Жаңалықтар

Әлемдік нарықта күміс бағасы қымбаттап жатқан шақта, қытай компаниясы Қазақстандағы ірі қорғаныс-күміс кен орнын сатып алмақ. Finmentor телеграм-арнасының авторы Арман Батаевтың жазуынша, қытайдың Zhekuang Heavy Industry Co. Ltd. компаниясы Қазақстандағы маңызды кен жобасын сатып алу жөніндегі келісімге келген.

Компания еншілесі – Hainan Changxing 2025 жылдың соңында «Тау-Кен Самұрық» АҚ-мен «Алайғыр» бірлескен компаниясының 100% жарғылық капиталын сатып алу жөнінде кейінге қалдырылған шарттармен, келісімшартқа қол қойған.

«Алайғыр» бірлескен компаниясы – «Тау-Кен Самұрыққа» тиесілі және Қарағанды облысындағы аттас қорғасын-күміс кен орнына иелік етеді. Аталған жоба полиметалл рудаларын өндіруге бағытталған.

Zhekuang Heavy Industry – тау-кен жабдықтары мен материал өңдеу шешімдерін өндіретін...

Атырау облысында жоғалып кеткен отбасының ісінде жаңа деректер пайда болды. Енді отбасының кіші қызы Ақбаян Мұқанғалиеваға да іздеуге жариялады. Бұл туралы Атырау облыстық полиция департаментінен хабарлады.

«Полиция екі адамға халықаралық іздеуге жариялады. Ер адам қылмыс жасады деген күдікпен, ал әйел адам (Ақбаян Мұқанғалиева) хабар-ошарсыз кету дерегі бойынша іздестіріліп жатыр», – деп хабарлады ведомствоның баспасөз қызметінен.

Яғни Ақбаян Мұқанғалиеваның бұл істе күдікті деген статусы жоқ. Ал оның күйеуі, 29 жастағы Сұлтан Сәрсемалиев, осы істегі басты күдікті болып отыр.

Полиция дерегінше, олар шетелге шығып кеткен болуы мүмкін. Ерлі-зайыптының бес баласы бар, қазір оларды Сұлтанның анасы қарап отыр...

Есірткі қылмысына қарсы профилактикалық жұмысқа «закладчиктер» тартылып жатыр. Бұл туралы ІІМ Есірткі қылмысына қарсы іс-қимыл комитеті төрағасы Данияр Мейрхан орталық коммуникациялар қызметіндегі брифингте айтты.

Сөзінше, есірткі таратқаны үшін сотталып, кейіннен бостандыққа шыққан 91 адам волонтер қатарына қосылған.

«Олар өздерінің өмірінен мысал келтіріп, жастарды есірткіге байланысты құқықбұзушылықтардың салдары туралы ескертіп жүр», – дейді Мейрхан.

Бұрын сотты болғандар мектептерді аралап, профилактикалық жұмыс жүргізеді. Мамандар бұл жұмыс келешекте де жалғасатынын айтты.

Айта кетейік, 2025 жылы есірткіге байланысты құқықбұзушылықтар бойынша 6 426 қылмыстық іс сотқа жіберілген.

Биыл, 20 қаңтар күні Ұлттық құрылтайдың бесінші отырысы Қызылорда қаласында өтеді деп жоспарланып отыр. Отырысқа президент Қасым-Жомарт Тоқаев қатысады.

Ұлттық құрылтай 2022 жылдың маусым айында президенттің жарлығымен құрылды. Осыған дейін қоғам мен билік арасындағы диалог алаңы болған Ұлттық қоғамдық сенім кеңесі таратылып, оның орнына жаңа форматтағы кеңесші орган ретінде Ұлттық құрылтай жұмысын бастады.

Осы уақыттан бері Ұлттық құрылтайдың отырыстары Түркістан, Атырау, Ұлытау және Бурабай қалаларында өтті. Әр жиында ел дамуына қатысты өзекті мәселелер көтеріліп, қоғамдық пікір ескерілген ұсыныстар айтылды.

12 жылға сотталған Хасан Қасымбаевтың ісі Алматы облысындағы апелляциялық сотта қаралады. Бұл туралы сот кабинетіндегі ақпаратта көрсетілген.

Бұған дейін сотталғандардың адвокаттары бірінші сатыдағы сот үкіміне шағым түсіргені айтылды.

Қылмыстық іс бойынша үкімге шағым Хасан Қасымбаев, Мадияр Қалимжанов, Сайлау Ақтанов, Нұрмұхамет Сұлтанбеков және Данияр Аскаровтан түскен. Іс материалдары 2026 жылдың 13 қаңтарында судьяға берілген. Алайда істі қарайтын сот алқасының құрамында бар судьялардың аты-жөні көрсетілмеген. Іс материалдары да жарияланбайды.

Айта кетейік, Хасан Қасымбаевтың есімі жасөспірім Шерзат Полаттың қазасынан кейін атала бастады. Талғардағы қылмыстың «Хуторлықтар» ұйымдасқан қылмыстық тобымен байланысы бары айтылды.

Олар Қылмыстық кодекстің үш бабы – адам ұрлау...

Осы жылы елдегі 103 суару каналын автоматтандыру басталады. Жоба Қызылорда, Жамбыл және Түркістан облыстарынан басталады. Бұл жайлы үкімет отырысында баяндама жасаған ЖИ және цифрлық даму министрі Жаслан Мәдиев айтты.

Барлығы елдегі 264 каналды автоматтандыру жоспарлаған. Бұл – әр каналға заманауи сенсорлар мен қашықтан басқару жүйелерін орнату деген сөз. Сол арқылы күні-түні каналдағы су деңгейіy, су таралуын бақылап отырады.

Қазір жобаның сметалық құжаттамалары әзірленіп жатыр. Жүзеге асыру үшін қажетті қаржыны Ислам даму банкінен алады.

Мәдиевтің сөзінше, 2030 жылға дейін сумен жабдықтау саласында деректерді онлайн-беруді 100% қамтамасыз етілуі қажет. Бұл саланы цифрландыруға Astana Hub стартаптары көмектеседі.

Үкімет отырысында кәріз...

Атышулы абайтанушы, бизнес-коуч Омар Жәлел мен екінші әйелінің арасында отбасылық мәселе ушығып жатыр екен. Бұл туралы Ләззат Мырзаш Айнұр Асанбердіге Youtube-та берген сұхбатында баяндады. Айтуынша, Омар Жәлел оның тағдырымен ойнап, балаларының жанына жазылуы ауыр жарақат салып жатқан көрінеді.

Әлеуметтік желідегі парақшасына Ләззат Мырзаш бұған дейін де Омар Жәлелмен арадағы мәселелері туралы жазып жүрген еді. Сұхбат барысында осы туралы ашық айтты.

Омар Жәлел жалпы саны төрт рет үйленген. Ләззат Мырзашпен 2019 жылы бас қосқан. Түркияда оқып жүрген жерінен Астанаға көшіріп әкеліп, әуежайдан бірінші әйелі Меңдігүлмен бірге күтіп алған көрінеді. Сол кезде бірінші жұбайы «ұл туғанға күн туады, бала таппай жатып...

Қазақстан қалаларындағы кәріз құбырлары 50 жыл бойы ауыстырылмаған. 65%-ға жуығы әбден тозған, бұл санитарлық жағдайға тікелей әсер етеді. Үкімет отырысында баяндама жасаған Өнеркәсіп және құрылыс вице-министрі Қуандық Қажкенов осылай мәлімдеді.

Ведомство осы мәселеге назар аударып отыр. Былтыр Ақтау және Ленгер қалаларында кәріз құбырлары ауыстырылды. Биыл Атырау, Қызылорда, Қарқаралы және Қаражал қалаларында кәріз құрылыстарын жаңалау жоспарланған. Барлығы тізімде 45 қала бар.

Ақтөбе, Қарағанды, Риддер қалаларындағы жобалар үшін Еуропа даму және қайта құру банкіне, Жезқазған, Сәтпаев, Балқаш, Степногорск үшін Азия даму банкінен несие алынады.

Қаржылық оператор институты енгізілді

Жобаларды жүзеге асыруын бақылау үшін Техникалық оператор институты енгізіледі. Ол жобалау кезінде қазақстандық өнімге...

2025 жыл Қазақстанда ішкі сауда көлемі артқанымен, оның өсу қарқыны алдыңғы жылмен салыстырғанда баяулады. Ұлттық статистика бюросының дерегіне сәйкес, былтыр ішкі сауда 8,9%-ға өсті. Бұл 2024 жылғы 9,1%-дық өсімнен төмен көрсеткіш.

Жалпы «сауда» саласы бойынша физикалық көлем индексі 108,9%-ды құрады. Яғни нарық өсуді жалғастырды, бірақ серпіні әлсірей түсті. Бұл үрдіс әсіресе бөлшек саудада айқынырақ байқалды.

Сауда саласының негізгі салмағы бұрынғыдай көтерме саудаға тиесілі. 2025 жылы көтерме сауда көлемі 9,5%-ға өскен. Ал бөлшек саудадағы өсім 7,5%-бен шектелді. Сөйтіп, жалпы сауда құрылымында көтерме сауданың үлесі 66,6%-ға жетсе, бөлшек сауда 32,9%-ды құрады.

Көтерме сауда айналымы бір жылда 53,5 трлн...

ЕАЭО шеңберінде ұлттық ережелер бойынша медициналық бұйымдарды тіркеу мерзімі 2027 жылдың соңына дейін ұзартылды.

Сауда және интеграция министрлігінің мәліметінше, бұған дейін мұндай мүмкіндік 2025 жылғы 31 желтоқсанға дейінгі мерзіммен шектелген. Ал 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап ЕАЭО ережелері бойынша медициналық бұйымдарды тіркеуге толығымен көшу жоспарланған болатын.

«ЕАЭО шеңберінде медициналық бұйымдар айналысының бірыңғай қағидаттары мен қағидалары туралы келісімге өзгерістер енгізу туралы тиісті хаттамаға 2025 жылы 29 желтоқсанда қол қойылды. Қабылданған түзетулерге сәйкес, 2027 жылы 31 желтоқсанға дейін өндірушілер мен жеткізушілер медициналық бұйымдарды ЕАЭО ережелері бойынша да, мүше мемлекеттердің ұлттық заңнамасына сәйкес те тіркей алады...

Сәкен Майғазиев бір топ адамның алдында діни уағыз айтып, Нұрлан имам – Нұрлан Байжігітовті таңырқатты.

Нұрлан имам Сәкен Майғазиевтің айтқан сөздерін құптап, басын изеп отырды.

Тәкаппарлық неден туады

«Осының тігісін жатыстыра алмай ма, көзін таба алмай тұрғаның қарашы», десек, Аллаға шүбә келтіргендей болады екенсің. Алла оны солай жаратты. Бірақ ол шығарған математикалық есептерді сен шығара алмайсың. Нұрекең (Нұрлан Имам) білген хадистерді, сүрелерді мен білмеймін. Кейде бізде тәкаппарлық басып кетеді», – деді Сәкен Майғазиев.

Сәкен айтқан хикая

Әнші тәкаппарлықтың түрлі болатыны туралы өмірден алынған мысалды келтірді:  

«Екі еркек жолда судан өте алмай тұрған бір әйелді көреді. Су мұздай...

Өнеркәсіп және құрылыс вице-министрі Қуандық Қажкенов су арналарына цифрландыруға қатысты жоспармен бөлісті. 2028 жылға дейін еліміз бойынша 3,6 миллионнан астам телеметрия технологиясы бар «ақылды су есептегіш» құралдарын орнату көзделген.

Автоматты түрде есеп береді

Мұндай құрылғылар судың жұмсалу көлемін автоматты түрде байланыс арналары арқылы жеткізіп отырады. Бұл су шығынын айтарлықтай азайтып, шығындарды оңтайландыруға, жабдықтың қызмет ету мерзімін ұзартуға және су тарату мен су бұру жүйесін тиімді басқаруға мүмкіндік береді.

«Отандық және халықаралық сарапшылармен бірге5 қаладағы – Астана, Шымкент, Орал, Екібастұз және Шахтинсктегі су арналары қызметінің бағалануы жүргізілді.Нәтижесінде процестерді оңтайландыру бойынша ұсыныстар дайындалды және біртұтас...

2025 жылы Қазақстанның қор нарығы нақты экономикадан әлдеқайда жылдам өскен. KASE индексіне кіретін компаниялардың нарықтық капитализациясы бір жылда 23,3%-ға артып, 70 млрд АҚШ долларынан асты. Ал ел экономикасының өсімі осы кезеңде 6,5%-ды құрап, биржа өсімі одан төрт есе жоғары болды. Бұл туралы Жеке инвесторлар қауымдастығы жазады.

Нарықтық капитализацияның ұлғаюы KASE индексінің динамикасымен тығыз қабысып жатыр: индекс 2025 жылы номиналды түрде 26,4%-ға өсіп, 7031,31 пунктке жеткен.

2025 жығы инфляцияны (12,3%) шегеріп тастаса да, нақты өсім 13,7%- ды құрайды. Бұл ең өтімді қазақстандық акциялардың инвесторлар үшін айрықша тартымды болғанын көрсетеді.

QAMS есебіне сәйкес, 2025 жылды...

Өнеркәсіп және құрылыс вице-министрі Қуандық Қажкенов 2025 жылдың соңына дейін халықты толығымен ауызсумен қамтамасыз ету жөніндегі тапсырмасы толық орындалғанын айтты. Алайда соған қарамастан, елдегі 19 ауыл бірнеше жылдан бері тіршілік нәрінен тарығып отыр. 

Вице-министрдің айтуынша, елде 6 087 ауыл мен 90 қала ауызсумен қамтамасыз етілген. Соңғы жылдары (2021 жылдан бастап) бұл бағытта 835 млрд теңге бөлініп, 1,6 мыңнан астам жоба жүзеге асқан. Қажкенов үкімет тарапынан қаржыландыру мәселесі толығымен шешілді деп сендірді.

«Жүргізілген жұмыстар нәтижесінде 34 қала мен 756 ауыл орталық су жүйесімен қамтылды. Сонымен қатар, жергілікті бюджет есебінен 699 ауылда кешенді блок-модульдер орнатылды. Салыстырмалы...

Абайтанушы, қоғамда жиі пікірталас тудырып жүрген Омар Жәлелдің жеке өміріне қатысты даулы әңгіме шықты. Бұл жолы Омар Жәлелдің екінші әйелі, психолог әрі аудармашы Ләззат Мырзаш «Әңгіме бар» подкастында көпшілікке бұрын беймәлім жайттарды ашық айтты.

Подкаст барысында Ләззат Мырзаш Омар Жәлелмен арадағы отбасылық қарым-қатынастың қалай аяқталғанын, қазіргі жағдайдың қандай екенін баяндады. Оның айтуынша, бүгінде Омар Жәлел оны барлық жерде блокқа тығып, 1 жылдан бері мүлде байланысқа шықпай отыр.

Қазір мен төрт баламды жалғыз өзім тәрбиелеп отырмын. Әкелері тарапынан ешқандай араласу жоқ, – дейді Ләззат.

Оның сөзінше, балалардың жағдайы да алаңдатарлық. Ана ретінде бар жауапкершілік...

Кассациялық сот «Қазақмыста» оң қолының саусақтарынан айырылған ер адамға қатысты шешім шығарды.

Оқиғаның мән-жайы

2023 жылдың 22 сәуірінде «Корпорация Казахмыс» ЖШС нысанында ер адам оң қолының саусақтарынан айырылып, III топтағы мүгедектік алған. Сондай-ақ 35 пайыз кәсіби еңбекке қабілетін жоғалтқан.

Арнайы тергеп-тексеру комиссиясы кінәнің бір бөлігін жәбірленушінің өзіне жүктеген. Бірінші сатыда сот пен апелляциялық сот та бұл шешімге келісіп, қызметкерді кінәлі деп тапқан.

Кассациялық сот бұл соттардағы шешімге келіспеді.

Жаңа шешім

Ер адам 1951 жылы шығарылған, нормативтік пайдалану мерзімі өтіп кеткен әрі міндетті сараптамадан өткізілмеген станокта жұмыс істеген. Ол адам жарақат алуы мүмкін құрылғы саналады.

Жұмысты өзіне...

Үкімет басшысы Олжас Бектенов Қазақстандағы шетелдік ірі мұнай компанияларына айыппұлды доллармен төлету «құқықтық табиғатқа» сай келмейтінін мәлім етті.

Жалпы әкімшілік айыппұлдар экологиялық кодекс пен әкімшілік кодекске сәйкес ұлттық валютада салынады.

«Осыған байланысты аталған айыппұлдарды шетел валютасына теңестіру, сондай-ақ осыдан туындайтын валюталық мәндегі «шығындар» туралы тұжырымдар мұндай өндіріп алулардың құқықтық табиғатына сәйкес келмейді және құқық қолдану тәжірибесінде қолданылмайды», – дейді Премьер-министр.

Оның мәліметінше, 2022 жылы Атырау облысы бойынша экология департаменті Солтүстік Каспий жобасында тексеру жүргізген. Тексеру барысында экологиялық заңнаманың бұзылғанын анықтаған.

Сот талқылауларының қорытындысы бойынша айыппұлдар төленген. Сот процестері барысында Астана қаласының әкімшілік...

Түркістан қаласында боксшы Бекзат Саттарханов атындағы футбол балалар мектебі ашылады. Құрылыс аяқталуға жақын. Бұл туралы Kursiv.Media өңір әкімдігінің мәліметіне сүйене отырып хабарлады.

Жаңа орталық балалар мен жасөспірімдер арасында футболды кеңінен насихаттап, болашақ кәсіби спортшыларды тәрбиелейді.

Спорт кешенінің жалпы ауданы – 6 мың шаршы метр. Ол үш гектар аумақта орналасқан. Ашық футбол алаңының құрылысы аяқталуға жақын. 200 орынға арналған жатақхана мен 550 адамға лайықталған оқу ғимаратының құрылысы толық аяқталған. Алдағы уақытта қосымша ашық алаң мен спорт кешенін салу жоспарланып отыр.

Бекзат Саттарханов – Сидней-2000 Олимпида ойындарының чемпионы. Боксшы осы биікті 20 жасында бағындырды. Ол 2000 жылғы...

Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі (ҚНРДА) мемлекеттен қаржылай қолдау алған банктердің акционерлеріне дивиденд төлеу, акцияларды кері сатып алу және ірі акционерлердің үлесін қысқарту тәртібін қатаңдатты. Тиісті қаулы 2026 жылғы 22 қаңтардан бастап күшіне енеді.

Жаңа талапқа сәйкес, мемлекетке қарыз банктер дивиденд төлеу немесе акцияларды кері сатып алу туралы шешім қабылдамас бұрын, жоспарланған төлемнің кемінде 66%-ына тең қарызды мемлекетке қайтаруға міндетті. Бұған дейін бұл көрсеткіш 10%-дан 66%-ға дейін болған. Дәл осындай шектеу акцияларды кері сатып алу операцияларына да қолданылады.

Қаражат шешім қабылданған күннен бастап үш ай ішінде, ал мерзімінен бұрын өтеу көзделмеген жағдайда кредитордың келісімінен кейін бір...

Шымкент қалалық полиция департаментінің дерегінше, 11 қаңтар күні кешке 21 жастағы қызды пышақтап, өлтірді деген күдікпен 28 жастағы ер адам ұсталған.

«Іздеу жұмыстарына қалалық полиция департаментінің жеке құрамы толықтай жұмылдырылды. Қаланың кіреберіс және шығаберіс бағыттарында бақылау күшейтіліп, аумақты жан-жақты тексеру жүргізілді. Күдікті қала аумағынан шамамен 10 шақырым қашықтықтағы ашық жерде анықталып, ұсталды» делінген полиция хабарламасында.

Күдікті уақытша ұстау изоляторына қамалған. Алдын ала мәліметке сәйкес, ол марқұммен бұрын таныс болған.

«Қылмыстың себептері мен мән-жайы тергеу барысында анықталады. Аталған жайт бойынша қылмыстық іс қозғалып, кешенді жедел-тергеу шаралары жүргізілуде» деп хабарлады полиция.

Айта...

АҚШ пен Ұлыбритания санкцияларына іліккен ресейлік «Лукойл» компаниясының Қазақстандағы активтерін америкалық Chevron сатып алуы мүмкін. Бұған қоса, Carlyle жеке инвестициялық компания мен Quantum араб компаниясы да үлестен дәмелі. Бұл туралы Reuters хабарлады.

Агенттік «Лукойлға» активтерін сатуға берілген уақыт осы аптада, яғни 17 қаңтарда түгесілетінін ескертті. Reuters дерегінше, қазір мұнай-газ үлесіне таласта Carlyle, сонымен бірге Chevron мен Quantum жұбы алда келе жатқанын атап өтті.

АҚШ пен Ұлыбритания 2025 жылғы қазанда «Лукойлға» шектеу қойып, 22 млрд долларға бағаланған активтерін сатуға мұрсат берген. Олардың ішінде Қазақстан, Әзербайжан және Ирактағы мұнай кен орындары, сонымен бірге Еуропа...

2025 жылы «Газпром» алғаш рет Еуропаға қарағанда Қытайға көбірек газ жеткізді.

Ресейлік компанияның хабарлауынша, алдын ала мәліметтер бойынша, 2025 жылы «Газпром» «Сібір күші» газ құбыры арқылы Қытайға 38,8 млрд текше метр газ жеткізген. Бұл – 2024 жылғы көрсеткіштен 24,8%-ға жоғары. Осылайша, компания Қытайға экспорттаған құбыр арқылы тасымалданатын газ көлемі Еуропаның алыс шетел елдеріне (Түркияны қоса алғанда) жиынтық жеткізілімнен асып түсті.

««Газпром» таяу шетелге газды сенімді түрде жеткізуді жалғастырып келеді. 2025 жылы Орталық Азия мен Закавказьеге экспорт көлемі артты. Атап айтқанда, компания Қазақстанға, Өзбекстанға және Қырғызстанға ресейлік газ жеткізілімін 22,2 пайызға, ал Грузияға 40,4 пайызға...

Каспий құбыры консорциумы (КҚК) арқылы әлемдік нарыққа тасымалданатын қазақ мұнайының экспорты осы жылдың қаңтарында күрт қысқарды. Bloomberg хабарлауынша, тиеп жөнелту шамамен 45%-ға азайған.

Трейдерлер мәліметінше, осы айда CPC Blend сортының экспорты тәулігіне бар болғаны 800–900 мың баррель болады. Бастапқыда 45 партия жөнелту керек болғанымен, қазір тек 21-і ғана жіберілген. Бұл нарыққа да әсер етіп, Қазақстан мұнайы соңғы бір жылда алғаш рет үстеме бағамен саудаланып жатыр. Негізгі эталон саналатын Dated Brent сортының бағасы барреліне 1,2 доллар үстемақымен жасалды.

Мұнай экспорты неге азайды

Басты себеп – Новороссийск теңіз терминалының жұмысындағы ақау. Қазақстан мұнай жөнелтуді толық орындау...

Елде әскери қызметкерлердің жалақысы өсті. Қорғаныс министрлігінің хабарлауынша, бір жылда офицерлердің жалақысы 23 пайызға көбейді.

2025 жылдың қаңтардан бастап офицерлік құрамның жалақысы орта есеппен 20,3 пайызға, ал қатардағы және сержанттардың жалақысы 33,9 пайызға артқан. 1 шілдеден бастап әскери қызметшілерге даладағы жаттығу, теңіз жорығы және оқу-жаттығуға қатысқан әрбір тәулік үшін іссапар рәсімдемей-ақ 1,2 АЕК мөлшерінде төлене бастады.

Жаңа 2026 жылда жалақы арттырудың екінші кезеңі басталды. Офицерлер жалақысы тағы 23 пайызға, ал қатардағы және сержант құрамы жалақысы 10 пайызға өседі.

Одан бөлек «Отбасы банк» тұрғын үй төлемдерін алатын әскери қызметшілерге арналған арнайы ипотеканы іске қосты. Бастапқы жарнасы 20 пайыз «Әскери...