Жаңалықтар

2024 жылдың қаңтар-тамыз айларында өнеркәсіп өндірісі 2023 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 4,9% өскен. Тау-кен, өңдеу және химия, металлургия саласындағы өндіріс артқан.

Бұл айларда құны 31,8 трлн теңгеге тең өнеркәсіп өнімі өндірілген. Соның ішінде 14,6 трлн теңгесі тау-кен өндіру өнеркәсібі өнімдеріне тиесілі болса (45,9%), өңдеу өнеркәсібінде 14,9 трлн теңгенің өнімі (47%) өндірілді.

Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, Қазақстанның 14 өңірінде өнеркәсіп өндірісінің өскені байқалады. Әсіресе, Ұлытау, Қарағанды, Түркістан, Ақтөбе облыстарында және Астана қаласы көш басында келеді.

Ал 6 өңірде өнеркәсіп өндірісінің өсімі теріс мәнде қалыптасқан. Олар: Алматы (-6,5) қаласы мен Ақмола (-0,9%), Атырау (-0,8%), Батыс Қазақстан (-0,1%), Жамбыл (-2,4%), Қостанай...

Министрлікті сотқа берген абитуриенттердің бәрі грант алды. Бұл жайлы Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек айтты.

Министрдің айтуынша, жалпы министрлікке қарсы 22 абитуриент шағым түсірген. Соның ішінде бір іс сотта қаралып үлгерген. Десе де ол іс студенттің грантқа ие болуына байланысты кері қайтарылған. Дәл солайша грантқа ие болуына байланысты, шағым иелерінің көбісі арыздарын кері қайтарып алған. Сол себепті бірталайының сот ісі тоқтатылған.

Министрдің айтуынша, қазір сотта бір іс қаралып жатыр.

«Қазіргі таңда белсенді бір ғана іс бар. Астана әкімшілік сотында 19 қыркүйек күні бірінші сот отырысы өтеді. Сотқа арызданған талапкер екі жерден...

16 қыркүйек күні кино мен деректі бағдарламалар саласындағы жетістіктер үшін берілетін Primetime Emmy Awards 2024 премиясының биылғы жеңімпаздары анықталды. Кино әлемінің жұлдыздары Лос-Анджелестегі Microsoft Theater-де жиналып, биылғы үздіктер марапатталды.

Телевизия өнері мен ғылымы академиясы 76-рет өткізіп жатқан кино әлемі үшін маңызды додада келесі туындылар үздік деп танылды:

Үздік драма хикая – «Сегун»

Әйелдер арасындағы үздік драма актері – Анна Сауаи («Сегун»)

Ерлер арасындағы үздік драма актері – Хироюки Санада («Сегун»)

Әйелдер арасындағы үздік екінші пландағы драма актері – Элизабет Дебики («Патшайым»)

Ерлер арасындағы үздік екінші пландағы драма актері – Билли Крудап («Таңғы шоу»)

Үздік комедия – «Қулық»

Әйелдер арасындағы үздік...

Қазақстанда екі Ұлттық ғылым академиясы, яғни ескісі де, жаңасы да жұмыс істейтін болады. Бұл туралы Informburo басылымы Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбектің сөзіне сілтеме жасай отырып хабарлады.

Бүгін, 16 қыркүйекте, журналистер министрге ғылым академиясының болашағы туралы сұрақ қойды. Бұған дейін Үкімет жаңа академияны құрып, ескі академияны жабуды жоспарлаған еді.

«Ескі ғылым ордасы бізде республикалық қоғамдық бірлестік ретінде жұмыс істеп жатқандықтан, мемлекет оның қызметіне араласуға құқығы жоқ. Алдағы уақытта конкурстар президент жанындағы жаңа академияда өткізілген сайын, мықты ғалымдар сонда таңдалып алынады. Менің ойымша, бұл мәселе әлі де көтеріледі», – деп жауап берді министр.

Референдум өтіп, АЭС салынса, ядролық энергетика саласы бойынша мамандарды неміс ғалымдары дайындайды. Бұл жайлы Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек айтты.

Министрлік елдің бірнеше жоғары оқу орындарының студенттерін Германияда оқыту бойынша келісімге келген. Оның бірі – Алматы энергетика және байланыс университеті. Екіншісі – Шығыс Қазақстан техникалық университеті. Үшіншісі – Ш.Есенов атындағы Каспий мемлекеттік технологиялар және инжиниринг университеті.

«Есенов университетінде оқу бағдарламасы 2+1+1 формуласы бойынша жүргізіледі. Ол бойынша студент Қазақстанда – 2 жыл, Германиядағы серіктес университеттердің бірінде – 1 жыл, өндірісте – 1 жыл оқиды. Ал 4 -ші жылы үлкен компания өзінің өндірісін іске қосады. Дуалды...

Германия канцлері Олаф Шольц Астанаға келді. Әуежайда қадірменді қонақты Үкімет басшысы Олжас Бектенов күтіп алды. Ақордада Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевпен кездеседі.

Германияның канцлері осы сапарында екінші «Орталық Азия + Германия» саммитіне қатысады. Бұл формат шеңберінде стратегиялық серіктестік мәселелері талқыланып, сауда-экономикалық қатынас және бірлескен инвестициялық жобаларды жүзеге асыру мәселелері де сөз болмақ.

Германияға Қазақстаннан не керек?

Германия – осал ел емес. Еуродақ экономикасының тірегі, іргетасы. Технологиясы озық дамыған еуропалық мемлекет. Десе де қазіргі геосаяси жағдайға байланысты Германия экономикасында да үлкен түйткілдер бар.

Саясаттанушы Толғанай Үмбетәлиеваның пікірінше, Қазақстан мен Германия басшыларының арасында газ мәселесі басты тақырып болмақ. Бұдан өзге де стратегиялы...

Египеттің EIPICO компаниясы Қазақстандағы биофармацевтика зауытына 33 млн доллар инвестиция салмақ. Бұл зауытта қатерлі ісікке қарсы дәрілер шығарылады.

Зауыт толық циклде ашылса, 200-ге жуық жаңа жұмыс орны құрылмақ.

Денсаулық сақтау министрлігінің хабарлауынша, ДСМ басшысы Ақмарал Әлназарова Eipico компаниясының өкілдерімен кездесіп, инвестжоба жайын талқылаған.

«Зауыт құрылысы сонымен қатар Қазақстанның фармацевтикалық сектордағы орнын күшейте түсіп, маңызды дәрілік заттар өндірісін локализациялауға ықпал етеді», – делінген хабарлама.

Кездесу нәтижесінде тараптар жобаны жүзеге асыру мақсатында ынтымақтастық орнатуға уағдаласқан.

Көктемде KAZAKH INVEST ұлттық компаниясының өкілі Мәдина Әбдіқадыр компания директорлар кеңесінің басшысы Ахмад Киланимен кездесті. Содан кейін...

Мемлекет басшысының Жарлығымен Жанат Элиманов ҚР Қаржылық мониторинг агенттігінің төрағасы болып тағайындалды.

Бұған дейін 2024 жылғы ақпаннан бастап ол Ұлттық қауіпсіздік комитеті төрағасының бірінші орынбасары қызметін атқарған. Ал оның алдында 2021-2024 жылдары дәл осы қызметті атқарып, Қаржылық мониторинг агенттігінің төрағасы болған.

Жанат Элиманов 1978 жылы Қарағанды қаласында дүниеге келген. Е. Бөкетов атындағы Қарағанды мемлекеттік университетін тәмамдаған. 

Еңбек жолын 2000 жылы Қарағанды қаласы прокуратурасының сот қаулылары және атқарушылық іс жүргізуді орындаудағы заңдылықты қадағалау бөлімі прокурорының міндетін атқарушы болып бастаған.

2000 жылдан 2007 жылға дейін Қарағанды облысының және Астана қаласының прокуратура органдарында  әртүрлі лауазымдарда қызмет атқарды.

2007 жылдан 2017 жыл аралығында әділет және...

Әлеуметтік желілерде қаладағы тұрғын үй кешендерінің бірінде екі оқушы терезеден құлап, қайтыс болғаны туралы ақпарат тараған еді. Алматы қаласының полиция департаменті бұл ақпаратты растады.

Куәгерлер тұрғын үй маңындағы асфальттан мектеп оқушыларының денесін тауып, төтенше жағдайлар қызметіне хабарлады. Жедел жәрдем дәрігерлері мен полиция қызметкерлері оқиға орнына келді.

Алматының полиция департаментінің мәліметінше, аталған факті бойынша Алмалы ауданының полиция басқармасы қылмыстық іс қозғады.

«Бұл дерек бойынша Алмалы аудандық полиция басқармасы қылмыстық іс қозғады.
Оқиғаның себебі мен мән-жайы анықталуда», – делінген хабарламада.

Еске сала кетейік, бұған дейін 2023 жылы елімізде 1093 бала ауыр жарақат алса, биыл 7 ай ішінде...

Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев Украина мен Ресей арасындағы шиеленіске қатысты пікір білдірді. Ол соғысты бейбіт жолмен шешудің маңыздылығына тоқталды. Бұл мәселе президенттің Германияның федералдық басшысы Олаф Шольцпен кездесу барысында қозғалған.

Ақорданың хабарлауынша, Олаф Шольцтің өтініші бойынша Қасым-Жомарт Тоқаев Украина төңірегіндегі жағдайды реттеуге байланысты пікірін жеткізген. Президент екі тарап келісімге келмей, шиеленіс тоқтамайтынын, Ресейдің әскери тұрғыда осал мемлекет емес екенін айтқан.

«Әскери тұрғыда Ресейдің жеңілмейтіні анық. Соғыс бұдан әрі өрши берсе, барша адамзатқа, ең алдымен, Ресей-Украина қақтығысына тікелей қатысы бар мемлекеттерге салдары өте ауыр тиеді», – деді Тоқаев.

Сонымен бірге мемлекет басшысы...

16 қыркүйектегі жапон валютасының долларға қатысты бағамы психологиялық маңызды деңгейден – 140 иеннен төмен түсті. Оның шілде айындағы құлдыраудан кейін қалпына келуіне Жапония мен АҚШ арасындағы ақша-несие саясатындағы алшақтықтың артуы ықпал етеді.

Толығырақ

Жапон иені жергілікті қор нарықтары үшін мереке күндері (Үлкендерді құрметтеу күні) 0,6%-ға – бір долларға қатысты бағам 139,96-ға дейін қымбаттады, деп жазды Bloomberg. Бұл – 2023 жылдың шілдесінен бергі ең күшті көрсеткіш. Осы тоқсанда иен доллар жұбымен 15%-ға нығайды және G10-дағы ең тиімді валютаға айналды. Өйткені инвесторлар АҚШ пен Жапония арасындағы пайыздық мөлшерлеме айырмашылығының одан әрі төмендеуін күтеді.

Осы аптада АҚШ-тың Федералды резерв...

Ұлттық экономика министрлігі Қазақстанның 2025-2029 жылдарға арналған әлеуметтік-экономикалық даму болжамын жаңартты. Құжатқа сүйенсек, ЖІӨ бойынша жоспар ауыл шаруашылығы, өнеркәсіп, сауда салаларының дамуы нәтижесіне қарай орындалады.

Базалық сценарийде мұнай бағасы барреліне 75 доллар деңгейінде белгіленген

«Қазақстан экономикасы дамуының макроэкономикалық параметрлерін
болжамдау бойынша базалық сценарий барреліне 75 доллар деңгейіндегі
мұнай бағасына сүйене отырып есептелген. Нәтижесінде экономиканың орташа жылдық өсуі 5,4 %-ды, оның ішінде тауарлар мен көрсетілетін қызметтер өндірісінің өсуі орта есеппен тиісінше 5,3 % және 5,6 % деңгейін құрайды», – деп көрсетілген құжатта.

Алайда 2024 жылы ҰЭМ экономиканың өсімін (нақты ЖІӨ өсімі) бірнеше саланың дамуы есебінен...

Қазақстан мен Германияның іскерлік байланысы аясында Қазақстанда неміс капиталы салынған 21 жоба жүзеге асырылған. Жалпы инвестиция көлемі 1 млрд еуроны құрайды. Құрылыс материалдары, оның ішінде арматура, құрғақ қоспалар, цемент шығаратын өндірістерге қаржы салынған. Бұл туралы Ақорда кулуарында Өнеркәсіп және құрылыс министрі Қанат Шарлапаев мәлім етті.

Неміс инвесторлары құрылыс материалдары мен ауыл шаруашылығы техникасы саласына инвестиция құюға ниетті.

«Қазіргі кезде 5 жоба қолға алынды. Оларға құйылатын қаржы – 200 млн еуро. Соның біреуі Knauf компаниясымен бірлесе жүзеге асырылып жатыр», – деді министр.

Әріптестіктің келесі кезеңі – ауыл шаруашылығы техникасын шығару. Шарлапаевтың айтуынша, неміст...

Танымал әнші Ақбота Керімбекова Qazaqstan ұлттық арнасының «Жұлдызды жұп» бағдарламасының продюсері Динара Адамнан қорлау сөз естігенін айтып, Ұлттық арнаның басшылығына өз Instagram парақшасында үндеу жариялады.

Әншінің айтуынша «Жұлдызды жұп» атты жаңа жобаның ұйымдастырушылары оған Астанадан SAAD қонақ үйінде бөлме дайындап, сол жаққа орналасуын сұраған. Алайда әнші Алматыдан Астанаға ұшып келген күні қонақүйде бөлме бос болмаған.

Ақбота Керімбекова бірден жауапты қыздарға хабарласып, мән-жайды түсіндіріп, өзінің қатты ауырып келгенін, мәселені тезірек шешуін сұраған. «Басқа жерге ауыссаңыз» дегендеріне көшіп-қонып жүруге шамасының болмай тұрғанын айтып, сәл назын жеткізген.

Бір кезде аты-жөні жоқ, жоба продюсері, «әйгілі» Динара Адам хабарласып...

Ұлттық экономика вице-министрі Бауыржан Омарбеков «Түркістан қаласының ерекше мәртебесі туралы» Заң жобасын таныстырды. Вице-министрдің айтуынша, қалаға республикалық бюджеттен жыл сайын 60 млрд теңге көлемінде қаражат бөлінеді. Ерекше мәртебе берілген соң, қосымша қаржыландыру тетіктері қарастырылады.

Депутат Ұлықбек Шабданұлы қалаға мәртебе берілсе, аймақты сол мәртебесіне сай дамыту үшін қосымша қаржы қажет болатынын айтты. Министрлік өкілінен қаланы дамытуға қаражат қандай резервтерден бөлінетінін сұрады.

«Түркістанды бүкіл түрік халықтарының астанасы ретінде тану үшін оған көлемді қаржы керек болады. Жергілікті қаржыландырудан бөлек Түркістанның мәртебесін өсіру үшін республикалық бюджеттен қаражат қарастырыла ма? Қарастырылса қандай көлемде болады?», – деген сауал қойды...

Тамыз айында Қазақстан банктерінің таза сыртқы активтері 72%-ға: -240 млрд теңгеден -414 млрд теңгеге дейін қысқарған. Таза сыртқы активтер – қаржы ұйымы активтерінің құны мен оның бүкіл міндеттемелері арасындағы айырма сома.

Ұлттық банк статистикасы бойынша, банктердің еркін айналым валютасындағы активтері де 27 %-ға қысқарған. Шілде айында 788 млрд теңгені құраған активтер тамыз айының нәтижесінде 620 млрд теңге көлемінде қалыптасты.

Банктердің бейрезиденттерге қойылған талаптары шілде айындағы 4 трлн теңгеден 4,5 трлн теңгеге жеткен. Ал бейрезиденттер алындағы міндеттемелер 3,2 трлн теңгеден 3,9 трлн теңгеге дейін өскен. Яғни ЕДБ-ның сырттан алған қарызы да көбейіп келеді.

Екінші деңгейлі банктерд...

Қазақстан азаматтары eGov.kz порталы арқылы банктік қарыздар мен микрокредиттер алудан өз еркімен мүлде бас тарта алады.

Бұл қызметті пайдалануға тек азаматтың өзі ғана өтінім бере алады. Кредиттер мен шағын қарыздарды рәсімдеуге тыйым салу кезінде нақты мерзім белгіленбейді. Яғни бұл шектеуді кез келген уақытта алып тастай алады.

eGov.kz порталында мұның арнайы алгоритмі әзірленген. Ол үшін қызмет көрсетуді мерзімінен бұрын тоқтату туралы өтінім беру қажет.

Несиеден ерікті бас тарту үшін не істеу керек?

Алматы қаласы күніне орай Apple Fest фестивалі аясында 1700 литр алма компотын дайындады. Бұл нәтиже Гиннесс рекордтар кітабына енді деп хабарлайды Алматы қаласының әкімдігі.

Әкімдіктің мәліметінше, биылғы жылы 50 алматылық бау-бақша шаруашылығы 130 тоннадан астам алма, соның ішінде танымал «апорт» сортын әкелді. Компотты кәсіби аспазшылар тобы дайындады. Бір литрлік бөтелкенің құны 500 теңгені құрады. Ұйымдастырушылардың айтуынша, компотты сатудан түскен ақша қаладағы саябақтарды безендіруге, құс ұяларын, ағаш көшеттері мен бұталарды сатып алуға жұмсалады.

Фестивальде барлығы 130-дан астам алма сорты ұсынылды. Олардың ішінде: Салтанат, Айнұр, Рашида, Гала, Рахат, лимонка, грушовка, америкалық, апорт және басқалар бар.

Еске сала кетейік, Алматыда...

Ұлттық банк 2025 жылдың бірінші жартысында елдегі барлық банктер үшін бірыңғай QR кодты енгізуді жоспарлап отыр. Бұл туралы ҚР ҰБ Ұлттық төлем корпорациясының басқарма төрағасы Бинұр Жәленов мәлім етті.

«Биыл банкаралық аударымдар мүмкіндігін телефон нөмірі бойынша, ал келесі жылдың бірінші жартысында бірыңғай QR арқылы қосамыз деген жоспар бар. Осы бағытта жұмыс жүріп жатыр», – деп жазды Бинұр Жәленов.

2024 жылғы ақпан Ұлттық банк басшысы Тимур Сүлейменов Қазақстанда 2024 жылдың соңына қарай бірыңғай QR іске қосылатынын айтқан болатын. Тіпті ол бас банк екінші деңгейлі банктерді бірыңғай QR-код бойынша төлемге қосылуға міндеттеуі мүмкін деп ескерткен еді. 

Қаржылық мониторингі агенттігі 4 млрд теңгеге жалған құжат жасап, мемлекетке 1,5 млрд теңге салық төлемеген Руслан Омаровқа іздеу жариялады.  Ол 1986 жылы Ақтөбе облысының Алға қаласында туылған.

«Бұл азаматқа іс жүзінде орындалмаған жұмыс, қызмет, тауарларға шот-фактура жазу әрекетін жасағаны үшін күдік келтіріліп отыр.2011 жылдан 2013 жылға дейін Р.У. Омаров Sunkar Logistics ЖШС-ның директоры ретінде контрагенттер үшін құны 4 млрд теңге болатын жалған бухгалтерлік құжаттарға қол қойған», – делінген хабарламада.

Мемлекеттік кірістер органының дерегінше, төленбеген салық ретінде мемлекетке келтірілген шығын 1,5 млрд-тан асып жығылады.

Sunkar Logistics ЖШС кең асортиментте көтерме саудамен айналысады. Ақтау қаласының Өнеркәсіптік аумағында...

Еуразиялық даму банкі ЕАЭО-ға мүше елдердің экономикасына шолуын жариялады. Оған сәйкес, Қазақстан экономикасы тұрақты, Moody’s халықаралық рейтингтік агенттігі берген бағалауға сай келеді.

«Қазақстанға берілген егемендік рейтинг республика тәуелсіздігінің барлық жылындағы ең жоғары баға болды. Moody’s халықаралық рейтингтік агенттігі Қазақстан Республикасының ұзақмерзімді рейтингін Baa2-ден Baa1-ге дейін көтерді, болжамы «тұрақты». Мемлекеттік басқаруды реформалаудағы ілгерілеушілік және экономиканы әртараптандыру бойынша жүргізіліп жатқан саясат жоғары рейтинг беруде шешуші рөл атқарды», – делінген банк шолуында.

Банктің мәліметінше, Транскаспий халықаралық сауда жолы бойынша жүк транзитінің өсуі экономикалық өсу мен әртараптандыруда маңызды рөл атқарады. Сонымен қатар тәуелсіз рейтингті көтеру туралы шешімге...

31% акциясы миллиардер Қайрат Итемгеновке тиесілі Globaltrans Investment PLC компаниясы Мәскеу, Санкт-Петербург және Лондон қор биржасынан (LSE) делистинг жасауды жоспарлап отыр. Бұл компания Ресейдің темір жол операторы саналады. Директорлар кеңесінің шешімі компания сайтында жарияланған.

Мұндай шешімге «көптеген шектеулердің сақталуы» себеп болған. 2022 жылдың 3 наурызынан бері Ресей биржаларында компанияның ғаламдық депозитарлық қолхаттары (ҒДҚ) саудаланбайды.

Енді компания бағалы қағаздарын Astana International Exchangе (AIX ) биржасында орналастыру мәселесін қарастырады. Бұл мәселе 30 қыркүйекте өтетін акционерлер жиналысында шешімін таппақ.

Globaltrans – ТМД нарығындағы ең ірі жүк теміржол операторларының бірі. Компания басқаруында шамамен 66 мың вагон бар. 2023 жылдың ортасына дейін оны...

Қырғызстан көкбөрі федерациясы қазақ көкпаршыларына 1 қарашада Ыстықкөл жағасында көкпардан қарымта ойын өткізуді ұсынды. Бұл туралы федерация басшысы Рамис Жунысалиев мәлімдеді.

«Біз қазақ тарапына даулы сәттерді шешу үшін қарымта матч өткізуді ұсынып отырмыз. Көршілес елдің спортшыларына Дүниежүзілік көшпенділер ойындарындағы құраммен шығуды ұсынамыз», – деді Жунысалиев.

Бұл ұсыныс Қырғызстан мен Қазақстан арасындағы спорттық байланыстарды нығайтуға және әділ ойынды қамтамасыз етуге бағытталған.

Естеріңізге сала кетейік, Дүниежүзілік көшпенділер ойындары аясында Астанадағы «Қазанат» ипподромында көкпардан финал өткен. Ақтық сайыста Қазақстан құрамасы Қырғызстаннан келген көкпаршылармен бақ сынасып, жеңіске жеткен еді.

Финалдық ойын барысында екі елдің көкпаршылары арасында қақтығыс...

Сарапшылар ФРЖ мөлшерлемесін төмендетудің салдарын екшеп, тамыз айындағы статистикадан кейінгі АҚШ қор нарығының әлеуетін талқылады. Қытай экономикасындағы жағдай да нашарлай түсті. Бұл елге ұзақмерзімді дефляция мен тоқырау қаупі төніп тұр. АҚШ пен Еуроодақта да нарық көшбасшылары өзгеріп жатыр. Ал ҚХР-да антирекордтар тіркеле бастады. Осы және өзге тақырыптар туралы өткен демалыс күндеріне арналған шолудан оқыңыз.

ФРЖ мөлшерлемесін төмендету акцияларды көтеруі немесе біржола төмендетіп тынуы мүмкін

18 қыркүйекте Федералды резерв жүйесінің пайыздық мөлшерлемені төмендеуі сөзсіз орындалатын іс болып көрінеді, деп жазды Market Watch. Алайда акциялардың ақша-несие саясатын жеңілдетуге қалай жауап беретіні әлі де белгісіз.

Тарихи деректер ФРЖ-ның пайыздық мөлшерлемені төмендетуін...