Жаңалықтар

Қазақстанның аграрлық-индустриялық экономикасы кейінгі 30 жылда біртіндеп күрделеніп, көбінесе аралас құрылым ретінде сипатталатын деңгейге жетті. Алайда Қазақстанның жалпы ішкі өнімінің негізгі бөлігін тәуелсіздіктің алғашқы жылдарындағыдай өнеркәсіп, сауда, құрылыс және көлік салалары құрап отыр.

Жалпы экономика

1991 жылдан бері Қазақстан экономикасының орташа өсім қарқыны 2,9%-ды құрады. Бұл дамушы елдер үшін аса жоғары көрсеткіш болмады. Алайда Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымы (ЭЫДҰ) елдерінің деңгейіне сай келеді. Айырмашылығы – дамыған елдерде бұл өсім тұрақты болса, Қазақстан бірнеше дағдарыс пен өрлеу кезеңдерінен өтті.

1990 жылдары жалпы ішкі өнім өсімі қазіргі терминологиямен айтқанда «теріс» мәнде болды. 1991-2000 жылдар аралығындағы 10 жылдың алтауында Ж...

Жыл соңына дейін «Самұрық-Қазына» әл-ауқат қоры Qazaq Air әуетасымалдаушысын сату бойынша мәміле аясындағы маңызды келіссөздерді аяқтады. Бұл туралы Стратегия және активтерді басқару жөніндегі мемлекеттік қордың тең басқарушы директор Елжас Отыншиев мәлімдеді.

Оның түсіндіруінше, Qazaq Air-ды сатып алу үшін келіссөз жүргізген вьетнамдық компанияға екі талап қойылып отыр. Біріншісі – инвестор 38,04 млрд теңге көлеміндегі қарызды 2024 жыл соңына дейін қайтаруы керек. Бұл – әуекомпанияның осы уақытқа дейінгі борышы. Екіншісі – алдағы бес жыл ішінде инвестор Boing  немесе Air Bus сериясынан 20 ұшақ сатып алуы керек. Қажет болған жағдайды ол келісімді екі жылға дейін созу мүмкіндігі бар.

«Осы...

Шекарадағы кедендік өткізу бекеттерінде шетелдік рұқсат бланкілерін беру механизмі монополияланған. Бланкілердің басым бөлігін бір адам сатып алып, телеграм арналарда қымбатқа сатады. Бұл мәселе Мәжіліс отырысында талқыланды.

Депутат Айтуар Қошмамбетов шекарадағы кедендік өткізу бекеттеріндегі шетелдік бланкілерді беру жүйесінде жемқорлық тәуекелдері жоғары екенін атап өтті. Айтуынша, рұқсат бланкілерін санаулы адамдар мол көлемде сатып алып, қара нарықта сатып, қалтасын қалыңдатады.

«Шетелдік рұқсат бланкілерін беретін комитет рұқсат бланкілерінің пайдаланылғаны туралы есеп береді. Алайда артынша, пайдаланылмаған бланкілер қара нарықта пайда болып, телеграм арналар арқылы 1600 еуроға немесе долларға сатылады. Жемқорлықтың бұл түрімен қалай күресеміз? Министрлік қандай шаралар қолданып жатыр...

Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі миллиардер Сәрсеновтардың отбасына тиесілі «Нұрбанк» акционерлік қоғамына 2,2 млн теңге айыппұл салды. Қаржы ұйымы айыппұлды 2025 жылдың 19 қаңтарына дейін төлеуі керек.

ҚНРДА банкке әкімшілік айыппұлды «ақшамен немесе өзге мүлікпен жасалатын операция туралы ақпаратты қайта бермегені» үшін салған.

«Нұрбанк» актив көлемі бойынша Қазақстан бантері арасында 15-орында тұр. 2024 жылдың 10 айында 11,4 млрд теңге таза пайда тапқан. Актив көлемі 512,3 млрд теңгені құрайды. Ал несие портфелі – 260,6 млрд теңге. Соның ішінде төленбегеніне 3 айдан асқан несие көлемі 9,6 пайызды құрайды.

Бұл банк проблемалық несиесі үлкен банктердің бестігіне кіреді. Оның несие портфеліндегі проблемалы...

Сарапшылар Tesla акциялары құнының күрт өсуі қаншалықты негізді екенін әрі биыл «Санта-Клаус раллиі» болатынын я болмайтынын анықтауға тырысып жатыр. Үндістан 90-шы жылдардағы АҚШ сияқты қор нарығындағы серпілісті бастан өткеру үстінде. Өткен демалыс күндеріне арналған БАҚ шолуына зер салыңыз.

Уолл-стриттегі «Санта-Клаус раллиі» туралы пікірталас

Stock Trader’s Almanac-тың мәліметінше, 1969 жылдан бастап жылдың соңғы бес сауда күні мен келесі жылдың алғашқы екі күні S&P 500 индексінің орташа 1,3%-ға өсуіне ықпал еткен. Бұл кезең «Санта-Клаус раллиі» деп аталады. Алайда биыл желтоқсанда S&P 500-дің 11 секторының 8-і теріс аймақта саудаланып жатыр деп жазды Reuters.

Соған қарамастан өткен аптаның күрт құлдырауынан (сәрсенбіде...

Алматы облысының төтенше жағдайлар департаменті тұрғындарға қар көшкіні қаупі туралы ескертті. 23-26 желтоқсан аралығында таулы аймақтарда қар көшкіні қаупі сақталады.

«Алматы облысының тауларында 23-26 желтоқсан күндері қар көшкіні қаупі жоғары. Осыған байланысты тұрғындар мен туристерге қар басқан тау бөктеріне шықпауға, сондай-ақ таулы жерлерде қауіпсіздік шараларын қатаң сақтауға кеңес береміз», – делінген департаменттің хабарламасында.

Қар көшкіні қаупі қай жерлерде бар?

Алматы облысында жалпы 55 қар көшкіні қаупі бар аймақ анықталған. Олар негізінен Іле Алатауының оңтүстік беткейінде және Еңбекшіқазақ, Талғар және Қарасай аудандарының аумағында орналасқан.

Мамандардың айтуынша, қар көшкіні көбінесе ауа температурасының көтерілуі мен...

Өмір сапасы индексінің көрсеткіштері бойынша 2023 жылы Қазақстанда жақсарту байқалды. Бұл индекс Еуропа экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымының (ЕЭЫДҰ) әдістемесі бойынша жасалады.

Өмір сапасы индексінің көрсеткіштер жүйесінде бірнеше әл-ауқат индикаторлары бар. Соған қарап ЕЭЫДҰ ел дамуы процесіне баға береді. Даму процесі деп тек материалдық немесе экономикалық әл-ауқат өзгерісін ғана емес, адам потенциалының кеңеюін де айтады.

Мәселен «Тұрғын үй жағдайы» аспекті бойынша төмендегі индикатор бойынша оң өзгеріс байқалған:

Үлескерлердің 3,7 млрд теңге қаражатын жымқырған азамат 17 жылдан кейін Ресейден экстрадицияланды. Бұл туралы Бас прокуратураның баспасөз қызметі хабарлады.

«Қазақстан Республикасының Бас прокуратурасы Ресей Федерациясынан аса ірі мөлшерде алаяқтық жасағаны үшін қылмыстық жауапкершілікке тарту үшін Өзбекстан азаматын экстрадициялады»,- делінген баспасөз хабарламасында.

Прокуратура мәліметінше, күдікті 2005-2007 жылдары пәтер үлескерлерінің қаражатын заңсыз иеленген. Бұл аралықта күдікті Алматыда орналасқан құрылыс компаниясында бухгалтер болып жұмыс істеген. Күдікті өз қызметін теріс пайдаланып, үлестік құрылысқа қатысушылардан ақша қабылдап, оларға жалған түбіртек беріп отырған.

Есепшінің және оның сыбайластарының заңсыз әрекетінен соң, Алматы қаласының 80-нен астам тұрғыны 3,7 млрд теңге шығынға...

АҚШ-тың тоғыз штатында Starbucks қызметкерлері ереуілге шығып, 30-дан астам кофехана жұмысы тоқтады. Starbucks Workers United кәсіподағы 22 желтоқсан күні Миссури, Нью-Джерси және Нью-Йорк штаттарында ереуіл басталғаны туралы хабарлады.

21 желтоқсан күні Колорадо, Огайо және Пенсильвания штаттарындағы Starbucks қызметкерлері жұмысын тоқтатқан. Бұл туралы Reuters хабарлады.

Кәсіподақтың мәліметінше, қазір 10 000-нан астам қызметкерді біріктіретін 525-тен астам дүкеннің жұмысы тоқтаған. Жексенбі күні 30-дан астам кофеханасы толығымен жабылды.

Ереуілдің себептері

Ереуіл жұма, 20 желтоқсан күні Чикаго, Лос-Анджелес және Starbucks-тың бас кеңсесі орналасқан Сиэтл қалаларында басталған. Қызметкерлер 2024 жылдың соңына дейін еңбек шарттарын бекіту үшін жалақыны арттыруды және шешілмеген заңды мәселелерд...

Албания билігі TikTok платформасына 1 жылға тыйым салады. Бұл елдің үкіметі әлеуметтік желіні «балалар мен жасөспірімдерге арасында зорлық-зомбылық пен әлімжеттікті арттыра түсті» деп айыптап отыр.

Бұл шешімге не әсер етті?

Албания билігінің мұндай шешім шығаруына 14 жастағы баланың өлімі себеп болған. Мектеп оқушылары TikTok желісінде отырып, өзара келіспей қалған. Мұның арты үлкен жанжалға ұласып, оқушылар арасында төбелес болған. Төбелестен 14 жастағы жасөспірім қайтыс болған.

Бұл оқиғадан кейін TikTok платформасында жастар қылмыс жасаған жасөспірімді қолдап видео-үндеулер жариялай бастаған. Осыдан кейін Албания үкіметі осындай трагедияға жол ашқан әлеуметтік желіге тыйым салу туралы шешім қабылдаған.

Бұл заң жобасы...

Неміс БАҚ-тарының жазуынша, Еуроодақ тағы да Ресейге санкция салуға дайындалып жатыр.  2025 жылы ақпанда ресейлік әскердің Украинаға басып кіруіне 3 жыл толуына орай санкциялардың 16-пакетін енгізбекші.

Брюссельдегі дереккөздеріне сілтеме жасаған Welt am Sonntag мәліметінше, жұмыс 22 желтоқсанда басталып кеткен. Жаңа санкциялар «бұған дейін қозғамаған немесе қажетті деңгейде қозғалмаған» ресейлік экономика секторларына арналмақшы. Сондай-ақ «ресейлік пропаганда  режимін қолдайтын және Украинаның аумақтық тұтастығының бұзылуына жауапты»  адамдар мен ұйымдарға қарсы шектеу енгізбек.  

Welt жазуынша, Еурокомиссия мен Еуропалық қызмет Ресей үшін тыңшылық еткен, жалған ақпарат бойынша кампания жүргізген тұлғалардың активтерін бұғаттап, Еуропаға кіруге тыйым салмақшы.  Әзірге бұл қадамдарға қатысты нақты шешім шыққан жоқ.

Қостанай қаласының орталығында орналасқан мұздан жасалған сырғанақ алаңында 2 бүлдіршін ес-түссіз құлап, 4 бала жарақат алған. Бұл туралы өңірлік Жедел жәрдем қызметі хабарлады.

Ақпаратқа сүйенсек, бір күн ішінде 6 бала әртүрлі дәрежедегі жарақат алып, 5 бүлдіршін ауруханаға түсіп, бір бала үйіне жеткізілген.

Жедел жәрдем бригадасы оқиға орнына келген кезде мұз айдында екі қыз бала ес-түссіз болған. Олардың жастары әртүрлі екені жазылған.

Осы ақпаратты бере отырып, Жедел жәрдем қызметкерлері сырғанақтар мен мұз айдындардың көңіл көтеретін орын ғана емес, адам денсаулығына қауіпті орын екенін де еске салды. Бұл әсіресе қорғаусыз балалардың денсаулығына зиян келтіруі мүмкін екенін атап өтті.

Қазақстанда желтоқсан айының 23-25 күндерінде ауа райы күрт өзгеріп, түрлі табиғи құбылыстар байқалады. «Қазгидромет» мәліметінше, еліміздің басым бөлігінде қар жауып, тұман түсіп, кей аймақтарда көктайғақ болады.

Астана

Астанада күн суытып, қарлы, боранды болады.

Алматы

Алматыда тұманды және салқын ауа райы сақталады. 23-25 желтоқсан: Жауын-шашынсыз. Түнде -10…-12°С, күндіз -2…-4°С.

Шымкент

Шымкентте aуа райы жылы, бірақ тұманды болады. 23-25 желтоқсан: Түнде -8…-10°С, күндіз...

Қырғызстанда 2025 жылдың наурыз айынан бастап мешіттегі діни қызметкерлерге қайырымдылық қорына түскен қаржыдан жалақы төленеді.

Бастапқыда жалақы 8 мың сом (48 мың теңге) болса, жыл соңына дейін 20 мың сом (120 мың теңге) болады деп жоспарланған. Бұл туралы «Кабар» мемлекеттік арнасына сұхбат берген ел президенті Садыр Жапаров айтты.

«Бұл қаражат бюджеттен болмайды. Бұған дейін Қырғызстан мұсылмандарының діни басқармасы назар аудармаған дереккөздер бар. Бұл дереккөздерді мешіттердің, дәлірек айтқанда имамдардың қызметін дамытуға бағыттағымыз келеді. Зайырлы мемлекет ретінде дінге араласпаймыз, ал дін қайраткерлері саясатқа араласпайды. Осыған байланысты республикалық бюджеттен қаражат бөле алмаймыз», – деді Жапаров.

Молдаларға төленетін...

Семей қаласында орталық алаңда шырша тұрғызуға жәрдемдескен мұғалім Қуат Айтқалиев биіктен құлап, ауыр жарақат алған. Оқу-ағарту министрі Ғани Бейсембаев педагогті жұмысқа тартуды заң бұзушылық деп атады.

«Семей қаласында мұғалімдерді жаңажылдық шыршаны безендіруге тарту және әріптесіміздің осы іс барысында жарақат алуы – заң бұзушылықтың айқын көрінісі. Педагогтерді кәсіби міндеттеріне жатпайтын мұндай жұмыстарға тарту – «Педагог мәртебесі туралы» заңды өрескел бұзу деп санаймын», – деп жазды министр.

Ведомство басшысы тексерістің тиянақты жүргізілуін талап етті.

«Бұл оқиғаға байланысты облыс басшылығы әділ әрі жан-жақты тексеру жүргізіп, алдағы уақытта мұндай келеңсіздіктердің қайталануына жол бермеу үшін тиіст...

Поляр шұғыласы бір қарағанда көздің жауын алатын құбылыс болып көрінеді. Көрер көзге әдемі болғанымен, оның пайда болуына магнит дауыл әсер етеді. Ол дауыл дегеніміз — Жердің магнит өрісінде кенеттен пайда болатын өзгерістер. Ол әдеттегі айналымды өзгертіп жібереді. Магнит дауыл тұрғанда түгел ғаламшар қамтылады да, бірнеше сағатқа тіпті күнге жалғасуы мүмкін. Мұны Жердің ғарыштағы ауа райының бір бөлігі деп те атайды. Міне, соның салдарынан солтүстік яки поляр шұғыласы пайда болады. Бұл дауыл кей адамдардың жай-күйіне де әсер етуі мүмкін. Олай болса, магнит дауыл неге болатынын, оның күші қалай есептелетінін және тарихтағы ең қатты түрлері қандай болғанын толығырақ тарқатайық.

Магнит...

АҚШ жаңадан сайланған Президенті Дональд Трамп командасы Дүниежүзілік Денсаулық сақтау ұйымынан шығуды көздеп отырғандарын хабарлады. Президентті ұлықтау шарасы өтетін 20 қаңтар күні осы шешімді жария етеді.

Financial Times Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымын ірі демеушіден айырылатынын мәлімдеді. Соның салдарынан ДДСҰ үлкен дағдарысқа ұшырауы мүмкін.

«Америка денсаулық сақтауды жаһандық қаржыландырудан және көшбасшы болудан үлкен вакуум қалдырады. Мен бұл олқылықты толтыра алатын ешкімді көрмей тұрмын», – деді басылымға пікір білдірген Джорджтаун заң колледжінің жаһандық денсаулық сақтау профессоры Лоуренс Гостин.

Кейбір мамандар мұның астарында Байденге қыр көрсету жатқанын айтады. 2020 жылы Трамп коронавиурс індетінің таралуына байланысты денсаулық сақтау...

Қытайлық компаниялар өз тауарларын ресейлік онлайн платформалар арқылы жаппай сатып жатыр деп жазды Financial Times.

Осылайша, Ozon маркетплейсінде 100 мыңнан астам қытай сатушысы тіркелді, бұл көрсеткіш 2022 жылмен салыстырғанда он есе көп. Wildberries те ресми түрде қытай саудагерлерін өз платформасына әкелді.

Қытай сатушылары Батыстың алым-салығынан сескеніп, жаңа нарыққа шығу жолын іздеп жатыр. Батыс нарықтары, соның ішінде ЕО мен АҚШ Қытайдың электронды сауда платформаларын қысымға алған. Енді көрші елдің компаниялары Ресейден шетелдік бизнес компаниялардың кеткенін пайдаланып қалуға тырысуда.

Қытайдың электронды коммерция көлемі 2023 жылдың алғашқы алты айында 13%-ға өсті. 2023 жылы бұл көрсеткіш 15,6%-ға өсіп, Қытайдың жалпы тауар айналымының 5,7%-ын...

Ақтауда жол бойына «лезгинка» биін билеген  көлік иелерін полиция жазаға тартты.

Bentley, Mercedes Benz және Porshe көліктерінде отырғандар 5 және 6-шағынаудандар арасында көңіл көтерген. Бейнежазбада басқа көліктердің кідіріп тұрғаны, жас жігіттердің асфальт үстінде мәре-сәре болып, билеп жатқаны көрінеді.

Қала полициясы осыған байланысты шара қабылдады. Қымбат көліктерді айып тұрағына қойды. Көшеде ойын-сауық құрған көлік жүргізушілеріне айыппұл салды.

Алматы полициясы жұма намазы кезінде жолды жапқан 30-дан астам адамға айыппұл салды. Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстің 614-бабына сай көшеде намаз оқығандар үш АЕК көлемінде (11 076 теңге) айыппұл төлеуге тиіс. Қазақстан мұсылмандары діни басқармасы да намазхандардың бұл қылығын сынаған.

Бейжің Байденнің шешімін сынға алды. Интерфакс жазуынша, Қытай АҚШ-тың Тайваньға әскери көмек беруді ұйғарғанына наразы. Байден Тайваньның қорғанысын нығайтуға 571,3 млн доллар көлемінде қаражат жұмсау жөнінде құжатты мақұлдады.

 «Қытай тарапы наразылығын білдіреді және түбегейлі қарсылық танытады, соған сәйкес АҚШ-қа тиісті ұсыным жасады», – деп мәлімдеді Қытай Сыртқы істер министрлігі.

Аспан асты елі Вашингтонның әрекеті «Біртұтас Қытай» қағидасын бұзатынын қаперге салды.  Тайваньды қорғау АҚШ көшбасшыларының міндетіне кірмейді деп санайды Қытай тарапы.

«Қытай ұлттық егемендікті, қауіпсіздікті және аумақтық тұтастықты қорғау үшін барлық қажетті шараларды қабылдайды», – деп нақтылады ведомство.

Бейжің АҚШ-ты әскери...

Әлемді өнерімен таң-тамаша қылудан жалықпайтын Димаш Құдайберген қазақ әншісі Бибігүл Төлегеноваға сән бұйымын сыйлады. Бұл жөнінде Димаштың Еурподағы жанкүйерлер клубы хабарлады.

Димаш әншінің туған күніне арналған шараға арнайы келген.

Сүйікті әншінің продюссері Лека Савиельева ұсынған бейнежазба фейсбук парақшасында жарияланды. Клуб мүшелері бұл жаңалықты жылы қабылдады.

«Бұл әсерлі сәт ұлы әйелдің талантына шексіз сүйіспеншіліктің, терең құрмет пен шынайы құрметтің жарқын символына айналды. Димаш туған күн иесіне әншінің өміріндегі ерлігі мен мәдениетке қосқан өлшеусіз үлесіне деген ынта-ықыласын білдіретін қымбат сыйлық тарту етті», – деп жазды продюссер.

Талантты дарабоз Димаш Құдайбергеновтің халықтың аңыз адамына айналған Бибігүл Төлегеноваға...

Германияның Магдебург қаласында жәрмеңкеде болған оқианы жергілікті билік теракт деп таныды. Күдіктінің аты-жөні – Талеб әл-Абдулмохсен. Дәрігер-психиатр BMW көлігін жоғары жылдамдықпен айдап, адамдарды басып-жаншып өткен.

Осының салдарынан бес адам жазым болды. 200-ден астам кісі жарақат алды. Дәрігердің Сауд Арабиясынан келгені мәлім болды.

Ол Германияның ислам дініне деген ұстанымын сынаған. Ол биліктің дінді қаралауға тыйым салғанын жаратпайтынын, осы үшін түбінде кек алатынын Х парақшасында жазған.

Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев Германия Федеративтік Республикасының Федералдық Президенті Франк-Вальтер Штайнмайерге көңіл айтты.

«Достас герман халқының ауыр қайғысына ортақтасып, еліміздің және өз атымнан марқұмдардың туған-туыстарына көңіл айтамын. Сондай-ақ зардап шеккендердің тезірек сауығып кетуіне тілектестік білдіремін...

Қостанайда жедел жәрдем бригдасының қызметкерін ұрып-соғу дерегі тіркелді. Денсаулық сақтау министрі Ақмарал Әлназарова осы жөнінде хабарлап, фельдшер Анель Баймурзинаның жағдайын назарда ұстайтынын мәлімдеді.

«Шақыртуға келген шұғыл қызметтің жас қызметкері Анель Баймурзинаның өзі ұрып-соғу салдарынан алған көптеген жарақатпен стационарға келіп түсті.

Мен Анель Баймурзинаның отбасына жеке қолдауымды білдіре отырып, оған тезірек сауығып кетуін тілеймін және бұл жағдайды назардан тыс қалдырмайтынымызды хабарлаймын», – деп жазды министр.

Ведомство басшысы медицина қызметкерлерінің жұмысын қауіпті деп санайды.

2019-2023 жылдары елде науқастарға көмек көрсеткен 158 медицина қызметкері соққыға жығылған. Оның ішінде 2022 жылы...

Германияның Саксония-Анхальт федералды штатындағы Магдебург қаласындағы Рождество базарына 20 желтоқсан күні кешке шабуыл жасалған. Күдікті азамат қара BMW көлігімен базарға соқтығысып, 5 адам қайтыс болып, 4О адам ауыр жағдайда, 90 адам орташа ауыр жарақатпен ауруханаға түскен.

DW басылымның жазуынша, көлік көпшілікке толық жылдамдықпен соқтығысып, полиция тоқтатқанға дейін 400 метр жүріп, жолдағы адамдарды қағып өткен.

Шабуыл жасаған азамат 1974 жылы туған Сауд Арабиясынан Германия 2006 жылы қоныс аударған дәрігер. Ер адам Магдебургтен 50 км қашықтықта Бернбургте тұрады. Саяси босқын мәртебесін алған.

Сауд Арабиясындағы дереккөздеріне сүйеніп басылым Германия билігіне бұл азаматтың экстремистік сипаттағы жазбалар қалдырғанын айтады.

Германия канцлері Олаф Шольц қайтыс...