Жаңалықтар

Дәстүрлі мереке деп Жаңа жыл, Наурыз сынды отбасы болып, гүрілдетіп тойлайтын отырыстарды айтамыз. Алыс-жақыннан тума-туыс түгел жиналып, бас қосатын мерекелерді бумерлер мен миллениалдар ерекше жақсы көреді. Бір-біріне тілек айтып, ортаға ас қойып дастарқан жаяды. Дегенмен зумер және альфа ұрпақтың мұндай мерекелерге деген көзқарасы сәл басқаша. Неге жастар қалыптасып қалған форматтан бойын аулақ ұстағанды жөн көреді? Әлеуметтік, психологиялық және мәдени тұрғыдан осы мәселені қарастырып көрелік.

Зумерлер мен альфа ұрпақ деген кімдер?

Алдымен осы ұрпақтардың қай жылдар аралығында туғандар екенінен бастайық. Z ұрпақ деп 1997-2012 жылдары өмірге келгендерді айтады. Ал 2013 жылдан бері қарай дүниеге келгендерді альфа дейді. Неге бұл ек...

Қазақстанда Roblox ойыны бұғаттала ма? Бұл сұраққа мәдениет және ақпарат министрі Евгений Кочетов жауап берді. Оның сөзінше, ешқандай шағым түспеген, сондықтан ол платформаны шектеу мәселесі талқыланып жатқан жоқ.

Ал шектеу енгізілсе де, оның Roblox-ке қатысы болмайды.

«Заң бойынша, Roblox онлайн-платформа деп саналмайды. Яғни шектеу туралы норма қабылданса да, бұл платформаға әсерін тигізбейді», – деді ол.

Кочетовтың сөзінше, ата-аналар тарапынан ресми түрде ешқандай шағым түспеген.

Осыған дейін бұл ойын Ресейде  «экстремизм мен ЛГБТ-ны насихаттайды»  деп бұғатталған еді. Роскомнадзордың мәліметінше, онда балалар қатысатын қауіпті контент көбейген.

Астана сотында бұрынғы ұлттық экономика министрі Қуандық Бишімбаевтың туысы – Бекзат Кемеловаға қатысты алаяқтық ісі қаралып жатыр.

Құқық қорғау органдарына Бишімбаевтың анасы Альмира Нұрлыбекова жүгінген. Бұған дейін Бишімбаевтың әкесі Уәлихан Бишімбаев сотта куә ретінде жауап берді.

Ал сотталушы Бекзат Кемелова – Уәлихан Бишімбаевтың бөлесі Қайрат Кемеловтің әйелі.

Даудың басы

Тергеу дерегіне сәйкес, Қуандық Бишімбаевтың анасы Альмира Нұрлыбекова ұлына қатысты іс қаралып жатқан кезде үйінде тұрған 990 000 долларды көк түсті шабаданға салып, Бекзат Кемеловаға берген. Ал Кемелова бұл ақшаны өз қалауы бойынша пайдаланып, қайтармаған.

Уәлихан Бишімбаев пен Альмира Нұрлыбекова Кемеловтерге барып ақшаны қайтаруын сұраған. Алайда...

Ұлыбритания 2025 жылғы 18 желтоқсанда Ресейдің бірнеше мұнай компаниясына қарсы санкция жариялады. Олардың арасында «Татнефть» пен «Русснефть» бар.

Қара тізімде кімдер бар

Санкциялардың жаңа топтамасына осы жолы 5 жеке тұлға мен 19 ұйым кірді. Лондон осы құжат арқылы жұмысы бұрын шектелмеген ірі мұнай компанияларына қарсы шара қолданды. Бұған дейін Ұлыбритания «Роснефть», «Лукойл», «Газпром Нефть» және «Сургутнефть» сияқты ірі компанияларға санкция салған. Енді қалған маңызды ойыншыларды да шектеді.

Қазақстандағы ірі жобалары

«Татнефть» Қазақстанда бірнеше жылдан бері белсенді жұмыс істеп жүр. Оның «ҚазМұнайГаз» ұлттық компаниясымен бірнеше бірлескен жобасы бар.

«Татнефть» компаниясның елдегі негізгі жобалары:

«Самұрық-Қазына» әл-ауқат қоры «Лукойл» мен «Роснефтьке» қарсы енгізілген санкциялардың қор активтері мен бірлескен жобаларына әсерін сараптап жатыр. Бұл туралы компания қаржы есебінде жазылған.

2025 жылғы 15 қазанда Ұлыбритания «Лукойл» компаниясына санкция енгізді. Бұл санкциялар компанияның активтерін бұғаттау, директорларға шектеу қою және сенімгерлік қызметтерді шектеуді қамтыды.

Ал 2025 жылғы 22 қазанда АҚШ «Лукойл» мен «Роснефть» компаниясын санкциялық тізімге қосты. Осы шешімге сәйкес, АҚШ юрисдикциясына кіретін тұлғалар мен ұйымдарға бұл компаниялармен кез келген мәміле жасауға тыйым салынды.

Осыған байланысты «Самұрық-Қазына» аталған екі компаниямен бірге жүзеге асырылып жатқан жобаларға бұл санкциялардың ықтимал әсерін бағалап жатыр.

«Лукойл» мұнай компаниясы...

Бүгін Сенат ЛГБТ насихатына тыйым салатын заңды мақұлдады. Ол заңнаманы бұзғандарға қандай жаза қолданады? Бұған мәдениет және ақпарат вице-министрі Евгений Кочетов жауап берді.

«Нақты бұл заңды бұзғаны үшін яғни ЛГБТ болғаны үшін жазаға тартылмайды. Құқық бұзушылықтың алдын алу туралы заң жобасына жаза енгізілген. Біз мұны (ЛГБТ насихаты – ред.) заңға қайшы контент деп теңестіргендіктен, жазалары да бірдей болады. Егер жағдай бірінші рет болса, 20 АЕК айыппұл салынады. Ал бір жыл ішінде екінші рет қайталанса, айыппұл көбейеді немесе 10 күнге әкімшілік қамауға алынады», – деді ол тілшілерге.

Вице-министрдің сөзінше, заң нормасы анықтау сипатында емес, арыз...

2025 жылдың 9 айында Ресей шетел нарығына шамамен 29 мың тонна сүт пен кілегей экспорттады. Өнімдердің құны 40 млн долларға жуықтады. Ал оларды ең көп сатып алған Қазақстан болып отыр.

Ресей Федерациясының АӨК өнімдерін экспорттауды дамыту федералдық орталығының мәліметінше, жеткізілім тауар түрінде 4%-ға, ал ақшалай мәнде 23%-ға өскен.

Сүт пен кілегей импорттайтын елдердің үздік бестігін Қазақстан бастап тұр. Ресей елімізге экспорттаған өнімнің 54%-ын жіберген.

Қалған елдер бойынша:

Федералдық орталықтың мәліметіне сәйкес, экспорттың ең үлкен бөлігін құрамындағы май үлесі 10%-дан жоғары сүт өнімдері құрайды, бұл – шамамен...

Сенат бүгін ЛГБТ насихатына тыйым салатын заңды қабылдаған соң кулуарда журналистер Мәдениет және ақпарат вице-министрі Евгений Кочетовке бірнеше сұрақ қойды. Соның ішінде кинотеатрлар мен фильмдерде ЛГБТ насихатын қалай шектегелі отырғанын да сұрады.

Кочетов не деді

Евгений Кочетов бұл мәселе жөнінде онлайн-кинотеатрлар мен продакшн-компаниялармен талқылау өткізілгенін айтады.

«Мәселен, кейбір фильмдерде азаматтардың шылым шеккенін бұлдыратып жасырады. Кейбір фрагменттерді қиып тастайды. Бәрінің контексін қарауы керек. Бізде қазір бұлдыратпай, көп киноны көрсетіп жатыр. Бәрін әлі де талқылаймыз. Прокатшыларды да ұмыт қалдырмау керек. Сұрақтың басы ашық», – дейді ол.

Кочетовтың айтуынша, депутаттар осы заңнама нормасы бойынша бастама көтерген кезде...

Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев бейсенбі күні Токиода жапон премьер-министрі Санаэ Такаичимен келіссөз жүргізді. Бұл туралы Ақорда хабарлады.

Мемлекет басшысы бұған дейін Жапонияда төрт рет болғанын, бірақ президент ретінде осы елге алғаш рет келіп отырғанын айтты.

«Біз Жапонияны алыстағы көршіміз, дегенмен жақын әрі сенімді досымыз деп жиі айтамыз», – деді Тоқаев.

«Қазақстанды заң үстемдігіне негізделген еркін әрі ашық әлемдік тәртіпті нығайту ісінде стратегиялық серіктес ретінде қарастырамыз», – деп жауап берді Такаичи.

Ресми мәлімет бойынша, келіссөздерде сауда-экономикалық, инвестициялық, көлік-логистикалық, энергетикалық және мәдени-гуманитарлық салалардағы байланысты дамыту талқыланды.

Тоқаевтың Жапониядағы ресми сапары...

2026 жылы доллардың орташа бағамы 535 теңге болуы мүмкін. «Еуразиялық даму банкі» (ЕАДБ) ұсынған макроэкономикалық болжам келер жылы Қазақстан экономикасында өсім сақталғанымен, негізгі көрсеткіштер бұрынғыдай сыртқы факторларға тәуелді болатынын байқатады.

Банктің бағалауынша, алдағы жылы ел экономикасы 5,5% деңгейінде өседі. Бұл өсім, ең алдымен, мұнай секторымен байланысты, өйткені 2026 жылы мұнай өндіру көлемі 3% артады деп күтіліп отыр.

Сонымен қатар экономикалық өсім аясында инфляциялық қысым біртіндеп әлсірейді. ЕАДБ деректеріне сәйкес, 2026 жылдың соңына қарай инфляция 9,7%-ға дейін баяулауы мүмкін.

Мұндай динамика Ұлттық банктің қатаң ақша-несие саясатының нәтижесі ретінде қарастырылады. Реттеуші базалық мөлшерлемені ұзақ уақыт жоғары деңгейде ұстап...

Астанада стоматология кабинетінде үш жастағы қыз қайтыс болғаннан кейін, үстінен іс қозғалған анестезиолог бас бостандығынан айырылмауы мүмкін. Қылмыстық істегі прокурор жарыссөз барысында сотталушыға рақымшылық туралы заңды қолдануды сұрады.

Айта кетейік, қайғылы жағдай 2024 жылдың 30 қазанында Dental Park Ortho стоматологиясында болған. 

Сотталушы анестезиолог Аида Жұмағалиева – Ресей азаматы. Оған қылмыстық кодекстің 317-бабы 3-бөлігі бойынша айып тағылып отыр. Бұл бапта медицина қызметкерінің кәсіби міндеттерін тиісінше орындамауы абайсызда адам өліміне әкеп соққан жағдай көрсетілген.

«Аида Жұмағалиеваны қылмыстық кодекстің 317-бабының 3-бөлігінде көзделген қылмыстық құқық бұзушылықты жасағаны үшін кінәлі деп тануды және оны 4 жыл мерзімге бас бостандығынан айыруды, сондай-а...

Сенат кулуарында Оқу-ағарту бірінші вице-министрі Майра Мелдебекова сабақ кезінде ұялы телефон ұстағаны үшін ата-аналар қаншалықты жазаланып жатқаны жайлы тілшілердің сұрағына жауап берді.

Елде сабақ кезінде ұялы телефонды қолдануға тыйым салынған. Егер оқу процесінде ақпараттық технологиялар аясында түрлі контентті пайдалану, электронды оқулықтар немесе түрлі қосымшаларды ашу керек болса, мұғалімнің жоспарымен смартфонды қолдануға болады.

Майра Мелдебекованың айтуынша, оқушылардың осы талаптарды орындамауына қатысты мұғалімдерден шағым түспеген.

«Тиісті шектеуге қарамастан оқушылардың сабақ кезінде смартфон ұстауына қатысты ата-аналарына айыппұл салу деректері тіркелмеді», – деді вице-министр.

Бұған дейін Оқу-ағарту бірінші вице-министрі заңнамадағы тиісті шектеуге қарамастан оқушылар мектепте смартфон пайдаланса, ата-анасына...

Сенат кулуарында тілшілердің сұрағына жауап берген Ішкі істер министрінің орынбасары Игорь Лепеха Жаңа жыл мерекесі кезінде фейерверктерді қолдану тәртібі бұзылса, айыппұл салынатынын айтты.

Айыппұл көлемі

Лепеха фейерверктерге қатысты айыппұл мөлшерлерін түсіндіріп берді. Оның сөзінше:

ІІМ орынбасары жыл сайын пиротехникадан жарақат алу және өрт шығу жағдайлары қайталанатынын айтты. Сондай-ақ ол фейерверктерді балалардың қолына бермей, қауіпсіз...

Жаңа Салық кодексіне енгізілген кейбір нормалар экономикалық тұрақтылық пен шағын кәсіпкерлердің жұмысына тікелей қауіп төндіруі мүмкін. Ең басты мәселелердің бірі – арнайы салық режимі (АСР) мен жалпыға белгіленген режимдегі(ЖБР) компаниялар арасындағы шығынды есептеуге тыйым салу, сонымен қатар жеке кәсіпкерлер (ИП) мен ЖШС-лардың бір уақытта арнайы салық режимін қолдануына шектеу қою. Салық альянсының мамандары бұл нормалар елдегі шағын кәсіпкерлердің қызметіне кедергі келтіреді деп есептейді.

Салық альянсы сарапшыларының айтуынша, бұл норма әртүрлі салық режимінде жұмыс істейтін кәсіпкерлердің құқықтарын тең дәрежеде қарамайды. Соның салдарынан салық саясаты тек фискальды әкімшілікке бағынады, ал кәсіпкерлер арасындағы адал экономикалық байланыс бұзылады.

Өзгерістің мән...

Шымкентте 3 жасар баланың ішінен 16 магнит табылды. Қалалық денсаулық сақтау басқармасының мәліметінше, бала қалалық балалар клиникалық ауруханасына іші қатты ауырып түскен. Ата-анасы баланың магнит жұтып қойғанын айтқан.

«Қабылдау бөлімінде науқасқа шұғыл медициналық шаралар жүргізіліп, одан кейін хирургия бөлімшесіне жатқызылды. Рентгенологиялық зерттеудің тікелей проекциясында баланың ішінен бөгде зат анықталды» делінген басқарма хабарламасында.

Тиісті медициналық тексерулерден кейін дәрігерлер балаға жедел ота жасаған. Ішіне видеоэзофагогастроскопия жүргізіліп, асқазан қуысында диаметрі шамамен 0,5 сантиметр болатын 16 магнит бар екені анықталды. Бөгде заттар эндоскопиялық граспердің көмегімен ағзадан толық алынған.

Басқарма мәліметінше, қазір баланың жағдайы қанағаттанарлық. Дәрігерлер оның өміріне төнген қауіпт...

Сенат «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне архив ісі және құқыққа қайшы контенттің таралуын шектеу мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Заңды екі оқылымда қарап, мақұлдады.

Заңда төмендегідей новеллалар қарастырылған:

Түзетулер екі оқылымда да мақұлданды.

Қазақстанның мәдениет және ақпарат вице-министрі Евгений Кочетов түзетулерді әзірлеудің барлық кезеңі ашық өткенін мәлім етті. Оның сөзінше, жұмыс тобы үкіметтік...

Bloomberg Қырғызстанды Орталық Азияның жаңа «жолбарыс экономикасы» деп атады. Бұл елдегі жалпы ішкі өнімінің қарқынды өсуі және сыртқы сауда байланысының кеңеюімен байланысты. Агенттік бұл туралы Қырғызстан Ұлттық банкінің болжамы мен оның төрағасы Мелис Тұрғынбаевтың пікіріне сүйене отырып жазды.

Реттеуші органның бағалауынша, 2025 жылы Қырғызстан экономикасы 10%-дан көп өседі. Соңғы үш жылда елдің нақты ЖІӨ өсімі жылына 9%-дан төмен түскен емес.

Bloomberg мәліметінше, Қырғыз экономикасының негізгі қозғаушы күштері – туризм мен құрылыстың қарқынды дамуы, ішкі тұтынудың артуы және ең бастысы, Қытайдан көрші елдерге тауарларды реэкспорттау.

«Соңғы жылдардағы геосаяси оқиғалар аясында өңірдің сауда құрылымы...

Өнерлі жұп Жанболат пен Жазира Байырбекова келін түсіруге дайындалып жатыр. Жақында олар тәтті шай өткізіп, болашақ құдаларымен танысқан.

«Болашақ құдаларымызбен танысу шәйі. Қасымыздан табылған достарымызға рахмет», – деп жазды Жазира Байырбекова.

Келінімен танысқан сәтін Жазира Байырбекова инстаграмға салды. Жастар мен ата-аналары, олардың жақындары бірге бас қосқан. Тәтті шайға келгендер арасында Сәкен Майғазиев пен оның жары Динара Майғазиева, Тоқтар мен Бейбіт, Нұрлан Еспанов та бар.

Жанболат пен Жазира Байырбекованың Қазбек есімді ұлы, Дара есімді қызы бар.

Осы жылы жазда Сәкен Майғазиев үлкен ұлы Әділетті үйлендіріп, келін түсірген. Үйлену тойын тікелей эфирде өткізіп, он мыңға жуы...

Түркістан облысында жыл аяғына дейін мақта-мата өндірісіне қатысты үш бірдей ірі кәсіпорын іске қосылады. Солардың бәрін Lihua Group қытай компаниясы жүзеге асырады. Kursiv.Media оңтүстікте мақта өндірісіне жан бітіріп қана қоймай, оны жаңа деңгейге көтерген ірі топтың өңірге кіру себебі туралы баяндайды.

Он күнде үш өндіріс

2025 жылғы 22 желтоқсаннан бастап жыл аяғына дейін Түркістан облысында үш ірі өндіріс ашылады. Аз уақыттың ішінде мұндай ауқымды шаруаны атқару екінің бірінің қолынан келе бермейді, бірақ қытайлар үшін үйреншікті іс. Lihua өңірге 200 млрд теңгенің инвестициясымен кірген.

Жыл аяғына дейін ашылатын өндірістер:

Адвокат Ерлан Ғазымжанов 24 жылға сотталған бұрынғы ұлттық экономика министрі Қуандық Бишімбаевқа қазір құқықтық қызмет көрсетпейтінін айтты. Оның сөзінше, 2025 жылдың жазынан бастап арадағы байланыс үзілген.

«Бишімбаевтың жағдайынан тек ата-анасы арқылы хабардармын. Қазір Бишімбаевтың құқығын қорғаумен айналыспаймын. Жаздан бері ол кісімен хабарласқан жоқпын», – дейді Ерлан Ғазымжанов.

Бұған дейін Қуандық Бишімбаевтың бұрынғы әйелі Назым Қахарман видео жариялады. Сөзінше, Бишімбаев ортақ балаларын шетелге шығаруға қатысты сенімхатын қайтарып алу туралы ескерту жіберген.

Адвокат Ғазымжанов бұл туралы БАҚ беттерінен білгенін, Бишімбаевтың қазір басқа адвокаты барын айтты.

Қазір адвокат сотта Қуандық Бишімбаевтың анасы Альмира Нұрлыбекованың құқығын қорғаумен...

2025 жылдың қаңтар–қазан айларында экспорттан түсетін табыс азайып, импорт керісінше, тарихи рекорд жаңартты. Экономист Руслан Сұлтановтың жазуынша, бұл жағдайды уақытша құбылыс деп айту қиын, өйткені мәселе тереңде жатыр.

Осы кезеңде Қазақстанның сыртқы сауда айналымы 116,3 млрд долларды құрады. Бұл көрсеткіш бір жыл бұрынғы деңгейден сәл төмен. Жалпы көлем азайғанымен, ішкі құрылымдағы өзгерістер әлдеқайда маңызды белгі беріп отыр.

Біріншіден, экспорт төмендеп, импорт өсе түсті. Экспорттық түсім 4,6%-ға қысқарса, импорт 4,7%-ға артты. Соның салдарынан оң сауда сальдосы шамамен үштен біріне азайды. Бұл – соңғы жылдардағы ең әлсіз көрсеткіштердің бірі.

Экономиканың басым салаларында импорт өскен

Сарашының айтуынша, сауда...

2029 жылдан бастап YouTube америкалық киноакадемия сыйлығын табыстау рәсімінің эксклюзивті көрсетушісі болады. Ең беделді киносыйлық тарихындағы маңызды бетбұрыс жайлы академияның өзі Х желісінде хабарлады.

Екі тараптың келісімі бойынша, салтанатты шараның негізгі рәсімі, қызыл кілем мен сахна сыртындағы оқиғалар және Governors Ball  ютубта көрсетіледі. Көрермендер барлық контентті тегін көре алады.

Жаңа келісім «Оскар» және ABC телеарнасының 1976 жылдан бері жалғасып келе жатқан ұзақ мерзімді серіктестігі аяқталды деген сөз. Бұрын салтанатты рәсім тек телеарнадан көрсетілетін. Енді киноакадемия YouTube-тің 2,5 миллиард пайдаланушысы арқылы жаһандық аудиторияны кеңейтуді көздеп отыр.

«Біз YouTube-пен көпқырлы жаһандық серіктестік орнатқанымызға қуаныштымыз. Бұл серіктестік Академия...

Taste Atlas сайты әлемдегі ең дәмді 100 дастарқанын тізімін жариялады. Ол рейтингке Қазақстанда еніп, 98-орынға тұрақтады. Бұл жайлы журналист Руслан Меделбек телеграм арнасында жазды.

Тізімде Италия, Грекия, Перу мен Португалия дастарханы көш бастап тұр. Наполитано пиццасы, Крит зәйтүн майы, Криоль ащи соусы және Баррозан сиыр еті әлемдегі дәмді тағамдар деп саналды.

Одан бөлек тізімде жапон сушиі, түрік таңғы асы, үнділердің сарымсақ пен сары май қосылған наны, америкалық барбекю, медовик торт пен тұшпара да бар.

Қазақ дастарқанына самса, ет, бауырсақ пен қазы, жеті шелпекті ең дәмді тағамдар деп тапқан.

Қазақстанның ең дәмді тамақтары: самса, шұжық, асылған...

Хромтау әкімі Сағындық Шабықбаев пара алғаны үшін 12 млн теңге айыппұл төлеуге міндеттелді. Ол мердігерден пара алып, мемлекеттік сатып алу бойынша жұмысын қабылдауға уәде берген.

«Диапазон» басылымының жазуынша, айыптау қорытындысына сәйкес, аудан орталығының әкімі мемлекеттік сатып алу аясында орындалған жұмыстарды еш кедергісіз қабылдағаны үшін мердігерден 400 мың теңге көлемінде пара алған.

Пара алуға делдалдық жасаған әкімнің досы Нұрбек Қазбек есімді азамат. Ол мердігермен келіссөз жүргізген. Қазбекке тек делдалдық емес, сонымен қатар бопсалау арқылы ақша алу бабы да тағылған, алайда бұл эпизод бойынша мердігер оны кешірген.

Сотта қос айыпталушы өз кінәсін толық мойындап, Хромтау аудандық сотының судьясы Ерлан Бақытжан