Жаңалықтар

Маусым айында жеке тұлғалар үшін несие алу сәл жеңілдегенімен, компаниялар үшін қаржы тарту қиындай түсті. Бірінші несие бюро деректеріне сүйенсек, маусымда банктер берген тұтынушылық несиелердің орташа мөлшерлемесі соңғы алты айдағы ең төмен деңгей – 20,3%-ға дейін төмендеді. Бұл — мамырмен салыстырғанда бірден 1,2 пайыздық тармаққа аз.

Бұл пайызсыз бөліп төлеу үлесінің артуымен байланысты болуы мүмкін, ол жалпы несиелердің құрылымына әсер етеді.

Ал заңды тұлғалар үшін жағдай керісінше: олар үшін банктен қарыз алу қымбаттай түсті. Орташа пайыздық мөлшерлеме 19,1%-ға дейін өсіп, соңғы рет мұндай деңгей 2023 жылдың қазанында тіркелген. Бұл бір айда 0,4 пайыздық тармаққа өсті деген сөз.

 11 тамыздан бастап Қазақстанда бизнес бастауға арналған гранттарға өтінім қабылдау қайта басталады. Ол үшін Business.enbek.kz сайтына кіріп, өтінім толтыру керек. Бұл туралы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі хабарлады.

Бұл жолы ел бойынша 5 мыңға жуық грант беру жоспарланып отыр. Әр гранттың мөлшері – 1 572 800 теңге (яғни 400 АЕК). Қаражат бір реттік, қайтарымсыз негізде, тек бизнес дамытуға беріледі.

Грант кімдерге беріледі

Өтінімді ресми тіркелген жұмыссыздар мен тіркелгеніне үш жыл толмаған жеке кәсіпкерлер бере алады.

Міндетті шарт – үміткердің кем дегенде бір әлеуметтік санатқа жатуы тиіс:

1 тамыз күні Астанада көптен күткен әлемге әйгілі америкалық әнші Дженнифер Лопестің концерті өтеді. Осыған орай қала әкімдігі мен ұйымдастырушылар тұрғындар мен қонақтардың жайлылығы үшін тегін автобустарды іске қосады.

Арнайы автобустар сағат 16:00-ден бастап жұмысын бастайды. Автобустар қаладағы бес негізгі нүктеден көрермендерді «Астана Арена» стадионына жеткізеді және концерт аяқталғаннан кейін қайта алып қайтады.

Автобустар екі бағытта да жүреді: концертке дейін және аяқталған соң.

Ұйымдастырушылар «Астана Арена» маңында көлік тұрағы болмайтынын және жолда кептелістер туындауы мүмкін екенін ескертіп, көрермендерге жеке көлікт...

Шымкентте 15 және 16 жастағы жасөспірім қыздар жыныстық құлдықтан құтқарылды. Бұл туралы қаладағы адам саудасына түскендерге пана болатын №3 арнаулы әлеуметтік қызмет көрсету орталығы басшысының орынбасары Ғалия Муталиева айтты.

Оның сөзінше, биыл 11 наурыз күні екі қызды қалалық полиция департаментінің ұйымдасқан қылмысқа қарсы күрес басқармасының қызметкерлері орталыққа алып келген. Олар жалдамалы пәтерден табылған. Тергеп-тексеру кезінде олардың адам саудасына тартылып, соның құрбаны болғаны анықталған. Орталыққа ата-анасының өтінішімен жеткізілген.

«Оларға медициналық, психологиялық, құқықтық көмек берілді. Екі қыз да жыныстық тұрғыда адам саудасына тартылғаны анықталды. Бірі – Тараз қаласының, екіншісі Алматы қаласының тұрғыны. Оларды 22 жастағы қыз Шымкентке алып...

Алматы қаласындағы Esentai Gallery залында жазғы көрме-жәрмеңке басталды. Summer Art Fair көрмесіне қазақстандық суретшілердің шығармалары қойылады.

Өнер жәрмеңкесі 31 шілдеде басталып, 30 тамызға дейін созылады. Биыл көрмеде оннан аса суретшінің жұмысы көпшілікке таныстырылады. Олардың арасында Фатима Өмір, Әлібек Мергенов, Катерина Никанорова, Асқар Есдәулет, Дархан Рухолла, Құралай Аманжолова және басқа да шебер бар.

Көрме-жәрмеңкені ұйымдастырушылар мегаполис тұрғындарына «күнделікті күйбең тірліктен сәл ғана дамылдап, сана көкжиегін кеңейтуге бір сәт көңіл бөлуге» кеңес берді.

«Summer Art Fair — түрлі суретшілердің өнері мен шеберлігемін танысуға мүмкіндік беретін орын. Бұған қоса, коллекцияңызды теңдессіз туындылармен толтыра аласыз», — деп жазды жәрмеңке өкілдері.

Экспозиция...

Бүгін 31 шілде күні Қазақстанның екі клубы – «Астана» мен «Ақтөбе» Еуропа Конференциялар лигасының екінші іріктеу кезеңінің жауапты матчтарын өткізеді.

Зимбру – Астана

«Астана» Кишинев қаласында (Молдова) жергілікті «Зимбру» командасына қарсы алаңға шығады. Астанада өткен алғашқы кездесу 1:1 есебімен тең аяқталған болатын. Бүгінгі матчтың тікелей трансляциясы Астана уақытымен 22:00-де басталады және Qazsport телеарнасынан көрсетіледі.

Бұл жұптың жеңімпазы үшінші іріктеу кезеңінде Солтүстік Македонияның «Вардары» мен Швейцарияның «Лозанна» арасындағы кездесудің үздігімен кездеседі. Айта кетейік, бірінші ойында «Вардар» күтпеген жерден «Лозаннаны» 2:1 есебімен жеңген болатын.

Спарта Прага – Ақтөбе

Ал «Ақтөбе» командасы Чехияда «Спартаға» қарсы қарымта ойын өткізед...

Келесі аптада «Қайрат» пен «Слован», УЕФА Чемпиондар лигасының үшінші іріктеу туры аясында, алғашқы кездесуін өткізеді. Алматылық футбол клубы осы матчқа билет 1 тамызда саудаға түсетінін хабарлады.

Маңызды матч 6 тамыз күні сағат 20.00-де Алматы қаласындағы Орталық стадионда басталады. Словакиялық «Слован» Қазақстанға қонаққа келеді.

Жұмадан бастап саудаға түсетін билеттерді Ticketon сайты мен Qairat SuperApp қосымшасы арқылы сатып алуға болады. Футбол клубы сатылған билеттер қайтарылмайтынын ескертті.

«Маусымдық абонемент иесіне өз орнын сатып алу құқығы бірінші болып беріледі. Ticketon әркіммен жеке байланысады», – деп хабарлады ФК.

Билет алу барысында қиындық туындаса, мына нөмірлерге хабарласыңыз...

Спортшы әйелдер енді өмірге қыз бала болып келгенін дәлелдеуі тиіс. Әлем чемпионаттына қатысу үшін генетикалық тестен өтеді.

CNN  ақпаратына қарағанда, жеңіл атлетикадан әлем чемпионаты алдында биологиялық жынысты анықтау талабы қойылып отыр. Спорт жарыстарына қатысатын барлық әйел бұл талапты орындауға міндетті.

Жеңіл атлетика басшылығы сәрсенбі, 31 шілде күні спортшылардың әлем чемпионатына қатысуы үшін генетикалық тест тапсыруына қойылған соңғы мерзімді 1 қыркүйек деп белгіледі.

Наурыз айында Дүниежүзілік жеңіл атлетика қауымдастығы – World Athletics те бұрын бұл жөнінде мәлімдеме жасаған. Ол кезде «элиталық деңгейдегі жарыстарға қатысатын спортшы әйелдер міндетті түрде хромосомалық тест тапсыру қажет» екенін айтқан еді. Бұл тест беттен алынған жағынды...

Түркістан облысында шаруалар құрғақшылықтың салдарынан жем-шөптің бағасы қымбаттағанын айтады. Шаруалар қазір малын сатуға көшкен. Ал базарда мал бағасы қымбаттағаны байқалған. Саудагерлер мұны ет экспортымен байланыстырады. Ал облыс әкімдігі құрғақшылық болып жатқанын жоққа шығармайды. Бірақ ет бағасының қымбаттауы мен ет экспорты мал санының азаюына ықпал етпейді деп отыр.

Түркістан облысы Сайрам ауданы Қарабұлақ ауылындағы мал базары әр аптаның сәрсенбі күні жұмыс істейді. Апта сайын шаруалар қорадағы малын саудаға салады. Әдеттегідей бұл жолы да базар малға лық толған. Уақ мал мен жылқыға қарағанда, қара малдың саны көп. Сатып алушылардан гөрі, сатушылар көп екені байқалады.

Шаруалардың малын алып сатушылардың айтуынша, соңғы бір айда...

Қазақстандағы үшінші атом электр станциясын да Қытай салады. Бұл туралы Үкімет брифингінде вице-премьер Роман Скляр мәлімдеді.

Склярдың айтуынша, қазіргі таңда АЭС салуға қолайлы аумақ қарастырылып жатыр.

Журналистердің «Бұл екінші АЭС-ті де салатын сол компания ма?» деген сұрағына вице-премьер:

«Солай болуы мүмкін деп ойлаймын» – деп жауап берді.

Бірінші АЭС-ті «Росатом» салады

Қазақстандағы алғашқы АЭС-ті ресейлік «Росатом» салады. Сонымен қатар Ресей АЭС құрылысына қажет қаржыны қарызға береді.

Қазақстан бұл жоба бойынша экспорттық қаржыландыру тартуда ешқандай қиындық болмайтынына сенімді. Роман Скляр бұл жобаның жеке үкіметаралық келісім аясында жүзеге асатынын айтты

Ал...

Азаматтық авиация комитеті 2019 жылы желтоқсанда болған Bek Air ұшағының апатына қатысты тергеуді қайта жүргізеді. Бұл туралы Көлік министрі Нұрлан Сауранбаев мәлімдеді.

 «Бұл – ішкі тергеу. Себебі әлі де жауапсыз сұрақтар бар, оның ішінде журналистер жиі көтеретін сауалдар да бар. Егер қосымша фактілер табылса, біз өзге де уәкілетті органдарға жүгінеміз», – деді Сауранбаев Үкіметтегі брифингте.

Министрдің айтуынша, мұндай авиациялық оқиғаларды қарау әдетте ұзақ уақытты талап етеді. Қазір ведомство тергеуді қайта бастау үшін құжаттарды дайындап жатыр.

Алматы түбіндегі ұшақ апаты жайлы…

Еске салсақ, 2019 жылы Bek Air әуе компаниясының Алматыдан Нұр-Сұлтан қаласына бағыт алған ұшағы Алматы маңында...

Қазақстанда әскери билеті бар запастағы офицерлерді де комиссариатқа шақырта бастады. Жиынға қатыспаған әскери міндеттілерге әкімшілік жаза қарастырылғаны ескертілді.

2025 жылғы шілденің аяғында мемлекет қызметтері үшін бірыңғай байланыс орталығының 1414 нөмірі арқылы азаматтарға хабарлама таратылды. Онда «әскери жиындарға шақыру» туралы айтылды.

Осындай шақырту алған азаматтар 4 тамызда таңғы сағат 9.00-де жергілікті қорғаныс істері жөніндегі басқармаға баруға тиіс.

Азаматтарды «Әскери қызмет және әскери қызметшілердің мәртебесі туралы» заңның 33-бабы негізінде әскери жиынға шақыртып жатыр. Заңнамадағы бұл бап «Әскери міндеттілерді әскери жиындарға шақыру» деп аталады.

«Əскери мiндеттiлер аумақтық әскерлердің аумақтық органдарына жұмылдыру дайындығы, аумақтық қорғаныс дайындығы жөніндегі іс-шаралар аясында...

Энергетика министрі Ерлан Ақкенженовтің айтуынша, Ресей Қазақстаннан Қытайға өтетін мұнай транзитін 2,5 млн тоннаға арттыруға ниетті. Бұл туралы министр Үкіметтегі брифинг барысында мәлімдеді.

Бұл мәселені Ресейдің «Транснефть» және Қазақстанның «ҚазТрансОйл» компаниялары бірлесіп қарастырып жатыр.

Қосымша станция салына ма?

Министрдің сөзінше, қазіргі алдын ала деректерге қарағанда, транзит көлемін арнайы қосатын химиялық қоспалар (присадкалар) арқылы арттыруға болады. Бұл жағдайда жаңа мұнай айдау станцияларын салу қажет болмауы мүмкін. Бірақ нақты шешім техникалық талдау аяқталған соң белгілі болады.

Қазақстан не ұтады?

Бұған дейін жарияланған есептерге сәйкес, «ҚазТрансОйл» осы транзит көлемінің артуынан 15-18 млн доллар қосымша пайда табуы мүмкін. Бұл...

Көлік министрі Нұрлан Сауранбаев осыған дейін өзі басшылық еткен «Қазақстан темір жолының» (ҚТЖ) қазіргі қаржылық жағдайына қатысты пікір білдірді.

Үкіметте өткен брифинг барысында БАҚ өкілі өткен жылы Жоғары аудиторлық палата төрағасы Әлихан Смайыловтың ҚТЖ-ның дефолтқа ұшырау қаупі туралы мәлімдемесіне қатысты сауал жолдады.

 «Сіз көлік министрі қызметіне келмей тұрып, ҚТЖ-ны басқардыңыз. Бірақ былтыр ЖАП төрағасы Әлихан Смайылов “ҚТЖ дефолт жағдайында» деп айтқан болатын. Сіз  ҚТЖ-ны сол дефолт жағдайынан шығарып келіп отырсыз ба, жоқ  әлде мәселелер әлі бар ма ол жерде?”, – деп сұрады БАҚ өкілі. 

Сауранбаев ол уақытта Әлихан Смайылов басқа мәселені меңзегенін айтады. Министр сөзіне сенсек, ЖАП...

Қазақстандық танымал волейболшы Сабина Алтынбекова Instagram парақшасында Ақтөбедегі мешітте болған даулы жағдайға байланысты өз пікірін ашық білдірді.

Еске салсақ, бұған дейін Ақтөбе тұрғыны мешітте белгісіз ер адамның оған тиіскенін айтып, шағымданған еді. Бұл әрекеттер бейнебақылау камерасына түсіп қалған.

Сабина Алтынбековa оқиғаға байланысты Instagram Stories арқылы өз эмоциясын жеткізді.

«Әр жолы қыздарға қол көтергенде, қорлық көрсеткенде жүрегім қарс айырылады… Ештеңеге таңғалмаймын деп ойлайтынмын. Бірақ жоқ, кей «еркектер» тағы да шектен шықты. Орамал таққан қызды кінәлап, ал зұлым әрекетке барған еркекті ақтап алуға тырысып жатқандарды көріп, жағамды ұстадым. Қыз бала заңсыз әрекетті видеоға түсіргені үшін...

Премьердің бірінші орынбасары Роман Скляр үкіметтің ұлттық валютаға бағамына қатысты болжамын жеткізді. Вице-премьердің мәлімдеуінше, доллардың теңгеге шаққандағы бағамы арзандайды.

31 шілдеде Астанада баспасөз конференциясын өткізген Роман Скляр Ұлттық банктің (ҰБ) бір күн бұрын валюта нарығына араласып, интервенция жүргізуіне қатысты сауалдарға жауап берді.

«Өздеріңіз де білесіздер, ҰБ – мемлекеттік билік органдарында үкіметке бағынбайтын өз алдына жеке мекеме. Ол қаржы-несие саясатын өз қалауынша жүргізеді. Қаншалықты дұрыс немесе бұрыс екеніне ұзақ уақыт дауласуға болады, бірақ ол өзі дұрыс деп тапқан саясатты жүргізіп отыр», – дейді Скляр.

Бұған қоса, вице-премьер Қазақстандағы доллар бағамына қатысты болжамын жариялады.

Вице-премьер Роман Скляр елде олигополия жоқ, расында «Жаңа Қазақстан» орнады деп санайды. Бұл туралы ол үкіметтегі баспасөз конференциясында мәлімдеді.

Баспасөз мәслихатында журналист елдегі кедейлер саны азаймай жатқанын, ал Forbes тізіміндегі адамдар «Қаңтар оқиғасына дейін қатары қысқарып, дәулеті кемудің орнына, неге одан әрі байып бара жатқанын» сұрады.

«Біз қазір расында Жаңа Қазақстанда өмір сүріп жатырмыз. 2022 жылдан біз күрделі сынақтардан өткен соң, енді Жаңа Қазақстан құруымыз керек деген мәлімдеме жасадық. Бізде олигополия жоқ, мұны нақты айта аламын. Сіздер айтып отырған немесе айтып үлгермеген компаниялар мен тұлғалар мемлекеттің саясатына, мемлекеттік органдар мен парламенттің шешімдеріне, соны...

Бір күн бұрын, ұлттық валютаның долларға шаққандағы бағамы 550 теңгеден асқан уақытта, Ұлттық банк (ҰБ) саудаға араласты, яғни интервенция жүргізе бастады. Интервенция дегеніміз не? ҰБ-ның мұндай әрекетке баруына не себеп? Kursiv.Media түсіндіреді.

30 шілдеде Қазақстан қор биржасындағы (KASE) валюта саудасында 443,8 млн долларға қаржы операциясы жасалды. Бұл одан бір күн бұрынғы көрсеткіштен екі есе көп. ҰБ теңгенің құнсыздануын тежеу үшін қыруар ақша жұмсады. Қаржы тілімен айтқанда, Қазақстанның валюта нарығында интервенция жасалды.

Девальвация және интервенция

Интервенция – Ұлттық банктің валюта нарығында теңге бағамын тұрақтандыру немесе реттеу мақсатында шетел валютасын сатып алу немесе сату операциялары. Ол...

Қазақстанда және шекаралас жатқан аумақтарда жылына 7 мыңға дейін, кей жылдары 10 мыңнан астам жер сілкінісі тіркеледі.

Сейсмологиялық байқау және зерттеулер ұлттық ғылыми орталығы Kursiv.Media сауалдарына берген жауабында осындай дерек келтірді.

Сейсмикалық белсенділік қалыпты жағдай ма?

Алайда 10 мыңнан аса тербелістерді адам сезе бермейді.

«Оның басым бөлігі өте әлсіз. Тек арнайы құрылғылар ғана тіркейтін жер сілкіністері. Еліміздің сейсмикалық қауіпті аймақтарындағы белсенділік қалыпты жағдайда. Сондықтан жиіледі деген тұжырыммен келіспейміз», – дейді орталық.

Бірақ соңғы кездері еліміздің көп аймағында оқтын-оқтын жер сілкініп жатыр. Соңғы рет Шығыс Қазақстан облысы мен Талдықорған тербелді.

Қауіпті аймақтар қайда...

Премьер-министрдің бірінші орынбасары Роман Скляр жаңа Салық кодексі күшіне енген кезде тұрғын үй бағасы 20%-ға қымбаттайды деген болжамдарға өз жауабын берді.

Вице-премьер жаңа Салық кодексі тұрғын үйдің шаршы метрі бағасына еш әсер етпейді деп сендірді.

«Жаңа Салық кодексі қарапайым азаматтарға ешқандай әсер етпейді. Біз жыл соңына дейін 19 млн шаршы метрден астам тұрғын үй саламыз. Баспана бағасын нарықтық әдістермен реттеп отырмыз», – деп жауап берді Скляр Үкіметте өткен брифингте.

Склярдың айтуынша 10 жыл бойы мемлекет жеке меншік құрылыс компанияларына тұрғын үй тапсырысын беру арқылы бағаға ықпал етіп келеді.

«Бізде тұрғын...

Назарбаев Зияткерлік мектептерінде шетелдік мұғалімдер қазақстандық ұстаздарға қарағанда 4,5 есе жоғары жалақы алып келген. 2023 жылы шетелдік педагогтер орта есеппен 2,28 млн теңге айлыққа жұмыс істесе, жергілікті мұғалімдер 508 мың теңге алған. Сонымен қата шетелдік мамандардың көшуі, баспанасы және жол шығындары да өтеледі.

Жоғары аудиторлық палатаның мәліметінше, соңғы бес жылда 643 шетелдік мұғалім жұмысқа қабылданып, оларға 17 млрд теңгеден астам қаражат жұмсалған.

Алайда олардың білім сапасына әсері туралы нақты деректер жоқ. Оның үстіне, 250-ден астам мұғалім конкурссыз, талапқа сай келмесе де жұмысқа алынған.

Жоғары аудиторлық палата ақылы негізде оқуға қабылдау тәртібінің формалды түрде жүргізілетінін атап өткен.

Палата ақылы негізде...

Премьер-министрдің бірінші орынбасары Роман Скляр негізгі капиталға салынған шетелдік инвестиция азайған жоқ деп тұжырымдайды. Оның айтуынша, инвестцияны есептеуге қатысты әдістемелік қате кеткен.

Скляр Қазақстан экономикасына салынатын инвестиция, керісінше, өсіп жатыр деген пікірде.

«Негізгі капиталға салынған инвестиция азайып жатқан жоқ, керісінше өсіп жатыр. Мемлекет тарапынан салынатын инвестиция көлемі де артып келеді. Бұл – ең алдымен көлік және инженерлік инфрақұрылым жобалары. Егер қарқынды инвестжобаларға келер болсақ, біз өңдеу өнеркәсібі, тау-кен өнеркәсібі саласында жүзеге асыруға мүдделіміз», – деді ол.

Биыл негізгі капиталға салынған инвестиция артып жатқанымен, жеке сектор белсенділігі төмендеп келеді. Halyk Financе сарапшылары бұл жағдай экономиканың ұзақмерзімд...

Премьер-Министр орынбасары Роман Скляр журналистердің жақын арада отставкаға кету жоспары жайлы сұрағына жауап берді.

БАҚ өкілі оның Үкіметте алты жылдан астам уақыт жұмыс істеп келе жатқанын атап өтіп, жақын арада қызметінен кету ойы бар-жоғын сұрады.

Премьер-Министрдің орынбасары бұл сұраққа қысқа ғана жауап қайтарды.

«Мен Үкіметте алты жылдан астам уақыт жұмыс істеп келемін. Басшылық сенім артып отырған уақытта осы қызметімді жалғастыра беремін», – деді Роман Скляр.

Еске салсақ осыған дейін Қазақстан премьер-министрі Олжас Бектенов және оның орынбасарлары қай өңірлерде демалатынын айтып, еліміздегі туризм саласының проблемаларын ашық мойындаған еді.

NASA Айға тағы да адам ұшырмақ. Мұны Трамптың президенттік мерзімі аяқталғанға дейін жүзеге асыруды жоспарлап отыр.

Foxnews ақпаратына қарағанда, алдағы жылдары америкалық астронавтар Айға қонады.

Бұл туралы агенттік басқармасының міндетін атқарушы директоры Шон Даффи телеарнаға берген сұхбатында мәлімдеген. Оның сөзіне қарағанда, бұл миссияны Дональд Трамптың президенттік мерзімі аяқталғанға дейін іске асыру көзделген.

«Келер жылы біз Айға қайта ұшуды жоспарлап отырмыз. Бірақ қону болмайды. Тек Айды айналып ұшамыз. Ал шамамен бір жылдан кейін қайтадан Айға қонамыз. Бұл Дональд Трамп президент қызметін атқарып тұрған кезде жүзеге асады», – деді Даффи.

Оның айтуынша, содан кейін АҚШ ғарыш...