Жаңалықтар

Наурыз айында елімізде 276 тонна тазартылған қант пен химиялық таза сахароза өндірілді. Бірінші кредитік бюро мәліметі бойынша, бұл көрсеткіш 2023 жылғы наурызбен салыстырғанда 56 есе немесе 98,2%-ға төмен.

Қаңтар мен ақпан айында да қант өндірісінің көрсеткіші 7,5 мың тоннаға дейін, яғни 89%-ға құлдырады. Жыл басынан бері экспорт көлемі 33 мың тоннаға жетті. Бір жыл бұрын экспорт мүлдем жоқ болды деуге келеді.

Бірақ импорт ресми түрде бір жылмен салыстырғанда 2,6%-ға ғана өсіп, 96,6 мың тоннаны құрады. Зауыттар жақында Ресейден келетін өнімнің тым көптігіне шағымдануда. Былтырдан бастап Қазақстан кәсіпорындары нарықтағы қысымды сезіне бастады.
Ресей жақында қант экспортына шектеу енгізген болатын. Десе де...

Қатарлық инвестициялық Lesha Bank Bereke Bank-ті сатып алу бойынша мәміле жасағанын хабарлады. Тиісті ақпарат Қатар қор биржасының сайтында жарияланды. Мәміле сомасы 65 млрд теңгені құрады. Бұл несие мекемесінің меншікті капиталының 39,8%-ына тең (1 сәуірдегі жағдай бойынша 163 млрд теңге).

Мәміле 31 наурызда жасалған. Бірақ әлі ресми түрде жарияланған жоқ.

Наурыздың ортасында Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің басшысы Мәдина Әбілқасымова Lesha Bank пен Bereke Bank-тің бұрынғы иесі «Бәйтерек» холдингі арасындағы келіссөздердің соңғы кезеңге келгенін мәлімдеген.

Ол шетелдік банктердің қазақстандық нарыққа шығуына жағдай жасау үшін реттеуші банк заңнамасын қайта қарауды бастағанын айтты.

2024 жылдың ақпан айында Bereke banк-ті Қатардан...

Қазақстанда шикізат пен материалдар бағасының өсу қарқыны төмендеді. Бұл елдегі экономиканың нақты секторларында дайын өнімге деген сұраныс пен өндіріс көлемінің артқанын көрсетеді, деп хабарлады Ұлттық банк.

2024 жылдың I тоқсанында экономиканың нақты секторындағы кәсіпорындарда арнайы сауалнама жүргізілген. Оның нәтижесін ҚР ҰБ Ақша-кредит саясаты департаменті директорының орынбасары Денис Чернявскийдің түсіндірді.

«Нақты сектор кәсіпорындарында жүргізілген сауалнаманың қорытындысы 2024 жылғы І тоқсанда өңдеу өнеркәсібінде, құрылыста, саудада, сондай-ақ көлік пен қоймада сақтауда дайын өнімге сұраныс артқанын көрсетті. Осы жылдың ІІ тоқсанында құрылысты қоспағанда (біршама баяулауын), барлық салада сұраныспен байланысты жағдай жақсарады деп күтіледі», – деп болжады сарапшы.

Азия нарықтарындағы алтынның бағасы рекордты жаңартты / Фото: Unsplash / Jingming Pan

Дүйсенбіде Азиядағы биржаларда алтынның бағасы рекордтық деңгейге көтерілді. Бұған Иран президенті қайтыс болғаннан кейінгі Таяу Шығыстағы тұрақсыздықтың артуы ықпал етті. Сарапшылар бұл бағалы металл бағасына биылғы ФРЖ мөлшерлемесінің төмендеуі, АҚШ долларының әлсіреуі және облигациялар нарығындағы жарыстың да әсері бар деп біледі .

Толығырақ

Споттық алтын 1,4%-ға, яғни троя унциясы үшін 2450,07 долларға дейін қымбаттады. Ал маусым айында аяқталатын алтын фьючерстері бір унция үшін 2444,55 доллар рекордтық деңгейге жетті деп хабарлады Investing.com.

Дүйсенбіде басқа бағалы металдардың да құны көтерілді. Платина фьючерстері 0,2%-ға, яғни бір унция үшін...

Қазақстанда вейпке тыйым салуға қарсы петиция қайта ұйымдастырылды. Кезекті құжат «Epetition» порталында жарияланды. Бүгінге дейін оны 19 мыңға жуық адам оқыған болса, 895 қол жинап, 67 адам пікір білдірген.

 «Біз, Қазақстан Республикасының азаматтары, вейпке тыйым салуға қарсымыз.  Өйткені темекінің балама түрін қолдану құқынан айырылып отырмыз. Ал дәстүрлі темекі мен қызатын темекілерді шеккіміз келмейді. Сондықтан таңдау құқығын өзімізде қалдыруды сұраймыз», – делінген петиция хабарламасында.

2023 жылдың тамызында Қазақстанда вейптерге тыйым салуға қарсы петиция кезінде 100 мыңнан астам қол жинаған. Ол Қазақстанда вейптерге тыйым салу төңірегіндегі шиеленіскен пікірталасқа байланысты жарияланған.

Еске сала кетейік, биыл қаңтар айында...

Қазақстанда 2024 жылдың сәуір айында мұнай және конденсат өндіру 7,3 млн тоннаны құрады. Бұл 2023 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 3,5%-ға аз. Бұл туралы Ұлттық статистика бюросы хабарлады.

Ресми мәліметке сүйенсек, 2024 жылдың қаңтар-сәуір айларында мұнай мен конденсат өндіру көлемі 30,2 млн тоннаны құрады. Бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 0,8% төмен.

Қаңтар-сәуірде жанармай өндірісі 1,7 млн ​​тоннаны құрады. Бұл 2023 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 2,4%, дизельдік отын – 1,64 млн тонна (5%-ға аз), мазут – 754 мың тонна (27,7%-ға) аз.

Еске сала кетсек, Энергетика министрлігі Қазақстан 2024 жылы 90,3 млн тонна мұнай өндіретінін хабарлаған.

Сұранысқа ие мамандықтары бар шетелдіктер 183 күннен артық жұмыссыз болса, Қазақстанда тұрақты тұру рұқсатынан айырылуы мүмкін. Бұдан бөлек, елге келетін шетелдіктер отбасын асырай алатын қаржысы барын растауы керек. Көші-қон заңнамасындағы өзгерістерді баяндаған ІІМ ресми өкілі Шыңғыс Әлекешев осылай деп мәлімдеді.

Шыңғыс Әлекешев «Халықтың көші-қоны және қылмыстық-атқару жүйесі саласындағы заңнамалық актілерге өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заңға түсінік берді. Құжат аясында 7 кодекске, 13 заңға өзгерістер енгізілген. Ол бойынша аса ауыр қылмыс жасағандар, террористер мен педофилдер Қазақстанға кіре алмайды:

Business Insider-дің мәліметі бойынша, миллиардер Стэнли Дракенмиллер күтпеген жерден шағын компаниялардың акцияларын сатып алды. Тура сол кезде ең ірі процессор мен видеокарта өндіруші – NVIDIA компаниясындағы үлесін айтарлықтай азайтқан.

Толығырақ

Дракенмиллерлік Duquesne Family Office АҚШ-тың шағын компанияларын бақылайтын кол-опциондарды Russell 2000 индексінде 664 млн долларға сатып алды. Бұл мәміленің жасалғаны Duquesne 15 мамырда АҚШ-тың Бағалы қағаздар жөніндегі комиссиясына (SEC) 2024 жылдың I тоқсанының есебін бергенде белгілі болды.

Енді Russell 2000-дағы кол-опциондар – Duquesne үшін ең үлкен позиция (TheStreet.com мәліметіне сәйкес, портфелдің 15,1%-ы). Одан кейін Microsoft корпорациясына 468 млн доллар, Оңтүстік Кореяның Сoupang онлайн-ретейлеріне де шамамен...

Air Astana АҚ қарапайым акцияларын және акцияларды білдіретін жаһандық депозитарлық қолхаттарды сатып алу бағдарламасы Лондон қор биржасында («LSE») кеңейтілді.

Бұл 2024 жылғы 14 мамырдағы компания директорлар кеңесінің шешіміне сәйкес қабылданды, деп жазылған КASE сайтында жарияланған ақпаратта.

2024 жылдың 30 сәуірінде АҚ «Қазақстан қор биржасы» АҚ («КASE») мен Астана халықаралық биржасында («AIX») сатылған акцияларын кері сатып алатынын хабарлаған.

«2024 жылғы 14 мамырдағы жағдай бойынша Қоғам KASE және AIX-те Қоғам агенті ретінде «Halyk Finance» АҚ («Halyk») арқылы 112 530 акция мен 4 651 ЖДҚ (18 604 акцияны білдіреді) сатып алды. 2025 жылдың 8 ақпанына дейін Акциялар немесе...

Енді мемлекеттік тілді білмейтін шетелдіктерге Қазақстан азаматтығы берілмейді. Жаңа талаптың мәнін ІІМ ресми өкілі Шыңғыс Алекешев түсіндірді.

Ресми өкіл «Азаматтық туралы» заңға енгізілген өзгеріске тоқталды. Мәселен, мемлекеттік тілді қарапайым деңгейде, еліміздің тарихы мен Конституциясының негіздерін білмеген жағдайда азаматтық берілмейді.

«Қажетті деңгейді Ғылым және жоғары білім министрлігі айқындайтын болады.Түзетулер азаматтардың қоғамға тез бейімделуін көздейді. Тілді білу қоғамға тезірек сіңіп, мемлекет өміріне араласуы үшін қажет. Айта кету керек, бұл түзетулер әлемдік тәжірибеге сай. Көптеген елде азаматтық алу үшін мемлекет тарихы мен мемлекеттік тілді білу бойынша емтихан тапсыру қажет», – дейді ІІМ ресми өкілі.

Шыңғыс Әлекешев азаматтық алуға...

OFAC (Office of Foreign Assets Control) санкцияларына ұшырап, ресейлік бизнесін сатқан «Полиметалл» басшылығы компания атауын өзгертпек. Solidcore Resources plc деген атауды ұсынылған. Бұл туралы алтын өндірушінің хабарламасында жазылған.

«Компания акционерлерден Solidcore Resources plc деген атауды бекітуді сұрайды», – деп жазылған есепте.

Құжатқа сүйенсек, ресейлік бизнесті сату «Полиметалл» тобының борыштық жүктемесінің айтарлықтай төмендеуіне әкелген. Осылайша топ өтімділігі артты. Дегенмен компания ұзақ мерзімді даму жоспарына қол жеткізу үшін Қазақстан мен Орталық Азиядағы жобаларға 1 млрд доллардан астам инвестиция салуы қажет. Оның ішінде жаңа Ертіс ТМК, сондай-ақ M&A мәмілелері бар.

«Геосаяси және макроэкономикалы...

KEGOC компаниясына 2023 жылы қырғызстандық сатып алушылардан түскен түсім бірнеше есе артқан. Бұл туралы компанияның kursiv.media сауалына берген жауабында жазылған.

Қазақстан, Қырғызстан және Өзбекстан энергетикалық ынтымақтастық келісімі аясында былтыр қырғыздарға Ресей электр энергиясы жеткізілген.

«2023 жылы Қазақстан Республикасы, Қырғыз Республикасы және Өзбекстан Республикасы су шаруашылығы және энергетика ведомстволары басшыларының су-энергетикалық ынтымақтастық мәселелері жөніндегі хаттамалық тапсырмаларын орындау шеңберінде Ресей Федерациясынан Қырғыз Республикасына электр энергиясын жеткізу орындалды», – делінген жауапта.

Осы келісімді орындау нәтижесінде ұлттық электр операторы есебіне Қырғызстаннан түсетін қаржы артқан.

«Қырғызстандық сатып алушылардан түсетін түсімнің артуы «KEGOC» АҚ-ны...

«Қазақтелеком» АҚ архивтегі тарифтердің қымбаттайтынын хабарлады. Баспасөз қызметінің хабарлауынша, мұрағаттағы 51 тариф бойынша бағалар көтеріледі.

«2024 жылғы 1 шілдеден бастап архивтегі тарифтік желінің кейбір тарифтік жоспарлары бойынша бағалардың көтерілетіні туралы хабарлаймыз», – делінген компания хабарламасында.

Компания хабарлауынша, 51 тарифтік жоспардың бағасы 5500 бен 11000 теңге аралығында бекітілген. Бұл бағалар үйдегі интернет пен ALTEL, Kcell тарифтеріне әсер етеді.

Айта кетейік, бүгінде құрамына Tele2 және Kcell кіретін «Қазақтелеком» тобы отандық телекоммуникация нарығында басымдыққа ие. Тұрақты сегментте қосылған абоненттер саны бойынша ұлттық компанияның үлесі 70%-ға жеткен. Ал ұялы байланыс сегментінде 60%-дан асқан. Осыған байланысты...

2019 жылы Алматы маңында орын алған Fokker 100 ұшақ апатына қаза тапқан екі ұшқыш кінәлі болуы мүмкін. Қазақстанның Ішкі істер министрлігі  «Курсивтің» ресми сауалына жауап беріп, бес жылға жуық тергеу жүргізілген істің орындалу барысын баяндады.

Ведомство мәлімдегендей, процеске қатысушылар тергеу нәтижелерімен және тергеу барысында жиналған материалдармен танысқаннан кейін, қылмыстық іс сотқа жіберіледі.

Айта кетейік, әуе кемесінің командирі 58 жастағы Марат Мұратбаев ұшақ апатынан, ал екінші ұшқыш 54 жастағы Мейіржан Молдақұлов бір айдан кейін көз жұмған еді.

Әуе кемесінің командирі және екінші ұшқыш іс бойынша күдікті деп танылды, олардың іс-әрекеттері ҚК-нің 344-бабының 3-бөлігі бойынша сараланған ( Жол...

19 мамырда Almaty Theatre сахнасында жыл сайынғы Ticketon Awards сыйлығының жеңімпаздары марапатталды. Көрермен дауыс беріп, еліміздегі заманауи мәдениет, өнер, спорт және қоғамдық өмір саласындағы ең танымал қайраткерлерді анықтады.

8 ақпан мен 11 наурыз аралығында Ticketon қолданушылары 34 номинация мен 7 санат бойынша 300 астам қатысушылардың ішінен өз таңдауларын жасады. Әрбір қазақстандық 2023 жылғы Қазақстандағы мәдениет және спорт саласына ең елеулі оқиғалар мен ең белсенді тұлғаларға дауыс беруге мүмкіндік алды. Барлығы 150 мыңнан астам дауыс берілді.

«Қазақстанның жыл әртісі» номинациясы бойынша 1011 дауыс жинаған Садраддин жеңімпаз атанды. Концертіне мыңдаған жанкүйер жиналатын жас әнші қазақстандықтардың жүрегін жаулап үлгерді. «Жылдың концерттік гастрольдік іс-шарасы» номинациясында танымал рэпер 50 Cent концерті 878 дауыс жинап, жеңіске жетті. Ол өткен...

Алтын бағасы 20 мамыр таңғы сессия барысында рекордтық көрсеткішке жетті. Осылайша құнды метал бағасы бір унциясы үшін 2 450,05 долларды құрады. Бұл туралы Trading Economics хабарлады.

Таяу Шығыс пен АҚШ-тағы көрсеткіштер ықпалы басым

Баға өткен аптада АҚШ-тағы инфляцияның баяулауын көрсететін жаңа статистикалық мәліметтер жарияланғаннан кейін қымбаттай бастады. АҚШ-тың Федералды резервтік жүйесі биылғы жылы пайыздық мөлшерлеменің төмендеуін болжап отыр.

Бұған қоса, Иран президенті Ибрагим Раисидің тікұшақ апатынан қайтыс болғаны туралы хабардан кейін инвесторлар қорғаныс активтеріне көбірек көңіл бөлді. Аталған жағдай Таяу Шығыстағы саяси белгісіздікті күшейтіп, нарық қатысушыларының көңіл күйіне ықпал етіп отыр.

Бұл ретте биржада алтынның бір унциясы...

2024 жылғы қаңтар-сәуірде негізгі капиталға салынған инвестиция 2023 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 5,3%-ға төмендеген. Бұл туралы Ұлттық статистика бюросының шолуында жазылған.

Осы балама кезеңде тартылған инвестицияның теріс динамикасы ауыл, орман және балық шаруашылығы (-30,1%), білім беру (-18,0%), кен өндіру өнеркәсібі және карьерлерді қазу (-29,0%) салаларында байқалды. Ал құрылыс (63,3%), көлік және қоймалау (50,9%), өңдеу өнеркәсібі (19,9%) оң динамика көрсеткен. 

2023 жылы негізгі капиталға салынған инвестицияның көлемі 13,7% өсіммен ₸18 трлн құраған болатын. Дегенмен, бұл көрсеткіш экономиканың жылдық 6-7% өсімі үшін жеткіліксіз. Қасым-Жомарт Тоқаев Үкіметтің 7 ақпанда өткен кеңейтілген отырысында «Негізгі капиталға салынған инвестицияның ішкі жалпы өнімге шаққандағы үлесі азайып барады. Бұл күрделі жағдай деуге болады. Себебі экономикаға...

Шариғат жолымен неке қиюға қарсы петиция жарияланды. Оның авторы – «Демос» қоғамдық бірлестігінің төрағасы Тұрарбек Құсайынов. Ол шариғи жолмен неке қиюға заңдық негізде тыйым салуды ұсынған.

«Мен Қазақстан мұсылмандары діни басқармасы (ҚМДБ) имамдарының «шариғи неке қиюына» тосқауыл қойып, «шариғи неке қиған адамды заң бойынша жазалау үшін биліктен арнайы құқықтық құжат қабылдауды талап ететін петицияға қол жинауға баршаңызды шақырамын»,– делінген петицияда.

Ол «шариғи неке қиюды» Қазақстанның «Неке және отбасы туралы» Кодексіне қайшы екенін, кодексте «тек мемлекеттік органдар қиған неке заңды болып танылатыны, яғни діни рәсімдік неке қию заңсыз екенін» алға тартқан.

Құсайынов сонымен бірге...

Астанада Сыртқы істер министрі Мұрат Нұртілеу өзінің қытайлық әріптесі Ван И-мен кездесіп, екі ел арасындағы бірқатар мәселелер бойынша келіссөздер жүргізді. Бұл туралы ведомство таратқан мәліметте айтылған.  

«Астанада Бейжің тіл және мәдениет университетінің филиалын ашу туралы жоспарын қолдаймыз. Сонымен қатар Қытайдың озық техникалық университеттерінің филиалдарын Қазақстанда ашуға да мүдделіміз»,– деді Нұртілеу.

Кездесу барысында, екі ел арасындағы саяси және экономикалық ықпалдастықпен қатар, мәдени-гуманитарлық байланыстарды тереңдету мәселелері сөз болды.

«Екі ел халықтарының бір-бірінің мәдениеті мен тарихына деген қызығушылығын айқын көріп отырмыз. Бұл тұрғыда, Қазақстан мен Қытайдың мәдени орталықтарын ашу бойынша жұмысты қарқынды жүргізуге...

«Осы аптадағы нарықтардың негізгі катализаторы Nvidia қаржылық есебі болады» деп жазады Yahoo Finance. Өнімділігі жоғары графикалық процесорлардың ең ірі өндірушісі сауда жабылғаннан кейін сәрсенбіде өткен тоқсанның есебін береді. Bloomberg жинақтаған консенсустық болжамға сәйкес, сарапшылар Nvidia акцияға шаққандағы кірісті (EPS) жылдық мәнде 400%-дан, ал кірісті 240%-ға арттыра алады деп күтеді.

NVIDIA акциялары 2023 жылдың мамырында компания күткеннен де жоғары есеп жариялағаннан бері соңғы 12 айда шамамен 200%-ға өсті. Сондай-ақ жасанды интеллект чиптеріне сұраныстың артуына жауап ретінде өндірісті арттыратынын айтты. Nvidia жетістіктерінің басқа ЖИ жобаларға және жалпы нарыққа тигізер әсерін ескере отырып, инвесторлардың назары компания қайтадан үлкен үмітті ақтай алатын-алмайтынында болады...

Қаңтар-наурызда Қазақстанда ЕАЭО елдері арасында өнеркәсіп өндірісінің ең төмен өсу қарқыны (жылдық көрсеткішпен салыстырғанда +3,8%) тіркелді, деп хабарлайды Еуразиялық экономикалық комиссия.

Сонымен қатар Қазақстанда бөлшек сауда айналымы бойынша да ең төмен өсім (+4,9%) байқалды. Бұған қоса жұмыссыздардың ең көп саны және жүк айналымының айтарлықтай төмендеуі (-2,9%) тіркелген.

Ауыл шаруашылығы өнімін өндіруден Беларусь көш бастап тұр. Тізім бойынша Беларусь( 6,9%), Армения ( 4,5%), Қазақстан ( 1,6%), Қырғызстан (1,4%) мен Ресей (1,2%). Құрылыс жұмысы көлемі Қырғызстанда 33,8% өскен. Қазақстанда бұл көрсеткіш 15,9% болса, Беларусь ( 9,2%) пен Ресейде (3,5%) көрсеткіштен жоғары емес.

ЕАЭО-ға мүше мемлекеттердің бөлшек сауда айналымы 2024 жылғы...

Дүние жүзіндегі қор нарықтарында рекордтық өсу деңгейі байқалуда. Уолл-стрит сарапшыларының көбі АҚШ-тағы жарыс жалғасады деп болжайды. Яғни бұқа тренді күшейеді. Сонымен қатар ірі қорлар ФРЖ мөлшерлемесінің төмендеуін күтіп, ұзақ мерзімді облигацияларды қайтадан сатып алып жатыр. Осы және басқа да тақырыптарды өткен демалыстағы дүниежүзілік БАҚ шолуынан оқыңыздар.

Дүние жүзі бойынша қор нарықтарында рекордтық өсу деңгейі байқалып отыр

Bloomberg  шолуына көз жүгіртсек, 20 ірі қор нарығының 14-і рекордтық өсу деңгейінде немесе соған жақын. Дамыған және дамушы нарықтарды бақылайтын MSCI ACWI индексі рекордтық өсімге қол жеткізіп, жұмада тағы бір жаңа биікке көтерілді. АҚШ-та S&P 500, Nasdaq 100 және Dow Jones индекстер...

Digital Bridge 2024 халықаралық IT-форумы өткізілмейді. Бұл жайлы Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігі хабарлады.

«Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың еліміздегі су тасқыны жағдайына байланысты ірі іс-шаралардан бас тарту туралы тапсырмасына сәйкес Digital Bridge 2024 халықаралық ІТ-форумын өткізбеу туралы шешім қабылданды», – делінген баспасөз хабарламасында.

Аталмыш форум Астанада 2024 жылдың 5-7 қыркүйегінде өтуі керек болған. Осы уақытқа жоспарланған Digital Bridge форумы 2018 жылдан бері өткізіліп келеді. Форумда IT-индустрияның соңғы тенденциялары мен даму перспективалары талқыланады. Солайша бұл форум Орталық Азиядағы ең ірі алаңдардың біріне айналған.

Бұл форум осыған дейін де бір рет өткізілмеген. Онда шара 2020 жылғы жаһанды...

Депутаттардың дабылынан кейін Арқалық қаласының әуежайы қайта жөнделетін болды. Ол үшін ең алдымен инфрақұрылымдық зерттеу жұмыстары жүргізіледі. Бұл жайында Премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозымбаев Мәжіліс депутаттарының сауалына берген жауабында мәлімдеді.

Қанат Бозымбаев биыл әуежайдың ұшу-қону жолағы, сондай-ақ инфрақұрылымының жай-күйі зерттелетінін мәлімдеді.

«Зерттеу жұмыстарын жүргізу үшін бюджеттен 9,5 млн теңге қаржы қарастырылды. Бүгінгі күні конкурстық рәсімдер жүргізілуде. Аталған жұмыстар барысында әуежайды жаңғыртудың және ұшақтарға қызмет көрсету үшін жаңа жабдықтар мен арнайы техника сатып алудың орындылығы нақтыланатын болады», – деп мәлімдеді Премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозымбаев.

Айта кетейік, 22 сәуірде Мәжілістің жалпы отырысында «AMANAT» партиясы фракциясының мүшелері Арқалықта...