Жаңалықтар

Қазақстанда энергетика саласындағы ірі жобалардың бірі – Семей және Өскемен қалаларындағы жылу электр орталықтарының (ЖЭО) құрылысы 2026 жылдың наурызында басталмақ. Бұл туралы Үкімет отырысында премьер-министр Олжас Бектенов мәлімдеді.

Премьер-министрдің айтуынша, «Самұрық-Энерго» компаниясы осы мерзімге дейін барлық дайындық шарасын аяқтап, құрылысқа толықтай кірісуі тиіс.

«Самұрық-Энерго» компаниясы келесі жылғы наурыз айының соңына дейін Семей және Өскемен қалаларында жылу электр стансаларының құрылысын бастау үшін барлық қажетті іс-шараларды аяқтасын. Бұл ретте ауаны ластайтын зиянды қалдықтар бойынша заманауи экологиялық стандарт нормаларының сақталуын қамтамасыз ету қажет», – деді Олжас Бектенов.

Сонымен қатар үкімет басшысы KEGOC компаниясына еліміздің батыс аймағын Бірыңғай...

Қарақат Әбілдина өкпесін айтып, «Ұлытау» этно-рок тобының еңбегі еленбей қалғанына наразы екенін білдірді.

Оның пікірінше, «Ұлытау» тобы кеше тағы да елеусіз қалған.

«Қазір әлеуметтік желіде қозғап жатқан мәселе туралы менің де айтарым бар! 25 жыл бойы домбыраны арқалап, 25 жыл бойы қазақтың үнін әлемге танытып, 25 жыл бойы мәдениет үшін тынымсыз еңбек еткен «Ұлытау» тобы кеше тағы да елеусіз қалды», – деді әнші.

Қарақат Әбілдинаның айтуынша, олар марапат сұрап отырған жоқ. Алайда еңбектің ескерілмеуін әділетсіздік деп есептейді.

«Олар – қазақтың брендіне айналған бірегей топ.  Олар – Моцарт пен Құрманғазыны бір...

АҚШ кәсіпкері Илон Маск «Уикипедияға» балама жоба – Grokipedia 0.1 платформасын таныстырды. Жаңа сайтта шамамен 900 мыңға жуық мақала бар.

Қазіргі уақытта жоба 0.1 нұсқасында жұмыс істеп тұр. Басты беттегі мәліметке сәйкес, Grokipedia кітапханасында 885 279 мақала бар, ал «Уикипедияда» олардың саны 8 миллионнан асады.

Илон Маск Х әлеуметтік желісіндегі жазбасында Grokipedia-ның 1.0 нұсқасы он есе жақсырақ болады деп мәлімдеді. Ол тіпті қазіргі нұсқаның өзі «Уикипедиядан асып түседі» деп есептейді.

Ал «Уикипедияның» негізін қалаушының бірі Джимми Уэйлс Washington Post басылымына берген сұхбатында Grokipedia-дан үлкен үміт күтпейтінін айтты. Оның пікірінше, мәтінді өңдеуге арналған жасанды интеллект модельдері әлі жетілмеген, сондықтан қателіктер көп болады.

Илон Масктің жобасы  Grok чат ботының негізінде жұмыс істейді. Оның Chatgpt чат-ботынан артықшылығы туралы...

Семей түрмесінде жазасын өтеп жатқан ер адам қайтыс болды. Ол зорлық жасағаны үшін бас бостандығынан айырылған. Бұл туралы Абай облысы бойынша қылмыстық-атқару жүйесі департаменті хабарлады.

Ресми ақпарат бойынша, ер адам өзін жайсыз сезінгеніне байланысты мекеменің медициналық бөліміне жүгінген.

«Тексеруден кейін оған алғашқы медициналық көмек көрсетіліп, жедел медициналық жәрдем шақырылған. Алайда қабылданған шараларға қарамастан, сотталған ауруханада көз жұмды. Алдын ала болжам бойынша, өлімге инсульт себеп болға», – делінген ақпаратта.

Бұған дейін Түркістан облысында медициналық мекемеден қашып кеткен сотталушы ұсталды.

Екібастұз қаласындағы МАЭС-3 станциясын салатын инвестор табылмай тұр. Бұл туралы Үкімет отырысында Энергетика министрі Ерлан Ақкенженов мәлімдеді. Министрлік тендер өткізгенімен, нәтижесіз болған.

Ақкенженовтің мәліметінше, инвесторды анықтауға жарияланған тендерге тек бір компания қатысқан. Қазақстан заңнамасына сәйкес, тендер жарамды деп танылу үшін кемінде екі компания қатысуы керек.

Осы жағдайға байланысты министрлік Үкімет Аппаратына «бір көзден сатып алу» тәсілімен келісімшартқа отыру туралы шешім қабылдауды сұрап хат жолдаған.

Министр қазіргі уақытта Үкіметтің түпкілікті шешімін күтіп отырғанын мәлімдеді.

Екібастұз қаласындағы үшінші электр станциясын салуға қатысты тендер екі рет өткізілген. Біріншісі талапқа сай өтінімнің болмауынан жарамсыз деп танылса, екінші ретінде бір ғана өтінім түскен...

Бішкек қалалық соты Temirov Live, Kloop.kg және «Айт айт десе» медиажобаларын экстремистік деп танығанын растады. Бұл туралы Kaktus Media жазады.

Сот шешімімен Temirov Live, Kloop.kg (ҚҚ «Клооп Медиа») және «Айт айт десе» медиажобаларының ақпараттық материалдары, сондай-ақ Т.Б.М. (Болот Темиров) пен Т.Р.Р. (Ринат Тухватшин) қызметі экстремистік деп танылды.

Сонымен қатар Болот Темиров пен Ринат Тухваштиннің басшылығымен немесе қатысуымен жұмыс істейтін Temirov Live, Kloop.kg (ҚҚ «Клооп Медиа») және «Айт айт десе» жобаларының интернеттегі қызметіне тыйым салынды.

Аталған шешімді орындау міндеті Қырғыз Республикасының Цифрлық даму және инновациялық технологиялар министрлігіне қарасты Байланыс саласындағы реттеу және қадағалау қызметіне жүктелді.

Былтыр Бішкек соты Kloop Media қоғамды...

Қырғызстанда танымал боксшы Дмитрий Биволдың бұрынғы әйелі Екатерина Биволға қатысты қылмыстық іс бойынша тергеу жүріп жатыр. Оны ұлт араздығын туғызды деп айыптаған. Бұл туралы Бішкектің ішкі істер басқармасы хабарлады.

Тергеу нұсқасына қарағанда, қылмыстық істің Екатеринаның көпшілік алдында қырғыз халқына тіл тигізуіне қатысы бар. Бивол оны әлеуметтік желілерге 21 қазанда таратқан. Артынша қырғыз милициясы «ұлт араздығын туғызу» бабы негізінде қылмыстық іс қозғады, деп хабарлады 24.kg.

Екатерина Биволға сырттай айып тағылған. Сот оны қамауға алу шарасын таңдап, полиция күдіктіге іздеу жариялады. «Ұлт араздығын туғызу» бабы бес жылдан жеті жылға дейінгі аралықта түрме жазасын қарастырады. Тергеу жүріп жатыр.

Милиция мәліметінше, Екатерина өзі жариялаған...

Шетелдіктер Алматыда теракт ұйымдастырмақ болған. Бұл туралы Ұлттық қауіпсіздік комитеті хабарлады.

«2025 жылдың қыркүйегінде комитет Алматы қаласында 5 шетелдік азамат жоспарлаған террорлық актісінің алдын алды. Бәрі қамауға алынып, тергеу жүргізіліп жатыр», – делінген ақпаратта.

Сонымен қатар қыркүйек пен қазанда терроризмді насихаттады деген күдікпен қылмыстық істер аясында 8 қазақстандық қамауға алынды.

«Сол кезеңде ҰҚК материалдары бойынша 6 адам террористік және экстремистік қылмыстар жасағаны үшін түрлі мерзімге бас бостандығынан айыруға сотталған», – делінген ақпаратта.

Айта кетейік, жыл басынан осындай қылмыс үшін 89 адам қылмыстық жауапкершілікке тартылды, оның ішінде алты адам...

Бір аптада S&P 500 индексі 6,791.68 деңгейінде 2.72%-ға өскен. Аптаның соңғы күнінде индекс тарихи максимум 6765 межесін жаңартып, 6807,11 пунктіне жетті. Тағы рекорд жаңартуға мүмкіндіктер жоғары. АҚШ-тың қыркүйек айындағы инфляция (ИПЦ) туралы деректердің шығуы барысында қарапайым ауытқулар болуы мүмкін.

Қор нарығы осы апта бойы тұрақсыз болды. АҚШ Президенті Дональд Трамптың Қытайға қатысты қолдау көрсеткен мәлімдемелері бастапқыда әсер етсе, кейінірек ірі корпоративтік жаңылыстар орын алды. Netflix (NFLX) бразилиялық салықтық дау мәселесі салдарынан Уолл-стриттің консенсус болжамынан төмен пайда тапты, ал Tesla (TSLA) пайдасы 37%-ға төмендеді, себебі Илон Маск робоармиясына көбірек назар аударады. NFLX пен TSLA-ның әлсіз есебі бүкіл америкалық «бигтех»-ке көлеңке түсірд...

2025 жылдың 9 айында республикалық бюджетке жоспарланған қаржының 95%-ы, яғни 15,3 трлн теңге түскен. Алайда қазынаға салық 467,5 млрд теңгеге кем құйылды. Қаржы министрлігі мұны ішкі өндіріс тауарларына қосылған құн салығы (ҚҚС) мен корпоративтік табыс салығы (КТС) бойынша жоспардың орындалмауымен түсіндіреді.

Республикалық бюджет кірістері трансферттерді есепке алғанда 15,1 трлн теңгені құрады, бұл жоспардың 94,4 пайызы. Трансферттерді есептемегендегі таза кірістер 10,5 трлн теңгені құрап, жоспардың 97,3 пайызына жетті. Былтырғы жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда таза кірістер 1,4 трлн теңгеге артқан.

Бюджет құрылымында негізгі үлес салық түсімдеріне тиесілі. 2025 жылғы 1 қазанға дейін бюджетке 9,95 трлн теңге салық түскен. Дегенмен бұл жоспарланған...

Құрама Штаттарда 1 қазанда басталған шатдаун салдарынан дүйсенбі күні 7 мыңға жуық әуе рейсі уақытылы орындалмай қалды. Өйткені әуе қатынасы саласында маман жетіспей жатыр. Бұл туралы Reuters хабарлады.

АҚШ бюджетті бекіте алмай жатқанына 28 күн болды. Соған байланысты әуе саласында ондаған мың адам ақысыз жұмыс істеуге мәжбүр. Шатдаун Құрама Штаттардағы әуе қатынасына да кері әсер етті. Дүйсенбі күні елде 7 мыңға жуық рейс уақытылы орындалмай қалды.

Азаматтық авиация федералдық басқармасы (FAA) маман жетіспейтінін алға тартып отыр. Нью-Джерси, Техас, Даллас/Форт-Уэрт әуежайларында рейстер кешікті. Осының алдында елдің оңтүстік-шығысында да әуе қатынасы дұрыс жүрмей қалған. Өйткені Атлантадағы радиолокация пукнтінде диспетчер жетіспейді.

Агенттік...

Елде 2030 жылға қарай мүгедектігі бар адам саны миллионға жетуі мүмкін. Мұндай болжамды еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі Светлана Жақыпова TengriNews.kz сайтына берген сұхбатында жасаған.

Министрдің айтуынша, 2030 жылдары елде 3 миллион зейнеткер болады.

«Медицина дамып, адамдар ұзақ өмір сүретін болды. Алайда оларға оңалту мен күтім қажет. Бұрын ауыр дертке шалдыққан адам өмірден өтіп кететін, қазір медицина өмірді ұзартады. Алайда мүгедектікке әкелетін аурулардың саны да артып келеді. Бір жылдары елде шамамен мүгедектігі бар 500 мың адам болды, қазір 700 мыңнан асты. Ал зейнеткерлер саны бұрын 1,2 миллиондай болса, қазір 2,4 миллионға жетті», – деген...

Энергетика министрі Ерлан Ақкенженов Үкімет отырысында еліміздің отын-энергетика кешені қалай цифрландырылатынын айтып берді.

Министр қазіргі уақытта «Отын-энергетика кешенін бірыңғай мемлекеттік басқару жүйесі» (EnergyTech) атты салалық платформасын жүзеге асыру бойынша жұмыстар жүргізіліп жатқанын атап өтті.

«EnergyTech платформасы отын-энергетика кешенінің барлық саласын бір платформа базасына біріктіреді. Ол энергетика секторы, кен пайдалану және қайта өңдеуден бастап көмір өнеркәсібіне дейінгі ОЭК-тің 10 негізгі бағыты бойынша басқару процестерін кешенді үйлестіруді қамтамасыз етеді. Жүйені толық көлемде жасап шығарып, өнеркәсіптік деңгейде қолданысқа енгізу 2026–2027 жылдарға жоспарланып отыр», – деп нақтылады Ерлан Ақкенженов.

Министр биыл 7 цифрлық сервис пайдалануға берілгенін, оның ішінде...

Танымал әнші Роза Рымбаева журналист Қанат Тілеуханға және Qajet арнасына сұхбат берді. Әңгімесінде өнер қайраткері депутат болуға ұсыныс түскені жайлы да айтып берді.

«Мен үш рет депуаттыққа ұсынылдым. Екі рет «НұрОтан» партиясының атынан, бір рет осы Бостандық ауданының атынан. Үшеуінен де бас тарттым. Мен депутат емеспін, саясаткер емеспін, заңгер емеспін», – деді ол.

Әнші депутаттық креслоға отырған әріптестерін де сынға алды.

Ол жерде біздің әріптестерді көрдіңіз ғой отырған, әртістерді отырған. Әншілерімізді сіз білесіз, аттарын айтпай-ақ қояйын. Не бітірді, не айтты? Не үлес қосты? Көбінесе атақ үшін барды деп ойлаймын...

АҚШ пен Ұлыбритания санкциясына іліккен «Лукойл» ресейлік мұнай компаниясы шетелдегі активтерін сататынын жариялады. Оның Қазақстанда да бірнеше үлесі бар.

Шектеу және сату

«Лукойл»АҚШ қаржы министрлігі Шетелдегі активтерді бақылау жөніндегі басқармасының лизенциясы (OFAC) аясындағы халықаралық активтерін сатуды көздеп отыр.

«Активтерді сату OFAC лицензиясына сәйкес жұмысты тоқтату мақсатында жүзеге асырылады», – деп таратты ресейлік мұнай компаниясының баспасөз қызметі.

Компания сатып алушылардан өтініш қабылдау ісін бастап кетті.

Осының алдында OFAC «Лукойлға» санкцияға іліккен операцияларын аяқтауға 21 қарашаға дейін рұқсат берген. Шектеулердің компанияның өзіне ғана емес, үлесі 50%-дан асатын еншілік компанияларына да қатысы бар.

Естеріңізге сала кетейік...

Парижде Франция президентінің жұбайы Бриджит Макронға қатысты интернеттегі қорлау ісі бойынша сот басталды. Бірінші ханымды «еркек болып туған» деген он адам жалған ақпарат таратты деп айыпталып отыр.

Сегіз ер адам мен екі әйел – жасы 41 мен 65 аралығындағы азаматтар. Олар 72 жастағы Бриджит пен 47 жастағы Эммануэль Макронның арасындағы жас айырмашылығына байланысты айтылған жала сөздер үшін де жауапқа тартылып жатыр.

AFP агенттігінің хабарлауынша, Бриджит Макрон сотқа келмеген. Бірінші ханымның орнына алғашқы сот отырысына оның адвокаты қатысты. Осы аптада Макронның қызы Тиффани Озье куәлік беруі мүмкін.

Айыпталушылардың арасында шенеунік, галерея иесі, мұғалім және интернет-экстрасенс бар. Соның бірі 51 жастағы...

D дәрумені мен кальций – балалар үшін ең маңызды қоректік заттардың бірі. Екі жасқа дейінгі балаларда жетіспеспесе, рахит ауруына әкеледі.

Бұл – сүйектердің жұмсарып, деформациялануымен сипатталатын ауыр дерт. Ал ересек балаларда бұлшықет әлсіздігіне, сүйектің жиі сынуына себеп болуы мүмкін.

Балалардың жас ерекшелігіне қарай қанша D дәрумені мен кальций қажет, қашан қосымша препараттар қабылдау керек және артық мөлшердің қандай қауіп тудырады? Осы сауалдардың жауабын қарастырамыз.

Балаларға не үшін кальций мен D дәрумені қажет және қандай тағамдардың құрамында бар?

Кальций – ағзадағы ең көп мөлшерде кездесетін минерал. Балалар үшін ол ерекше маңызды. Себебі ол тек рахит пен сүйек сынуының алдын...

27 қазанда түнде Түркияның батыс бөлігінде 6,1 балдық қуатты жер сілкінісі болды. Бұл туралы түрік баспасөзі хабарлады.

Жерасты дүмпуінің ошағы Балыкесер провинциясының Сындырғы ауданында, 10 км тереңдікте орналасқан. Жер сілкінісі жергілікті уақытпен түнгі сағат 22:48-де болған. Жер қозғалғанын Ыстанбұл, Бурса және Измир тұрғындары да сезген.

Түрік баспасөзі бірнеше үй қирағаны туралы мәлімет таратып жатыр. Елдің ішкі істер министрі Әли Ерлікайдың хабарлауынша, дүмпу туралы хабар түскен бетте құтқарушылар іске кірісті.

«Жер сілкінісі көрші өңірлерде де сезілді. Төтенше жағдайлар қызметі мен оның бөлімшелері жұмыс істеп жатыр», – деді шенеунік.

Ерлікай 29 адам зардап шеккенін, біра...

Алдағы үш тәуліктегі ауа райы жайлы синоптиктер ақпарат берді. Болжамға сәйкес, осы күндері Қазақстанда жаңбыр жауып, жел күшейеді.

ҚазТАГ жазуынша, алдағы күндері Атлантикадан келген циклон Қазақстанның батыс бөлігіне ығысып, соның әсерінен елдің батысында жаңбыр жауып, жел күшеюі күтіледі.

«Ал солтүстік, орталық және шығыс аймақтарда негізінен жауын-шашынсыз ауа райы сақталады. Тек 30 қазан күні күндіз жауын-шашын солтүстік өңірлерге де жетеді», – делінген 28–30 қазанға арналған ауа райы болжамында.

Сондай-ақ елдің оңтүстігінде атмосфералық фронттардың өтуіне байланысты жаңбыр жауады. Таулы аудандарда түнде жаңбыр мен қар түрінде жауын-шашын түседі.  

Елдің барлық аумағында түнгі және таңертеңгі уақытта тұман...

Бұқарада 24 жастағы әйел пластикалық операциядан кейін көз жұмды. Марқұмның туыстары дәрігерді айыптап жатыр.

Олардың айтуынша, хирургиялық ота кезінде елеулі медициналық қателіктер жіберілген.

Kun.uz басылымының хабарлауынша, Бұқара қаласында 24 жастағы Шахризабегім Халикова пластикалық операциядан кейін қайтыс болды.

2001 жылы туған Шахризабегім Халиковаға 2025 жылдың 25 қыркүйегінде Бұқарадағы жекеменшік клиникалардың бірінде пластикалық операция жасалған.

Марқұмның әпкесі Хуснбону Каримованың Instagram желісінде жазуынша, операция алдында қажетті талдаулар жүргізілмеген. Қан талдауы тек операцияға екі сағат қалғанда алынған. Онда гемоглобин деңгейі өте төмен болған. Сонымен қатар несеп талдауы мен ЭКГ жасалмаған. Соған қарамастан дәрігер операцияны өткізуге шешім қабылдаған.

Операциядан кейін пациенттің жағдайы күрт...

Қазақстан футбол федерациясының хабарлауынша, ел құрамасының бұрынғы қақпашысы Андрей Морев 52 жасында қайтыс болды

Tengri Sport ақпаратынша, федерация көңіл айту жариялаған.

«Қазақстан футбол федерациясы Андрей Валерьевичтің туыстары мен жақындарына көңіл айтады. Ол туралы естелік отандық футбол тарихында және онымен бірге ойнаған, қызметтес болған жандардың жүрегінде мәңгі сақталады», – делінген ресми хабарламада.

Андрей Морев «Жеңіс», «Оқжетпес», «Тобыл» және «Ақтөбе» сынды қазақстандық клубтарда ойнаған. «Ақтөбе» сапында екі мәрте Қазақстан чемпионы атанып, ел кубогын жеңіп алған. 2005 жылы елдің ең үздік қақпашысы деп танылған.

Қазақстан ұлттық құрамасы сапында Морев екі кездесу өткізген. Түркияға қарсы дебюттік матчында бірден...

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев ресейлік әріптесі Владимир Путинмен телефон арқылы әңгімелесті.

Бұл туралы Ақорданың баспасөз қызметі хабарлады.

«Әңгімелесу барысында Қазақстан Президентінің Ресей Федерациясына жоспарланған мемлекеттік сапарына дайындық мәселесі талқыланды», – делінген хабарламада.

Ақорданың ақпаратына қарағанда, Мәскеуде өтетін келіссөз екі елдің стратегиялық серіктестік және одақтастық қатынастарын одан әрі дамыту тұрғысынан айрықша маңызды екеніне назар аударды.

Сонымен қатар, қазіргі әлемдегі ахуалдың кейбір мәселелері қарастырылған.

Мұның алдында Тоқаев Президент Әкімшілігінің Ішкі саясат бөлімінің меңгерушісін қызметінен босатқан еді.

Ақбота Керімбекова «бала-шағасы Алматыға сыйдырмай қуды» деген қаңқу сөзге жауап берді. Ол баласы мен келінін көрсетіп еркелетті.

«Құлындарым менің, мамасының құлындары! Жарықтары! Мені сыйдырмай, қуып жіберген бала-шағам», – деді әнші оларды айналып-толғанып.

Ешқандай негізсіз тараған мұндай жел сөзге Ақбота Керімбекова риясыз күліп алды. Ешқандай ашу шақырмады.

«Бүгін Алматыға келіп, бала-шағаммен қауыштым. Арайка, келіні сыйдырмапты дей ме?! Құдай, сақтай гөр! Ау, қазағым жақсы сөз айтып үйренейік. Балаларымыздың бақытын көрейік», – деп ұлы мен келінін еркелете түсті әнші.

Мұның алдында Ақбота Керімбекова мен ұлттық арна дауға қалғаны туралы жазған едік.

Спортпен шұғылданатын әр адам соның нәтижесін көргісі келеді. Жетістіктер жаттығуды тоқтатпауға көмектеседі. Спортшыларға арналған түрлі қоспа өндірушілер өнімін көбірек өткізу үшін оны күш пен төзімділікті арттырады деп жарнамалауман әлек. Бірақ шын мәнінде солай ма? Мақалада талдап көрейік.

Спортшыға арналған қоспаларды маманмен талқылаңыз

Жаттығу жасау мақсатыңызды, денсаулығыз бен тамақтану рационыңызды, сонымен бірге қабылдап жүрген дәрі-дәрмектеріңіз туралы дәрігерге айтып беріңіз. Биологиялық белсенді қоспалар (ББҚ), оның ішінде спортшыларға арналған қоспалар да жанама әсер беріп, басқа да себептермен қабылдап жүрген дәрілердің әсеріне ықпал етуі мүмкін. Маманға жүгініңіз — ол қоспалардың сіздің денсаулығыңызға пайдасы мен қаупін бағалауға көмектеседі.

Қоспасыз нәтижеге...