеледі.

Ол жетілдірілген технологиялардың арқасында жүргізуші рөлде отырып телефон қарап, кітап оқып, электрондық хат жіберу сияқты әрекеттерді істей алатынын айтады.

«Біз жүйелерімізге осындай мүмкіндіктерді енгізуге баса назар аударып отырмыз», – деді Скариндж.

Қазіргі уақытта Rivian Gen 2 көліктері «Rivian автономды платформасымен» жабдықталған. Бұл платформа жүргізушілерге көмектескенімен, әл...

Александр Бабич «Мобайл Телеком-Сервис» компаниясының басқарма төрағасы болып тағайындалды. Бұған дейін бұл қызметті Сергей Назаренко атқарған еді деп хабарлайды компанияның баспасөз қызметі

Александр Бабич соңғы бес жылда компаниядағы коммерциялық бағытқа жетекшілік етіп, басқарма президенті қызметінде болған. 20 жылдан аса телекоммуникациялық салада жұмыс істейді. Соңғы 15 жылда Tele2/Altel бизнесін белсенді дамытып келеді. Бабич халықаралық INSEAD бизнес-мектебінде оқыған, Global Executive MBA деңгейі бар.

Еске салайық, «Қазақтелекомға» тиесілі болған «Мобайл Телеком-Сервис» ЖШС-ны қатарлық компания сатып алды.

Енді мобильді операторды қатарлық Power International Holding холдингі иеленеді.

«Бұл сатып алу аймақтағы телекоммуникациялық инфрақұрылымды әлдеқайда жақсартып, Қазақстанмен серіктестікті нығайтады», – деген еді қатарлық компания өз...

2025 жылы еліміздегі мешіттерге Алаш қайраткерлері, батырлар, ғұламалар мен ахун-ишандардың есімдері беріледі. Бұл туралы Қазақстан мұсылмандары діни басқармасының (ҚМДБ) төрағасы, Бас мүфти Наурызбай қажы Тағанұлы өзінің бағдарлық баяндамасында мәлімдеді.

ҚМДБ мәліметінше, қазіргі таңда Қазақстанда 2888 мешіт жұмыс істейді. Мешіттерге қазақ халқының рухани, мәдени және тарихи мұрасын насихаттау мақсатында ерекше тұлғалардың есімдері берілмек. Бас мүфтидің айтуынша, бұл бастама ҚМДБ-ның құрылғанына 35 жыл толуына орай ұйымдастырылған шаралардың бірі.

«Қазақстан мұсылмандары діни басқармасының құрылғанына 35 жыл толуына орай айтулы мерейтойдың мәнін арттыру мақсатында қазақ даласынан шыққан әулие, ғұлама, батыр, алаш қайраткерлері мен ахун-ишандардың есімін мешіттерге береміз», – дед...