Жаңалықтар

2024 жылдың басынан бері дайын өнімдер, шикізат пен материалдар бағасының өсу қарқыны бәсеңдеп келеді. Бұл туралы Ұлттық банктің АКСД директоры Рүстем Оразалиннің түсіндірмесінде жазылған.

«2024 жылдың I тоқсанында кәсіпорындарға жүргізілген мониторингтің нәтижесі бойынша, дайын өнімнің, шикізат пен материал бағасының өсу қарқыны бәсеңдеп, шетел валюталарына қатысты теңге бағамындағы өзгерістің теріс әсері сейілді», – делінген хабарламада.

Кәсіпорын өнімдері бағасының өсуі бәсеңдеп келеді: диффузиялық индекс 57,0 құрады, 2023 жылдың IV тоқсанда – 57,8 болған. Кәсіпорындардың дайын өніміне деген сұраныс біршама өсті. Биыл 51,4 болса, былтыр 49,4 болған.  

Экономика бойынша сатылым орташа пайызды, салықтарды және шығысты шегергенге дейін 22,9% төмендеген, былтыр 23,3% болған. 

Оразалиннің жазуынша, кәсіпорындар нарықтық бәсекені – бизнес жүргізудегі негізг...

Sozak Oil and Gas компаниясы «Аса», «Кендір», «Орталық», «Оппақ», «Тамғалытар» және «Придорожное Южное» атты мемлекеттік қорықта газ өндіруге рұқсат алуды көздеген. Бұл туралы «Ашық НҚА» порталында жарияланған Энергетика министрлігі қаулысының жобасында айтылған. Құжатты талқылау 28 мамырға дейін жалғасады. 

Кен орындары Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік қорық аймағының аумағында орналасқан. Бұл жерлерде пайдалы қазбаларды заң бойынша «үкіметтің шешімі негізінде ерекше жағдайларда» ғана өндіруге болады. 

Құжатта Sozak Oil and Gas қорық аумағында газ өндіруді Экология министрлігінің Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитетімен келіскені айтылған. Енді компания үкіметтен рұқсат алуы керек. 

«Созақ учаскесінің барлық алты кен орнын табиғи газ өндірумен...

Ресейлік инвестор «ЕвроХим» компаниясы Қазақстанда минералды тыңайтқыштар шығаратын ірі зауыт салады. «ЕвроХим» минералды-химиялық компаниясы мен Қытайдың «China National Engineering Company» (CNCEC) компаниясы келісімшартқа қол қойды.

Аталған келісімшарт Жамбыл облысы, Жаңатас қаласындағы химия кешенін жобалау, салу және пайдалануға беру жөнінде болған. Жоспарланған минералды тыңайтқыштар шығаратын зауыттың қуаттылығы жылына кемінде 1 млн тонна құрайды. «ЕвроХим» компаниясының Қазақстандағы инвестициялық жобасы 3 кезеңде жүзеге асырылуда. Химиялық кешен құру – соңғы кезең. Инвестицияның жалпы көлемі 1 млрд долларды құрайды. Кәсіпорын сонымен қатар 2400 жаңа жұмыс орнын қамтамасыз етеді.

 «Азық-түлік қауіпсіздігі жер мен судың болуымен басталмайды. Бұл оның негізгі тірегі, біра...

«Ұлттық қор – балаларға» бағдарламасы бойынша тағы бір уәкілетті оператор қосылды. Алдағы уақытта жинақ төлемдерін алу үшін «Отбасы банкі» «Тұрғын үй құрылыс жинақ банкі» АҚ-дан бөлек, БЖЗҚ келісімшарт жасасқан «Қазақстан Халық банкі» АҚ-ға жүгінуге болады.

Тұрғын үй жағдайын жақсарту мақсатына төлемдерді алу үшін «Отбасы Банкі» жалғыз уәкілетті оператор болып қала береді.

Естеріңізге сала кетейік, 2022 жылдың 1 қыркүйегінде Мемлекет басшысы Қазақстан халқына жолдауында Ұлттық қордың жыл сайынғы инвестициялық табысының 50%-ын балалардың шотына аударуды ұсынған. Президенттің ұсынысы биыл жүзеге асып, Қазақстан балаларының есепшотына алғашқы жарна түсті.

Баланың бағдарламаға қатысқанын және қанша ақша есептелгенін ата-анасы kids.enpf.kz сайтынан тексере алады. Сайтта баланың ЖСН номерін...

2024 жылғы қаңтар-сәуірде қазақстандық әуе компанияларының жолаушылар саны рекордтық деңгейде – 18,4%-ға өсіп, 4,2 млн адамға жетті. Алайда олардың табысы айтарлықтай өскен жоқ. Бұл туралы Ұлттық статистика бюросы хабарлады.

Аталған кезеңде 549,1 млн жолаушы тасымалданды. Бұл 2023 жылғы қаңтар-сәуірге қарағанда 8,4%-ға жоғары.

Жетісу облысында жүк айналымы төмендеді

Өңірлік бөліністе 2024 жылғы қаңтар-сәуірде жүк айналымының төмендеуі Жетісу (21,2%), Шығыс-Қазақстан (13,9%), Солтүстік Қазақстан (13,8%), Абай (10,6%), Ұлытау (10,5%), Қостанай (9,2%), Ақтөбе (8,5%), Қарағанды (8,3%), Ақмола (7,8%), Түркістан (6,8%), Батыс Қазақстан (4,8%), Алматы (3,7%), Қызылорда (1,5%) және Маңғыстау (0,7%) облыстарында байқалады.

Алматы мен Астанада жолаушылар саны артты

Жолаушылар...

«Қант диабетіне қарсы Ozempic дәрісі мен семіздікке қарсы Wegovy дәрісін шығаратын даниялық биотехнологиялық компания Novo Nordisk екі жылдан астам уақыт ішінде алғаш рет облигация сатуды жоспарлап отыр. Ондағы мақсаты – өзінің өндірісін кеңейту бағдарламасын қаржыландыру» деп жазады Bloomberg. Атап айтқанда, ақша Catalent иелігінде болған зауыттарды сатып алуға жұмсалады. Осы мәлімдемеден кейін Novo Nordisk акциялары 3%-ға қымбаттады.

Толығырақ

«Novo Nordisk фармацевтикалық компаниясы Ozempic деген қант диабетіне қарсы дәрісі ерекше сұранысқа ие болуы себебімен Еуропадағы ең құнды компанияға әрі поп-мәдениет құбылысына айналғалы бері алғаш рет облигациялар шығаруды жоспарлап отыр»,– деп жазады Bloomberg.

Агенттік дереккөзінің хабарлауынша...

Өнер қайраткерлері мәдени іс-шаралар кезінде жөнсіз мінез-құлық танытса, әкімшілік жауапкершілікке тартылып, айыппұл төлеуі мүмкін. Бұл жайлы «Ашық НҚА» порталына жарияланған Мәдениет және ақпарат министрлігінің құжатында жазылған.

Реттеушілік әсерді талдау жобасы ретінде ұсынылған бұл құжатта өнер қайраткерлеріне қатысты талаптарды күшейту мәселесі көзделген. Атап айтқанда, әртістерді лайықсыз мінез-құлық көрсетсе, мәдени-көпшілік іс-шара барысында балағат сөздер айтса, алкогольдік ішімдіктер ішсе, алкогольдік немесе есірткілік масаң күйде шықса, сондай-ақ психотроптық заттарды, олардың аналогтарын және прекурсорларды пайдаланса, жауапкершілікке тарту ұсынылған.

«Қазіргі таңда Қазақстан Республикасының заңнамасында концерттік қызметті жүзеге асырудың жеке мәселелері реттелмеген, әсіресе концерттік қызметтің даму тенденциялары мен ұйымдастырудың өткір...

Дүйсенбі, 13 мамыр күні, Нью-Йоркте какао фьючерстері бағасы тарихта болмаған деңгейде күрт түсті. Какао өсірілетін аймақтарда жаңбыр жауады деген болжам нарықтың құбылмалылығын арттырды.

Толығырақ

Нью-Йоркте ең саудасы қызу какао фьючерсі 13 мамырда 19,4%-ға құлдырады. «Бұл статистиканың 60 жылдан астам тарихындағы ең үлкен күндізгі құлдырау» деп жазады Bloomberg. «Жаңбыр егін жинау болжамын жақсартады, – делінген мақалада, – ал какао нарығындағы аздаған ашық қызығушылық (open interest), яғни әлі есептеспеген фьючерстік келісімшарттар бағаның қозғалысын арттырады».

ArrowStream сатып алу бағасын бақылау қызметінің шикізаттық тауар жөніндегі сарапшысы Джон Гудвиннің пікірінше, осы төмен көрсеткіштен ұғуға болатын нәрсе мынау: «Батыс Африкадағы ауа райы болжамындағы елеусіз...

Туризм және спорт министрі Ермек Маржықпаев әйелінің Бурабайда қонақүй бизнестері барын мойындады. Ол мемлекеттік қызметке дейін де бизнеспен айналысқанын мәлімдеді. 

Үкіметте өткен баспасөз жиынында министр туған-туыстарының бизнесі жайлы журналистердің сұрағына жауап берді.  

«Бұған дейін де бұл жайында айтқан едім. Иә, отбасымыз бизнеспен айналысады, бірақ оның Туризм және спорт министрлігіне еш қатысы жоқ. Мемлекеттік қызметке келген 2008 жылға дейін бизнеспен айналысқанбыз. Ол кәсіпорынға биыл 30 жыл болады»,- деді Ермек Маржықпаев.

 Маржықпаев бұл тұрғыда «мүдделер қақтығысы» болмайды деп сендірді.

 «Министр жұмысы мен Бурабайда орналасқан шағын қонақүйлер арасында қандай мүдделер қайшылығы болуы мүмкін? Мұны...

Шымкентке өзге өңірден келіп, жамағат намазын бұзған жігіт жергілікті намазханнан таяқ жеді.

Оқиға 12 мамырда кешкі ақшам намазы кезінде болған. Бұл сәттің видеосы желіде пайда болды. Онда өзгелермен қатар намаз оқып тұрған ер адамды екінші бір азаматтың жұдырықпен ұрып жібергенін байқауға болады.

Қазақстан мұсылмандары Діни басқармасының мәліметінше, өзге мәзһабта намаз оқыған бір топ адам имамның өтінішіне құлақ аспай, мешіт ережесін өрескел бұзған.

Намаз кезінде «Әмин» дұғасын қатты дауыспен айтқан жандардың әрекетіне төзбеген мешітке тұрақты келуші азамат олардың біріне қол жұмсаған. Нәтижесінде имам жамағат намазын тоқтатуға мәжбүр болған.

«Оқыс оқиға дер кезінде тоқтатылып, полиция қызметкерлері анықтау жұмысын...

Бұл туралы Туризм және спорт министрі Ермек Маржықпаев айтты.

Ведомство басшысының сөзінше, туристерден визалық-көші-қон режиміне қатысты көптеген шағым түседі. Сондай-ақ ол виза алуды жеңілдетіп, визалық және көші-қон режимін цифрландыру арқылы дамыту керек деп есептейді.

«Мүдделі мемлекеттік органдармен бірлесе отырып, шетел азаматтары үшін заман талабына сай көшпенділерге арналған визаны енгізу мәселесі талқыланып жатыр. Оның қолданыстағы атауы – Neo Nomad Visa. Бұл жоба шетел азаматтары үшін ұзақ уақыт бойы елде болуға рұқсат етуге бағытталған. Мұны жүзеге асырудан экономика саласында оң нәтиже – жыл сайын 3 млрд теңгеден астам табыс күтіледі. Қазіргі уақытта Neo Nomad Visa жүйесін енгізу механизм...

Қазақстанның туристік орындарында санитарлық орталықтар, яғни дәретханалар 2 жылдан кейін ғана пайда болады. Бұл жайлы Үкімет сағатынан кейін өткен брифингте Туризм және спорт министрі Ермек Маржықпаев айтты.

Журналистер туристер жиі баратын орындарда қарапайым дәретханалардың жоқ екенін, көп жерлерде антисанитариялық жағдай қалыптасқанын атап өтті.

«Шыны керек, Бозжыра мен Бурабайға шетелден келген қонақтарды апаруға ұяласың. Себебі ол жерде дәретханалар мүлде жоқ. Ал Араб Әмірліктерінде тіпті шөл далада дәретхана тұрады. Бізде болса, елдімекенге жақын орналасқан жерлердің өзінде тазалық мәселесі ескерілмеген. Қашан біздің туристік орындарда дәретханалар пайда болады?»,– деп сұрады журналист.

Министр бұл мәселенің 2 жылда...

77-ші Канн фестивалінің ашылу салтанаты қарсаңында фестивальдің бас делегаты Тьерри Фремо халықаралық журналистердің толассыз сұрағы мен наразылығына жауап берді. Даудың басы неден басталғанын түсіндіріп көрейік. 

Бұған дейін Еуропаның бірқатар елінде фрилансерлерге салық салуға қатысты заңға қарсы наразылық туындап жатқанын жазған едік. Кино индустриясы ғана үшін емес қарапайым халық та көз тіккен маңызды іс-шара қарсаңында қосымша жұмысы үшін де салық төлеуге міндеттелген азаматтар өз жағдайына назар аударту үшін фестиваль алаңын барынша қолданып жатыр. Одан бөлек, жақында кино саласында жүрген бірқатар шеңді және танымал азаматтардың жыныстық зорлық көрсеткені туралы деректер таралып, айыпталған болатын. 

Құрамына киномеханиктер, көлік жүргізушілері, асхана қызметкерлері мен фестивальде басқа...

«Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат қоры» жалғыз акционері – ҚР Үкіметінен, 244 млрд теңге тарпақ. Ол үшін «Самұрық-Қазына» әр данасы 243 931 446 тұратын 1000 қарапайым акциясын биржаға орналастырмақ. Бұл акцияларды басымдықпен жалғыз акционері сатып алады.

Қор биржасына орналастырған хабарламаға сәйкес, 1000 акция орналастыру жайлы шешімді компанияның директорлар кеңесі 26 сәуірде қабылдаған.

«Қоғамның жалғыз акционерінің акцияларды басымдықпен сатып алу құқығын іске асыру жолымен қоғамның жарияланған акцияларының саны шегінде бір акция үшін 243 931 446 теңге бағасымен 1 000 қарапайым акция орналастырылсын», – делінген хабарламада.

Қор хабарламасында қарапайым акцияларды орналастыруға қатысты басқа ақпарат жарияланбаған.

GameStop акцияларына қарсы бәс тіккен инвесторлардың «қағаздық» шығыны 1,2 млрд долларды құрады / Фото: Jose Cordova/GameStop

GameStop ойын құрылғысы бөлшек саудасы желісінің биржалық бағасының төмендеуіне бәс тіккен инвесторлардың «қағаздық» шығыны 1,2 млрд доллардан астам соманы құрады. Оған компания акциясы бағасының соңғы үш жылдағы рекордтық секірісі себеп болды. GameStop акциясы бағасының көтерілуі басқа мем- акциялар бағасын көтеріп жіберіп, бірнеше миллиардерге пайда әкелді.

Толығырақ

«GameStop акцияларының ширегі қысқа позицияда. Ortex аналитикалық компаниясының деректеріне сілтеме жасай отырып, «Аю» инвесторлар дүйсенбі күні «қағаз жүзінде» 1,23 миллиард доллар жоғалтуға тиіс еді», – деп жазады Reuters. – Бірақ 2021 жылғы...

«Оператор РОП» компаниясынан сот ісі кезінде мемлекетке қайтарылған екі зауытты Мемлекеттік мүлік және жекешелендіру комитеті сатылымға шығаруы тиіс. Бұл туралы Үкіметтің баспасөз алаңында журналистердің сұрағына жауап берген экология министрі Ерлан Нысанбаев айтты.

«Оператор РОП компаниясына сот ісі қозғалғаннан кейін екі зауыт сот шешімімен мемлекеттің меншігіне өтті. Олардың біреуі ауыл шаруашылық утилизациясын жасауға арналған Қостанайда, екіншісі Қарағандыда. Бүгінгі таңда дүние-мүлік комитеті (Мемлекеттік мүлік және жекешелендіру комитеті – ред.) конкурс жариялап, осы мекеме сатылады», – деді министр.

Бұдан бөлек, министр утильалыммен тек бір компания айналыспайтынын атап өтті.

«Қазіргі таңда автокөліктер мен ауыл шаруашылы...

Еліміздің туристік аймақтарының тізімі ТОП-20-ға дейін кеңейтілді. Бұл туралы бүгін, 14 мамыр күні, Үкімет отырысында ҚР Туризм және спорт министрі Ермек Маржықпаев айтты.

«Биыл басым туристік аймақтардың тізімі ТОП-20-ға дейін кеңейтілді. Осылайша, барлық аймақта өсудің ең перспективалы орындары анықталды. Әр дестинацияда басым туристік аймақтар құру жоспарланып отыр. Министрлік туризмде инфрақұрылымдық жобалардың іске асырылуына тұрақты негізде мониторинг жүргізеді.  Өткен жылдың қорытындысы бойынша 131 млрд теңгеге 33 жоба жүзеге асырылды», – деді ол.

Министрдің атап өтуінше, 2023 жылы Маңғыстау облысының «Жылы жағажайына» инфрақұрылымды жеткізу бойынша бірқатар жобалар аяқталды. Биыл Алматы, Шымкент және Қызылорда қалаларында үш әуежай...

Ұлттық статистика бюросының деректеріне сәйкес, Қазақстандағы ішкі сауда көлемі сәуір айында (бір жылмен салыстырғанда) 0,6%-ға төмендеп, 4,5 трлн теңгені құрады. Бұл 2022 жылдың қыркүйегінен бері ең төмен көрсеткіш.

Саланың жалпы көлеміндегі елеулі үлес көтерме саудаға тиесілі. Оның үлесі 68,3%-ды құрайды. Ал бөлшек сауданың үлесі 31,3%.

Көтерме сауда көлемі 2024 жылғы қаңтар-сәуірде 11786,4 млрд теңгені немесе 2023 жылғы тиісті кезең деңгейіне 101% құрады. Көтерме тауар айналымының құрылымында азық-түлік емес тауарлар мен өндірістік-техникалық мақсаттағы өнімдер басым (79,2%).

Өңірлер бойынша

Республиканың көтерме саудасының жалпы көлеміндегі ең үлкен үлес 2024 жылғы қаңтар-сәуірде Алматы қаласына (39,3%), Атырау облысына (16,9%), Астана қаласына (15,2%), Қарағанды...

Жоғарғы cот 2024 жылдың күзінде екі заңгерге шабуыл жасаған Мәжіліс депутаты Дәулет Тұрлыхановтың ұлы Нұрасыл Болаттың үкімін өзгертті. Сот осыған дейінгі инстанция бекіткен айыппұл төлеу жазасын екі жылға бас бостандығынан шектеу жазасына ауыстырды. Бұл туралы жәбірленуші Анна Димитриевич жазды.

«Әділдік орнады! Үкімді өзгертіп, Мәжіліс депутаты Тұрлыхановтың ұлы Нұрасыл Болаттың екі жылға бас бостандығын шектеген Жоғарғы сотқа рахмет. Оған жазаның барлық кезеңіне пробациялық бақылау міндеті жүктелген. Бұл оған шетелге шығуға, клубтар мен барларға баруға, алкоголь ішуге және басқа да қылмыстар жасауға болмайтынын білдіреді. Ол пробациялық бақылау қызметіне жазылып, күн сайын сағат 23:00 үйде болады», – деп жазды...

Қазақстан Үкіметі су тасқынынан зардап шеккен өңірлерге көмектесетін Forbes тізіміндегі кәсіпкерлерді атады. Вице-премьер Қанат Бозымбаевтың айтуынша, 18-ге жуық ірі компания мен кәсіпкерлер республиканың ең көп зардап шеккен алты аймағына бекітілген.

Бозымбаев су тасқыны болған өңірлерге демеушілік көмек көрсететін бизнес өкілдері тізім бойынша бекітілгенін мәлім етті.

«Ақмола облысы бойынша су тасқынының салдарын жою үшін Integra Construction және RG Gold сияқты ірі бизнес өкілдері демеушілік көмек көрсетеді. Ақтөбе облысы бойынша «Болат Өтемұратов қоры», «BI Group» АҚ және «ERG» компаниялар тобы» өңір үшін демеушілік көмек бөлуді жоспарлап отыр. Батыс Қазақстан облысы бойынша «Астана моторс» компаниялар тобы, «BI Group» А...

2023 жылы туризм саласына құйылған инвестицияның жартысына жуығы салық есебінен ақталған. Бұл жайлы Үкімет сағатында ҚР Туризм және спорт министрі Ермек Маржықпаев айтты.

Министр мәліметінше, 2023 жылы негізгі капиталға салынған инвестициялар көлемі 787 млрд теңгені құраған. Туризм саласынан бюджетке түсетін салықтық түсімдер 450 млрд теңге болған. Яғни жартысына жуық қаражат қана ақталып отыр.

Десе де, бұл көрсеткіштер алдыңғы жылдың көрсеткіштерімен салыстырғанда әлдеқайда жоғары екен. Мәселен, 2022 жылы негізгі капиталға тартылған инвестиция 513 млрд теңгені құраған. Яғни 2023 жылғы сома алдыңғы жылмен салыстырғанда 274 млрд теңгеге артық. Осылайша өткен жылы инвестиция көлемі 53 %-ға өскен.

Ал бұл...

Биыл жүгері, кофе мен какаоның бағасы рекорд орнататын түрі бар. Сарапшылар бұның негізгі себебі – ғаламдық жылынудан деп отыр. Биыл, әсіресе, кофе мен жүгері өсіретін елдерде қыс тым жылы болды. Ал кейбір елдерде аптап ыстық ұзақ уақыт сақталған.

Жүгерінің әлемдік бағасы өсіп жатыр. Оған ірі экспортаушы елдердегі жағдай себеп. Бразилияны су басып, біраз өнім бүлінген. Алғашқы үштікке кіретін Аргентинада зиянкестер көбейген. Олар алқаптарға түсіп, түгін қалдырмай кеміріп жатыр. Салдарынан 10 миллион тонна жүгері жарамсыз боп қалды. Бұл аздай Аргентинада ереуілдер де басылмай тұр. Соның салдарынан кемежайлар жабылып, астық тасымалы қиындаған.  

Кофенің де әлемдік бағасы шарықтап барады. Мәселен, Робуста сұрпыны...

Еліміз бойынша интернет жететін аймақтарда «Туристке арналған sos-батырма» қауіпсіздік жүйесі енгізіледі. Бұл туралы бүгін Үкімет отырысында Туризм және спорт министрі Ермек Маржықпаев айтты.

«Экотуризмге сұраныстың артуын ескере отырып, ұлттық саябақтарға бару көрсеткіштерінің өсуі байқалады. Өткен жылдың қорытындысы бойынша ұлттық саябақтарға 2,4 миллионнан астам адам келді.  Бүгінде Қазақстан бойынша 16 визит-орталық жұмыс істейді, оның ішінде 7-уі ұлттық парктер аумағында орналасқан. Өткен жылы Алтын-Емел, Шарын және Іле-Алатауы ұлттық парктері жалпы құны 3 млрд теңгеге жуық 3 жаңа визит-орталықпен толықтырылды», – деді ол.

Министр алдағы жазғы маусым қарсаңында азаматтар мен туристер үшін қауіпсіздікті сақтау өте маңызды екендігін...

Сәуір айында Қазақстанның сыртқы резервтері өсті. Бірақ Ұлттық қор активтері төмендеді. Бұл – 2023 жылдың қыркүйегінен бергі ең үлкен көрсеткіш болды.

ҚР Ұлттық банкінің алдын ала мәліметтері бойынша, сәуірде Қазақстанның таза халықаралық резервтері, оның ішінде еркін валютадағы активтерді, монетарлық алтынды және ҚР Ұлттық қорын қоса алғанда, 97,1 млрд долларды құрады.
Наурызда көрсеткіш 96,6 млрд доллар болған еді.

Осылайша, сәуірде таза алтын-валюта резервтері немесе міндеттемелерді алғанда 5,7%-ға өсіп, 38 млрд долларға жетті. Алтын-валюта резервтеріндегі алтынның үлесі сәуір айында артып, 59%-ға жетті. Ал айналымдағы валюталық активтердің үлесі 41%-ды құрады. Негізгі фактор – алтынның тарихи жоғары бағасы.

Ақпан айынан бастап «Ұлттық қор –балаларға...