Жаңалықтар

Ақпан айының соңында Йемендік хуситтер Сауд Арабиясындағы Жидда мен Шығыс Африкадағы Джибути арасындағы Қызыл теңізде төрт сүңгуір қайық желісін зақымдады. AAE-1, Seacom, EIG және TGN кабельдерінің зақымдануы Еуропа мен Азия арасындағы интернет байланысын үзді. Бұл туралы Globes басылымы хабарлаған. Аталған жағдай Қазақстандағы байланыс және интернет сапасына ықпал етті ме? Kursiv.kz тілшісі байланыс операторларына осыған қатысты сауал жолдады.

Қазақстанның байланыс операторлары бұл транзиттік жолдарды пайдаланбайды

«Транстелеком» дерегінше, Араб түбегі аймағында Еуропаны Азиямен байланыстыратын көптеген суасты жүйелер орналасқан. Одан әрі бұлар Солтүстік және Оңтүстік Америкаға бағытталады. Осылайша, бұл аймақ арқылы транзиттік жүк тасымалы өтеді. Бұл ретте зақымданған жүйелер, бұзылмаған...

Дубай билігі қаладағы ең ірі автотұрақ операторы Parkin Co-ны жекешелендіруден 1,57 миллиард дирхамға (429 миллион доллар) дейін табыс табуды жоспарлап отыр.

Толығырақ

Parkin хабарландыруына сәйкес, IPO баға диапазоны бір акция үшін 2-ден 2,1 дирхамға дейін белгіленген. Өтінімдерді қабылдау бүгін басталып, ал инвесторлар үшін 12 наурызда аяқталмақ. Дубай қор биржасында сауда-саттық 21 наурызда басталады.

Дубайдың инвестициялық қоры биржада Parkin-дің 749,7 миллион акциясын орналастырады. Бұл оның жарғылық капиталының 24,99% құрайды. Бір акция 2-2,1 дирхамға бағаланды. Яғни, Parkin IPO-ны 1,5-1,57 миллиард дирхамға бағалайды. Компанияның жалпы құны-6,3 миллиард дирхам ( 1,7 миллиард долллар).

«Акциялар бағасының диапазоны нарықты...

Көлік министрлігінде су тасқыны кезеңіне дайындық барысы талқыланды.

Көлік вице-министрі Сәтжан Аблалиев көктем және жаз маусымдарында жолдарды пайдалану әрі күтіп-ұстау мәселелері бойынша кеңес өткізді. Жиынға «ҚазАвтоЖол» ұлттық компаниясы, Жол активтері сапасының ұлттық орталығы және «Қажсервис» ЖШС облыстық филиалдарының басшылары қатысты. Кездесу барысында жолдарды су тасқыны кезеңіне дайындау мәселелері талқыланды. Сонымен қатар жол қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөніндегі кешенді мақсатты бағдарлама аясындағы жұмыс жоспарлары белгіленді.

Күн тәртібіне шығарылып, талқыланған басты мәселе – қалың қардың еруі мен тасқын болуы ықтимал жолдарда қозғалыс қауіпсіздігін қамтамасыз ету. Бұған қоса жол инфрақұрылымын сақтап қалу мәселелері бар.

«Талқылау барысында су тасқыны болуы ықтимал республикалық трассаларда қауіпсіздікт...

Көктемгі мереке күндері Ұлттық тасымалдаушы қосымша 30 мыңнан астам жолаушыны діттеген жеріне жеткізуді жоспарлап отыр.

Сондықтан «Наурыз мейрамы» кезінде жолаушылар тасымалына сұраныстың артуына байланысты қосымша үш пойыз жолға шығады.

Олар келесі бағыттар бойынша қатынайды:

Биыл жер қойнауын пайдаланушылармен жасалған 26 келісімшарт үзілуі мүмкін. Өйткені компаниялар келісім бойынша өзіне алған міндеттемелерін орындамаған. 2023 жылы осындай 22 келісімшарт бұзылған. Бұл туралы Энергетика министрі Алмасадам Сәтқалиев мәлімдеді.

«Министрлік жер қойнауы учаскелеріне тексеру жүргізді. 2023 жылы міндеттемелерін орындамаған 22 келісімшарт бұзылды, өндіріп алу процесінде тағы 26 келісімшарт бар», – деді министр.

Жер қойнауын пайдаланушыларға жалпы 12 млрд теңгеге 158 хабарлама жіберілген. Соның ішінде шамамен 4,4 млрд теңге өтелген.

Қазіргі кезде көмірсутекті барлау және өндіруге байланысты 317 және уран өндірісіне қатысты 24 келісімшарт өз күшінде тұр.

Заңға қандай өзгерістер енгізілген?

Министрдің айтуынша, «Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы» заңға енгізілген өзгерістердің арқасында геологиялық барлауға қосымша 200 млрд...

Қазақстанда 2024-2025 жылдардағы жылыту маусымында электр қуатының тапшылығы шамамен 1 025 МВт құрайды. Энергетика министрлігінің кеңейтілген алқа отырысында «KEGOC» АҚ Басқарма төрағасы Нәби Айтжанов осылай деп мәлімдеді.

Басқарма төрағасының айтуынша, 2024 жылдың қазанынан 2025 жылдың наурызына дейін электр энергиясы бойынша да, қуаты бойынша да тапшылықтар болатынын айтты.

«Болжамды максималды электр жүктемесі 17,4 ГВт және зауыттың генерациясы 16,4 ГВт болғанда тапшылық шамамен 1,025 ГВт болады. Оны негізінен Ресей Федерациясынан келетін импорт есебінен немесе Қазақстандағы тұтынушыларды шектеу есебінен жабуға болады», – деді Айтжанов.

Оның айтуынша, алдағы күзгі-қысқы кезеңдегі электр энергиясын тұтынудың ағымдағы өсу динамикасымен оңтүстік аймақтағы ең жоғары жүктемесі 4500 МВт-тан асуы...

Қазақстандықтар өткен жылмен салыстырғанда үйлерін жер сілкінісінен 80%-ға көп сақтандырған.

«2024 жылдың алғашқы екі айында өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда азаматтар арасында жер сілкінісі жағдайында жасалған мүлікті ерікті сақтандыру шарттарының саны 80%-ға жуық артты», – деп хабарлады «Евразия» сақтандыру компаниясы.

Көрсеткіш әлі де төмен

Биылғы қаңтар-ақпанда Қазақстанда жеке тұлғалар жер сілкінісі және басқа да апатты қауіп-қатер жағдайында 855 жылжымайтын мүлікті сақтандырды. Бұл өткен жылмен салыстырғанда 77,3%-ға жоғары. Өткен жылдың осы кезеңінде небәрі 482 нысан сақтандырылған. Ел бойынша жеке мүлікті сақтандыру өте төмен деңгейде қалып отыр.

«Бүгінде Қазақстандағы барлық жылжымайтын мүліктің 2%-ы ғана сақтандырылған. Еліміздің 40%-ға жуығы сейсмикалық аймақта...

Carlsberg компаниясының Қазақстандағы бөлімшесі бұрынғы ресейлік серіктесінің үстінен аппеляциялық шағым түсірді. Бұл жайлы Reuters басылымы хабарлады.

Оған себеп – компанияның Ресейлік серіктесі Балтика брендімен халықаралық нарыққа шығып жүрген компанияға аталмыш бренд атын пайдалануға тыйым салған. Сол себепті даниялық сыр қайнатушы компанияның Carlsberg Kazakhstan бөлімшесі аппеляциялық шағыммен Ресей сотына жүгінген.

Мәскеу 2023 жылдың шілдесінде Carlsberg-ті (CARLb.CO) өз бақылауына алып, ресейлік ең ірі сыра қайнататын компания Балтиканы «уақытша басқаруға» беріп тастады. Бұл жағдайға ренжіген Carlsberg Group бас директоры Якоб Ааруп-Андерсен өз бизнесінің ұрланғанын мәлімдеді.

Еске сала кетсек, Carlsberg Ресей президенті Владимир Путиннің жарлығына сәйкес, Ресей бақылауына өтті. Ресей...

Энергетика министрі Алмасадам Сәтқалиев ведомствоның кеңейтілген алқа отырысында Қазақстандық мұнай қай елдерге экспортталғанын айтты.

Министр мұнай экспорты да өсіп, 70,5 миллион тоннаны немесе 109,6%-ды құрағанын мәлімдеді. Каспий Құбыр Консорциумының қазақстандық учаскесіндегі кедергілерді жою жобасы аяқталғанын атап өтті. Бұл жоба өткізу қабілетін жылына 72,5 млн тоннаға дейін арттырды.

«Қазақстандық мұнайды «Транснефть» ЖАҚ жаңа жүйесі арқылы «Шведт» МӨЗ бағытындағы Дружба мұнай құбыры арқылы Германияға 1 млн тонна көлемінде тасымалдау қамтамасыз етілді. Қазақстан мұнайын Баку-Тбилиси-Джейхан жүйесі арқылы 1 млн тонна көлемінде тасымалдады, бұл Ақтау порты арқылы Махачкала және Баку бағытындағы мұнай экспортын 3,4 млн тоннаға дейін немесе 2022 жылмен салыстырғанда 52%-ға ұлғайтуға мүмкіндік...

Акциялары кейінгі 10 жылда IPO-ға шыққан компаниялар арасында инвесторларына ең жоғары табыс алып келген компания – Kaspi. Бұл туралы Қазақстан миноритар акционерлері қауымдастығының (QAMS) шолуында жазылған.

QAMS акциясы бастапқы жария орналастырылған (IPO) компаниялардың табыстылығы туралы шолуын жаңартты. Сарапшылар қандай компания акциясы дивидендті қоса есептегенде жоғары табыс алып келгенін саралаған. Қарапайым акциялар бойынша табыстылық теңгемен есептелсе, ғаламдық депозитарлық қолхат кірістілігі доллармен берілген.

Сонымен кейінгі 10 жылда IPO-ға шыққан компаниялар арасында табыстылығы жөнінен Kaspi финтех компаниясы көш бастап тұр. IPO-ға шыққалы өткен 39 ай ішінде компания табыстылығы +245% ($) құраған. Ал жылдық табыстылығы +75% болған.

Екінші орында «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК...

1978 жылы құрылған Нью-Йорктегі Weiss Multi-Strategy Advisers хедж-қоры өз жұмысын аяқтады. Бұл инвесторлардың хедж-қорларға деген қызығушылығының жалпы төмендеуінің салдарынан орын алды, деп хабарлады Bloomberg.

Мультистратегиялық хедж-қор (Multi-Strategy Hedge Fund) – активтері әртүрлі инвестициялық стратегияларды пайдаланатын бірнеше инвестициялық менеджерлер арасында бөлінген қор. Олар кірістілік бір-бірімен байланысты болмайтындай етіп таңдалады. Яғни біреуінің шығындары басқалардың кірістерімен өтеледі.
Серіктестеріне жазған хатында «Әр сапарда күтпеген жағдайлар болады және әртүрлі факторлардан кейін, бұл сапарды аяқтау туралы шешімге келдім», — деп мәлімдеді қордың негізін қалаушы, 81 жастағы Джордж Вайсс.

Вайсстың айтуынша, қор тұтынушылар портфелінің басым көпшілігін қысқарқан. АҚШ-тың бағалы қағаздар және биржалар жөніндегі комиссиясының (ӘКК) есебіне сәйкес...

Polymetal Ұлттық есеп айырысу депозитарийінде бұғатталған акцияларды айырбастаудың алғашқы нәтижелерін жариялады.

«Polymetal алтын өндірушісі NSD-де бұғатталған акцияларды Астанада шығарылған бағалы қағаздарға айырбастаудың бірінші траншын аяқтады. Компания қазан айының соңында процедураны толығымен аяқтайды деп жоспарлауда. Акционерлер дивидендтер алады», – деп жазылған хабарламада.

Алтын өндіруші компаниясы Ұлттық есеп айырысу депозитарийінде (NSD) бұғатталған акцияларды Қазақстандағы Astana International Exchange (AIX) биржасында шығарылған жаңа акцияларға айырбастаудың бірінші траншын аяқтады. Бұл шешім Еуропалық Одақтың санкцияларына байланысты қабылданған еді.

Polymetal 5,08 миллионға жуық жай акцияларды алмастырды. Орналастырылған акциялардың 1,07%. Жалпы алғанда, оның жарғылық капиталының шамамен 22% NSD-де сақталған.

Компанияның «дауыс беруге арналған...

Дүниежүзілік банк Қырғызстандағы Қамбар-Ата ГЭС-1 құрылысына 500 миллион доллар бөлуге дайын. Бұл туралы 5 наурызда елдің энергетика министрі Таалайбек Ибраев мәлімдеді.

24KG басылымының ақпаратына сүйенсек, Дүниежүзілік банк қазірдің өзінде жоба бойынша техникалық-экономикалық негіздемені жаңартуға қаражат бөліп үлгерген. Жоба 2014 жылы жасалғандықтан, оны жаңарту қажеттілігі туындаған.

«Байқау өткізіліп, 14 компания қатысып, үш компания іріктеліп алынды. 2024 жылғы 11 наурызда біз қаржылық ұсыныстарды қарап, техникалық-экономикалық негіздемені жаңарту кімге тапсырылатынын анықтаймыз. Осыдан кейін Қамбар-Ата-1 құрылысының жобалық құны белгілі болады. 2014 жылы бұл 2,9 миллиард доллар болды. Он жыл өтіп, бәрі қымбаттады. Біз шамамен есептеп, жоба құны 4-4, 5 млрд долларды құрайтынын анықтадық», – деді Таалайбек Ибраев.

Қырғызстандағы ГЭС құрылысына Қазақстанның әсері

Солтүстік Қазақстан облысының денсаулық сақтау мекемелері өз қоймаларында 7,8 млн теңге болатын, мерзімі өткен 1,8 мың екпе дозаларын сақтап келген. Бұл жайлы Солтүстік Қазақстан облысының прокуратурасы хабарлады.  

Прокуратура облыстық денсаулық сақтау мекемелерінде тексеріс жүргізіп, нәтижесінде медициналық мақсаттағы бұйымдарды ұтымсыз пайдалану фактілерін анықтаған. Атап айтқанда, жалған екпе салу, ресми құжаттарды бұрмалау сияқты өрескел заң бұзушылықтар тіркелген.

Тексеру барысында қызылша мен қарасанға қарсы жалған екпе салуға қатысты 70-тен астам факті анықталған.

«Санитарлық ережелердің талаптарын бұза отырып, денсаулық сақтау қоймасында 7,8 млн теңге сомасында 1,8 мың доза көлемінде қызылша, паротит, қызамық және А гепатитіне қарсы...

Ұлттық экономика министрі Нұрлан Байбазаров өзінің коммуналдық төлемдері 100 мың теңгеге өскенін айтты. Оның себебі Астана тұрғындары жылу жүйесіне артық төлем түбіртегін алған.

Министр Үкімет кулуарында журналистерге өз үйінің коммуналдық қызметке төлем түбіртегін көрмегенін айтқанымен, оның 100 мың теңгеге өскенін атап өтті.

Ақпан айында Астана тұрғындарына жылу үшін артық төлемдер келген. Экономика министрі бұл коммуналдық төлемді есептеуші жүйенің жұмысында қателік екенін айтты. Себебі олар үйлердегі төлемді есептегіштерді дұрыс тексермеген. 

«2023 жылы Астанада жылу энергиясын есепке алудың 970 құрылғысы тексеруден өтуі тиіс. Алайда 135 құрылғы тиісті тексеруден өтпеді. Осыған байланысты тексеру мерзімі өткен 135 тұрғын үйге «Астанаэнергосбыт» 20% жоғары тарифті негізгі ала отырып, есепке алу құрылғылары үй иелеріне артық төлеп есептеген...

Bloomberg Billionaires Index жобасының қорытындысын жариялады. Оған сәйкес Amazon негізін қалаушы Джефф Безостың байлығы 200 млрд долларды құрайды.

Басылым жариялаған мәліметтерге сенсек, Безос 2021 жылдан бері бірінші орындардан көріне алмай келген. Рейтинг бойынша Безос 200 миллиард доллармен алға шығып, Илон Маскты екінші орынға түсірген. Tesla иесінің байлығы 198 миллиард долларға бағаланады. Ал үшінші орында LVMH (Louis Vuitton Moet Hennessy) компаниялар тобының иесі француз Бернар Арно тұр. Оның байлығы 197 миллиард доллар көлемінде.

2012 жылдың наурыз айынан бастап агенттік Bloomberg миллиардерлер индексін жариялап келеді, онда планетадағы ең бай 500 адамның байлығы туралы ақпарат бар.

Bloomberg-тің Billionaires Index (BBI...

Қазақстан үкіметі құрамында қанты көп алкогольсіз сусындарға акциз салығын салу мәселесін жыл соңына дейін шешпек. Бұл туралы Ұлттық экономика министрі Нұрлан Байбазаров мәлімдеді. Үкімет бұл салықты енгізу туралы мәселені 2021 жылы көтерген.

«Биыл акциз енгіземіз бе, жоқ па – осы сұраққа жауап беруіміз керек. Әзірге бұл мәселе талқыланып жатыр. Денсаулық сақтау министрлігінің ұстанымын естідік. Өз денсаулығын ойлайтын адам ретінде, бірден осы акцизді енгізіп, бұл процеске қалай да әсер еткім келеді», – деді ол үкімет отырысынан кейінгі баспасөз мәслихатында.

Байбазаров Денсаулық сақтау министрлігімен бірлесіп акциз енгізу мәселесі талқыланғаны атап өтті. Сол жиында мәселенің өршіп бара жатқаны...

Ұлттық экономика министрі Нұрлан Байбазаров Қазақстан экономикасы дамығаны туралы сұраққа нақты жауап бере алмады. Үкімет кулуарында журналистер сұрағына жауап беру кезінде министр «экономика дамымады» деп кесіп айтуға келмейтінін айтты.

Журналист 2017 жылдан бері ел экономикасын дамытуға шетелдік банктерден 4,8 млрд доллар алынғаны және осы қаржының Қазақстан экономикасының дамуына қатысты сұрақ қойды.

«Жалпы енді 2017 жылмен салыстырғанда экономикамымыз дамымады деп айтуға келмейтін шығар. Себебі бізде бірқатар даму бар. Бұл алып келінген ақша біздің экономикамызға оң әсерін тигізіп жатыр. Кәсіпорындар мен жаңа жұмыс орындары ашылып, салық төленіп жатыр», – деді министр. 

Сонымен қатар, ол Қазақстанда экономикалық қиындықтар бар екенін де...

Қытай басшылығы 2024 жылы экономикалық өсу мүмкіндігін 5% деңгейінде ұстап отыруға ниетті. Бұл өткен жылғы көрсеткіштен сәл жағары.

Толығырақ

Биылғы жылы экономиканы 5% – ға арттыру мақсатын ҚХР Мемлекеттік кеңесінің Премьері Ли Цян Бүкілқытайлық Халық Өкілдері Жиналысының Съезінің ашылуы кезінде айтты. «Бұл мақсатқа жету бізге оңай емес. Барлық майданда саяси қолдау мен бірлескен күш қажет», дейді ол. Бұл туралы  Bloomberg агенттігі жазды.

WSJ сауалнамасына қатысқан экономистердің айтуынша, биылғы жылы Қытайға экономиканың өсу қарқынын ұстап тұру оңай болмайды. Яғни елдің экономикасының алдында тұрған негізгі мәселелерді ескеру қажет. Яғни жылжымайтын мүлік секторындағы ұзаққа созылған құлдырау, тұрақты дефляциялық қысым...

Қырғызстан ЖЭО-сында 2 ақпан күні болған апатқа байланысты Қазақстан гуманитарлық көмек жіберді. Бұл жайлы Төтенше жағдайлар министрлігінің баспасөз қызметі хабарлады.

«5 наурызда Мемлекеттік материалдық резервтен тиелген 1000 тонна дизель отыны ресми түрде Қырғыз Республикасына берілді. Гуманитарлық көмек ҚР Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың тапсырмасына сәйкес, сондай-ақ KazAID Қазақстандық халықаралық даму агенттігінің қолдауымен көрсетілді. 1 000 тонна дизель отынының екінші партиясы Ыстықкөл облысындағы Балықшы станциясына жөнелтілді», –делінген хабарламада.

Бұл көмек Қазақстанның Қырғызстандағы елшісі Рәпіл Жошыбаев пен Қырғыз Республикасының Энергетика министрі Таалайбек Ибраевқа тапсырылған.

Апат туралы

Еске сала кетсек, 2 ақпан күні Бішкек ЖЭО-сында жарылыс...

Қажетті инвестицияның жоқтығынан темір кен орнындағы өндірісті уақытша тоқтатқан «Ақтөбе-Темір-ВС» еншілес кәсіпорны» өз акционерінен уақытша қаржылай көмек алды. Бұл туралы компанияның Қазақстан қор биржасына жіберген хабарламасында жазылған.

Компания Ақмола облысындағы «Велиховское Южное» және «Велиховское Северное» кен орындарында темір өндіреді.

«Ақтөбе-Темір-ВС» 2,6 млн теңге қарыз алу туралы келісімге биыл 29 ақпанда қол қойған. Қарыз беруші тарап – компанияның 10 пайыз акциясына иелік ететін «КапиталИнвест» компаниясы.

Компания «уақытша қаржылай көмекті» 2024 жылдың 31 желтоқсанына дейін қайтаруы тиіс. Алынған қарыз эмитент активтері жалпы құнының 27 пайызына тең.

Ақпан айында компания қажетті инвестицияның жоқтығынан темір кен орынындағы өндірісті тағы да...

Қымызымен аты шыққан Жаңарқа ауданының жұрты әлеуметтік желілерде жылқыға жұт келгенін жазып жатыр. Аштан қырылған жылқы малының суреттерін жарыса жариялауда. Тұрғындардың айтуынша, далада жатқан өлекселердің саны бүгінде 2000-ға дейін жеткен. Ұлытау мен Ақмола облысына қатысты айтылған бұл сан қаншалықты шындыққа жанасады, Кursiv.media тілшісі  анықтап көрді.

20 жылға жуық жылқы баққан Ералиев ауылының тұрғыны, жағдайдың күрделеніп бара жатқанын айтуда.

Кейінгі айда өзі баққан 100 шақты жылқысынан айырылыпты. Жайылымға 30 жылқы айдап барып,  11-ін ғана аман алып қайтқан.

«Биылғы қыс оңай тиіп тұрған жоқ. Көзбен көріп тұрып, түк істей алмай жатқанымызға қынжыламыз. Оның үстіне шөптің де бағасын көтеріп жіберіп...

«Бәйтерек» ҰБХ» АҚ активтері 2023 жылы 13,7 трлн теңгені құраған. Бұл жайлы үкімет сағатында холдингтің басқарма төрағасы Рустам Қарағойшин айтты. Сонымен бірге басқарма басшысы жыл сайынғы 6 пайыздық экономикалық өсуді қамтамасыз ету үшін холдинг тарапынан қандай шаралар қарастырылғанын атап өтті.

«2023 жылы Холдингтің активтері 13,7 трлн теңгені құрады, инвестициялық және кредиттік портфелі – 10,1 трлн теңге, ал таза пайдасы – 408 млрд теңге болды», – деді компания басшысы.

Ал холдингтің бизнесті қолдауға қосқан жалпы үлесі 2,6 трлн теңгеден асқан. Сонымен бірге Қазақстанның даму банкі арқылы кәсіпкерлікті қолдау шеңберінде ірі жобаларды және...

Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі «Оңтүстік» және Qyzyljar арнайы экономикалық аймақтарының басқарушы компанияларын басқаратын адам іздеп жатыр. Министрлік іріктеу конкурсын жариялаған.

«Қазақстан Республикасы Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі «Оңтүстік» және Qyzyljar арнайы экономикалық аймақтарының басқарушы компанияларын басқару үшін тұлғаларды іріктеу бойынша конкурс жариялайды: «Оңтүстік» арнайы экономикалық аймағының Басқарушы компаниясы» АҚ, Qyzyljar арнайы экономикалық аймағының Басқарушы компаниясы ЖШС», – делінген хабарлама.

Басшылыққа үміткер жоғары білімді, сотталмаған, қазақ және орыс тілерін еркін меңгерген болуға тиіс. Конкурстың екінші кезеңіне өткен үміткерлерден арнайы экономикалық аймақты дамыту, инвестор тарту және қандай көрсеткіштерге қол жеткізетіні жайлы ұсыныс талап етіледі.