Жаңалықтар

Қазақстанда тұрақты қан донорларының саны азайып барады. Соның салдарынан ауруханаларға қан компоненттерін уақытылы жеткізу қиындап, тапшылық қаупі артып отыр. Бұл туралы сенатор Әлішер Сатвалдиев өзінің депутаттық сауалында мәлім етті.

Оның мәліметінше, елдегі донорлық деңгейі 1 000 адамға шаққанда 12 донация. Бұл көрсеткіш Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы ұсынатын межеден едәуір төмен.

Материалдық және моральдық ынталандырудың кешенді шаралары қолданылатын елдерде бұл көрсеткіш 1 000 адамға шаққанда 30–40 донацияға дейін жетеді. Мұндай деңгей денсаулық сақтау жүйесінің тұрақты жұмысын қамтамасыз етеді.

«Өтеусіз донорларға берілетін тегін тамақтың ақшалай өтемі 0,25 айлық есептік көрсеткіш (АЕК) мөлшерінде белгіленген. Алайда баға...

Айлардың сұлтаны Рамазан айы басталды. Қазақстанның географиялық ауқымының кеңдігі соншалық – бір өңірде сәресі ішіліп жатқанда, екінші бір өңірде халық әлі тәтті ұйқыда болуы мүмкін. Бүгін, 20 ақпандағы ресми кестеге сүйене отырып KursivMedia еліміздің ораза картасына  талдау жасап көрді.

Инфографика 1: Ораза ұзақтығы

Ораза ұзақтығы: ең ұзақ және ең қысқа күн

20 ақпандағы деректерге сәйкес, Қазақстанда оразаның орташа ұзақтығы – 12 сағат төңірегінде. Дегенмен әр өңірдің өзіндік рекордтары бар:

Таразда 13 жастағы қызды ұрлап бара жатқан жерінен аман алып қалған тұрғын марапатталды деп жазады Polisia.kz.

Бұған дейін екі адамның аялдамада тұрған жасөспірім қызды ұрламақ болғанын жазған едік. Олар автокөлікпен келіп бейқам тұрған оқушыны алып кетпек болғанда сол жерде тұрған Нұркен Умаров арашалаған. Нұркеннің арқасында жасөпірім аман қалды, ал полиция күдіктілерді тез ұстап үлгерді.

Осы әрекеті үшін Жамбыл облысы ПД бастығы ІІМ Ержан Саденовтың және өз атынан шынайы алғысын білдірді.

Кейде ерлік лауазыммен де, формамен де өлшенбейді. Ол қиын жағдайда дұрыс шешім қабылдап, көмек бере алумен өлшенеді. Сіздің жедел әрекетіңіздің арқасында жасөспірімнің қауіпсіздіг...

Айналымнан шыққан, ескі қағаз ақшаны базар мен дүкенде алмаса, екінші деңгейлі банктер мен Ұлттық банктің бөлімшелеріне әкеп өткізуге болады. Бұл туралы Ұлттық банк төрағасының орынбасары Берік Шолпанқұлов айтты.

«Қолданыстағы құқықтық-актілерге сәйкес, айналымнан шыққан ақшасы екінші деңгейдә банктер, болмасы Ұлттық банктің филиалдарына өткізуге болады. Ұлтты банк купюраның қашан шығарылғанына қарамастан, қабылдайды» ,- деді ол.

Шолпанқұловтың айтуынша, банктер де, ҰБ да кез келген номиналдағы ескі ақшаны қабылдайды.

25 желтоқсаннан бастап Қазақстанда номиналы 500 теңгелік банкноттарды кезең-кезеңімен айналымға енгізу басталған.

Әміржан Қосанов жұбайының туған күнінде әлеуметтік желі арқылы жеті мәрте алғыс айтып, жүрекжарды құттықтау арнады.

Саясаткер Роза Мұратқызына деген сезімін осылай жеткізді.

«Алдымен сені дүниеге әкелген әке-шешеңе рахмет! Осыдан 36 жыл бұрын менің сөзімді қабыл алып, осы күнге дейін жұбымыз жазылмай, қол ұстасып, өмірдің қызығы мен шыжығын бірге көріп, ыстығына бірге күйіп, суығына бірге тоңып келе жатқаныңа рахмет!», – деді саясаткер.

Үшінші рахметін «ашық саясатта жүріп, ұрылып, соғылып, сотталып, датталып, абақтыға жабылып, тар жол тайғақ кешіп, қиналған шақтарда» қасында болғаны үшін айтқан.

«Басқалардай неге үлде мен бүлдеге оранбаймыз...

Михайл Шайдоров Милан Олимпиадасынан алтын медаль алғаннан кейін жас буынға шабыт беріп, ата-аналар балаларын мәнерлеп сырғанау секцияларына бере бастауы мүмкін. Мұндай жағдайда өңірлерде балаларды қабылдайтын мұз айдындары мен тиісті мамандар жеткілікті ме? KursivMedia тілшісі осы сұрақты Қазақстанның Туризм және спорт вице-министрі Серік Жарасбаевқа қойды.

Вице-министрдің айтуынша, қазір қоғамда Шайдоровтың кезінде «Рамсторда» жаттыққаны туралы пікір қызу талқыланып жатыр. Шынында, спортшы алғашқы қадамдарын қарапайым мұз айдындарында бастаған. Алайда бүгінде жағдай өзгерген. Сөзінше, Алматы мен Астанада мұз айдындарына тапшылық жоқ. Алматыда үш ірі спорт нысаны жұмыс істейді. Ал Олимпиада чемпионының жеңісінен кейін мәнерлеп сырғанауға қызығушылық одан әрі артатынына министрлік сенімді.

Geely компаниясы қосымша аккумуляторы бар және электрмен жүру қашықтығы ұлғайтылған Galaxy Starshine 6 седанның жаңартылған нұсқасын әзірлеуде. Бұл туралы Carnewschina басылымы хабарлады.

Бұл толыққанды D-класстағы седан. Көлік өлшемдеріне келсек, ұзындығы – 4806 мм, ені – 1886 мм, биіктігі – 1490 мм, дөңгелек базасы – 2756 мм болады.

1,5 литрлік атмосфералық қозғалтқыш (82 кВт / 110 а.к.) электромотормен жұптасады. Қуат жүйесі EM-i сериясына жатады. Максималды жылдамдық – 180 км/сағ.

Седан батарея сыйымдылығы (28,3 кВт·сағ) мен электр қуатымен жүру қашықтығы (шамамен 170 км, CLTC циклінде) жағынан ерекшеленеді.

Еске салсақ, бұрынғы нұсқаларда батарея сыйымдылығы 8,5 және 17 кВт·сағ болатын...

Милан қаласында өткен қысқы Олимпиада ойындарындағы жеңісіне дейін қазақстандық мәнерлеп сырғанаушы Михаил Шайдоров ай сайын шамамен 1,5 млн теңге көлемінде жалақы алып отырған. Бұл туралы Туризм және спорт вице-министрі Серік Жарасбаев Сенат кулуарында мәлімдеді.

Вице-министрдің айтуынша, халықаралық ареналарда ел намысын қорғап жүрген спортшылар мемлекет қолдауымен қамтамасыз етіледі.

«Мемлекеттік қолдаусыз Олимпиада ойындарына немесе басқа да ірі халықаралық жарыстарға қатысу мүмкін емес. Барлық спортшылар, соның ішінде Михаил Шайдоров та Спортты дамыту дирекциясында тіркелген, ұлттық құраманың штаттық мүшесі саналады. Олар оқу-жаттығу жиындарымен, жарыстарға іссапарлармен қамтамасыз етіледі және келісімшарт бойынша жалақы алады», – деді Жарасбаев.

Оның сөзінше, Олимпиадаға дейін...

Конституция тым асығыс талқыланып жатқан жоқ па? Бүгін кулуарда тілшілер Сенат спикері Мәулен Әшімбаевқа осындай сұрақ қойды.

«Тез қабылданып жатқан жоқ. Алты-жеті ай бойы үлкен талқылау болды. Бұған дейін осындай талқылаулар болып па еді? Конституцияға оған дейін де өзгерістер енген, 1995 жылы. Бірақ ол кезде ондай талқылау да болған жоқ. Осы талқылаудың қарқынына, басқа жерде осындай жиындар өтіп жатқандықтан, осы Конституция жалпыұлттық талқылаудың негізінде қабылданып жатыр деуге толық негіз бар», – дейді ол.

Әшімбаев 15 наурызда қазақстандықтарды жаппай референдумға қатысып, дауыс беруге шақырды.

«15 науырзда алыс емес. Уақыт деген зымырап...

Сенат төрағасы кулуарда журналистердің «елде вице-президент кім болады» деген сұрағына жауап берді.

Әшімбаев мұндай әңгімелердің бәрі керексіз бағытқа қоғамдық дискурсты бұратынын айтты. Сол әңгімелердің бәріне ешқандай негізі жоқ екеніне де тоқталып өтті. Қазақстан халқы жаңа Конституция жобасын қолдап дауыс берсе, референдумнан кейінгі кадрлық сұрақтардың бәрі елдің жаңа Конституциясына сай реттелетінін мәлім етті.

«Президенттің айрықша өкілеттігіне кіретін сұрақтар легі бар. Қазір де солай: жаңа Конституция қабылданған соң қандай да бір лауазымды тұлғаны тағайындау, қандай да бір үміткерді Құрылтай қарауына енгізу мәселелері мемлекет басшысының құзырында болмақ», – деді Мәулен Әшімбаев.

Сенат төрағасы бұл тақырыпты талқылау немесе сол...

Ұлттық банк төрағасының орынбасары Берік Шолпанқұлов 2026 жылы елде доллар құнының айтырлықтай төмендеу себебін түсіндірді.

Астанада 19 ақпанда өткен брифингте Берік Шолпанқұлов доллар бағамының 490 теңгеден төмен түсуіне қатысты сауалдарға жауап берді. Атап айтқанда, топ-менеджер ұлттық валюта референдум секілді ірі саяси науқан қарсаңында қолдан күшейтілді деген болжамды жоққа шығарды. Банк өкілінің пікірінше, доллар бағамының саясатқа ешқандай қатысы жоқ.

«Біз валюта процесінің басты ойыншысы емеспіз. Себебі валюта нарықта еркін конвертацияланады. Оның құны нарықтағы сұраныс пен ұсынысқа орай қалыптасады. Қазір сұраныс азайып, соған байланысты доллар бағамы да түсіп жатыр. Бұл таза экономикалық процесс«, – деп есептейд...

Әлеуметтік желілерде Алматыдағы жанар-жағар май құю бекеттерінде бензин бағасының шамамен 10 теңгеге қымбаттағаны туралы жазбалар пайда болды. Азаматтар бағаның өскенін Helios, Qazaq Oil және Royal Petrol-дың жанар-жағар май құю бекеттеріндегі таблодан байқаған. Осыған орай Kursiv.media тілшісі Энергетика вице-министрі Сұңғат Есімхановтан түсініктеме беруін сұрады.

Сұңғат Есімханов бұл ақпаратты жоққа шығарды. Ол бензин бағасы қымбаттамағанына сенімді.

«Helios пен Qazaq Oil ірі жүйелер. Олар 10 теңге түгілі 1 теңге қосса, біздің әріптестеріміз бірден біліп, шара қолданады. Ірі компаниялардың бірден 10 теңгеге қымбаттады дегенге сене қоймаймын. Күнделікті бақылап отырмыз. Нақты факт болса, әріптестеріміз тексеріп, шара қолданады» – деп мәлімдед...

Егер жаңа Конституция жобасы қабылданса, онда Ата заң күні де өзгеруі мүмкін. Бұл туралы Сенат төрағасы Мәулен Әшімбаев айтты.

«Конституцияны мұқият оқыған болсаңыздар Конституция қабылдаған күні біздің елімізде мереке ретінде тойланатыны айтылған. Сондықтан егер Конституция қабылданып жатса, мерекеміздің де күні өзгеретін болады», – деді ол журналистер сұрағына.

Әшімбаевтың сөзінше, 15 наурызды жаңа Конституция күні деп атап өтуіміз мүмкін.

«Азаматтарымыз қалай шешеді, соған орай шешім қабылданады. Егер қолдау білдірсе, бізде жаңа Конституция және жаңа Конституция күні болады. Иә, 15-і күні. Барлығымызға Конституцияның жобасын мұқият оқу керек, оның ішінде журналистерге де...

Сенат төрағасы Мәулен Әшімбаевтың пікірінше, Құрылтай сайлауы тағайындалған жағдайда оған «дұрыс жұмыс істеген» оппозициялық партиялар да қатысып, парламентке өте алады.

Құрылтайға кімдер кіреді

Парламенттің жоғары палатасының спикері Мәулен Әшімбаев 19 ақпанда Астанада брифинг өткізіп, журналистердің саяси сауалдарына жауап берді.

«Болашақта оппозиция шығады. Оған күмәніңіз болмасын. Саяси партияларды дамыту тек қана үкіметтік мақтайтындарды қолдау деген сөз емес. Ертең партиялық жүйе қалыптасады. Халық солардың басшыларына, бағдарламаларына, тұғырнамаларына дауыс береді», – дейді Әшімбаев.

Оның пікірінше, оппозициялық партия ертеңгі күні халықтың сеніміне ие болып жатса, көп дауыс жинағаны үшін парламентке өтеді.

«Көп нәрсе партияларды...

Сенат төрағасы Мәулен Әшімбаев Құрылтай қашан жұмыс бастайтынын айтты.

Сенат кулуарында журналистердің сұрақтарына жауап берген Мәулен Әшімбаев сенаттың құзіреті мен қызметі тоқтатылған соң екі айдың ішінде сайлау өтетінін атап өтті. Сөзінше, бұл шаруалардың бәрі 1 қыркүйекте бітеді.

«1 қыркүйекте жаңа парламент – Құрылтай жұмысын бастап кетуі тиіс. Яғни, 1 қыркүйекте жаңа адамдар келеді. Соларға сұрақ қойып, қандай заңдарды қабылдайтынын сұрай аласыздар. Егер Қазақстан халқы жаңа Конституция жобасын қолдап дауыс берсе, біз 1 шілдеге дейін жұмыс істейміз (сенатты айтып тұр)», – деді Әшімбаев.

Журналистер Сенатта қызмет ететін қызметкерлердің тиісті ақысы беріле ме деп сұраған. Әшімбаев сенат...

Бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігінің Абай облысы бойынша департаменті «Семей халықаралық әуежайы» ЖШС-не қатысты тергеп-тексеруді аяқтады.

Тергеп-тексеру барысында кәсіпорынның бөлшек саудада авиаотынға монополиялық жоғары баға белгілеу және ұстап тұру арқылы үстем жағдайын теріс пайдаланғаны анықталды.

Бұл Қазақстан Республикасы Кәсіпкерлік кодексінің 174-бабы 1) тармақшасында көзделген бәсекелестікті қорғау саласындағы заңнаманы бұзуға жатады.

«Аталған факт бойынша Департамент әкімшілік іс қозғады. Семей қаласының Әкімшілік құқық бұзушылықтар жөніндегі мамандандырылған ауданаралық сотының қаулысымен ЖШС кінәлі деп танылып, 8,8 млн теңге мөлшерінде әкімшілік айыппұл салынды. Сондай-ақ монополистік қызмет нәтижесінде алынған 8,5 млн теңге көлеміндегі монополиялық кіріс тәркіленді», – делінген мәліметте.

Қаулыға шағым жасалғанымен, Абай облысты...

Мәдениет және ақпарат министрлігі елдегі кинотеатрларда ұлттық фильмдерді көрсетуге мәжбүрлей алмайды. Кинотеатрлар жеке кәсіпкерлік субъектілер болғандықтан, министрліктің олардың қызметіне заңмен бақылау жүргізуге немесе көрсету міндетін қоюға өкілеттігі жоқ. Бұл туралы Аида Балаеваның Мәжіліс депутаттарының сауалына берген жауабында айтылған.

Ресми жауапта көрсетілгендей, кәсіпкерлік кодекске сәйкес, кәсіпкерлік субъектілердің меншігіне қол сұғылмаушылық қағидаты сақталады. Соның аясында мемлекетке
олардың істеріне заңсыз араласуына тыйым салынады. Осы себепті Министрлік кинотеатрларға кешенді тексеру ұйымдастыра алмайды.

Қазақстанда қанша кинотеатр бар

Аида Балаева елімізде кинотеатрлар әлі де тапшы екенін атап өтті. Ал шағын қала мен елдімекендерде кинозалдар мүлдем жоқ.

«Бүгінгі таңда Қазақстанда...

19 ақпанда Милан мен Кортина-д’Ампеццо қалаларында өтіп жатқан 2026 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарында 8 спорт түрі бойынша жарыстар өтеді. Бейсенбі күні жалпы саны 7 медаль жиынтығы сарапқа салынады.

Осы күні жүлделер әйелдер хоккейінде, мәнерлеп сырғанауда, фристайлда, ски-альпинизмде, шаңғы қоссайысында және конькимен жүгіру спортында ойнатылады.

19 ақпанда сынға түсетін қазақстандықтар

Фристайл-акробатика (ерлер, біліктілік кезеңі):

Жарыстың басталу уақыты – 17:00.

Самоделкина еркін бағдарламада

Миланда өтетін әйелдер арасындағы жеке сайыста мәнерлеп сырғанаудың еркін бағдарламасының кестесі белгілі болды. Қазақстан атынан өнер көрсететін Софья Самоделкина 19 ақпан күні мұз айдынға шығады.

Қысқа бағдарлама қорытындысы бойынша...

Қысқы Олимпиадада мәнерлеп сырғанаудан чемпион атанған Михаил Шайдоров 2018 жылдан кейін Сочиге көшіп, ресейлік маманмен бірге жаттыққан. Мемлекетке әлемдік аренада жүлде әкелген спортшылар неге шетелде жаттығады? Министрлік қандай жағдай жасады? Бүгін кулуарда журналистер осы мәселені көтерді.

Мәселенің мән-жайы

Михаил Шайдоров чемпион атанғаннан кейін оның бір кездері «Рамстор» сауда орталығындағы мұз алаңында жаттыққаны белгілі болды. Кейін республикалық, халықаралық жарыстарға қатыса бастаған соң Ресейге көшіп, сол жақтағы мамандармен бірге жұмыс істеген. Спорт және туризм министрлігі бұл қалыпты тәжірибе дейді.

«Сіздер айтқан спортшылар белгілі бір спорттық шеберлікке жеткенге дейін Қазақстанда жаттыққан. Бұл нақты факт, өздері де...

Қазақстанның Ташкенттегі елшісі Бейбіт Атамқұлов пен «Өзатом» агенттігінің директоры Әзім Ахмедқожаев кездесіп, көрші елде салынатын атом электр станциясының (АЭС) қауіпсіздігі мәселелерін талқылады. Бұл туралы Kursiv.Media агенттік мәліметіне сүйене отырып хабарлайды.

АЭС-те апат болған жағдайда

Атамқұлов пен Ахмедқожаев 18 ақпанда жүздескен. Олар өңірдің экологиялық қауіпсіздігі мәселесін де сөз еткен.

«Тараптар бейбіт атом саласындағы қазақ-өзбек әріптестігі, Жизақ облысында АЭС жобасын жүзеге асыру, ядролық мәселелер және өңірдің экологиялық қауіпсіздігі бойынша пікір алмасты», – деп таратты «Өзатом».

Сонымен бірге, елші мен агенттік директоры штаттын тыс жағдай бола қалғанда шұғыл әрекет ету механизмдерін де сөз...

2026 жылдың басынан бастап Enbek.kz Электрондық еңбек биржасында 102,7 мың бос жұмыс орны жарияланып, 162,4 мың түйіндеме орналастырылыпты.

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің мәліметінше, жұмыс іздеушілер саны бос орындар санынан асып түскен.  Бір жұмыс орнына орта есеппен 1,58 түйіндемеден келеді. Барлық жұмыс ұсыныстарының 80%-дан астамы білікті кадрларға бағытталып отыр.

Сұраныс қай салада көп?

Жұмысшы мамандықтар сұраныстың жартысына жуық – 48,9 мың (47,6%) бос жұмыс орны. Жұмыс берушілер тарапынан ең көп сұранысқа ие болғандар: мейіргерлер (1,9 мың бос жұмыс орны), санитарлар мен автомобиль жүргізушілері (әрқайсысы 1,8 мыңнан), сондай-ақ математика пәнінің мұғалімдері (1,7 мың).

Салалық бөліністе сұраныс барлы...

19 ақпанда таңертең Балқаш қаласында көп қабатты үйдің бір бөлігі опырыла құлады. Жергілікті әкімдік апаттан ешкім зардап шекпегенін хабарлады.

Апатты үй құлады

Төтенше оқиға бейсенбі күні таңертең сағат 08:10 шамасында болған. Апатты үй Балқаштағы Қараменді би көшесі бойында орналасқан.

Аудан әкімдігінің мәліметінше, тұрғын үйдің бір бүйірі опырылып түскен уақытта оның ішінде ешкім болмаған. Өйткені жергілікті билік оны бұған дейін апатты үй деп танып, бұзуға өткізген.

«Үйдің бесінші кіреберісінде ешкім тұрмаған. Апаттан ешкім зардап шекпеді», – деп хабарлады Балқаш ауданы әкімдігі.

Ғимарат қоршауға алынып, кіруге шектеу қойылды. Үй электр, жылу, су жүйелерінен ажыратылды.

Қазақстан мұсылмандары діни басқармасының төрағасы, Бас мүфти Наурызбай қажы Тағанұлы кәсіпкерлерге үндеу жасады. 

Бас мүфти қасиетті Рамазан айында әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларының бағасына жеңілдік жасап, арзандатуға шақырды.

«Отандастарымды Қазақстан мұсылмандары діни басқармасының қасиетті айда ұйымдастыратын қайырымдылық іс-шараларына үлес қосуға шақырамын. Кәсіпкерлерді әлеуметтік маңызы бар азық-түліктердің бағасына жеңілдік жасауға үндеймін. Рамазан айына тура келген құдайы астарды ауызашар уақытында өткізіп, көбірек сауап алуға тырысайық«, – деп жазды Бас мүфти әлеуметтік желідегі парақшасында.

Сондай-ақ ол қоғамдық тамақтану орындарында ауызашар мәзірінің бағасы халыққа қолжетімді болуы керектігін атап өтті.

«Қоғамдық тамақтану орындарында...

Танымал блогер Айжан Байзақова қуанышты жаңалығын айтты. Әлеуметтік желідегі парақшасында қызды болғанын хабарлады.

«Қош келдің, қызым, біздің отбасымызға! Мен сені көптен армандадым. Әкеңді де құттықтаймын @arystan_nurbek. Босануымыз қалай өткенін бірнеше сағаттан кейін айтып беремін. Әзірге құттықтаулар қабылдаймыз. Біраз уақытқа жоғалып кеткенім рас, уайымдағандарыңызды білемін», – деп жазды Байзақова.

Желі қолданушылары жас ананы жарыса құттықтап, ізгі тілектерін жаудырды. Көпшілік Айжанға денсаулық, сәбиіне амандық тілеп жатыр.

Айта кетейік, блогер соңғы күндері әлеуметтік желіде белсенді болмаған еді. Енді белгілі болғандай, ол осы ерекше сәтке дайындалып жүрген.

Еске сала кетейік, бұған дейін Ақан Сатаев пен актриса Альмира Тұрсын қызды...