Жаңалықтар

Астана қаласы Отын-энергетика кешені және коммуналдық шаруашылық басқарма басшысы Марсель Ұзақов параға қала сыртынан үй алған деп күдіктеледі. Бұл жайлы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет өкілі Арман Тілеукенов айтты.

«Астана қаласы бойынша сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет Отын-энергетика кешені және коммуналдық шаруашылық басқарма басшысының қылмыстық әрекетін тоқтатты. Ол Астанада кәріз тазарту құрылыстарын салу жөніндегі жұмыстарын жеткізушіні айқындау және бір көзден алу шартын жасасу кезінде оның мүдделерін алға тартқаны үшін жеке компания басшысынан қала сыртындағы үй түрінде ірі көлемде пара алды деп күдіктеледі», – деді Тілеукенов.

Соттың санкциясымен күдікті қамауға алынып, қамауға дейінгі тергеп-тексеру басталған...

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министр Светлана Жақыпова қоғамда талқыға түсіп жатқан тұрмыстық зорлық-зомбылық мәселесі туралы пікір білдірді.

«Мен заңды қатайту керек екенін түсінемін. Біз соңғы 5 жыл бойы заңды қатайтып келеміз. Бірақ оған қарамастан, нормаларды көпшілік қабылдай алмай келеді. Мен отбасыға қатысты саясат толығымен қайта қаралуы керек деп ойлаймын. Отбасындағы тәрбие, ер адамның әйел адамға, баланың ата-анаға деген қарым-қатынас мәдениеті, барлығы жан-жақты қаралуы қажет. Бізге жат құндылықтар цифрландырумен, интернет арқылы келген болар. Зорлық-зомбылық әлеуметтік желі мен интернет арқылы таралды. Бізге мәселені түп-тамырынан өзгерту қажет», – деді министр деп жауап берді министр журналистердің «тұрмыстық зорлық-зомбылық мәселес...

Оңтүстік-Шығыс Азиядағы ірі лоукостер келісі жылдан бастап Қазақстанға рейстер ашады, деп хабарлайды Көлік министрлігінің баспасөз қызметі.

Азаматтық авиация комитеті Малайзияның авиациялық билігімен бірлесіп, Air Asia X әуе компаниясының Қазақстанға тұрақты жолаушылар рейстерін ашу мәселесін пысықтады.
2024 жылғы 1 ақпаннан бастап, малайзиялық әуе компаниясы А-330 типті әуе кемелерінде Куала-Лумпур-Алматы бағыты бойынша тікелей тұрақты жолаушылар рейстерін бастауды жоспарлап отыр.

Рейстер аптасына 4 рет: сейсенбі, бейсенбі, сенбі және жексенбі күндері жүзеге асырылатын болады.

Қазақстан мен Малайзия арасында әуе қатынасының ашылуы екі ел арасындағы сауда-экономикалық, іскерлік, инвестициялық, туристік және мәдени ынтымақтастықты одан әрі дамытуға ықпал етеді деп күтілуде.

Air Asia X әуе компаниясы Air Asia...

Ұлттық банктің бұрынғы басшысы Григорий Марченко теңгенің енгізілу тарихын, сондай-ақ қазақстандық қаржы жүйесінің шарықтау шегі мен құлдырау кезеңі жайлы айтты.

Григорий Марченконы Қазақстан Ұлттық Банкін басқарған ең танымал тұлға десек те болады. Оған қатысты халықтың пікірі әртүрлі. Қаржыгердің жұмысына қатысты қарама-қайшы пікірлер көп. Биыл Марченко мырзаның екі еселенген мерейтойы атап өтіледі. Біріншіден, ұлттық валютаның құрылғанына 30 жыл болады. Қаржыгер 30 жыл бұрын ұлттық валютамыз – теңгенің қолданысқа енгізілуіне атсалысқан адамдардың бірі. Екіншіден, қазан айында оның Ұлттық банк төрағалығынан екінші рет кеткеніне 10 жыл толды.

Қазіргі таңда Григорий Марченко Еуразиялық даму банкі басқарма төрағасының кеңесшісі қызметінде. Ол әлі де ты...

Сәрсенбі күнгі Мәжілістің кулуарында журналистер Қорғаныс министрі Руслан Жақсылықовтан баласы неге әскерге бармай жүргенін сұрады.

«Ұлым 20 жаста, студент. Оқуын бітірген соң, өзі таңдаған бағыт бойынша әскерге жетектеп апарамын. Бірақ оның арнайы құрылымдарға барғаны дұрыс«, – деді министр.

Айта кетейік, бүгін Мәжілістің жалпы отырысында «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне резервтегі қызмет мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң жобасы бірінші оқылымда мақұлданды.

Отырыста депутат Ринат Зайытов «министрдің, әкімнің баласы әскерде жүр» дегенді естімегенін алға тартып, заңға шенеуніктердің баласын әскерге баруды міндеттеу туралы арнайы норма енгізуді ұсынды.

Қорғаныс министрі депутаттың бастамасын қолдамады.

«Мұндай норманы...

Коллаж: Гамаль Сейткужанов

30 жыл ішінде сақтандыру алғашқы ынталы-компаниялардан жеке сақтандыру өнімдерін толық цифрландыруға дейін қарышты қадам жасады. Егер батыстың сақтандыру нарығына қазіргі дамыған жағдайға жету үшін бірнеше ғасыр қажет болса, қазақстандық сақтандыру компанияларында (СК) қарқын алу уақыты болған жоқ. Мемлекеттік реттеу сақтандыру оркестрінде дирижер һәм бірінші скрипка рөлін атқарды, әлі де атқарып келеді.

Есеп беру нүктесі

Қазақстандық сақтандырудың қалыптасуы мемлекеттік қаржы жүйесін орталықсыздандырумен және міндетті түрлер арқылы сақтандыруға мемлекеттік монополияны жоюмен бір мезгілде жүзеге асты. 80-шы жылдардың соңында алғашқы жеке сақтандыру компаниялары пайда бола бастады, кейбір мәліметтер бойынша 1992 жылға қарай нарықта 500 сақтандыру компаниясы жұмыс істеді.

Кеншілердің зейнетақысы 300 мыңнан асып отыр. Бұл туралы сәрсенбіде Мәжіліс кулуарында Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі Светлана Жақыпова айтты.

«Қазіргі таңда бір шахтердің заң бойынша мемлекет тағайындаған зейнетақысы 132 мың, келесі біреуінікі 182 мың. Жұмыс өтіліне байланысты», – деді министр.

Журналистердің «шахтерлер зейнетақысы 400 мың болсын деген талапқа» қатысты сұрағына министр нақты жауап бермеді. Алайда министр кеншілердің зейнетақысы  300 мыңнан асып отырғанын айтты.

«Олар (кеншілер – ред.) зейнетақыны Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорынан алады. Қазіргі уақытта 5 миллионнан 11-12 миллионға дейін зейнетақы қорына жинаған. Бұл ақшаға мемлекет тағайындаған зейнетақыны қоссақ, олардың қазіргі зейнетақысы 300 мыңнан асып...

Соңғы екі жылда Қазақстанда дара инвесторлардың «күрт» өсуі тіркелді және бұл сапаның санға айналуының айқын көрінісі: ал бұған дейін нарық бірнеше онжылдық бойы «қыздыру» ғана жүріп еді.

Отандық бөлшек инвестициялар нарығы қалай өсті және теңгенің 30 жылдығына орай оның болашағы қандай – қазақстандық инвестициялық компаниялардың ардагерлері мен нарықтың кәсіби қатысушылары «Курсивке» айтып берді.

Акцияның дүниеге келуі

«1991 жылы Президенттің Жарлығымен акциянерлік қоғамдар құру және — кәсіпорындардың еңбек ұжымдары арасында акцияларды бөлу үшін құқықтық алғышарттар жасалды. Содан кейін 1993-1997 жж жаппай жекешелендіру жүргізілді және осы жекешелендіру науқанының нәтижесінде акциялары бар және оларды сататын адамдар пайда болды, дегенмен бұл ұйымдасқан нарықта емес...

Арыстанбек Мұхамедиұлының бекіністің арзанға сатылуына қатысы бар ма? Фото: kursiv.media

Антикор «Қазақфильмнің» экс-президенті «Көшпенділер» фильмі үшін салынған бутафор бекіністі нарықтық құнынан 44 есе арзанға сатты деп тұжырымдайды. Агенттік бұл іске бұрынғы Мәдениет министрі Арыстанбек Мұхамедиұлының қатысы бар-жоғын тексеріп жатыр.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет «Қазақфильмнің» экс-президенті нарық бағасынан төмен бағаға сатып жіберді деген «Түркістан» бутафор бекінісін мемлекетке қайтарып жатыр.

«Антикор президенттің активтерді іздеу және қайтару жөніндегі тапсырмасын орындау мақсатында, Ш.Айманов атындағы «Қазақфильм» АҚ экс-президентінің қылмыстық әрекетін әшкереледі. Мәселен, 2017 жылы Алматы облысы, Іле жағалауында «Көшпенділер» киножобасы үшін салынған «Түркістан» бутафор бекінісі өз құнынан 44 есе арзан бағаға...

Әскери қызметте лудоманияға шалдыққандар көп. Бұл жайлы Қорғаныс министрі Руслан Жақсылықов айтты.

Мәжілісте Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне резервтегі қызмет мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Қазақстан Республикасы Заңының жобасы талқыланды. Заңға енгізілетін өзгерістерге сәйкес резервтік әскери қызметке алынатындар нашақорлық пен лудоманияға шалдыққан, шалдықпағаны тексеріледі. Депутаттар Жақсылықовтан оны қалай тексеретінін және заңда бұл мәселе қалай реттелетінін, резервтегі қызметкерлерге қандай шарттар қойылатынын сұрады.

«Резервтегі әскери қызметкерлерге қойылатын талап келісімшартпен жұмыс істейтін әскери қызметкерлерге қойылатын шарттан еш айырмасы жоқ. Тура сол талаптар қойылады. Лудомания мәселесіне келер болсақ, бұл біздің қоғамымыздың ауруы. Бүгінгі күні лудоманияны...

Фото: kursiv.media

15 қараша, Қаржыгерлер күнінде Қазақстан Ұлттық банкі цифрлық теңгені қолданысқа енгізді. Бұл туралы Қазақстан қаржыгерлерінің XI Конгресінде ҰБ төрағасы Тимур Сүлейменов мәлімдеді. Сондай-ақ конгрес барысында цифрлық теңгемен алғашқы бөлшек транзакция жасалып, оған бір шыны аяқ кофе сатып алынды.

Ұлттық банк Ұлттық төлем корпорациясының төрағасы Бинұр Жаленов цифлық теңге деген қолма-қол ақшаның бір баламасы екенін айтады.

«Цифрлық теңге – теңгенің қолма-қол және қолма-қол емес түріне қосымша, үшінші формасы. Ол бұлардың қасиеттерін біріктіреді. Цифрлық теңгемен интернет жоқ болса – офлайн төлем, банк қосымшасы арқылы – онлайн төлем жасауға болады. Жай сөзбен айтсақ, бұл цифрлы...

Ұлттық экономика министрі Әлібек Қуантыров теңге бағамына қатысты пікір білдіріп, келер жылы ұлттық валюта тұрақты боларына сенімді екенін айтты.

Үкімет кулуарында журналистер сұрағына жауап берген министр қазір 480 теңге болып тұрған курстыңбағамның неліктен келер жылғы республикалық бюджетті құру жоспарында 460 теңге болып тұрғанына түсініктеме берді. Ол Ұлттық банк мәліметінше, 2023 жылы бағам орташа есеппен 469 теңге болғанын айтты.

«Біз курс тұрақты болады деп күтеміз. Егер жыл бойынша орташа есепті алсақ, ол ең жоғарғы курспен тең емес. Былтыр курс 500 теңгеге дейін көтерілген, бірақ біз оның төмендейтінін бірден айтқанбыз. Қазір де тура солай болып тұр. Бізде теңге курсы...

Ұлттық экономика министрі Әлібек Қуантыров тұрмыстық зорлық-зомбылыққа қарсы екенін айтты. 

Үкімет кулуарында журналистер үкімет мүшелері қоғамда талқыланып жатқан тұрмыстық зорлық-зомбылық мәселесі туралы пікір білдірмегенін алға тартып, Ұлттық экономика министрі Әлібек Қуантыровтан үкімет мүшесі ретінде тұрмыстық зорлық-зомбылық мәселесімен, оған қарсы заң қабылдау жөнінде жарияланған петиция жайлы пікір білдіруді сұрады.

«Мен осы кезге дейін өз пікірімді айтқанмын, тұрмыстық зорлық-зомбылыққа қарсымын. Бар айтарым осы», – деді Қуантыров.

Үкімет кулуарында жүрген журналистер ақпарат алу үшін ішкі істер министрі Ержан Саденовті күткен. Алайда Саденов болмағандықтан, сұрақ Ұлттық экономика министріне қойылған.

Естеріңізге сала кетейік, 11 қарашада кешке қарай бұрынғы Ұлттық экономика министр...

Жаңа теңге. ҰБ презентациясынан скриншот.

Қазақстан қаржыгерлерінің ХІ конгресінде Ұлттық банк теңгенің 30 жылдығына орай шығарылған жаңа банкноталар сериясын таныстырды. Ұлттық банктің банкноттар бойынша бас дизайнері Санжар Нұрқасымовтың айтуынша, ол «Сақ стилі» элементтеріне негізделген және көшпенділердің бірегей мәдениетінен бастап бүгінгі Қазақстанға дейінгі ел мұрасын бейнелейді.

«Монета бейнеленген дизайнда негізгі голографиялық элемент – теңгенің «₸» белгісі қолданылған. Банкнотаның екі жағында да шексіз қозғалыстың символы – «Мёбиус лентасы» бар», – деді ол.

Банкнотаның алдыңғы бетінде қазақы ою-өрнекпен дәстүрлі стильде безендірілген Қазақстан картасы бейнеленген. Банкнотаның екінші бетінде картадағы Еуразия құрлығының жалпы контуры сызылған. Онда 5 мм магнитті қорғаныш жіп...

Фото: kursiv.media

Президент Бишімбаевтың ісін ерекше бақылауға алуды тапсырды. Бұл жайлы Ақорда хабарлады.

Президент Ішкі істер министрі Ержан Сәденов, Бас прокурор Берік Асылов, Жоғарғы Сот төрағасы Асламбек Мерғалиевпен, сондай-ақ басқа да салалық ведомстволардың басшыларымен кездесіп кеңес өткізген. Кеңес барысында Қасым-Жомарт Тоқаев Ішкі істер министрлігіне елорда мейрамханаларының бірінде болған кісі өліміне қатысты резонанс тудырған оқиғаны ерекше бақылауға алуды тапсырды.

«Заң бәріне бірдей. Азаматтарымыз заңдылықты нығайту жолында жұдырықтай жұмылса ғана қоғамда әділдік орнайды. Әділетті Қазақстан – Заң мен Тәртіп үстемдік құратын ел», – дедіпрезидент.

Ол осындай келеңсіздіктермен тұтас қоғам болып күресу керектігін атап өтіп, елімізде...

Қазақстанда жылдық инфляция 10,8%-ға дейін баяулады. Бұл жайлы Үкімет отырысында ҚРҰБ Төрағасының орынбасары Данияр Вагапов айтты.

«Жылдық инфляция 10,8%-ға дейін баяулады.Дегенмен, бағаның өсуі екі таңбалы мәнде қалып отыр. Айлық инфляция өткен айдың деңгейінен және таргеттен жоғары қалыптасып, 0,7% құрады. Бұл инфляцияға қарсы саясатты одан әрі жалғастыруды талап етеді.  

Банк өкілінің айтуынша жылдық инфляция баяулағанына қарамастан, айлық және базалық инфляция таргеттен жоғары деңгейде қалып қойғанын айтады. Мәселен, азық-түлік тауарлары құрылымында қазан айында жұмыртқа, нан, жарма, қант және тәттілер, жаңа піскен жемістер мен ет бағасы өскен. Ал ірімшіктің, жаңа піскен көкөністер мен күнбағыс майының бағасы...

Қазақстанда ауыл шаруашылығы өнімдерін шығару осы жылы 8,6%-ға төмендеді. Бұл туралы Үкімет отырысында Ұлттық экономика министрі Әлібек Қуантыров айтты.

Министрдің сөзінше, бұған дәнді дақылдарды жинау көлемінің азаюы себеп болып отыр. Жыл басынан бері өндіріс көлемі төмендеген салалар қатарында металл кендерін өндіру – 1,1%, тау-кен өнеркәсібінде қызмет көрсету – 2,3%, көмір өндіру – 5,5% бар.

Министр экономикалық өсуді қамтамасыз ету үшін бірнеше ұсыныс айта кетті.

«Біріншіден, экономика салаларында өсудің оң қарқынын сақтау жөніндегі шараларды іске асыру, егінді тасымалдау және сақтаудағы ықтимал проблемаларды шешуде жедел көмек көрсету қажет. Екіншіден, экспорттаушыларды қолдау шараларын іске асыру арқылы отандық өнім экспортын белсенді ілгерілету керек. Үшіншіден...

Алматы қаласы Медеу ауданының прокуратурасы жүргізген талдау барысында екінші деңгейлі бірнеше банк бөлімшелерінде мүмкіндігі шектеулі адамдардың құқықтары бұзылғандығын анықталды. Бұл туралы Алматы қаласының прокуратурасының баспасөз қызметі хабарлады.

Прокурорлар қаладағы банктердің бірде-бір бөлімшесінде мүмкіндігі шектеулі адамдарға арналған пандустар, мнемосхемалар, арнайы кассалар және т.б. не талапқа сай емес, не мүлде жоқ екенін анықтаған.

«Осыған байланысты, Қазақстан Республикасының мүгедектігі бар адамдарды әлеуметтік қорғау туралы заңнамасын бұзғаны үшін Алматы қаласы Еңбек және әлеуметтік қорғау комитетінің департаментімен 13 ЕДБ «Әкімшілік құқық бұзушылық туралы» ҚР Кодексінің 83-бабы бойынша 9 млн теңгеден астам сомаға әкімшілік жауаптылыққа тартылды» делінген хабарламада.

Уәкілетт...

Бүгін ұлттық валютамызға 30 жыл толып отыр. Дәл осы күні таңғы 8-де Қазақстан өз ақшасы қолданысқа енгізіліп, экономикалық тәуелсіздік алды.

12 қараша күні сол кездегі президент Нұрсұлтан Назарбаев теңгені Қазақстанның ұлттық валютасы ретінде енгізу туралы Жарлыққа қол қойған.

«Қазақстан Республикасының аумағында 1993 жылғы 15 қарашада сағат 08.00-ден бастап /жергілікті уақыт/ Қазақстан Республикасының ұлттық валютасы-теңге айналысқа енгізілсін. 1993 жылғы 18 қарашада сағат 08.00-ден бастап /жергілікті уақыт/ теңге Қазақстан Республикасындағы бірден-бір заңды төлем құралына айналады. Теңге 100 тиыннан тұрады. Қазақстан Республикасында қолдағы ақша банкноттар мен монеталар түрінде айналыста болады. Теңгені Қазақстан Республикасының аумағында...

Коллаж: kursiv.media

Саясаткерлер – түрлі ырым-тыйым мен сандар сиқырына сенуге бейім ырымшыл халық. Бірақ кейде тым ырымшыл дегендердің өзі сол сенімінен тайқуы мүмкін. Сан мен датаға деген ерекше ықыласымен есте қалған ҚР Президенті Нұрсұлтан Назарбаев еліміздің ұлттық валютасы – теңгені телеэфирден тура 30 жыл бұрын – 1993 жылдың 15 қарашасы, дүйсенбі күні таныстырды.

Дәл дүйсенбі күні дүниеге келген ұлттық валютаға сенімсіздік танытқандар көп болған. Сенімсіздік танытуға да негіз бар еді. Қазақстанның рубль аймағынан ең соңғы болып шығуы да бекер емес: солтүстіктегі көршімен байланыс тым тығыз болды.

Дегенмен, теңгенің жолы болып кетті.

Ол Украинаның карбованеці секілді жойылып кетпей...

Голландиялық Яндекс холдингі (YNDX.O) өзінің негізгі үлесімен бірге барлық ресейлік активтерін сатуды қарастырып жатыр,- деп хабарлайды Reuters агенттігі.

Мәскеу 2022 жылдың ақпанында Украинаға соғыс ашпағанда «Ресейлік Google» аталып кеткен Яндекс технологиялық фирмасы жаһандық деңгейге көтеріліп, үлкен бизнеске айналу мүмкіндігі бар ресейлік компаниялардың бірі болды.

Яндекс Ресейдегі және тағы да бірнеше елдерде такси және интернет-жарнама секторларында үстемдік етеді. Оның такси қызметі Африканың сегіз елінде жұмыс істейді.

Кремльдің қысымымен Яндекс 2022 жылдың аяғында өзінің жаңалықтар агрегаторын және басқа да онлайн-мүлкін мемлекет бақылауындағы «ВКонтактеге» сатып жіберді. Содан кейін корпоративті қайта құрылымдау жұмыстары басталды.

Қараша айының аяғында өтетін Дубай кеңесінде тараптар...

Halyk Finance мемлекеттік бюджеттің ағымдағы жағдайын талдап, фискалдық саясатты жүргізудегі жоспарланбаған қиындықтар туралы қорытындыға келді. Жыл қорытындысы бойынша бюджет тапшылығы рекордтық 3,8 трлн теңгеге жетуі мүмкін.

Авторлар проблемалардың негізгі себебін жылдың екінші жартысындағы экономикалық өсудің баяулауы деп атады. Бұл сөзсіз бюджеттің кіріс бөлігіне әсер етеді. Энергетика саласындағы дағдарыс, мұнай-газ кешенінің инфрақұрылымын ауқымды жөндеу, астық мәселесі құлдырауға әкелді.

Мемлекеттік қаржыны басқару тұжырымдамасына қыркүйек айында қабылданған түзетулер бюджетке ақша аударудың заңды себебі болды. Олар «Самұрық-Қазынаға» тиесілі «ҚазМұнайГаз» акцияларын нарықтық құнына жеңілдікпен Ұлттық қор қаражатына сатып алуға мүмкіндік берді.

Қазанда Ұлттық қордың агенті ретінде операциялар жүргізген Қаржы министрлігі мен Ұлттық банк «Самұрық-Қазына...

Bloomberg Economics мәліметтері бойынша, 14 қарашада жарияланатын АҚШ үкіметінің тұтынушылық бағалары туралы ай сайынғы есебі Федералды резервтік жүйе инфляцияның 2% мақсатына жетудегі баяу ілгерілеуді көрсетті.

Деректер азық-түлік пен энергия көздерін қоспағанда, тұтыну бағаларының индексі қазан айында екінші ай қатарынан 0,3% – ға өсіп, жылдық көрсеткішті 4,1% деңгейінде өзгеріссіз қалдырғанын көрсетеді, деп хабарлады Bloomberg экономистері Анна Вонг пен Стюарт Пол.

«Осы жаздағы жігерлендіретін прогресстен кейін инфляцияның баяулауы [маусым айында АҚШ-тың тұтыну бағаларының индексі жылдық көрсеткіш бойынша 3% құрады.], бәлкім, тоқтап қалған шығар, ал айлық қарқын бірте-бірте инфляцияның жылдық қарқынына 2% — дан 3-4% – ға жақындап...

Маркетплейс Ozon Өзбекстаннан тұтынушылар үшін сатылым ашты, деп хабарлады компанияның баспасөз қызметі.

Тапсырысты рәсімдеу Өзбекстанның кез келген аймағында қолжетімді. Бірінші кезеңде сатып алушылар тапсырыстарды Өзбекстанның арнайы пункттері мен пошта бөлімшелерінен ала алады. Жеткізудің орташа мерзімі-12 күн.

«Ozon 2024 жылы елде өзінің логистикалық инфрақұрылымын дамытуды жоспарлап отыр. Оның ішінде логистика мен жеткізу қызметі бар. Сондай – ақ, компания брендтелген тапсырыстарды қабылдау және беру пункттерінің франшизалық желісін белсенді дамытуды жоспарлап отыр», – деп хабарлады компания.

Ozon ТМД-да бизнесті 2021 жылдан бастап дамытып келеді, компанияның Арменияда, Беларуссияда, Қазақстанда және Қырғызстанда өзіндік логистикалық инфрақұрылымы бар.