Жаңалықтар

2025 жылғы әдебиет саласындағы Нобель сыйлығы венгриялық жазушы Ласло Краснахоркаиге табысталды. Нобель комитеті марапатты жазушының «апокалиптикалық үрей жағдайында да өнердің құдіретін қайта дәлелдеген әсерлі және көреген шығармашылығы үшін» бергенін хабарлады.

Краснахоркаи – Орталық Еуропа әдебиетінің үздік дәстүрлерін жалғастырған эпикалық шығармалардың авторы. Оның стилі Кафка мен Томас Бернхард шығармаларымен үндес, бірақ өзіне тән ерекшелігі – абсурд пен гротеск арқылы адамзат болмысын терең бейнелеуі. Сонымен қатар, жазушының еңбектерінде Шығыс философиясына тән сабырлы, ойлы реңк те байқалады.

Ласло Краснахоркаи 1954 жылы Венгрияның Румыния шекарасына жақын орналасқан шағын Дьюла қаласында дүниеге келген. Дәл осындай шет аймақ ауыл өмірі оның алғашқы романы «Сатанин би» (Sátántang...

Онкологиялық ауруға шалдыққан науқастарға медицина саласындағы өзгеріс кері әсерін тигізбейді. Денсаулық сақтау министрлігі осындай мәлімдеме жасады.   

Министрліктің ақпаратынша, жоспарлы ем жалғасады. Томотерапияның тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемінің тізбесінен шығарылмайды. Онкологиялық аурулар бойынша емделіп жатқан барлық пациенттер толық көлемде ем ала алады.

«Негізгі өзгеріс тек көмек көрсету нысанына қатысты болды. Енді ол амбулаториялық жағдайда емес, күндізгі стационар шеңберінде – радиациялық онколог дәрігердің және медициналық қызметкерлердің тұрақты бақылауында жүзеге асырылатын болады», – делінген министрліктің ақпаратында.

ДСМ-нің хабарлауынша, бұл шешім емдеу үдерісіне неғұрлым мұқият бақылауды қамтамасыз етуге, медициналық көмектің қауіпсіздігі мен сапасын арттыруға бағытталған.

Мұны...

9 қазанда Ferrari алғашқы Elettrica электромобилін таныстырды. Қымбат спорт автокөліктерін шығаратын компания үшін бұл тарихи оқиға. Бенедетто Винья оны «әркім армандайтын көлік» деп сипаттады.

Бейсенбі күні Италияның Маранеллодағы бас кеңсесінде Ferrari электромобильдің әлі толық дайын емес нұсқасын көрсетті. Reuters мәліметінше, бұл жолы сыртқы қаңқасы мен дөңгелектері жоқ электрокар таныстырылды. Шасси, батарея жүйесі мен электр қозғалтқышы ғана көпшілік назарына ұсынылды. Дайын көлікті бүкіл әлемге таныстыру салтанаты 2026 жылы өтеді.

Еуропа Одағы 2035 жылға қарай бензинмен жүретін жаңа көліктерді шектемек. Соған байланысты Феррари де жаңа талапқа бейімделуге мәжбүр. Алайда компания басшылығы оны жаңа мүмкіндік деп санайды.

«Біздің электрокарымыз...

«АвтоВАЗ» жаңа LADA Azimut кроссоверінің жолдағы сынақ процессін бастады. Автокөліктің камуфляждағы суреттерін Тольяттилік блогер Khadm Telegram-арнасында жариялады. Бұл модельдің прототипі алғаш рет маусым айында Санкт-Петербург халықаралық экономикалық форумында (ПМЭФ) таныстырылған болатын.

Үш жылдық жұмыстың нәтижесі

Еске салайық, бұл модель LADA бренді тарихындағы алғашқы кроссоверлердің бірі және модельдік қатардағы ең қымбат көлік болмақ. Ол LADA Vesta платформасының негізінде жасалғанымен, компания оны айтарлықтай қайта өңдеп шыққан. Автоөндірушінің мәліметінше, бұл модель үшін шамамен мыңға жуық (нақтырақ айтқанда, 996) жаңа және жаңартылған бөлшектер жасалған. Олардың қатарында шанақ панельдері, жарық жүйесі, интерьер элементтері және жаңа артқы аспа бар.

LADA Azimut ұзындығы 4416 мм, ал дөңгелек...

Блогер Ерболат Жанабыловқа қатысты әкімшілік іс апелляция сатысында қаралып жатыр.

Бұған дейін сот заңсыз лотерея өткізу фактісі бойынша қозғалған әкімшілік істі тоқтату туралы қаулы шығарды. Бұл істе қылмыстық құқықбұзушылық белгілері бар болғандықтан, іс экономикалық тергеу департаментіне жолданатын болды.

Блогерге қатысты хаттама әкiмшiлiк құқық бұзушылық туралы 445-1-бабы (Қазақстанның лотереялар және лотерея қызметі туралы заңнамасын бұзу) негізінде толтырылған.

2025 жылдың 9 қазанындағы сот отырысына блогердің адвокаты Олег Чернов онлайн қатысып отыр.

«Бірінші сатыдағы сот әкімшілік істі тоқтату туралы шешім шығарып, қылмыстық кодекстің 214-бабына сәйкес (заңсыз кәсіпкерлік қызмет) қылмыстық құқық бұзушылықтың белгілері бар деген тұжырымға келді. Сот...

Қазақстанның үздік теннисшісі, әлемдік рейтингте 9-орында тұрған Елена Рыбакина Қытайдың Ухань қаласында өтіп жатқан WTA 1000 турнирінің үшінші кезеңінде сенімді жеңіске жетті.

1/8 финалда Рыбакина Чехия өкілі Линда Носковамен (WTA рейтингі – 17) кездесіп, екі сетте қарсыласын жеңді — 6:3, 6:4. Матч 1 сағат 28 минутқа созылды.

Осылайша, Елена турнирдің ширек финалына жолдама алып, енді әлемнің бірінші ракеткасы Арина Соболенкомен (Беларусь) кездеседі. Айта кетейік, Соболенко осы турдың басқа матчында ресейлік Людмила Самсонованы (20) 6:3, 6:2 есебімен ұтқан болатын.

Турнирдің алғашқы кезеңінде Рыбакина румын теннисшісі Жаклин Кристианнан (48) 6:3, 6:4 есебімен басым түскен еді.

Жалпы жүлде қоры...

Қазақстанда жүрген қырғыз азаматтары 30 қарашада өтетін Жоғорку Кеңеш сайлауына қатыса алады. Олар үшін елде 7 сайлау учаскесі ашылады деп хабарлайды орталық сайлау комитетінен.

Олар Алматы, Астана, Қарағанды, Атырау, Шымкент және Тараз қаласында жұмыс істейді. Жалпы шекара сыртындағы қырғыздар үшін өзге елдерден 90-ға жуық сайлау учаскесін ашу жоспарланған.

Қырғызстандағы Орталық сайлау комиссиясының төрағасы Тынчтык Шайназаровтың айтуынша, алдағы парламент сайлауы конституциялық заңға енгізілген өзгерістерге сәйкес жаңа жүйе бойынша өтеді. Ел аумағы 30 сайлау округіне бөлінеді, әр округтен үш депутаттан парламентке сайланады.

Сайлаушыларға барынша қолайлы жағдай жасау мақсатында қашықтан дауыс беру жүйесі енгізіледі. Бұл азаматқа ешқандай бюрократиялық кедергісіз, өзі қатыса...

2025 жылдың қыркүйегінде Қазақстанның тұрғын үй нарығында баға өсу үрдісі жалғасты. Ұлттық статистика бюросының деректері бойынша, жаңа пәтерлердің шаршы метрі орта есеппен 549,4 мың теңгеге, ал қайталама нарықтағы пәтерлердің бағасы 566,9 мың теңгеге жетті. Бұл – өткен айлармен салыстырғанда да, өткен жылмен салыстырғанда да жоғары көрсеткіш.. Бұл туралы Ұлттық статистика бюросы хабарлады.

Баға алдымен Астана мен Алматыда өскені айқын байқалды. Ел астанасында жаңа пәтердің орташа құны шаршы метріне 650 мың теңге, ал қайталама нарықтағы пәтерлер 678 мың теңге шамасында.

Алматыдағы жағдай да соған ұқсас: жаңа тұрғын үйлердің бағасы 648 мың теңгеден асып, қайталама нарықта 701 мың теңгеге дейін көтерілген...

Премьер-министр Олжас Бектенов депутат Жигули Дайрабаевтың сауалына берген жауабында азық-түлік бағасын қымбаттатып жүрген делдалдарға енді бұрынғыдай ескерту емес, айыппұл салынатынын мәлімдеді.

Өнімсіз делдалдар

Ресми жауапқа сәйкес, бағаның өсуіне себеп болатын өнімсіз делдалдарды анықтап, олармен күрес күшейген. Үкімет басшысы Олжас Бектеновтің мәліметінше, өңірлерде баға белгілеудің барлық кезеңінде делдалдық схемаларды әшкерелеу жөніндегі комиссиялар тұрақты жұмыс істейді.

«Жыл басынан бері мұндай комиссиялар 735 отырыс өткізіп, 2285 өнімсіз делдал мен сауда үстемесін заңсыз көтеру фактілерін анықтаған. Бұл делдалдар – логистика, сақтау немесе сату кезінде ешқандай қосылған құн жасамай, тек арада пайда табуды көздейтін субъектілер», – дейді жауабында...

Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, 2025 жылғы сәуірде Қазақстандағы медианалық жалақы 317 512 теңгені құрады.

Бұл көрсеткіш қызметкерлердің жартысы осы сомадан көп, ал қалған жартысы аз жалақы алады дегенді білдіреді. Өткен жылмен салыстырғанда медианалық жалақы 11,1%-ға өскен, 2024 жылы ол 285 677 теңге болған.

Бұл зерттеу бір айда толық жұмыс істеген жұмысшыларды қамтыды, соның ішінде барлық ірі кәсіпорындар мен ірі кәсіпкерлік қызметпен айналыспайтын орта және шағын кәсіпорындардың 30% іріктеп алынды. 

«2025 жылдың сәуір айына қатысты нақты жалақы туралы мәліметтер барлық қосымша төлемдер, үстемақылар, сыйақылар, салықтар мен зейнетақы аударымдарын есепке алды. Зерттеу қорытындысы бойынша толық ай жұмыс істеген...

Соңғы айларда әлеуметтік желілерде жаңа ұлттық тренд – Kazakhstan Prime Era, #KazakhVibe және #ҚазақстанныңЖылы хэштегтері кең таралып келеді. Бұл флешмоб ел азаматтарының оптимизмін, рухани серпілісін және қазіргі Қазақстанның жаңа кезеңге аяқ басқанын көрсетеді.

Пайдаланушылар 2025 жылды «елдің кемелдік пен сенімге толы уақыты» деп атап жүр. Әлеуметтік желілерде мыңдаған посттар Қазақстанның мәдениет, спорт және технология салаларындағы табыстарын атап өтеді. Көпшіліктің пікірінше, бұл жыл елдің ұзақ жылдар бойы қалыптасқан тәжірибесінің нәтижесін көрсеткен ерекше кезеңге айналды.

Мәдени серпіліс: әлем жұлдыздары Қазақстан сахнасында

Жаз мезгілінде Дженнифер Лопес пен Backstreet Boys тобы Алматы мен Астанада аншлаг концерттер өткізді.

Бұл шаралардан кейін...

Әлеуметтік желідегі оқырмандар Денсаулық сақтау министрі Ақмарал Әлназарованы сынға алды. Бұл жолы министрліктегі өзгерістер мен басшының жеке имиджі көпшіліктің назарын аударды.

Интернетте министрдің осы жылы қыркүйекте Нью-Йорктағы сапары кезінде түскен суреті тарады. Желі қолданушыларының жазуынша, Әлназарова Fendi-дің 6 мың доллар тұратын сөмкесін ұстап, Ferragamo-ның 1 мың доллар тұратын туфлиін киген.

«Біздің министріміз люксті жақсы көретін сияқты, өте көп ақшаға қымбат аксессуарлар алудан да қымсынбайды. Ал жалақысы ары кетсе 1 млн теңге шамасында», – деп жазды оқырмандардың бірі желіде

Бұған дейін министрді ауылға люкс туфлимен келді деп сынаған еді. Ұлытау облысындағы сапарының бірінде көпшілік оның аяғынан Valentino брендінің туфлиін байқады...

2025 жылғы қыркүйегінде Қазақстанның жалпы халықаралық резерві 57,7 млрд долларды құрады. Ал таза халықаралық резервтері 55,5 млрд АҚШ долларына жетті. Бұл – Ұлттық банк тіркеген жаңа рекорд. Таза резерв жыл басында 43,5 млрд теңге болған.

Бір айда таза резерв көлемі 52,2 млрд доллардан 55,5 млрд долларға жетіп, 3,3 млрд доллар немесе 6,3%-ға өсті. Ал жыл басынан бері өсім 27,4%-ды құрап, шамамен 12 млрд долларға артқан.

Қазақстанның халықаралық резерві шетел валютасындағы активтер мен монетарлық алтыннан тұрады.

Шетел валютасындағы активтер қыркүйек айында 8,4%-ға (яғни 1,6 млрд долларға) азайып, 18 млрд долларға дейін төмендеді. Бұл көрсеткіш жыл басынан бері 18,2%-ға...

2025 жылғы қарашада Өзбекстанда 2141 мемлекеттік қызметкер қысқартылады. Оларды жасанды интеллектімен алмастырмақшы. Ел президенті Шавкат Мирзиёев қол қойып, ұлттық заңнама базасында жариялады.

Құжатқа сәйкес, қысқарту түрлі мемлекеттік органдарды қамтиды:

Құжатта атап өтілгендей, бұл шешімнің мақсаты – мемлекеттік басқару органдарындағы штат санын оңтайландыру және олардың міндеттері мен функцияларын цифрландыру арқылы тиімділікті арттыру.

Ал жұмысынан қысқарған қызметкерлерді Еңбек және кедейлікті қысқарту министрлігі мен...

Мөлдір Мұқан «Ревю» бағдарламасына берген сұхбатында соңғы уақытта әлеуметтік желілерде кең тараған жеке өміріне қатысты сыбыстарға пікір білдірді.

Журналистің «жеке өміріңіздегі әңгімелер фильміңіздің маркетингі ме» деген сұрағына Мөлдір Мұқан былай деп жауап берді:

«Маркетинг ешқандай жоспарланған жоқ және болып жатқан жоқ», – деді Мұқан.

Актриса сөз арасында Тұрсынбек Қабатовпен қарым-қатынасына да тұспалдап тоқталды:

«Бір құпияны айтайын. Біз жұбайлар ретінде, кім туралы айтып тұрғанымды өздеріңіз білесіздер, үйдің ішінде ешқашан үлкен айқай-шу болған емес. Қатты ұрысып та көрмегенбіз. Неге бұндай жағдай болып қалды деп өзім де ойланамын», – деп ағынан жарылды Мөлдір...

Астанада Қазақстан – Беларусь аграрлық форумында 50-60 миллион доллардың келісіміне қол қойылады. Бұл туралы Беларусьтің Қазақстандағы елшісі Алексей Богданов айтты, деп хабарлайды KursivMedia.

22-24 қазанда өтетін аграрлық форум сүт пен ет өндірісі және ферма қызметін қамтамасыз ететін машина жасау саласындағы технологиялар тақырыбына арналады.

«Екі ел экономикасындағы маңыздың бағыттардың бірі – инвестициялық ынтымақтастық. Қазақстанның қайта өңдеу салаларында бірқатар инвестициялық жобасын қарастырып жатырмыз. Ең алдымен бұл сүт фермалары мен сүтті қайта өңдеу жобаларына қатысты болып отыр. Сондай-ақ медицина саласы да талқыланып жатыр», – деді Богданов.

Маман даярлау мәселесі

Елшінің айтуынша, адамзаттың өмір сүруі үшін...

Үкімет басшысының орынбасары – Ұлттық экономика министрі Серік Жұманғарин депутат Ардақ Назаровтың ресми сауалына берген жауабында әскерге баратындарға мемлекет қандай басымдықтарды беретінін атап көрсеткен.

Серік Жұманғарин келтірген мәлімет бойынша Қазақстанда мерзімді әскери қызметке баратын азаматтарға бірқатар елеулі артықшылық көзделеді. Мәселен, жауынгерлік даярлық бағдарламасын меңгеруде үздік нәтиже көрсеткен әскери қызметшілерге жоғары оқу орнында оқуға мемлекеттік білім беру грантын бөлу (биыл 2300 грант бөлінді) көзделген. Сонымен бірге, мерзiмдi әскери қызметтен шығарылғаннан кейiн 2 жыл iшiнде Ұлттық бiрыңғай тестiлеудiң нәтижесiн ескермей, ақылы негізде оқуға, оның ішінде магистратураға түсу мүмкіндігі; мемлекеттік жоғары және (немесе) жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру ұйымдарында оқудың бірінш...

«7-20-25» бағдарламасымен ипотека алу шарттары өзгерді. Бұл туралы Kursiv.Media Ұлттық банк (ҰБ) мәліметіне сүйене отырып хабарлайды.

ҰБ «7-20-25» ипотекалық тұрғын үй кредиті бағдарламасын бекіту туралы» қаулыны өзгертті. Енді Қазақстанның ірі қалаларында 30 млн теңгеге дейін ипотека алуға болады.

Бұған қоса, ипотека алушыларға төлем қабілетін растау үшін тең қарыз алушыларды ғана емес, кепілгерді де тартуға мүмкіндік беріледі.

Арызды қарау кезінде қарыз алушының кірісі тоқтаусыз...

Әйелдердің зейнетке шығу жасы біртіндеп ұлғаяды. Бұл туралы Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорының баспасөз қызметі хабарлады.

Дегенмен, 2026 жылы зейнетке шығу ережесі өзгеріссіз қалатыны белгілі болды. Ерлер 63 жасында, әйелдер 61 жасында зейнетақыға шыға алады.

БЖЗҚ ақпаратына қарағанда, әйелдердің зейнетке шығу жасы ақырындап ұлғая береді. 2031 жылға қарай нәзік жандылар да 63 жастан шығатын болады.

«Зейнет жасы – көптеген елдерде талқыланатын маңызды тақырып. Қазақстан да бұл мәселеден тыс емес. Әлемдік экономикалық және демографиялық өзгерістер жағдайында зейнет жасын арттыру халықаралық тәжірибеге айналып келеді. Халықтың өмір сүру ұзақтығының артуы мен қарттардың көбеюі жұмыс істейтін азаматтарға түсетін салмақты арттырады...

Алматыда алдағы жылдары қалада жаңа кітапханалар, мұражайлар мен театрлар ашылып, тарихи нысандар қайта жаңғыртылып, заманауи мәдени кеңістіктер құрылмақ. Бұл туралы Алматы қаласы әкімінің орынбасары Азамат Қалдыбеков Өңірлік коммуникациялар қызметінде өткен баспасөз конференциясында мәлімдеді.

«Мәдениет – бұл қаланың келбеті. Алматы әрдайым шығармашыл адамдарды біріктіретін рухани орталық болып келді және қаладағы әр аудан осы мәдени энергияны сезінетіндей жағдай жасау бағытында жұмыс жүргізіп жатырмыз», – деді Азамат Қалдыбеков.

Бүгінде Алматыда театрлар мен мұражайлардан бастап галереялар мен кітапханаларға дейін 100-ден астам мәдениет мекемесі жұмыс істейді. Жыл сайын оларды миллиондаған тұрғын мен қала қонақтары тамашалайды. Ал алдағы жылдары бұл...

ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау вице-министрі Асқарбек Ертаев отбасылық ай сайынғы шығыны 500–600 мың теңге көлемінде болатынын айтты.

Вице-министр отбасында төрт бала бар екенін, оның екеуі қазірдің өзінде жұмыс істейтінін айтты.

«Жұбайым жұмыс істемейді, себебі кенже ұлым балабақшаға барып жүр, жасы – 3-те. Орта есеппен 500–600 мың теңгеге дейін жұмсаймыз. Бұл – балабақшадағы оқу ақысы, өздеріңіз білесіздер, еліміздегі балабақша бағаларын. Қызым түрлі үйірмелерге барады, отбасы қажеттіліктерін ескере отырып, айына шамамен 600 мың теңге жұмсаймыз», – деді вице-министр.

Ертаев өзінің жалақысы туралы ақпаратты құпия деп санап, ашып айтудан бас тартты. Сонымен қатар ол елдег...

2025 жылдың 1 қыркүйегіндегі жағдай бойынша Қазақстан қор нарығының жалпы капитализациясы 39,6 трлн теңге болды. Бұл тамыз айындағы өсімге қарағанда 5,1 % артық, ал жылдың басынан бері көрсеткіш 20,4 % өскен. Бұл туралы Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі хабарлады.

Нарықтағы өсімге негізінен Kaspi.kz (+6,6 %), Қазатомөнеркәсіп (+8,7 %) және ForteBank (+15,5 %) акцияларының қымбаттауы әсер етті.

Индекс және сауда көлемі

KASE индексі тамыз айында 9 % өсіп, 6 993,05 пунктке жетті. Жыл басынан бері индекс 25,4 % өсім көрсетті.

Сонымен қатар акциялармен сауда көлемі бір айда 12,2 % төмендеп, 24,8 млрд теңге болды. Сауда белсенділігін...

Израиль мен Газа секторының тұрғындары атысты доғарып, тұтқын алмасу туралы келісім жасалғанын тойлай бастады. Кепілге алынғандар үш күннің ішінде босатылады. Бұл туралы Reuters жазды.

Израиль шабуылынан 2 миллионнан астам адамы босқынға ұшыраған Газа секторында жастар қираған көшелерге шығып, бейбіт келісімге қол соқты. Дегенмен анклавтің кейбір аудандарында израиль соққылары әлі де естіліп жатты.

«Атыс тоқтағанына мың да бір шүкір. Қантөгіс пен кісі өлтіру аяқталды. Мен ғана емес, Газа секторының бүкіл халқы, арабтар, бүкіл әлем қуанды», – дейді Газа тұрғыны Абдул Мәжид Әбд Раббо.

Бұл уақытта Тель-Авивте туыстары кепілде отырған адамдар алаңға жиналып, тойлатты. Олардың арасында...

Алматы қаласының Бағанашыл шағынауданында орналасқан №2 Балаларды қолдау орталығының ғимаратына толық қайта жаңғырту жұмыстары жүргізіледі.

Жөндеу кезінде орталықтың тәрбиеленушілері уақытша №1 мектеп-интернатына орналастырылады. Бұл туралы Алматы қаласы әкімінің орынбасары Азамат Қалдыбеков Өңірлік коммуникациялар қызметінде өткен баспасөз мәслихатында мәлімдеді.

Қазіргі уақытта орталықта 100 бала тәрбиеленіп жатыр, оның ішінде 13-і мектепке дейінгі, ал 87-сі мектеп жасындағы балалар. Бұған дейін кейбір ақпарат құралдарында тәрбиеленушілерді басқа облысқа көшіру мәселесі көтерілген еді. Алайда әкімдік бұл ақпаратты жоққа шығарып, барлық балалар Алматы қаласында қалатынын ресми түрде растады.

Азамат Қалдыбековтың айтуынша, Президенттің тапсырмасы аясында ғимарат толық жаңартылып, балаларға қолайлы жаңа жағдай жасалады.